Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
29 Ocak 2009 PERŞEMBE
Resmî Gazete
Sayı : 27125
TEBLİĞ
Sermaye Piyasası Kurulundan:
ALTYAPI GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIKLARINA
İLİŞKİN ESASLAR TEBLİĞİ
(SERİ: VI, NO: 24)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, altyapı gayrimenkul yatırım ortaklıklarının kurucularına ve kuruluş usullerine, portföy işletmeciliği faaliyet izinlerine, organizasyon yapılarına, ihraç edecekleri sermaye piyasası araçlarının Kurul kaydına alınmasına, yatırım faaliyetlerine, kamuyu aydınlatma ve yatırımcıların bilgilendirilmesi yükümlülüklerine ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ 28/7/1981 tarihli ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 22 nci maddesinin (o) bendi ile 35 ve 36 ncı maddelerine ve 8/11/1998 tarihli ve 23517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Seri:VI, No: 11 sayılı “Gayrimenkul Yatırım Ortaklıklarına İlişkin Esaslar Tebliği”ne dayanılarak düzenlenmiştir.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ’de geçen;
a) Altyapı yatırım ve hizmetleri: 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nda düzenlenen merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları, mahalli idareler ve kamu iktisadi teşebbüsü tarafından yürütülen tarım, sulama, madencilik, imalat, enerji, ulaştırma, haberleşme, bilgi teknolojileri, turizm, konut, kültür, kentsel ve kırsal altyapı, belediye hizmetleri, kentsel dönüşüm, çevre, araştırma-geliştirme hizmetleri ile eğitim, sağlık, adalet, güvenlik ve genel idare altyapısı yatırım ve hizmetlerini,
b) Altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı: Seri: VI, No: 11 sayılı Tebliğ’in 5 inci maddesinin (b) bendi uyarınca belirli alanlarda yatırım yapmak amacıyla kurulan sermaye piyasası kurumunu,
c) Altyapı şirketi: 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun”da tanımlanan sermaye şirketini veya yabancı şirketi, altyapı yatırım hizmetlerini ilgili mevzuatta düzenlenen diğer kamu-özel işbirliği modelleri çerçevesinde yürütecek şirketi veya merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları, mahalli idareler ve kamu iktisadi teşebbüsü tarafından yürütülen altyapı yatırım ve hizmetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan şirketi,
ç) Bakanlık: Sanayi ve Ticaret Bakanlığını,
d) Borsa: Sermaye piyasası araçlarının işlem gördüğü borsalar ile kıymetli madenler borsaları ve bunlarla aynı mahiyetteki yurt dışı borsaları ve borsa dışı teşkilatlanmış diğer piyasaları,
e) İdare: Yüksek Planlama Kurulunca altyapı yatırım ve hizmetlerini yaptırmak üzere altyapı şirketi ile sözleşme yapmaya yetkili kılınan ve hizmetin asli sahibi olan kamu kurum ve kuruluşlarını,
f) İMKB: İstanbul Menkul Kıymetler Borsasını,
g) İşletme dönemi: İdare ile yapılan sözleşmede özel bir dönem belirtilmemişse, yatırım döneminin tamamlanarak tesisin gelir elde etmeye yönelik olarak faaliyette bulunduğu dönemi,
ğ) İşletmeci şirket: Ortaklık ile yaptığı sözleşme çerçevesinde, altyapı yatırım ve hizmetleri kapsamında kurulan tesislerin işletmeciliğini yapan şirketi,
h) Kanun: 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununu,
ı) Kurul: Sermaye Piyasası Kurulunu,
i) Lider sermayedar: Ortaklıkta tek başına veya biraraya gelmek suretiyle sermayenin asgari yüzde 20’si oranında pay sahibi olan ve bu Tebliğin 5 ve 6 ncı maddelerinde yazılı şartları taşıyan ortak ya da ortakları,
j) Müteahhit: Ortaklık ile yaptığı bir sözleşme çerçevesinde, ortaklığın portföyünde yer alan altyapı yatırım ve hizmetleriyle ilgili her türlü inşaat işlerini gerçekleştirmeyi taahhüt eden gerçek yada tüzel kişileri,
k) Net aktif değeri: Ortaklık portföy değerine hazır değerler, alacaklar ve diğer aktiflerin eklenerek toplam borçların düşülmesi suretiyle bulunan tutarı,
l) Nitelikli yatırımcı: Yerli ve yabancı yatırım fonlarını, emeklilik fonlarını, yatırım ortaklıklarını, aracı kurumları, bankaları, sigorta şirketlerini, portföy yönetim şirketlerini, ipotek finansmanı kuruluşlarını, emekli ve yardım sandıklarını, özel sermaye şirketi veya fonlarını, vakıfları, 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesi uyarınca kurulmuş olan sandıkları, kamuya yararlı dernekler ile nitelikleri itibarıyla bu kurumlara benzer olduğu Kurulca belirlenecek diğer yatırımcıları ve payların arz tarihi itibarıyla en az 1 milyon TL tutarında Türk ve/veya yabancı para ve sermaye piyasası aracına sahip olan gerçek ve tüzel kişileri,
m) Ortaklık: Altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığını,
n) Portföy: Bu Tebliğin 19 uncu maddesi çerçevesinde yatırım yapılabilir varlıkları,
o) Portföy değeri: Portföydeki varlıkların rayiç değerlerini,
ö) Proje tutarı: Yapım maliyetini, indirgenmiş kira bedellerinin toplamını ve/veya devir bedelini,
p) Takasbank: İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş.yi,
r) TTK: 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununu,
s) TTSG: Türkiye Ticaret Sicili Gazetesini,
ş) Yap-İşlet-Devret Modeli: 3996 sayılı Kanunda tanımlanan modeli,
t) Yatırım dönemi: İdare ile yapılan sözleşmede özel bir dönem belirtmemişse, altyapı yatırım ve hizmetleri ile ilgili her türlü inşaat, ihrazat, imalat, sondaj, tesisat, montaj ve benzeri işlemlerin bir bölümünün veya bütününün gerçekleştirildiği dönemi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kuruluşa İlişkin Esaslar
Kuruluş ve dönüşüme ilişkin esaslar
MADDE 4 – (1) Ortaklıklar, ani usulde kurulabilirler veya bu maddenin son paragrafında belirtilen durumlar ile sınırlı olarak mevcut şirketler esas sözleşmelerini Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygun olarak değiştirmek suretiyle altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığına dönüşebilirler.
(2) Ani usulde kurulacak ortaklıkların;
a) Kayıtlı sermayeli olarak anonim ortaklık şeklinde kurulması,
b) Asgari yüzde 10'u nakit karşılığı olmak üzere başlangıç sermayesinin 100 milyon TL den az olmaması,
c) Ticaret unvanında "Altyapı Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı" ibaresini taşıması,
ç) Esas sözleşmesinin Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygun olması,
d) Kurucu ortaklardan en az birinin lider sermayedar olması,
zorunludur.
(3) Ortaklıklar, süreli veya süresiz olarak kurulabilirler. Belirli alanlarda faaliyet göstermek veya belirli bir projeye yatırım yapmak üzere kurulan ortaklıkların unvanlarında ve/veya esas sözleşmelerinde belirli faaliyet alanı veya projenin belirtilmesi gereklidir.
(4) Ortaklardan en az birinin kamu kurum ve kuruluşu niteliğinde tüzel kişi olması ve ortaklık sermayesine, en az yüzde 20 oranında iştirak etmesi halinde bu maddenin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan sermayenin asgari yüzde 10'unun nakit karşılığı olması şartı uygulanmaz.
(5) Ortaklardan en az birinin kamu kurum ve kuruluşu niteliğinde tüzel kişi olması ve ortaklık sermayesine, en az yüzde 80 oranında iştirak etmesi halinde ise bu maddenin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan başlangıç sermayesi 5 milyon TL olarak uygulanır. Ancak, bu Tebliğin 10 uncu maddesi kapsamında yapılacak pay arzının çıkarılmış sermaye artırımı şeklinde yapılması sonucunda çıkarılmış sermayenin 100 milyon TL ye ulaşması zorunludur.
(6) Altyapı şirketleri ile faaliyet konusu münhasıran altyapı şirketlerine yatırım yapmak olan anonim ortaklıklar, esas sözleşmelerini Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygun olarak değiştirmeleri suretiyle altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığına dönüşebilirler.
(7) Kurucuların kendi özel mevzuatları uyarınca başka bir makam veya organın karar veya onayı gerekiyor ise kuruluş başvurusunda bu karar veya onayın bulunması şarttır.
Ortakların nitelikleri
MADDE 5 – (1) Ortaklıkların kuruluş başvurularına ilişkin olarak;
a) Gerçek ve tüzel kişi kurucuların muaccel vergi ve prim borcunun bulunmaması,
b) Lider sermayedarların veya sermayede doğrudan yüzde 10 ve daha fazla paya sahip olacak gerçek ve tüzel kişi kurucuların, ortaklık kuruluşu için gerekli kaynağı kendi ticari, sınai ve sair yasal faaliyetleri sonucunda her türlü muvazaadan ari olarak sağlamaları ve taahhüt ettikleri sermaye miktarını karşılayabilecek mali güce sahip olmaları,
c) Gerçek kişi kurucuların;
1) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 282 nci maddesinde düzenlenen suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçundan ve 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 8 inci maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen terörün finansmanı suçundan mahkûm olmamış olması,
2) Sermaye piyasası mevzuatı, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile ödünç para verme işleri hakkında mevzuat kapsamındaki suçlardan ve/veya Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı 5 yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, bilişim sistemini engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması, kaçakçılık, vergi kaçakçılığı veya haksız mal edinme suçlarından mahkûm olmaması,
3) Faaliyet yetki belgelerinden biri veya birden fazlası Kurul’ca iptal edilmiş yahut borsa üyeliğinden geçici veya sürekli olarak çıkarılmış kuruluşlarda, bu müeyyideyi gerektiren olayda sorumluluğu bulunan kişilerden olmaması,
4) Ödeme Güçlüğü İçinde Bulunan Bankerlerin İşlemleri Hakkında 35 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve eklerine göre kendileri veya ortağı olduğu kuruluşlar hakkında tasfiye kararı verilmemiş olması,
5) Kanun’un 46 ncı maddesinin (i) bendi uyarınca işlem yasaklı olmaması,
6) Kendileri veya sınırsız sorumlu ortak oldukları kuruluşlar hakkında iflas kararı verilmemiş ve konkordato ilan edilmemiş olması,
şarttır.
(2) Dönüşüm başvurularına ilişkin olarak ise, dönüşecek ortaklığın mevcut ortaklarının bu maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerinde yer alan şartları sağlamaları gerekmektedir.
(3) Kuruluş ve dönüşüm başvurularına ilişkin olarak, ortaklıkta dolaylı olarak yüzde 10 veya üzerinde pay sahibi olan gerçek kişilerin, bu maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan şartları sağlamaları zorunludur. Lider sermayedarın yönetim kontrolüne sahip olan gerçek kişilerin de bu maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan şartları sağlamaları zorunludur.
(4) Lider sermayedarların;
a) Doğrudan veya dolaylı olarak yönetim kontrolüne sahip olan nihai gerçek kişilerin,
b) İmtiyazlı paylarının mevcut olması halinde, imtiyazlı payların yüzde 10’undan fazlasına sahip gerçek kişilerin,
c) İmtiyazlı paylarının mevcut olması halinde, doğrudan veya dolaylı olarak lider sermayedarda imtiyazlı payların yüzde 10’undan fazlasına sahip tüzel kişi ortakların imtiyazlı paylarının yüzde 10’undan fazlasına sahip olan nihai gerçek kişilerin,
bu maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan şartları sağlamaları zorunludur.
(5) Ortaklık payları arz edildikten sonraki dönemde ise, ortaklıkta imtiyazlı paylara ve/veya tek başına veya birlikte hareket ettikleri kişilerle beraber ortaklık sermayesinin doğrudan veya dolaylı olarak yüzde 25 veya daha fazlasını temsil eden paylarına sahip olan ortakların, bu maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan şartları sağlamaları zorunludur. İmtiyazlı paylar dışındaki pay edinimlerinde, ilgili ortaklar söz konusu hususları tevsik edici belgeleri pay edinimini takip eden 10 işgünü içinde Kurul’a iletmekle yükümlüdürler.
(6) 5411 sayılı Bankacılık Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydıyla, kurucuların banka olması halinde yapılacak değerlendirmelerde dikkate alınmak üzere;
a) Bu kuruculara ilişkin olarak bu maddenin birinci fıkrasının sadece (a) bendinde belirtilen nitelikleri taşıdıklarını tevsik eden bilgi ve belgelerin,
b) Bu kurucuların doğrudan ve dolaylı ortaklarına ilişkin olarak ise, bu maddenin birinci fıkrasının sadece (a) bendi ile (c) bendinin 2 nci, 3 üncü ve 5 inci alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşıdıklarını tevsik eden bilgi ve belgelerin,
Kurula iletilmesi gerekmektedir. Bankaların doğrudan veya dolaylı olarak ortak olması halinde, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun görüşü alınır.
Lider sermayedara ilişkin özel şartlar
MADDE 6 – (1) Bu Tebliğin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde tanımlandığı şekilde ortaklıkta lider sermayedar olabilecek;
a) Gerçek kişinin toplam menkul ve gayrimenkul varlıklarının rayiç değerinin en az 100 milyon TL olması, birden fazla gerçek kişinin lider sermayedar olması halinde ise gerçek kişi lider sermayedarların menkul ve gayrimenkul varlıklarının rayiç değerinin toplamının en az 150 milyon TL olması,
b) Tüzel kişilerin;
1) En az 3 yıllık faaliyet geçmişinin olması,
2) Son hesap dönemine ait konsolide ve konsolide olmayan mali tablolarının bağımsız denetimden geçmiş olması,
3) Bu bendin (2) altbendi kapsamında hazırlanan mali tablolarında yer alan özsermayesinin; kuruluşta, en az kurulacak ortaklığın çıkarılmış sermayesi tutarında, aktif toplamının ise kurulacak ortaklığın çıkarılmış sermayesinin en az 2 katı olması; dönüşümde ise, en az dönüşecek ortaklığın özsermayesi tutarında, aktif toplamının ise dönüşecek ortaklığın özsermayesinin en az 2 katı olması,
zorunludur. Bu bendin (3) altbendi kapsamında yapılacak hesaplamalarda özsermaye şartı için 200 milyon TL, aktif toplamı şartı için ise 400 milyon TL tavan olarak uygulanır.
(2) Kamu kurum ve tüzel kişileri ile kamu yararına faaliyet gösteren tüzel kişilerde kendi özel mevzuatlarında aranan şartlar dışında lider sermayedara ilişkin mali yeterlilik şartları aranmayabilir.
(3) Birden fazla kişinin lider sermayedar olarak belirlenmesi halinde yukarıdaki şartlar her bir tüzel kişi için ayrı ayrı aranır.
(4) Bu madde uyarınca hazırlanacak mali tabloların Kurul düzenlemelerine uygun olarak düzenlenmiş olması zorunludur. Bu maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan asgari tutarlar, her yıl Kurulca yeniden belirlenebilir.
(5) Lider sermayedarın, ortaklığın faaliyet konusunu yakından ilgilendiren hukuk, inşaat, mühendislik, maliye, bankacılık ve finans gibi alanlar ile Kurulca uygun görülecek diğer alanlarda en az 3 yıllık tecrübeye sahip olması gerekmektedir.
(6) Ortaklık paylarının arz edilmesi sonrasındaki pay edinimleri bu Tebliğin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde yer verilen asgari yüzde 20 şartı kapsamında değerlendirilmez. Ortaklığın ticaret unvanında doğrudan ismi veya unvanı kullanılan veya doğrudan olmasa da ortaklığın ticaret unvanında kendisi ile bağlantılı olduğu izlenimini uyandıran bir ibareye yer verilen gerçek veya tüzel kişilerin bu Tebliğ kapsamında lider sermayedar olması zorunludur.
Kuruluş ve dönüşüm başvuruları
MADDE 7 – (1) Kurulacak ortaklıkların Kurulca belirlenen standarda uygun olarak hazırlanan kuruluş başvuru formunu eksiksiz olarak doldurmaları ve form ekinde belirtilen belgelerle birlikte Kurula başvurmaları gerekmektedir.
(2) Başvuru için gerekli belgelerin tam olarak Kurula iletilmesi ile Kurulca incelemeye başlanır, aksi takdirde başvurular değerlendirmeye alınmaz. Başvuruya ilişkin olarak talep edilebilecek ilave belge ve bilgilerin Kurulca belirlenen sürede tamamlanması zorunludur. Kurul, başvuruların elektronik ortamda yapılmasını isteyebilir.
(3) Kurul, başvuruyu Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygunluk yönünden inceler.
(4) Kurul'ca başvurunun uygun görülmesi halinde, altyapı faaliyetlerine ilişkin olarak ilgili makamlardan alınması gerekli diğer izin ve onaylara ilişkin mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, kuruluşun onaylanması talebi ve Bakanlık tarafından talep edilen diğer belgelerle birlikte Bakanlığa başvurulur.
(5) Ortaklıklar Bakanlığın kuruluş iznini vermesinin ardından, TTK nın ilgili hükümlerine uygun olarak ortaklığın ticaret siciline tescili ile tüzel kişilik kazanırlar.
(6) Dönüşüm başvurularında kuruluş başvuruları için aranan şartlar aranır.
Ayni sermaye
MADDE 8 – (1) Ortaklıklar, kuruluşlarında ve sermaye artırımlarında, TTK hükümleri çerçevesinde ayni sermaye koyabilirler. Ayni sermaye konulmasında gayrimenkul yatırım ortaklıklarına ilişkin düzenlemelerde yer alan hükümlere uyulur.
(2) Münhasıran belirli bir projenin gerçekleştirilmesi amacıyla kurulan ortaklıklarda, ortaklığın faaliyet konusu ile doğrudan ilgili olması koşuluyla Kurul, gayrimenkul ile gayrimenkul üzerindeki sair ayni haklar dışında kalan maddi ve gayrimaddi varlıkların ayni sermaye olarak konulabilmesine karar verebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Portföy İşletmeciliği Faaliyet İzni, Kurul Kaydına Alma, Payların Arzı
Portföy işletmeciliği faaliyet izni ve kayda alma
MADDE 9 – (1) Ortaklıkların, kuruluşlarının ticaret siciline tescilini takip eden 2 yıl içinde ortaklığa portföy işletmeciliği faaliyet izni verilmesi ve ortaklık paylarının kayda alınması talepleriyle Kurula başvurmaları zorunludur.
(2) Kurul, ortaklığın portföy işletmeciliği faaliyet izni başvurusu ile kayda alma taleplerini birlikte değerlendirir.
(3) Portföy işletmeciliği faaliyet izni verilmesinde Kurul esas olarak, ortaklığın faaliyetlerini yürütmeye elverişli bir mekana, donanıma, personele, organizasyona, yöneticilere sahip olup olmadığını inceler ve inceleme sonucunda ortaklığın portföy işletmeciliği faaliyetini yürütebileceği sonucuna varırsa bu konuda yetki belgesi verir. Yetki belgelerinin, verildiği tarihi izleyen 15 gün içinde ticaret siciline tescili ve TTSG'de ilanı zorunludur. Bu belgeye ilişkin her türlü değişiklik aynı şekilde tescil ve ilan olunur.
(4) Portföy işletmeciliği faaliyet izni ve kayda alma başvurularının Kurulca değerlendirilebilmesi için, başvuru formlarının eksiksiz olarak doldurulması ve form ekinde belirtilen belgelerle birlikte Kurula başvurulması gerekmektedir. Başvurular için gerekli belgelerin tam olarak Kurula iletilmesi ile Kurulca incelemeye başlanır, aksi takdirde başvurular değerlendirmeye alınmaz. Başvuruya ilişkin olarak talep edilebilecek ilave belge ve bilgilerin Kurulca belirlenen sürede tamamlanması zorunludur. Kurul, başvuruların elektronik ortamda yapılmasını isteyebilir .
(5) Kurul, kayda alma başvurularını mevzuatta öngörülen bilgileri içerip içermediğini dikkate alarak inceler. Kurul, incelemeleri sonucunda bilgi ve belgelerin yeterli olmadığı sonucuna varırsa, gerekçe göstererek başvuru konusu payların Kurul kaydına alınmasından imtina edebilir. İncelemeler sonucunda uygun görülmesi halinde paylar Kurul kaydına alınır. Kurul kaydına alınma, ortaklıkların, Kurul veya kamuca tekeffülü anlamına gelmez ve reklam amacıyla kullanılamaz.
(6) Kurul, başvuruları Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygunluk yönünden inceler.
Payların arzı
MADDE 10 – (1) Ortaklık paylarının arzında, bu Tebliğde hüküm bulunmayan hallerde, Kurulun payların arzına ve satış yöntemlerine ilişkin genel düzenlemelerine uyulur.
(2) Ortaklık çıkarılmış sermayesinin;
a) 200 milyon TL’den az olması halinde portföy işletmeciliği faaliyet yetki belgesinin tescilini müteakip 2 yıl içinde,
b) 200 milyon TL ve daha fazla olması halinde portföy işletmeciliği faaliyet yetki belgesinin tescilini müteakip 4 yıl içinde,
ortaklığın çıkarılmış sermayesinin asgari yüzde 49’u oranındaki paylarının nitelikli yatırımcılara veya önceden belirlenmiş yatırımcılara veya halka arz edilmesi zorunludur. Asgari yüzde 49 oranına, bir veya birden fazla arz sonucu ulaşılması mümkündür.
(3) Kurul, payların ihraç edileceği piyasalarda önemli olumsuzlukların ortaya çıkması halinde ortaklığın başvurusu üzerine ilgili süreleri uzatabilir.
(4) Kurul, arz başvurularını Kurulca istenecek belgelerin mevzuatta öngörülen bilgileri içerip içermediğini dikkate alarak kamunun aydınlatılması esasları çerçevesinde inceler.
(5) Arz başvurularının Kurulca değerlendirilebilmesi için, başvuru formlarının eksiksiz olarak doldurulması ve form ekinde belirtilen belgelerle birlikte Kurula başvurulması gerekmektedir. Başvurular için gerekli belgelerin tam olarak Kurula iletilmesi ile Kurulca incelemeye başlanır, aksi takdirde başvurular değerlendirmeye alınmaz. Başvuruya ilişkin olarak talep edilebilecek ilave belge ve bilgilerin Kurulca belirlenen sürede tamamlanması zorunludur. Kurul, başvuruların elektronik ortamda yapılmasını isteyebilir.
(6) Kurul, başvuruları Kanun ve bu Tebliğ hükümlerine uygunluk yönünden inceler.
(7) Arz, ihraç edilen payların ve ilgili ortaklıkların, Kurul veya kamuca tekeffülü anlamına gelmez ve reklam amacıyla kullanılamaz.
Nitelikli yatırımcılara ve önceden belirlenmiş yatırımcılara arz
MADDE 11 – (1) Aşağıda belirtilen hallerde, esas sözleşmede hüküm bulunmak kaydıyla, izahname ve sirkülerde belirtilerek ortaklıkların payları sadece nitelikli yatırımcılara veya önceden belirlenmiş yatırımcılara tahsisli olarak arz edilebilir:
a) Belirli bir altyapı şirketine veya projesine, işletme döneminden önce yatırım yapılması,
b) İşletme dönemine geçilmiş altyapı şirket ve projelerinin, portföy değerinin yüzde altmışından az olması.
(2) Bu maddenin birinci fıkrası kapsamında arz olunan payların yeniden satışa sunulmak istenmesi halinde birinci fıkra hükümleri uygulanır.
(3) Ortaklık paylarının halka arz edilmesi, ancak birinci fıkrada belirtilen koşulların ortadan kalkması halinde mümkündür.
(4) Ortaklıklar, satış yapılan yatırımcıların bu Tebliğde belirlenen nitelikli yatırımcı vasıflarını haiz olduklarına dair bilgi ve belgeleri temin etmek, düzenli olarak tutmak ve Kurula bildirmekle yükümlüdürler.
(5) Nitelikli ve önceden belirlenmiş yatırımcılara arzın söz konusu olması halinde ortaklık paylarının tamamının nama yazılı olması şarttır. Ortaklıklar, devralan yatırımcıların nitelikli yatırımcı vasıflarını haiz olduklarına dair bilgi ve belgeleri temin etmek zorundadırlar. Nitelikli yatırımcı vasıflarını haiz olmayanlara yapılan pay devirleri, pay defterine kaydolunamaz.
(6) Ara mali tabloların bağımsız denetimden geçirilmesi, Kurula gönderilmesi ve ilanı zorunlu değildir. Ancak yıllık bilanço ve gelir tablosu ile ayrıntılı bağımsız denetim raporunun yıllık olağan genel kurul toplantı tarihini izleyen 1 ay içinde Kurul'a gönderilmesi ve TTSG'de ilanı zorunludur.
(7) Kurul bu ortaklıklar için izahname, sirküler, periyodik tablo ve raporlar gibi bilgilendirme dokümanlarında farklı standartlar oluşturabilir.
Borsaya kotasyon
MADDE 12 – (1) Paylarını halka arz eden ortaklıklar satış süresinin bitimini takip eden 15 gün içinde çıkardıkları payların Borsa kotuna alınması için gerekli belgenin verilmesi istemiyle Kurul'a başvururlar. Bu belgenin alınmasını takiben 15 gün içinde de payların kote edilmesi isteği ile Borsaya müracaat edilmesi zorunludur.
(2) Nitelikli veya önceden belirlenmiş yatırımcılara yapılacak arzlarda payların borsaya kotasyonu zorunlu değildir.
Pay devirleri
MADDE 13 – (1) Payların arzından önce devri herhangi bir orana bakılmaksızın Kurul iznine tabidir. Arz öncesi pay devirlerinde, ortaklıkta pay edinecek yeni ortaklar için de kurucularda aranan şartlar aranır.
(2) Pay devrinin mevcut ortaklar arasında yapılması durumunda, lider sermayedarın yaptığı pay devirleri hariç olmak üzere Kurula yazılı bilgi verilir. Pay devrinin gerçekleşebilmesi için ilgili mevzuat hükümlerinde öngörülmüş ise, gerekli makamlardan pay devrine ilişkin onay alınmış olması gereklidir. Pay devirleri, nitelikli yatırımcılara satış veya tahsisli satış kapsamında değerlendirilemez.
(3) Lider sermayedarın asgari sermaye oranını temsil eden paylar ile kamu kurum ve kuruluşu niteliğinde tüzel kişi ortağın bu Tebliğin 4 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca sahip olduğu paylar arzın bitimini takip eden 2 yıl boyunca devredilemez.
(4) Bu maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla, arzdan sonra yalnızca imtiyazlı pay devirlerinde izin için Kurula başvurulması zorunludur. İmtiyazlı payları edinecek ortaklarda kurucularda aranan şartlar aranır.
İmtiyazlı pay ihracı
MADDE 14 – (1) Ortaklıklar, payların arzı öncesinde yönetim kurulu üyelerinin çoğunluğunun seçiminde aday gösterme imtiyazı veren pay ihraç edebilirler. Çoğunluğun hesaplanmasında küsuratlı sayı ortaya çıktığı takdirde bir üst tam sayı esas alınır.
(2) Ortaklıklar; yönetim kurulu üyelerinin seçiminde aday gösterme imtiyazı tanıyan paylar dışında imtiyaz veren herhangi bir menkul kıymet ihraç edemezler. Payların arzı sonrasında, hiçbir şekilde yönetim kurulu üyeliğine aday gösterme imtiyazı da dahil olmak üzere imtiyaz yaratılamaz. Ortaklıkta yönetim hakimiyeti sağlayacak orandaki imtiyazlı payların, kuruluş/dönüşüm aşamasında ve bu Tebliğin 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ulaşılması gereken asgari arz oranını temsil eden payların arzını takip eden 2 yıl boyunca sadece lider sermayedar tarafından iktisap edilmesi gerekmektedir. İmtiyazlı payların devri Kurul iznine tabidir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Ortaklığın Organizasyon Yapısı
Ortaklık organizasyonu
MADDE 15 – (1) Ortaklığın faaliyet konusu ve amacına uygun hizmet birimlerinin kurulmuş, bu birimler için yeterli sayı ve nitelikte personel kadrosunun oluşturulmuş, faaliyet konularına uygun sağlıklı bir yönetim, Kurul düzenlemelerine uygun muhasebe kayıt, bilgi ve belge sistemi ile düzenli iş akışı ve haberleşmeyi sağlayacak yeterli bir organizasyonun kurulmuş, teknik donanımın sağlanmış, Kurul tarafından yayımlanan Kurumsal Yönetim İlkeleri çerçevesinde iç kontrol, risk yönetim ve denetim sisteminin oluşturulmuş, personelin buna uygun görev tanımları ile yetki ve sorumluluklarının belirlenmiş olması zorunludur.
Yönetim kurulunun oluşumu
MADDE 16 – (1) Yönetim kurulu, TTK'nın ilgili maddeleri uyarınca seçilir ve görev yapar. Yönetim kurulu üyelerinin bu Tebliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan şartları taşımaları zorunludur.
(2) Yönetim kurulu üyelerinin seçiminde aşağıdaki ilkelere uyulur:
a) Yönetim kurulu üyelerinin çoğunluğunun, 4 yıllık yüksek öğrenim görmüş olmaları ve ortaklığın faaliyet konusunu yakından ilgilendiren hukuk, inşaat, mühendislik, maliye, bankacılık ve finans gibi alanlarda en az 3 yıllık tecrübeye sahip olmaları zorunludur. Bu şartları taşıyan yönetim kurulu üye sayısının hesaplanmasında küsuratlar izleyen tam sayı olarak dikkate alınır. Bu şartları taşımayan yönetim kurulu üyelerinin ise mesleki faaliyetlerinin gerektirdiği yüksek bilgi ve beceri düzeyine ve tecrübeye sahip olmaları şarttır. Buna ilişkin genel esaslar şirket esas sözleşmesinde yer alır.
b) Yönetim kurulu üye sayısı, yönetim kurulu üyelerinin verimli ve yapıcı çalışmalar yapmalarına, hızlı ve rasyonel kararlar almalarına ve komitelerin oluşumu ve çalışmalarını etkin bir şekilde organize etmelerine olanak sağlayacak şekilde belirlenmelidir.
c) Yönetim kurulu üyeleri içerisinde, görevlerini hiç bir etki altında kalmaksızın icra etme niteliğine ve potansiyeline sahip bağımsız üyeler bulunur. Yönetim kurulunun en az üçte biri Kurul tarafından yayımlanan Kurumsal Yönetim İlkelerinde tanımlanan anlamda bağımsız üyelerden oluşur. Bağımsız üye sayısının hesaplanmasında küsuratlar izleyen tam sayı olarak dikkate alınır. Ortaklık yönetim kurulunda toplam 7 yıl süre ile bağımsız yönetim kurulu üyeliği yapan bir kişinin bağımsızlığı ortadan kalkmış sayılır.
(3) Bağımsız yönetim kurulu üyeleri, mevzuat, esas sözleşme ve yukarıda yer alan kriterler çerçevesinde bağımsız olduğuna ilişkin yazılı bir beyanı atama esnasında yönetim kuruluna verir. Bağımsız yönetim kurulu üyelerinin, kuruluşa ilişkin esas sözleşmenin Kurulca uygun görülmesini müteakip yapılacak ilk genel kurul toplantısında belirlenmesi, bağımsızlık beyanlarının, genel kurul evrakları ile birlikte Kurula iletilmesi zorunludur.
(4) Bağımsızlığı ortadan kaldıran bir durum ortaya çıktığı takdirde, değişiklik bağımsız üye tarafından kamuya duyurulmak üzere derhal yönetim kuruluna iletilir. Bu durumda asgari bağımsız yönetim kurulu üye sayısının yeniden sağlanmasını teminen, bağımsızlığını kaybeden yönetim kurulu üyesi ilke olarak istifa eder. Yönetim kurulu bu durumda ilk genel kurula kadar görev yapmak üzere boşalan üyeliklere bağımsız üye seçer. Ancak toplantı ve karar nisaplarının oluşmasında sorun yaşanması durumunda, bağımsızlığını kaybeden üye görevine devam eder. Bu kapsamda yapılan işlemler ayrıca yönetim kurulu tarafından kamuya en kısa sürede duyurulur.
(5) Yönetim kurulu üyeleri en fazla 2 yıl için seçilebilirler, ancak tekrar seçilmelerine bir engel yoktur.
(6) Yönetim kurulu üyeleri, yönetim kurulunun alacağı kararlarda taraf olan kimselerden bağımsız olmaması durumunda, TTK'nın ilgili hükümleri saklı kalmak üzere, bu hususu gerekçeleri ile birlikte yönetim kuruluna bildirmek ve toplantı tutanağına işletmekle yükümlüdür.
(7) Yönetim kurulu üyeleri toplantılarda muhalif kaldığı konulara ilişkin makul ve ayrıntılı karşı oy gerekçesini toplantı tutanağına işletmeli ve yazılı olarak şirket denetçilerine bildirmelidir.
Genel müdür
MADDE 17 – (1) Ortaklıkta genel müdür olarak görev yapacak kişilerin 4 yıllık yüksek öğrenim kurumlarından mezun olmuş olmaları, bu Tebliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerinde yer alan şartları taşımaları ve altyapı yatırımları ile yakından ilgili olan hukuk, inşaat, mühendislik, maliye, bankacılık ve finans gibi alanlar ile Kurulca uygun görülecek diğer alanlarda en az 3 yıllık tecrübeye sahip olmaları zorunludur. Genel müdürün, ortaklığın altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı statüsünü hukuki olarak kazanmasından itibaren 6 ay içerisinde atanması ve münhasıran tam zamanlı olarak bu görev için istihdam edilmiş olması zorunludur.
Denetçi
MADDE 18 – (1) Denetçiler, TTK'nın ilgili maddeleri uyarınca seçilir ve görev yapar. Denetçilerin bu Tebliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerinde yer alan şartları taşımaları, 4 yıllık yüksek öğrenim kurumlarından mezun olmuş olmaları, ortaklığın faaliyet konusunu yakından ilgilendiren hukuk, inşaat, mühendislik, maliye, bankacılık, finans, muhasebe gibi alanlarda en az 3 yıllık tecrübeye sahip olmaları zorunludur.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Yatırım Faaliyetlerine İlişkin Esaslar
Ortaklık portföyü
MADDE 19 – (1) Ortaklıklar;
a) Altyapı yatırım ve hizmetlerine,
b) Altyapı yatırım ve hizmetlerine ilişkin projelere,
c) (a) ve (b) bendinde yer alan unsurlara dayalı hak ve sermaye piyasası araçlarına,
ç) Ortak olmak veya borçlanma senedi satın almak suretiyle altyapı şirketine,
d) Ortak olmak veya borçlanma senedi satın almak suretiyle diğer altyapı gayrimenkul yatırım ortaklıklarına,
e) Ortak olmak suretiyle işletmeci şirketlere,
f) Bunlar dışında kalan para ve sermaye piyasası araçlarına,
g) Kurulca uygun görülecek diğer varlıklara,
yatırım yapabilir.
(2) Münhasıran belirli bir projeyi gerçekleştirmek üzere kurulan ortaklıklar, başka bir projeyi portföylerine dahil edemezler.
Altyapı yatırımlarına ilişkin esaslar
MADDE 20 – (1) Ortaklıklar tarafından bu Tebliğin 19 uncu maddesi kapsamında yapılacak altyapı yatırımlarında;
a) İlgili mevzuat uyarınca gerekli tüm izinlerin alınmış olması,
b) Müteahhitler ile yapılan sözleşmeler çerçevesinde, inşaat riski ile operasyonel riskin müteahhitlere aktarılması,
c) Tamamlanmış olanlar için, yatırım portföylerinin belirli bir gelir akışı olan altyapı varlıklarını içermesi,
ç) Proje halindekiler için, portföye alınmadan önce, bu Tebliğ kapsamına giren altyapı yatırımlarının kapsamlı talep, nakit akımı ve risk analizlerini de içeren ekonomik ve mali fizibilite etütlerinin yapılmış ve ilgili mevzuatına göre onaylanmış olması ve yatırımların değerlemelerinin yapılması,
d) Kurulca değerleme yapması uygun görülmüş kurumlarca, altyapı yatırımlarında, ilgili mevzuat uyarınca gerekli tüm izinlerin alındığının, projesinin hazır ve onaylı, proje kapsamında ihtiyaç duyulan arazi ve zemin etütlerinin gereken detayda yapılmış ve projenin çevresel ve kültürel varlıklara etkilerinin değerlendirilmiş ve gerekli önlemlerin alınmış ve yasal gerekliliği olan tüm belgelerin tam ve doğru olarak mevcut olduğunun onaylanması,
zorunludur.
(2) Portföye alınan altyapı yatırımlarının uzun vadeli yönetimi esastır. Portföye alınan altyapı yatırımlarının, genel kamu yararına hizmet eden ve sosyoekonomik faydaları bulunan nitelik taşımalarına, uzun dönemli, kârlı ve öngörülebilir nakit akımlarına sahip olmalarına özen gösterilir.
Ortaklık portföyünün idaresi
MADDE 21 – (1) Ortaklıklar, yeterli sayıda yönetici ve personeli istihdam etmek kaydıyla kendi portföylerini yönetebilecekleri gibi, proje geliştirme ve kontrol hizmetleri de dahil olmak üzere ortaklık portföyünün geliştirilmesi ve alternatif imkanların araştırılmasına yönelik hizmetleri ortaklık dışından, bu işlerde uzmanlaşmış şirketlerden alabilirler.
(2) Portföy değerinin yüzde 10’unu aşması halinde ortaklık; portföyünün para ve sermaye piyasası araçlarından oluşan kısmını, bünyesinde Kurulun lisanslama düzenlemeleri çerçevesinde lisans belgesine sahip yeterli sayıda portföy yöneticisini istihdam etmek suretiyle kendisi yönetebileceği gibi, Kuruldan yatırım danışmanlığı yetki belgesi almış bir kuruluştan imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi kapsamında danışmanlık hizmeti almak suretiyle de yönetebilir. Bunlara ilaveten, portföyün para ve sermaye piyasası araçlarından oluşan kısmının yönetiminin, imzalanacak bir portföy yönetimi sözleşmesi kapsamında Kuruldan portföy yönetimi yetki belgesi almış bir kuruluşa bırakılması da mümkündür. Ortaklıklar tarafından para ve sermaye piyasası araçlarından oluşan portföyün yönetimine ilişkin olarak bu üç yöntemden birinin kullanılması ve bu durumlarda Kurulun portföy yönetimi ve yatırım danışmanlığına ilişkin düzenlemelerine uyulması zorunludur.
(3) Ortaklık portföyünde yer alan sermaye piyasası araçlarının imzalanacak bir saklama sözleşmesi çerçevesinde Takasbank'ta saklanması zorunludur.
(4) Ortaklık ile altyapı portföyüne ilişkin olarak danışmanlık hizmeti verecek kuruluş arasında düzenlenecek sözleşme, ortaklık yönetim kurulunca onaylanarak feshi ihbara gerek kalmaksızın 1 yıl sonunda sona erer. Tarafların yazılı mutabakatı ile sözleşme aynı süre için yenilenebilir. Ancak bu sürenin sona ermesi beklenmeden ortaklık yönetim kurulunun kararı ile 30 gün önceden yazılı ihbarda bulunmak kaydıyla sözleşme sona erdirilebilir.
(5) Ortaklıkta doğrudan veya dolaylı olarak yönetim kontrolünü sağlayacak oranda sermaye payına, oy hakkına veya aday gösterme imtiyazına sahip olan gerçek veya tüzel kişiler ile bunların doğrudan ve dolaylı olarak kontrolü altında olan gerçek veya tüzel kişiler ortaklığa danışmanlık hizmeti veremezler. Danışman şirket ile işletmeci şirket sıfatı aynı kişide birleşemez.
(6) Bu hizmetler karşılığında ödenecek komisyonların ve yapılacak harcamaların belgeye dayandırılması ve piyasa rayicinden bariz farklılık göstermemesi zorunludur.
Faaliyet kapsamı
MADDE 22 – (1) Ortaklıklar genel olarak aşağıda belirtilen kapsamda faaliyet gösterirler:
a) Ortaklık portföyünü oluşturmak, gerektiğinde portföyde değişiklikler yapmak, ortaklık portföyünü çeşitlendirerek yatırım riskini en aza indirecek şekilde dağıtmak, portföyde yer alan varlıklar hakkındaki gelişmeleri sürekli olarak izleyerek ortaklık portföyünün yönetimine ilişkin gerekli tedbirleri almak, portföyün değerini korumaya ve artırmaya yönelik araştırmalar yapmak veya yaptırtmak,
b) Ortaklık portföyünü oluşturan veya portföye alınması planlanan varlıklar hakkında bu Tebliğ uyarınca gerekli hukuki şartların sağlanıp sağlanmadığını araştırmak, bu hususta gerekli raporların hazırlanmasını temin etmek,
c) Portföydeki varlıkların değerinin tespitine ilişkin raporların hazırlanmasını temin etmek,
ç) Portföy dışardan danışmanlık ve/veya portföy yönetimi hizmeti alınması suretiyle yönetiliyorsa ilgili kuruluşların faaliyetlerinin mevzuat ve sözleşme hükümlerine uygunluğunu izlemek üzere gerekli organizasyonu oluşturmak,
d) Bu Tebliğ ile kendilerine yüklenilen diğer görevleri ve yürütülmesine izin verilen diğer faaliyetleri gerçekleştirmek.
Yapamayacakları işler
MADDE 23 – (1) Ortaklıklar;
a) 5411 sayılı Bankacılık Kanununda tanımlandığı üzere mevduat ve katılım fonu toplayamazlar ve bu sonucu verecek iş ve işlemler yapamazlar,
b) Bu Tebliğde izin verilen işlemler dışında ticari, sınai veya zirai faaliyetlerde bulunamazlar,
c) Bu Tebliğde izin verilen yatırım alanları ile sınırlı olmak üzere kendi adına portföy işletmeciliği faaliyeti dışında sermaye piyasası faaliyetinde bulunamazlar,
ç) Hiç bir şekilde altyapı yatırım ve projelerinin inşaat ve yapım işlerini kendileri üstlenemez, bu amaçla personel ve ekipman edinemezler. Ancak yürütülen projelerin kontrol işleri dahili olarak yürütülecekse bu amaçla istihdam edilen personel kapsam dışındadır,
d) Ortaklık portföyünde yer alan altyapı yatırımlarına ilişkin işletmecilik faaliyetleri, idare ile yapılan sözleşmenin zorunlu tuttuğu haller haricinde, ortaklık bünyesinde gerçekleştirilemez. Ancak güvenlik, temizlik, genel idare, bakım ve onarım ve buna benzer nitelikteki temel hizmetler ortaklık tarafından yerine getirilebilir,
e) Kendi personeli vasıtasıyla portföye konu olan veya olacak projeler hariç olmak üzere başka kişi ve kuruluşlara proje geliştirme, proje kontrol, mali fizibilite, yasal izinlerin takibi ve buna benzer hizmetler veremezler,
f) Ödünç para verme işiyle uğraşamazlar.
Yatırım ilkeleri
MADDE 24 – (1) Ortaklıklar altyapı varlıklarına yatırım yaparken aşağıdaki ilkelere uyarlar:
a) Ortaklıklar portföy değerlerinin asgari olarak yüzde 75'ini bu Tebliğin 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde yer alan varlıklara yatırmak zorundadır.
b) Bu Tebliğin 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca yapılacak yatırımlar kapsamında;
1) Tek bir şirketin ihraç etmiş olduğu menkul kıymetlere portföy değerinin yüzde 10'undan fazlasını yatıramazlar,
2) Tek bir şirketin sermayesi veya oy haklarının yüzde 5'inden fazlasına sahip olamazlar.
c) Ortaklık sermayesinin ya da tüm oy haklarının yüzde 10'dan fazlasına sahip olan ortakların, yönetim kurulu üyelerinin ve genel müdürün ayrı ayrı ya da birlikte sermayelerinin ya da tüm oy haklarının yüzde 10'undan fazlasına sahip oldukları şirketlere yatırım yapamazlar. Ortaklık tarafından finanse edilen ve ayrı bir proje şirketi kurulması gerektiren durumlarda, ortaklık tarafından kurulan altyapı şirketleri ya da altyapı gayrimenkul yatırım ortaklıkları bu kapsamda değerlendirilmez.
ç) Ortaklıklar herhangi bir şekilde, devredilebilmesi konusunda bir sınırlamaya tabi olan varlıklara ve haklara yatırım yapamazlar. Yüksek Planlama Kurulunun izni bu hüküm kapsamında devir kısıtı olarak değerlendirilmez.
d) Ortaklıklar finansman ihtiyacını karşılamak üzere menkul kıymetler, sermaye piyasası araçları yahut Kurulca uygun görülmek koşuluyla diğer yapılandırılmış araçları çıkarabilirler ve bu nitelikte araçlara yatırım yapabilirler.
e) Altyapı yatırımı veya hizmeti kapsamındaki tesislerin işletmeciliğini yürütmek üzere işletmeci şirket kurabilirler, kurulmuş olanlara iştirak edebilirler.
f) Sermaye piyasası araçlarını alabilir ve satabilir, borsa para piyasası ve ters repo işlemi yapabilir, portföy değerinin yüzde 10 unu aşmamak kaydıyla Türk Lirası veya yabancı para cinsinden vadesiz ve vadeli mevduat ve katılım fonu hesabı açtırabilir.
g) Özel mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla; özelleştirme,Yap-İşlet-Devret modeli veya diğer kamu-özel işbirliği modelleri kapsamındaki altyapı yatırım ve hizmetlerine yatırım yapabilirler.
ğ) Özel mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla; merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları, mahalli idareler ve kamu iktisadi teşebbüsü tarafından yürütülen altyapı yatırım ve hizmetlerine yatırım yapabilirler.
h) Döviz, faiz ve piyasa riskleri gibi risklere karşı korunması amacıyla, esas sözleşmede ve izahnamede hüküm bulunmak ve Kurulca uygun görülmek koşuluyla, yatırım amacına uygun portföy yönetim teknikleri ile para ve sermaye piyasası araçlarını kullanabilirler, bu amaçla Kurulca belirlenecek esaslar çerçevesinde opsiyon sözleşmeleri, forward, finansal vadeli işlemler ve vadeli işlemlere dayalı opsiyon işlemlerine taraf olabilirler.
Sigorta mecburiyeti
MADDE 25 – (1) Ortaklık portföyünde yer alan altyapı yatırım ve hizmet projeleri kapsamında inşa edilmiş veya edilmekte olan tesislerin oluşabilecek her tür hasara karşı rayiç değerleri dikkate alınarak sigortalanması zorunludur. Portföydeki projelerin tamamlanamama veya varlıkların değer kaybına ilişkin sigorta yapılması da mümkündür.
Teminat verebilme
MADDE 26 – (1) Portföyde yer alan altyapı yatırım ve hizmetleri için kredi temini amacıyla portföydeki varlıklar üzerinde rehin ve diğer sınırlı ayni haklar tesis edilebilir. Portföydeki varlıkların üzerinde bu amaçlar dışında hiçbir suretle üçüncü kişiler lehine tasarrufta bulunulamaz. Bu şekilde doğacak toplam yükümlülüklerin değeri portföy değerini aşamaz. Bu madde kapsamında temin edilecek krediler borçlanma sınırına ilişkin hüküm kapsamında değerlendirilir.
Borçlanma sınırı
MADDE 27 – (1) Ortaklıklar, fon ihtiyaçlarını veya portföyleri ile ilgili maliyetlerini karşılamak amacıyla hesap dönemi sonunda hazırlayıp kamuya veya yatırımcılara açıkladıkları son yıllık portföy tablosunda yer alan net aktif değerlerinin beş katı kadar kredi kullanabilirler. Söz konusu kredilerin üst sınırının hesaplanmasında ortaklığın finansal kiralama işlemlerinden doğan borçları ve gayrinakdi kredileri de dikkate alınır.
(2) Bu Tebliğin 24 üncü maddesi kapsamında ihraç edilecek borçlanma senetleri için sermaye piyasası mevzuatı uyarınca hesaplanacak ihraç limitinden yukarıdaki fıkrada bahsedilen krediler düşülür.
(3) Kurul, altyapı yatırım ve hizmetlerinin niteliğini dikkate almak suretiyle borçlanma sınırını artırabilir.
(4) Bu madde hükümlerinin ortaklıkların kendi özel mevzuatlarında yer alan hükümlerle çeliştiği durumlarda bu madde hükümleri uygulanmaz.
Yapım ve inşaat hizmetleri
MADDE 28 – (1) Yatırım ve hizmetlerle ilgili her türlü inşaat işleri ile ihzarat, imalat, sondaj, tesisat, değiştirme, iyileştirme, yenileştirme, geliştirme, bakım-onarım, montaj ve benzeri yapım işleri ortaklık dışında gerçekleştirilir.
(2) İnşaat ve yapım işlerini üstlenen şirketler ile ortaklık arasında, tarafların karşılıklı hak ve yükümlülüklerini içeren bir sözleşme yapılması, bu şirketlerin seçiminin ve sözleşme koşullarının yönetim kurulunca onaylanması zorunludur.
(3) Sözleşmenin asgari olarak müteahhidin borçlarını, ödeme koşullarını, ayıba karşı tekeffülün şartlarını, sözleşmeden rücunun şartlarını, iş sahibinin tazminat isteme hakkını ve sözleşmenin sona ermesinin şartlarını kapsaması zorunludur.
Adi ortaklık oluşturmak
MADDE 29 – (1) Ortaklıklar münhasıran bir projeyi gerçekleştirmek maksadıyla, proje işlerinin yürütülebilmesini sağlamak üzere bir veya birkaç ortakla adi ortaklık oluşturabilir. Ortaklığın bu amaçla adi ortaklığa katılımı iştirak kapsamında değerlendirilmez.
ALTINCI BÖLÜM
Değerlemeye İlişkin Esaslar
Para ve sermaye piyasası araçlarının değerlemesi
MADDE 30 – (1) Ortaklık portföyünde bulunan para ve sermaye piyasası araçlarının değerlemesinde Kurulca belirlenen genel düzenleme ve ilkelere uyulur. Kurulca değerleme ilkelerinin belirlenmediği para ve sermaye piyasası araçlarının değerleme esasları izahnamede belirtilir.
Borsaya kote edilmeyen altyapı şirketlerinin değerlemesi
MADDE 31 – (1) Portföydeki Borsaya kote edilmeyen altyapı şirketlerinin rayiç değerlerinin tespiti her yıl sonu itibarıyla yapılır. Yıl sonu rayiç değer tespit işlemi son 3 ay içerisinde herhangi bir şekilde değerlemesi yapılan varlıklar için ihtiyaridir.
Altyapı yatırımları ve bunlara ilişkin projelerinin değerlemesi
MADDE 32 – (1) Portföydeki altyapı yatırımlarının değerlemesi rayiç değerlerinin tespiti her yıl sonu itibarıyla yapılır. Yıl sonu rayiç değer tespit işlemi son 3 ay içerisinde herhangi bir şekilde değerlemesi yapılan varlıklar için ihtiyaridir.
Değerlemeye ilişkin mevzuat
MADDE 33 – (1) Değerleme, nitelikleri Kurulca belirlenmiş kurumlar tarafından Kurulun 6/3/2006 tarihli ve 26100 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Seri: VIII, No: 45 sayılı "Sermaye Piyasasında Uluslararası Değerleme Standartları Hakkında Tebliğ" kapsamında yapılır.
Değerleme gerektiren işlemler
MADDE 34 – (1) Periyodik değerleme çalışmaları dışında ayrıca aşağıda belirtilen işlemler için de değerleme yapılır:
a) Bu Tebliğin 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (ç) bentlerinde yer alan varlıkların portföye dahil edilmesi veya portföyden çıkarılması,
b) Proje kapsamındaki altyapı yatırımlarının yapımına başlanabilmesi için, yasal prosedüre uyulduğunun ve gerekli belgelerin tam ve doğru olarak mevcut olduğunun tespit edilmesi,
c) Ortaklığa ayni sermaye konulması,
ç) Ortaklık portföyünde yer alan ve yıl içerisinde herhangi bir nedenle rayiç değeri tespit edilmemiş olan varlıkların yıl sonu değerlerinin tespiti.
Ekspertiz değerinin kullanımı
MADDE 35 – (1) Ortaklığın yapacağı portföye alım işlemleri, portföyden satış işlemleri ve diğer portföy işlemleri ekspertiz değerleri dikkate alınarak gerçekleştirilir. Mevcut piyasa veya ödeme koşulları dikkate alınarak yapılacak işlemlerde ekspertiz değerlerinden daha farklı değerler esas alınırsa, bu durumun yatırımcılara açıklanması ve yapılacak ilk genel kurul toplantısının gündemine alınarak ortaklara bilgi verilmesi zorunludur.
YEDİNCİ BÖLÜM
Kamuyu Aydınlatma ve Yatırımcıların Bilgilendirilmesi
Periyodik tablo ve raporlara ilişkin esaslar
MADDE 36 – (1) Ortaklıklar altı aylık dönemler itibarıyla portföylerindeki varlıklara ilişkin olarak, esasları Kurulca belirlenen portföy tablosu ile faaliyet raporunu hazırlamak ve altı aylık dönem sonunu takip eden 6 hafta içerisinde Kurula ve varsa ortaklık paylarının işlem gördüğü Borsaya göndermek zorundadırlar. Söz konusu rapor aynı zamanda ortaklık merkezinde ve internet sitesinde yatırımcıların incelemesi için de hazır bulundurulur. Ayrıca talep etmeleri halinde ortaklara da gönderilir.
Bilgilendirme politikası
MADDE 37 – (1) Ortaklık yönetim kurulu, kamunun aydınlatılması veya yatırımcıların bilgilendirilmesi ile ilgili olarak bir bilgilendirme politikası hazırlayarak genel kurulda ortakların ve pay sahiplerinin bilgisine sunmak ve kamuya veya yatırımcılara açıklamak zorundadır. Bilgilendirme politikasında bir değişiklik olması halinde, değişiklik yapılan hususlar ve gerekçeleri yönetim kurulunun onayından geçtikten sonra genel kurulun bilgisine sunulur ve kamuya açıklanır.
(2) Ayrıca, ortaklığın gözetim ve denetimi ile kamunun etkin bir şekilde aydınlatılmasına yönelik olarak Kurulca talep edilecek her türlü bilgi ve belgenin Kurulca belirlenecek süre ve esaslar çerçevesinde gönderilmesi ve Kurulca gerekli görülen hususların kamuya duyurulması zorunludur.
(3) Bilgilendirme politikaları asgari olarak aşağıdaki unsurları kapsayacak şekilde belirlenmeli ve izahnamede yer almalıdır:
a) Proje ve yatırımlara ilişkin riskler
b) Kamu özel sektör ortaklığı ile yapılan projelerde kamunun ve özel sektörün hakları, yükümlülükleri, risk ve yarar paylaşım süreçleri
c) Yatırımın kamuya devir esasları
ç) İdare ile yapılan uygulama sözleşmelerine ilişkin temel esaslar
d) Projelere ilişkin finansman kaynakları, varsa kamu garantileri, destekleri, ödeme planlarına ilişkin esaslar
e) Projelerin gerçekleşme planları, fizibilite raporları, nakit akımlarına ilişkin genel değerlendirmeler
f) Proje ile ilgili olabilecek sosyal ve ekonomik taraflar
g) Değerleme ilke ve esasları.
Mali tablo ve raporlar
MADDE 38 – (1) Kurul düzenlemeleri çerçevesinde düzenlenecek mali tablolarda Kurulun muhasebe standartlarına ilişkin genel düzenlemelerine uyulur.
Kar dağıtım politikası
MADDE 39 – (1) Ortaklıkların belirli ve tutarlı bir kar dağıtım politikası benimsemeleri ve kamuya veya yatırımcılara açıklamaları zorunludur. Bu politika genel kurul toplantısında pay sahiplerinin bilgisine sunulur ve faaliyet raporları ile izahname ve sirkülerlerde yer alır.
(2) Kar dağıtım politikasında asgari aşağıdaki hususlara yer verilir;
a) Dönem karı ve dağıtılabilir karın tutarı ile kaynağı,
b)Yönetim kurulunun karın dağıtılmasına ilişkin teklifini hangi kriterleri gözeterek hazırladığı hususu,
c) Grup ayrımları da belirtilmek suretiyle pay başına ödenecek kar payı,
ç) Yönetim kurulu üyelerine, kurucu intifa senedi sahiplerine ve çalışanlarına dağıtılması düşünülen kar payları ve bunların hesaplama şekli,
d) Kar paylarının ödeme yeri, zamanı ve şekli,
e) Takip eden hesap döneminde temettü avansı dağıtılması düşünülüyorsa, buna ilişkin esaslar ve öngörüler,
f) Dolaylı iştirak ilişkileri de dikkate alınmak suretiyle, dağıtılabilir kardan önemli miktarda pay alan gerçek kişiler ve alacakları kar payı tutarları,
g) Şirketin yıl içinde yaptığı ve yıl sonunda yapmayı planladığı bağış ve yardımlar hakkında bilgi.
(3) Yönetim kurulunun, yasal asgari kar dağıtımı zorunlulukları saklı kalmak kaydıyla, genel kurula kârın dağıtılmamasını teklif etmesi halinde, bunun nedenleri ile karın kullanım şekline ilişkin bilgi ayrıca pay sahiplerine sunulur ve faaliyet raporunda, izahname ve sirkülerlerde yer alır.
(4) Kar dağıtım politikası belirlenirken, pay sahiplerinin menfaatleri ile ortaklık menfaati arasında tutarlı bir politika izlenmesi konusunda ortaklık gerekli tedbirleri alır.
İlan, reklam ve açıklanacak bilgiler
MADDE 40 – (1) Ortaklıklar, arz sürecinde veya genel tanıtım, pazarlama ve satış faaliyetleri ile ilgili olarak hazırlanan her türlü ilan ve reklamda Kurulun menkul kıymetleri halka arz olan anonim ortaklıklara ilişkin ilân ve reklamlara yönelik düzenlemelere uyarlar. İlân ve reklamlara ilişkin her türlü yazılı veya görsel materyal, ilân veya reklamın yapılmasını takip eden 2 işgünü içerisinde Kurula gönderilir. Ayrıca ilan ve reklâmlara ilişkin materyaller arşivlenerek 3 yıl boyunca ortaklık merkezinde saklanır.
SEKİZİNCİ BOLUM
Çeşitli Hükümler
Altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı olarak faaliyette bulunma hakkının ortadan kalkması
MADDE 41 – (1) Ortaklık;
a) Hesap dönemi sonunda hazırlanan son portföy tablosuna göre bu Tebliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde tanımlanan asgari yüzde 75 oranını sağlayamaması durumunda Kurul’a başvuruda bulunur. Kurul yapacağı değerlendirmede ortaklığa bir yıl süre tanıyabilir. Ortaklıkların Kurul tarafından verilen bu süre sonunda da asgari yüzde 75 oranını sağlayamaması,
b) Belirli bir projeyi gerçekleştirmek üzere süreli olarak kurulmuş ise esas sözleşmede belirtilen süre dolduğu halde süre uzatımı talebi ile Kurula başvurmaması,
c) Belirli bir projeyi gerçekleştirmek üzere kurulmuş ise, portföydeki altyapı yatırım faaliyetine ilişkin lisans iptali, idare ile yapılan sözleşmelerin feshi ve sözleşme süresinin sona ermesi gibi ortaklığın amaç ve faaliyet konusunu doğrudan etkileyen bir durumunun ortaya çıkması,
ç) Portföy işletmeciliği faaliyet izni ve payların kayda alınması başvurusunun, bu Tebliğde belirtilen süre ve esaslar dahilinde yapılmamış olması veya gerekli şartları sağlamadığı için başvurusunun Kurulca uygun görülmemesi,
d) Paylarının arzı başvurusunun, bu Tebliğde belirtilen süre ve esaslar dahilinde yapılmamış olması veya Kurulca incelenmesi sonucunda, açıklamaların yeterli olmadığı ve gerçeği dürüst bir biçimde yansıtmayarak yatırımcının istismarına yol açacağı sonucuna ulaşılması ve gerekli şartları sağlamadığı için başvurusunun Kurulca uygun görülmemesi,
e) Paylarının arzının, bu Tebliğde belirtilen süre ve esaslar dahilinde yapılmamış olması,
hallerinde ortaklıkların altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı olarak faaliyette bulunma hakları ortadan kalkar. Ortaklıklar, bu unsurların doğması halinde, en geç 3 ay içinde esas sözleşme hükümlerini altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı faaliyetini kapsamayacak şekilde değiştirmek ve kayıtlı sermaye sisteminden çıkmak üzere Kurula başvurmakla yükümlüdürler. Ortaklıklar bu değişiklikleri yapmadığı takdirde, TTK’nın 434 üncü maddesinin birinci fıkrasının (2) ve (6) numaralı bentleri hükümleri gereğince münfesih addolunur.
(2) Bu maddenin birinci fıkrasında sayılan hallerde, ortaklıkların kuruluşlarının tescilinden itibaren başlamak üzere faaliyetleri ile ilgili doğabilecek vergi ve benzeri yükümlülüklerine ilişkin ilgili mevzuat hükümleri saklıdır.
Fona yatırılacak ücret
MADDE 42 – (1) Ortaklık paylarının Kurul kaydına alınmasından önce Kanunda belirtilen esaslar çerçevesinde kayda alma ücreti Kurul hesabına peşin olarak yatırılır.
Unvana ilişkin yasak
MADDE 43 – (1) Kanun hükümleri ve bu Tebliğ esasları dâhilinde kurulan ve faaliyet gösteren ortaklıklar dışında hiç bir kuruluş ticaret unvanında veya ilan ve reklâmlarında "altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı" veya aynı anlama gelebilecek başka bir ibare kullanamaz.
Diğer hükümler
MADDE 44 – (1) Ortaklıklara ilişkin olarak bu Tebliğde hüküm bulunmayan hallerde TTK, Kanun, Seri: VI No: 11 sayılı Tebliğ ve ilgili mevzuat hükümlerine uyulur.
Tebliğde yer alan tutarların yeniden belirlenmesi
MADDE 45 – (1) Kurul bu Tebliğde yer alan tutarları her yıl yeniden belirleyebilir.
Kurulca verilebilecek ek süreler
MADDE 46 – (1) Kurul, payların ihraç edileceği piyasalarda önemli olumsuzlukların ortaya çıkması, ortaklık portföyüne alınacak altyapı varlıkları ile ilgili olağandışı gelişmelerin yaşanması, mücbir sebeplerin varlığı gibi durumlarda, ortaklığın talebi üzerine kayda alma ve arz başvurularının yapılmasına ilişkin süreleri uzatabilir veya bu Tebliğde yer alan çeşitli yükümlülüklerin yerine getirilmesine ilişkin sürelere ilave olarak süre verebilir.
Yürürlük
MADDE 47 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 48 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Sermaye Piyasası Kurulu yürütür.