Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
12 Ağustos 2008 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 26965
TEBLİĞ
Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:
TÜRK GIDA KODEKSİ
SİYAH ÇAY TEBLİĞİ
(TEBLİĞ NO: 2008/42)
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; siyah çayın tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretim, hazırlama, işleme, muhafaza, depolama, taşıma ve pazarlamasını sağlamak üzere bu ürünün özelliklerini belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ siyah çay, aromalı siyah çay ve kafeinsiz siyah çayı kapsar. Kurutulmuş bitki ve/veya meyve ilave edilmiş siyah çayları kapsamaz.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun’un 7 nci ve 8 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Siyah çay: Camellia sinensis türünün farklı çeşitlerinin genç sürgünlerinden tepe tomurcuğu ve onu takip eden taze yapraklar ve taze tek yaprak, taze iki yaprak ve taze üç yapraklı sürgünler ile bunları birbirine bağlayan taze sap kısımlarının soldurma, kıvırma veya kesme, oksidasyon ve kurutma gibi üretim aşamaları ile işlenmesi sonucu elde edilen ürünü,
b) Süzen Poşet: Uygun boyutta üretilmiş siyah çay, aromalı siyah çay ve kafeinsiz siyah çayı belli gramajlarda içeren ve içerdiği ürünün kendine has renk, tat ve aromasını sıcak suda ortama filtre etme özelliğine sahip malzemeden üretilmiş iplikli ya da ipliksiz poşeti,
c) Kafeinsiz siyah çay: Kafein miktarı kuru maddede ağırlıkça % 0,1’yi geçmeyen siyah çayı,
ç) Yabancı madde: Orijini siyah çay olmayan, bitki ve hayvan kaynaklı maddeler, taş, plastik ve benzeri maddeler ve yapay maddeler gibi her türlü maddeyi,
ifade eder.
Ürün özellikleri
MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünler;
a) Kendine has görünüş, renk, tat ve kokuda olmalıdır.
b) Yabancı madde içermemelidir.
c) Ek-1’de yer alan fiziksel ve kimyasal özelliklere uygun olmalıdır.
Katkı maddeleri
MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere hiçbir katkı maddesi katılamaz.
Aroma maddeleri
MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılacak aroma maddeleri Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıda Aroma Maddeleri bölümüne uygun olmalıdır.
Bulaşanlar
MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki bulaşanların miktarları, 17/5/2008 tarihli ve 26879 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinde Belirli Bulaşanların Maksimum Limitleri Hakkında Tebliğ’de yer alan hükümlere uygun olmalıdır.
Pestisit kalıntıları
MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki pestisit kalıntı miktarları, 29/7/2008 tarihli ve 26951 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinde Bulunmasına İzin Verilen Pestisitlerin Maksimum Kalıntı Limitleri Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olmalıdır.
Hijyen
MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Gıda Hijyeni Bölümünde yer alan genel kurallara ve 2/9/2001 tarih ve 24511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Mikrobiyolojik Kriterler Tebliği hükümlerine uygun olarak üretilmelidir.
Ambalajlama, etiketleme ve işaretleme
MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Ambalajlama-Etiketleme ve İşaretleme Bölümü’nde ve 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinin Genel Etiketleme ve Beslenme Yönünden Etiketleme Kuralları Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olmalıdır. Buna ilave olarak;
a) Süzen poşet içinde satışa sunulan siyah çayların etiketinde, kullanım şekline göre "demlik süzen poşet" veya "süzen poşet" ifadesi ürün ismi ile aynı yüzde yer almalıdır.
b) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ve doğrudan tüketime sunulan ürünler, nihai tüketiciye dökme olarak satışa sunulamaz.
c) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler aroma içeriyorsa ürün ismi "… aromalı …" şeklinde ifade edilmelidir.
Taşıma ve depolama
MADDE 12 – (1) Bu Tebliğde yer alan ürünlerin depolanması ve taşınmasında, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıdaların Taşınması ve Depolanması Bölümündeki kurallara uyulmalıdır.
Numune alma ve analiz metotları
MADDE 13 – (1) Bu Tebliğde yer alan ürünlerin üretim hattından ve muhafaza deposundan numune alınmasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Numune Alma ve Analiz Metotları Bölümündeki kurallara uyulmalıdır. Numune, uluslararası kabul görmüş metotlarla analiz edilmelidir.
Tescil ve denetim
MADDE 14 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlerin uygulanması ile ilgili denetim ve hükümlere uymayan işyerleri hakkında gerekli işlemler 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanuna göre Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından yapılır.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 15 – (1) Bu Tebliğle, 13/12/1996 tarihli ve 22846 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Siyah Çay Tebliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Uyum zorunluluğu
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu süre içinde gerekli düzenlemeleri yapmayan üretim yerlerinin faaliyetine izin verilmez. Bu sürenin sonunda söz konusu üretim yerleri ile bu Tebliğ hükümlerine uymayan ürünleri satan işyerleri hakkında, 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun hükümlerine göre yasal işlem yapılır.
Yürürlük
MADDE 16 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
EK-1
Fiziksel ve Kimyasal Özellikler(1)
ÖZELLİKLER
DEĞERLER
Siyah çay
Süzen poşet
Toplam Toz Çay Miktarı (g/g) %
(tanecik boyutu ≤ 355 µ)
En çok 14
En çok 35
Okside Olmamış Parça (g/g)%
En çok 8
En çok 8
Toplam Kül (Kuru Maddede), (g/g)%
En az 4 - En çok 8
En az 4 - En çok 8
Su Ekstraktı(2) (Kuru Maddede), (g/g) %
En az 29
En az 32
Ham Selüloz (Kuru Maddede) (g/g) %
En çok 16,5
En çok 15,0
Suda Çözünen Külde Alkalilik (KOH cinsinden) %
En az 1-En çok 3
En az 1-En çok 3
% 10’luk Hidroklorik Asitte Çözünmeyen kül (Kuru maddede) (g/g) %
En çok 1
En çok 1
Kafein (Kuru maddede) (g/g) %
En az 1,6
En az 1,6
Suda Çözünen Kül (Toplam küle göre) (g/g) %
En az 45
En az 45
Nem Oranı (g/g) %
En çok 7
En çok 7
(1) : Ekte yer alan özellikler kafeinsiz siyah çay (kafein ve ekstrakt değerleri hariç) ve aromalı siyah çayı da kapsamaktadır.
(2) : Kafeinsiz çaylarda ekstrakt miktarı Ek’te belirtilen değerlerden % 1,6 daha az olmalıdır.