Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
| 28 Aralık 2008 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 27094 MİLLETLERARASI ANDLAŞMA Karar Sayısı : 2008/14432 31 Mayıs 2008 tarihinde Van’da imzalanan ekli Türkiye-İran Sınır Ticareti Ortak Komitesi IV. Dönem Toplantısı Mutabakat Zaptı’nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 17/11/1963 tarihli ve HUMŞ/1170 sayılı yazısı üzerine, 31/5/2008 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu’nca 28/11/2008 tarihinde kararlaştırılmıştır. Abdullah GÜL CUMHURBAŞKANI Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan C. ÇİÇEK H. YAZICI N. EKREN M. AYDIN Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bakanı M. BAŞESGİOĞLU K. TÜZMEN N. ÇUBUKÇU M. ŞİMŞEK Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı M. S. YAZICIOĞLU M. A. ŞAHİN M. V. GÖNÜL B. ATALAY Devlet Bakanı Adalet Bakanı Millî Savunma Bakanı İçişleri Bakanı M. AYDIN K. UNAKITAN H. ÇELİK F. N. ÖZAK Dışişleri Bakanı V. Maliye Bakanı Millî Eğitim Bakanı Bayındırlık ve İskân Bakanı R. AKDAĞ B. YILDIRIM M. M. EKER F. ÇELİK Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı Tarım ve Köyişleri Bakanı Çalışma ve Sos. Güv. Bakanı M. Z. ÇAĞLAYAN E. GÜNAY E. GÜNAY F. N. ÖZAK Sanayi ve Ticaret Bakanı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı V. Kültür ve Turizm Bakanı Çevre ve Orman Bakanı V. MUTABAKAT ZAPTI Türkiye Cumhuriyeti ile İran İslam Cumhuriyeti arasında, 25 Nisan 2003 tarihinde imzalanan 17. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu Mutabakat Zaptı'nın I.A.4 Maddesi çerçevesinde kurulan Türkiye-İran Ortak Sınır Ticaret Komitesi'nin Dördüncü Dönem Toplantısı, 30-31 Mayıs 2008 tarihlerinde Van'da gerçekleştirilmiştir. Türk heyetine Dış Ticaret Müsteşarlığı, Anlaşmalar Genel Müdür Vekili Şevket Ilgaç ve İran heyetine de Batı Azerbaycan Ticaret Örgütü Başkanı Jafar Sadegh Eskandari başkanlık etmişlerdir. Her iki heyetin üyeleri sırasıyla Ek I ve Ek II'de yer almaktadır. Müzakereler, tarafların sınır ticaretinin daha da geliştirilmesine yönelik arzularını yansıtan karşılıklı anlayış ve işbirliği ortamı içerisinde gerçekleşmiştir. Müzakerelerin sonuçları aşağıda özetlenmiştir: I) Sınır Ticaretinin İdari Altyapısı Taraflar, sınır ticareti konusunda ülkelerinde uygulanan kural ve yönetmeliklere ilişkin ayrıntılı bilgi alışverişinde bulunmuşlardır. Bu bağlamda, Taraflar, 2006 ve 2007 yıllarında sınır ticareti kapsamında tercihli uygulamaya konu olan ikili ticaret hacminin, 17. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu Mutabakat Zaptı'nın ilgili maddesi çerçevesinde belirlenen hedeflere ulaşmaktan uzak olduğunu belirtmişlerdir. Taraflar, 12 Temmuz 2005 tarihli, Sınır Ticareti Ortak Komitesi 3. Dönem Toplantısı Mutabakat Zaptı hükümlerinin uygulanmasına ilişkin gelişmeleri gözden geçirmişler ve bahse konu hükümlerin önemli bir kısmının henüz uygulanmadığını belirlemişlerdir. Taraflar, bu gerçekleri dikkate alarak, her iki tarafça belirlenen tercihli ticarete konu Sınır ticareti hedeflerine ulaşmak amacıyla her iki ülkedeki kural ve yönetmeliklerin eş zamanlı olarak gözden geçirilmesini kararlaştırmışlardır. İran tarafı, Sınır ticaretine ilişkin meri İran yönetmeliklerinin Sınır Ticaret Merkezleri (STM) sistemi çerçevesinde ithalatı yapılan Türkiye menşeli ürünlere sağlanacak tavizlerin, İran'ın Türkiye'ye yönelik tercihli ticarete tabi ihracatı ile değer olarak eşit miktarda olmasını öngördüğünü belirtmiştir. İran tarafı ayrıca, bu sistem çerçevesindeki tavizlerin sadece İran'ın STM'ler üzerinden gerçekleştireceği ithalat için verilebileceğini ifade etmiştir. II) Mevcut STM'lerin Altyapısının Geliştirilmesi a. Mevzuata İlişkin Tedbirler Taraflar, ticari işlemlerin pürüzsüz bir şekilde gerçekleştirilmesi amacıyla sınır ticareti mevzuat altyapısının acilen geliştirilmesi ihtiyacını vurgulamışlardır. Bu bağlamda, Türk tarafı, STM'lerin kapasitesinin daha verimli kullanılması amacıyla, meri sınır ticareti düzenlemelerinin iyileştirilmesine yönelik araştırma ve çalışmalar hakkında İran tarafını bilgilendirmiştir. Bu çerçevede, Türk tarafı, mevcut sistemin yeniden yapılandırılması amacıyla yapılması muhtemel aşağıdaki değişiklik ve iyileştirmeler hakkında özet bilgi vermiştir. - Bürokratik prosedürlerin, "Sınır Ticareti Değerlendirme Komiteleri"nin yetkilendirilmesi suretiyle basitleştirilmesi ve kolaylaştırılması, - Sanayi mallarında, işlemlerin daha etkin yapılması amacıyla yeni bir sistemin oluşturulması, - Sanayi mallarının ithalatı için basitleştirilmiş prosedürlerin hazırlanması, - Hâlihazırda ticareti yapılan tarımsal ürünler için kotaların artırılması ve kotaların daha iyi kullanılması amacıyla bu ürünlere uygulanan mevsimsel kısıtlamalara daha fazla esneklik sağlanması, - Hâlihazırda STM sistemi kapsamında ticareti yapılmayan veya ticareti yetersiz olarak yapılan tarımsal ürünlerin ticaretini daha cazip kılmak için yeni önlemlerin getirilmesi, - Sınır illerinde yerleşik şirket ve tacirlere belge verilmesi yoluyla sınır ticaretinden faydalananların sayısının artırılması. İran tarafı, 17. Dönem KEK Toplantısı Mutabakat Zaptında belirlenen hedeflere ulaşmak amacıyla eş zamanlı olarak uygun önlemleri almayı kabul etmiştir. Taraflar, STM kullanıcılarının, sınır ticareti belgelerini kullanarak, birbirlerinin STM bölümlerine giriş ve ithalat yapabilmeleri amacıyla gerekli mevzuat değişikliklerinin yapılabilmesi imkânlarını araştırmaya karar vermişlerdir. Taraflar, STM'lerin eş zamanlı bir şekilde, haftada altı gün ve günde en az sekiz saat çalışmaları hususunda prensip olarak anlaşmışlardır. Fiili çalışma günleri ve saatleri, her STM'nin işleticisi tarafından, ihtiyaçlar çerçevesinde belirlenecektir. b - STM'lerin Altyapısının İyileştirilmesi I - Kapıköy/Razi İran tarafı, Kapıköy-Razi Sınır Kapısı bağlantı yollarında devam eden inşaat çalışmalarına atıfta bulunarak, Khoy-Razi yolunun, 19-21 Şubat 2007 tarihlerinde Ankara'da gerçekleştirilen 19. Dönem KEK Toplantısında kararlaştırıldığı şekilde 2008 yılı sonu itibariyle tamamlanacağını ifade etmiştir. II - Ağrı - Sarısu Türk tarafı, yukarıda, paragraf "II.a"da belirtilen yeniden yapılandırmaya yönelik tedbirlerin uygulanmasına ilişkin gelişmelere paralel olarak, Ağrı-Sarısu STM'sinin alt ve üstyapısı için ihtiyaç duyulan inşaat işlerini tamamlamayı kabul etmiştir. III - Esendere/Serow Taraflar, Esendere/Serow Gümrük Kapısındaki sıkışıklığı önlemek amacıyla, küçük çaplı ticari faaliyetleri Esendere/Serow STM'sine yönlendirmek suretiyle ortak tedbirler uygulamayı kararlaştırmışlardır. c - Yeni STM'lerin kurulması Türk tarafı, Boralan-Iğdır STM'lerinin kurulması için gerekli düzenlemeleri yapmak üzere, iki ülke yetkilileri arasında, Iğdır'da bir toplantı düzenlenmesini teklif etmiştir. İran tarafı, bu konuya ilişkin olarak Türk tarafına, 10-14 Ekim 2008 tarihlerinde gerçekleştirilecek Sınır Ticareti Ortak Komitesi V. Dönem Toplantısına kadar cevap vermeyi kabul etmiştir. İran tarafı, Kozerash-Gelincik STM'lerinin kurulması için gerekli düzenlemeleri yapmak üzere, iki ülke yetkilileri arasında, Iğdır'da bir toplantı düzenlenmesini teklif etmiştir. Türk tarafı, sözkonusu teklif üzerinde çalışmayı ve İran tarafına bir ay içerisinde yanıt vermeyi kabul etmiştir. d - Bir Sonraki Toplantının Yeri ve Tarihi Taraflar, Sınır Ticareti Ortak Komitesinin bir sonraki toplantısının, 10-13 Ekim 2008 tarihlerinde Urumiye'de gerçekleştirilmesi hususunda anlaşmışlardır. Türk tarafı, Türk resmi heyetine, Türkiye'nin sınır illerinde yerleşik işadamları, tacir ve zanaatkârlardan oluşan geniş kapsamlı bir ticaret heyetinin eşlik edeceğini bildirmiştir. İran tarafı, sözkonusu ziyaret esnasında gerçekleştirilecek eşleştirme programının ve diğer aktivitelerin organizasyonu için gerekli yardımı sağlamaya hazır olduğunu ifade etmiştir. Taraflar, STM sistemince yaratılan fırsatların sınır illerindeki iş çevreleri tarafından tanınmasını ve bilinmesini sağlamak amacıyla, her üç ayda bir, dönüşümlü olarak Türkiye'de ve İran'da, sınıra en yakın illerden birinde seminerler organize etmeyi kararlaştırmışlardır. Bahse konu seminerler, tercihen Sınır Ticareti Ortak Komitesi'nin resmi toplantıları ile eş zamanlı olarak gerçekleştirilecektir. Her iki nüshası da eşit derecede geçerli olmak üzere, İngilizce lisanında iki orijinal nüsha olarak, 31 Mayıs 2008 tarihinde, Van'da müzakere edilmiş ve imzalanmıştır. TÜRK TARAFI ADINA İRAN TARAFI ADINA Şevket ILGAÇ Jafar Sadegh ESKANDARI Anlaşmalar Genel Müdür Vekili Batı Azerbaycan Ticaret Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı Organizasyonu Başkanı EK I TÜRK HEYETİ Şevket Ilgaç : Anlaşmalar Genel Müdür Vekili, Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM) Orhan Ertuğruloğlu : Urumiye Başkonsolosu Nafi Cemal Tosyalı : Tebriz Başkonsolosu Hakkı Karabörklü : Daire Başkanı, DTM Şinasi Demirbaş : Daire Başkanı, DTM Ahmet Öğüt : Daire Başkanı, Maliye Bakanlığı Mustafa Yüksel : Daire Başkanı, Gümrük Müsteşarlığı Dr. Salih Yurtalan : Daire Başkanı, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı EK II İRAN HEYETİ Jafar Sadegh Eskandari : Batı Azerbaycan Ticaret Organizasyonu Başkanı, Heyet Başkanı Ali Reza Safari : Batı Azerbaycan Eyaleti Ekonomik İşler Genel Müdürü Hasan Ghafari Azar : Urumiye Valisi Tohid Azarbod : Bazargan Gümrükleri Genel Müdürü Mostafa Hodoudi Azar : Urumiye Ticaret Odaları Yönetim Kurulu Üyesi Mina Rahimi : Türkiye Uzmanı, Ticaret Bakanlığı Mostafa Naji Ahmad : Dış Ticaret İdaresi Başkanı Hamid Ebrahimi Asl : Makao İşadamları Temsilcisi Mehrdad Saadat : Azar Ravansaz Şirketi Temsilcisi Samad Pour Soltani : Taak Khousheh Tala Şirketi Temsilcisi Shariar Khak Vatan : Shariar Şirketi Temsilcisi Davud Sarvari : Mobilia Şirketi Temsilcisi |