Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
11 Nisan 2010 PAZAR
Resmî Gazete
Sayı : 27549
YÖNETMELİK
Başbakanlık (Gümrük Müsteşarlığı)’tan:
TASFİYE İŞLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğüne bağlı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmelerinin idari ve mali işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 16/5/1984 tarihli ve 3007 sayılı Gümrük Laboratuvarlarında Yapılacak Tahlillerden Alınacak Ücretler ile Gümrük Mevzuatına Göre Tasfiye Edilecek Eşya Hakkında Döner Sermaye Kanununun 11 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlığı,
b) Eşya: Gümrük denetimindeki sundurma, antrepo ve depolarda bulunan ve 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa göre tasfiyesi öngörülen eşyayı,
c) Genel müdürlük: Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğünü,
ç) İşletme: Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğüne bağlı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmelerini,
d) Muhasebe birimi: Muhasebe hizmetlerinin yapıldığı birimi,
e) Muhasebe yetkilisi: Muhasebe hizmetlerinin yürütülmesinden ve muhasebe biriminin yönetilmesinden sorumlu usulüne göre atanmış sertifikalı yöneticiyi,
f) Muhasebe yetkilisi mutemedi: Muhasebe yetkilisi adına ve hesabına para ve parayla ifade edilebilen değerleri geçici olarak almaya, muhafaza etmeye, vermeye, göndermeye yetkili ve bu işlemlerle ilgili olarak doğrudan muhasebe yetkilisine karşı sorumlu olan işletme personelini,
g) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığını
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Faaliyet Alanları, Sermaye, Sermaye Kaynakları, Gelir ve Giderler
Faaliyet alanları
MADDE 4 – (1) İşletmelerde aşağıdaki iş ve hizmetler yapılır:
a) Gümrük hizmetleri ile ilgili olarak;
1) Gümrük Kanunu ile Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümlerine göre tasfiye edilecek hâle gelen eşyanın, ilgili mevzuat uyarınca tasfiyesini yapmak,
2) Tasfiye edilecek eşyayı dâhilde ve gümrüksüz satış mağazalarında satmak veya sattırmak,
3) Gümrüklerde veya diğer yerlerde depolar, mağazalar ve satış reyonları açmak veya açtırmak,
4) Tasfiye edilebilir duruma gelen eşyadan yurt dışında satış imkânı olanları ihraç etmek veya ettirmek,
5) Tasfiye edilebilecek hâle gelen eşyanın satışa sunulmadan önce, özelliklerine göre tamir, bakım ve ambalajlamasını yapmak veya yaptırmak, gerektiğinde parça hâlinde satışını temin etmek,
6) Kaçak ve kaçak zannı ile yakalanan eşya ile yolcu beraberi eşya için sundurmalar, antrepolar, ambarlar ve açık sahalar işletmek,
7) Özellikle karayolu sınır gümrük kapılarında her türlü tahmil, tahliye, nakliye, aktarma ve hamallık işlerini yürütmek,
8) Gümrük laboratuvarlarının ihtiyacını karşılamak.
b) Her türlü bakım, onarım ve levazım işleri ile ilgili olarak;
1) Genel Müdürlüğe ait her çeşit makine, teçhizat, araç, gereç ve benzerlerinin kurulması, tamiri ve bakımı ile ilgili her türlü iş ve hizmetleri yapmak veya yaptırmak,
2) İşletmelere ait atölyelerden talep edilen her türlü bakım ve onarım ile ilgili iş ve hizmetleri yapmak.
c) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Sermaye
MADDE 5 – (1) Döner Sermaye İşletmeleri için 12.365.500 (oniki milyon üçyüzaltmışbeş bin beş yüz) Türk Lirası sermaye tahsis edilmiştir.
(2) İhtiyaç duyulması hâlinde tahsis olunan sermaye Bakanlar Kurulu Kararı ile yeterli ölçüde artırılabilir. Bu suretle artırılan sermaye elde edilen kârlarla karşılanır.
(3) Döner sermayenin işletmeler arasında dağılımı, artırılıp azaltılması veya geri alınması Genel Müdürlükçe yapılır.
Sermaye kaynakları
MADDE 6 – (1) İşletmelerin sermaye kaynakları;
a) Müsteşarlık bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerden,
b) Döner sermaye faaliyetlerinden elde edilecek kârlardan,
c) Bağış ve yardımlardan
oluşur.
(2) Bağış ve yardımlar, tahsis edilen sermaye miktarı ile sınırlı olmaksızın sermayeye ilave olunur.
(3) Döner sermaye faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılmak üzere işletmeye verilen malların bedeli tahsis edilen sermayeye mahsup edilir.
(4) Döner sermaye faaliyetlerinden elde edilen kârlar, ödenmiş sermaye tahsis edilen sermaye tutarına ulaşıncaya kadar sermayeye ilave olunur.
(5) Ödenmiş sermaye tahsis edilen sermaye tutarına ulaştıktan sonra elde edilen kârlar, hesap dönemini izleyen mart ayı sonuna kadar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimine yatırılır.
(6) Süresinde beyan edilmeyen ve ödenmeyen aylık gayrisafi hasılattan tahsil edilen tutar üzerinden genel bütçeye aktarılacak tutarlar ile dönem sonu kârları için tahakkuk edecek zamlı tutarlar, işletmelerin harcama yetkilisi ve muhasebe yetkilisinden 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir. Ödeme süreleri Maliye Bakanlığınca uzatılan genel bütçeye aktarılacak tutarlar ve yılsonu kârları için zam uygulanmaz.
(7) İşletmelerin faaliyet dönemini zararla kapatması hâlinde dönem net zararı hesabının borcunda yer alan tutar, hesap döneminin başında geçmiş yıllar zararları hesabına aktarılır ve izleyen yılların net kârlarından mahsup edilir.
Gelirler
MADDE 7 – (1) İşletmelerin gelirleri şunlardır:
a) 4 üncü madde gereğince yapılacak iş ve hizmetler karşılığı alınan ücretler,
b) Tasfiyeye tabi eşyanın satışından doğan hasılat,
c) Gümrük laboratuvarlarında yapılacak tahlillerden alınacak ücretler,
ç) Diğer gelirler.
Giderler
MADDE 8 – (1) İşletmelerin giderleri şunlardır:
a) 4 üncü maddede belirtilen iş ve faaliyetlerin gerektirdiği gider veya harcamalar,
b) İşletmelerin kadrolarında istihdam edilen personele genel hükümlere göre yapılacak her türlü ödemeler,
c) Kullanım hakkı işletmelere ait olmak üzere hazine adına tescil edilmek suretiyle alınacak gayrimenkuller için yapılan harcamalar,
ç) İşçi ücretleri ve toplu sözleşmelerle işçilere tanınan özlük hakları ile ilgili giderler,
d) 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu uyarınca ödenecek yolluklar,
e) İhtiyaç duyulan insan gücü, gayrimenkul ve ekipman temini ile inşaat işleri için yapılacak harcamalar.
Bütçe
MADDE 9 – (1) İşletmelerin gelir ve gider bütçe tahminleri ile önceki yılın kesin hesap cetvelleri Tasfiye İşletme Bölge Müdürlüklerince her yıl Temmuz ayının sonuna kadar hazırlanarak Genel Müdürlüğe gönderilir.
(2) İşletmelerin bütçeleri Genel Müdürlükçe incelenerek Bakanlıkça onaylanır ve mali yılbaşından itibaren yürürlüğe girer.
(3) Harcamalar bütçede yer alan ödeneklere dayanılarak gerçekleştirilir. Ödeneksiz ya da ödenek üstü harcama yapılamaz.
(4) Kesin hesap cetvelleri, bütçeyle birlikte Bakanlık onayına sunulur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Görevler, Yetkiler ve Sorumluluklar
Harcama yetkilisi
MADDE 10 – (1) İşletmelerde harcama yetkilisi bölge müdürüdür. Bölge müdürü, bu yetkisini bölge merkezindeki şube müdürlerine kısmen veya tamamen devredebilir.
Gerçekleştirme görevlileri
MADDE 11 – (1) Bölge müdürlüklerine bağlı işletme şube müdürlüklerinin şube müdürleri gerçekleştirme görevlisidirler. Bölge müdürlüğü harcamaları için bölge müdürünce bir veya daha fazla şube müdürü gerçekleştirme görevlisi olarak görevlendirilebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
İşletmelerin kuruluşu
MADDE 12 – (1) İşletmeler, mali ve idari yönden Genel Müdürlüğe bağlı olarak faaliyette bulunmak üzere, Genel Müdürlüğün teklifi ve Bakanlığın onayı ile kurulur veya kaldırılır.
(2) İşletmelerin kuruluşunda bölge esası gözetilerek gümrük idaresi ihtiyaçları dikkate alınır.
Hüküm bulunmayan hâller
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hususlarda, 1/5/2007 tarihli ve 26509 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 14 – (1) 2/1/1985 tarihli ve 18623 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmelerinin Mali ve İdari İşlemleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Maliye Bakanlığı ve Sayıştayın görüşü alınarak hazırlanan bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.