Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
21 Ağustos 2010 CUMARTESİ
Resmî Gazete
Sayı : 27679
YÖNETMELİK
Dışişleri Bakanlığından:
DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI SINAV YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Dışişleri Bakanlığında meslek memuru, konsolosluk ve ihtisas memuru, hukuk müşaviri, danışman ve mütercim olarak görevlendirilecekler için Dışişleri Bakanlığı tarafından düzenlenen giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları; meslek memurlarının tabi olduğu başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavı ile konsolosluk ve ihtisas memurlarının tabi oldukları kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına ilişkin usul ve esasları; mali hizmetler uzmanları ile merkez memurlarının yurtdışı teşkilatına sürekli görevle atanabilmeleri için düzenlenecek sınavlara ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 7/7/2010 tarihli ve 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu ve 11 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakan: Dışişleri Bakanını,
b) Bakanlık: Dışişleri Bakanlığını,
c) Giriş sınavı: Kamu Personel Seçme Sınavını müteakip, Bakanlıktaki belirli bir memuriyet kategorisinde görevlendirilecekler için Bakanlıkça açılan sınavı,
ç) KPDS: Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,
d) KPSS: Kamu Personel Seçme Sınavını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Sınav Kurulları ve Giriş Sınavlarına İlişkin Genel Esaslar
Sınav kurulları
MADDE 4 – (1) Sınav kurulları beş asil ve yedi yedek üyeden oluşur. Kurul başkanı ve üyeleri Bakan onayıyla belirlenir. İnsan Kaynakları Dairesi Başkanı, kurulun doğal üyesidir. Sınav kurullarının toplantı ve karar sayısı beştir. Sınav kurulu başkanı, sınavların düzenli şekilde yürütülmesinden sorumludur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
(2) İngilizce, Fransızca ve Almanca dilleri haricinde Bakanlıkça belirlenecek yabancı dillerde veya teknik alan bilgisini de ölçmek üzere yapılacak yazılı ve sözlü sınavların hazırlanması ve değerlendirilmesi çerçevesinde akademisyenler de sınav kurullarında asil ve yedek üye olarak görev yapabilir.
(3) Sınav süreçlerine ilişkin sekretarya görevi İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülür.
İtiraz hakkı
MADDE 5 – (1) Sınav sonuçlarına yayımlanmasından itibaren yedi iş günü içinde İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığına verilen dilekçe ile itiraz edilebilir. Sınav sonuçlarına yapılan itirazlar, itiraz başvuru süresinin bitiminden sonraki üç iş günü içinde karara bağlanır. Verilen kararlar kesindir.
KPDS puanları
MADDE 6 – (1) KPDS puanı veya muadil yabancı dil sınav puanlarının değerlendirmeye alınmasında aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) Giriş sınavının açıldığı yılın Ocak ayının ilk gününden geriye doğru hesaplanmak üzere, KPDS veya muadili sınavlara son iki yıl içinde girilmiş olması gerekir.
b) İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinde, KPDS puanı yerine, eşdeğerliliği Yükseköğretim Kurulu tarafından saptanmış uluslararası dil sınavlarından alınan puanların KPDS’deki karşılıkları da değerlendirmeye alınır.
Giriş sınavına ilişkin genel esaslar
MADDE 7 – (1) Giriş sınavlarına, atama yapılması öngörülen azami kadro sayısının yirmi katına kadar aday çağırılabilir. Meslek memuru, konsolosluk ve ihtisas memuru, hukuk müşaviri, danışman ve mütercim olarak görevlendirilecek adaylarda, 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesinde belirtilen şartlar aranır.
(2) Bakanlık, her bir giriş sınavı için en fazla üç ayrı KPSS puan türü belirleyerek, sınava davet edilecek adayların sıralamasını tek bir liste halinde oluşturabilir. Bu durumda, adaylar daha yüksek olan KPSS puanlarıyla başvurularını yaparlar. Bu fıkra hükmüne göre açılacak giriş sınavına farklı KPSS puan türleri ile başvuran adaylara yöneltilecek sorularda KPSS puan türlerine göre farklılaştırmaya gidilmez.
(3) Sınav duyurusunda, ayrı bir kontenjan belirtilmek suretiyle, adayların öğrenim dallarına veya yabancı dillerine göre de farklı KPSS puan türleri belirlenmesi yoluna gidilebilir. Bu fıkra hükmüne göre açılacak giriş sınavına farklı KPSS puan türleri ile başvuran adaylara yöneltilecek sorularda eğitim dalları veya yabancı dillere göre farklılaştırmaya gidilebilir.
(4) Bakanlıkça ihtiyaç duyulduğu takdirde, giriş sınavları çerçevesinde, üniversiteler ve ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapılabilir veya hizmet alımı gerçekleştirilebilir.
(5) Meslek memurluğu, konsolosluk ve ihtisas memurluğu, hukuk müşavirliği, danışmanlık ve mütercimlik giriş sınavlarının sözlü aşamasında üç kez başarısız olan adaylar, aynı görevler için açılacak giriş sınavlarına katılma hakkını kaybeder.
(6) Giriş sınavlarına görme ve ortopedik özürlü adaylar kabul edilebilir. Bu adaylar, sınavın tatbikine ilişkin gerekli yöntemsel düzenleme ve kolaylıklar dışında, bu Yönetmelik hükümlerine tabidirler. Giriş sınavına tabi memuriyet kategorilerinin genel görev tanımları çerçevesinde, özürlü memurların en verimli şekilde hizmet verebilecekleri konu ve alanlar Bakanlıkça önceden planlanarak duyurulur.
Giriş sınavı duyuruları
MADDE 8 – (1) Giriş sınavı duyuruları, sınava son başvuru tarihinden en az yirmi gün önce, ülke çapında dağıtımı olan ve tirajı en yüksek ilk beş gazetenin ikisinde ilan edilir. Sınav duyurusu, Bakanlığın internet sitesinde de yayımlanır.
(2) Sınav duyurusunda, sınava kabul şartları, sınav sonucunda atama yapılması öngörülen memuriyet sınıfı, azami kadro sayısı, kadro derecesi ve unvanı, talep olunan KPSS puan türleri ve alınması gereken asgari KPSS puanları ile bu puanları elde edenlerden sınava davet edileceklerin sayısı, belirli fakültelerin veya bölümlerin mezunlarının davet edileceği sınavlar için öğrenim dalları ve kontenjanları, sınava başvuru şekli ve başvuru yerleri, ilk ve son başvuru tarihleri, sınavın yapılacağı yer ve tarih, sınav konuları ve sınavla ilgili diğer usul ve esaslar belirtilir.
Giriş sınavlarına başvuru ve adaylardan istenecek belgeler
MADDE 9 – (1) Sınav başvuruları, Bakanlık internet sitesi üzerinden elektronik ortamda yapılır. Gerek görülmesi halinde, elden veya posta ile başvuru yöntemi de kullanılabilir. Ayrıca elektronik ortamda iletilecek belge örnekleri sınav duyurusunda ilan edilir.
(2) Başvuru için gerekli olan belgeler aşağıda sıralanmıştır:
a) T.C. Kimlik Numarası yazılı beyanı.
b) KPSS sonuç belgesinin aslı veya Bakanlıkça onaylı sureti.
c) Diploma veya mezuniyet belgesinin aslı veya Bakanlıkça onaylı sureti ya da yabancı üniversitelerden mezun olunması halinde Yüksek Öğretim Kurulu onaylı denklik belgesinin aslı veya Bakanlıkça onaylı sureti.
ç) 1 adet fotoğraf.
d) Varsa lisansüstü eğitim diploması aslı veya Bakanlıkça onaylı sureti.
(3) 6 ncı madde çerçevesinde, KPDS’den bir veya daha fazla dilde en az C düzeyinde puan almış bulunan adayların, KPDS veya muadil yabancı dil sınavlarına ilişkin sonuç belgelerinin aslını veya Bakanlıkça onaylı suretini giriş sınavı son başvuru tarihine kadar ilk başvuruları sırasında veya başvurularını güncellemek suretiyle Bakanlığa iletmiş olmaları gerekir.
(4) Meslek memurluğu giriş sınavı başvurularında, 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki esaslara göre uygulanır:
a) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen bölümlerden mezun olanlar dışında, bu bölümlerde okutulan eğitim programlarına ağırlıklı olarak sahip bulunan bölümlerden mezun olan aday adayları, eğitim programının uygunluğunun tespiti amacıyla, transkriptlerini de diğer başvuru evrakı ile birlikte Bakanlığa iletir.
b) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan sosyal bilimler alanı, Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen kapsam dahilinde değerlendirilir.
(5) Giriş sınavına katılmaya hak kazanan adayların isimleri, yazılı sınavdan en az yedi gün önce Bakanlık internet sitesinde ilanen duyurulur.
(6) Sınava katılabileceği ilan edilen adaylardan, sınava katılma şartlarını taşımadığı daha sonra belirlenenler giriş sınavına alınmazlar; sınava girmiş olanların sınavları geçersiz sayılır. Giriş sınavı başvurusu çerçevesinde gerçeğe aykırı belge vermiş veya beyanda bulunmuş olduğu tespit edilen adaylar hakkında ilgili Cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulur.
(7) Yazılı sınavı kazanan adaylardan aşağıdaki belgeler istenir:
a) Yazılı sınav sonuçlarının ilanından sonraki yedi gün içerisinde Bakanlığa ulaştırılmak üzere, kendisi ve varsa eşi tarafından eksiksiz şekilde doldurulmuş güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması formları ile T.C. Kimlik Numarası yazılı beyanı.
b) Adayın sözlü sınava gireceği tarihten bir gün öncesinde Bakanlığa şahsen ibraz edilmek üzere, giriş sınavı başvurusu çerçevesinde örneği gönderilmiş olan belgelerin asılları veya Bakanlıkça onaylı suretleri.
(8) Sözlü sınavı kazanan adaylardan aşağıdaki belgeler istenir:
a) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 20 nci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen belge.
b) Varsa ortaokul veya lisede hazırlık sınıfı okuduğuna dair belgenin aslı veya Bakanlıkça onaylı suretleri.
Giriş sınavlarının yürütülmesi ve değerlendirilmesi
MADDE 10 – (1) Bakanlıkça yapılacak giriş sınavları, yazılı ve sözlü aşamalarından oluşur. Gerek görülmesi halinde, çoktan seçmeli ilave bir bilgi sınavı da yapılabilir.
(2) Adayların, sınav öncesindeki kimlik tespitinde kullanılmak üzere yanlarında fotoğraflı ve geçerli bir kimlik belgesi bulundurmaları gerekir. Sınava girecek adaylar, cep telefonu ve benzeri iletişim/bilgi depolama araçlarını sınav mahaline sokamazlar. Yazılı sınavda sözlük veya başka bir kaynaktan yararlanamazlar.
(3) Çoktan seçmeli bilgi sınavı yapılacak ise, bu sınava giren adayların oluşturacağı başarı sıralamasına göre kaç adayın sınav sürecinin müteakip aşamasına davet edileceği sınav duyurusunda belirtilir. Çoktan seçmeli sınav için taban puan da belirlenebilir. Çoktan seçmeli bilgi sınavında aldıkları puan eşit olan adaylar, kendi aralarında KPSS puanlarına göre sıralanarak müteakip aşamaya davet edilir.
(4) Giriş sınavının yazılı aşaması birden fazla bölümden oluşabilir ve her bir bölüm ayrı oturumlarda yapılabilir.
(5) Yazılı sınav kâğıtlarının, sınav öncesinde mühürlenmiş olması şarttır. Mühürsüz olarak kullanılan sınav kâğıtları toplanmaz ve kullanılmamış sayılır. Sınav kâğıtlarının ad, soyad, aday numarası ve sınav türü yazılı olan köşeleri, sınav sonrasında kapatılarak mühürlenir ve kâğıtların değerlendirme süreci sona erene kadar açılmaz.
(6) Sözlü sınav çerçevesinde adaylar öncelikle, muhakeme, kavrayış, temsil görevine ilişkin nitelikleri ve yeterliliği, genel kültür düzeyi, Türkçe ve yabancı dilde ifade yeteneği ile genel davranış ve tepkilerinin meslek gereklerine uygunluğu açısından değerlendirilir. Bu değerlendirmede yeterli görülmeyenler giriş sınavını kaybeder.
(7) Yazılı sınav ile sözlü sınavda geçer not yüz üzerinden yetmiştir. Yazılı sınavdan alınan geçer notun hesaplanması ile sözlü sınavdan alınan geçer notun hesaplanması ayrı ayrı yapılır. Yazılı sınavın kendi içinde birden fazla bölümden oluşması halinde, bu bölümlerin her birinden de en az yetmiş puan alınması gerekir.
(8) Puan hesaplamalarında aritmetik ortalama usulü kullanılır. Puan ortalamalarındaki ondalık artanlar adayların lehine olacak şekilde tam sayıya çevrilir.
(9) Sınav Kurulu üyelerince verilen puanlar, puan pusulalarına kaydedilir ve ilgili üye tarafından imzalanır. Sınav kurulu üyelerinin aday için verdikleri en yüksek puan ile en düşük puan arasındaki fark yirmiden fazla olamaz.
(10) 13 üncü maddenin üçüncü fıkrasındaki hüküm saklı kalmak üzere, yazılı sınava girilen yabancı dile ilave olarak, başka yabancı dil veya dilleri de bilen adaylar, KPDS’de elde etmiş oldukları başarı seviyesine göre ve aşağıdaki esaslar çerçevesinde, yazılı sınavda ilave puan almaya hak kazanır.
a) İlave puan hakkından yararlanılabilmesi için, yazılı sınavın her bir bölümünden en az yetmiş puan alınmış olması gerekir.
b) İlave puan alma imkânı bulunan ilk yabancı dil için KPDS’den alınmış olan yetmişin üzerindeki puanlar, yazılı sınavda aritmetik ortalaması alınacak puan toplamına eklenir.
c) İkinci bir dilden daha ilave puan alma imkânı bulunması halinde, KPDS’den alınmış olan yetmişin üzerindeki puanların yarısı, aynı usule göre yazılı sınav puan toplamına eklenir. Bu bendin uygulanmasında daha düşük olan KPDS puanı kullanılır.
Başarı sıralaması
MADDE 11 – (1) Giriş sınavlarında başarı sırasını belirleyecek nihai puan, yazılı sınavdan alınan geçer not ile sözlü sınavdan alınan geçer notun toplanması suretiyle hesaplanır. Giriş sınavı çerçevesinde çoktan seçmeli bilgi sınavı da yapılmış ise, çoktan seçmeli sınavdan alınan puanın %50’si yazılı ve sözlüden alınan geçer notların toplamına eklenir, ancak, 13 üncü maddenin birinci fıkrasına göre çoktan seçmeli sınav puanına yapılan eklemeler nihai başarı sıralamasında dikkate alınmaz.
(2) Adayların giriş sınavında aldıkları nihai puan eşit olduğu takdirde, yapılmış ise, çoktan seçmeli bilgi sınavından daha yüksek puan almış olan aday başarı sıralamasında öne geçer. Çoktan seçmeli bilgi sınavı yapılmamış veya bu sınavdan alınan puanların da eşit olması halinde, başarı sıralamasında yazılı sınav sonucu dikkate alınır.
(3) Bakanlık memuriyetine atanmaya hak kazanmış adayların kıdem sıralaması, giriş sınavında aldıkları nihai puana göre yapılır.
İlân
MADDE 12 – (1) Giriş sınavının her bir aşaması sonucunda, sınavın müteakip aşamasına katılmaya hak kazananların listeleri Bakanlık internet sitesinde ilân edilir.
(2) Giriş sınavı sonrasında ilgili memuriyete atanmaya hak kazananların nihai listesi tutanakla tespit edilerek Bakanlık internet sitesinde ilân edilir.
(3) Atama yapılması öngörülen ve sınav duyurusunda belirtilmiş olan azami boş kadro sayısından daha fazla sayıda adayın giriş sınavında başarılı olması halinde, başarı sıralamasına göre yedekler listesi oluşturulur. Bu liste de Bakanlık internet sitesinde ilan edilir.
(4) Giriş sınavı sonrasında memuriyete atanmaya hak kazanan adaylar ile yedekler listesine alınan adaylara sınav sonucu yazılı olarak da bildirilir.
(5) Giriş sınavı sonucunda başarılı olan aday sayısı, sınav duyurusunda ilan edilen ve atama yapılabilecek azami kadro sayısından daha az olması halinde, ancak başarılı aday sayısı kadar atama yapılabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Aday Meslek Memurluğu Giriş Sınavına İlişkin Özel Hükümler
Meslek memurluğu giriş sınavı
MADDE 13 – (1) Yazılı sınava girilecek yabancı dil hariç olmak üzere, İngilizce, Fransızca veya Almanca dillerinden birini veya giriş sınavı duyurusunda ilan edilecek diğer yabancı dillerden birini bildiklerini KPDS’den en az B düzeyinde başarılı olmak suretiyle belgeleyenlere, yapılması halinde çoktan seçmeli bilgi sınavında ek puan verilir. Adayların KPDS’den almış oldukları B düzeyi veya üzerindeki puanlar, çoktan seçmeli bilgi sınavından alınan puana eklenir.
(2) Meslek Memurluğu yazılı sınavında, Türkçe kompozisyon dışındaki bölümler, adayların tercihine göre, İngilizce, Fransızca veya Almanca dillerinde yapılır.
(3) Almanca veya Fransızca dilinde sınava girecek adayların, Bakanlıkça yapılacak İngilizce sınavına da girmeleri ve bu sınavın her bir bölümünden en az altmış puan almaları gerekir.
(4) Yazılı sınavda aşağıdaki esaslar çerçevesinde ek puan alınabilir:
a) Sınava İngilizceden girilmesi halinde, 10 uncu maddenin onuncu fıkrasında yer alan hükümler uygulanır.
b) Sınava Fransızca veya Almanca dilinde girilmesi halinde, İngilizce sınavından alınan yetmişin üzerindeki puanlar, yazılı sınavda aritmetik ortalaması alınacak puan toplamına eklenir. Yazılı sınavda üçüncü bir yabacı dilden daha ilave puan alınabilmesi için KPDS’den yetmişin üzerinde puan alınmış olması gerekir. Bu durumda, ilave puan eklemeleri, 10 uncu maddenin onuncu fıkrasına göre adayın lehine olacak şekilde yapılır.
Meslek memurluğu giriş sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 14 – (1) Meslek memurluğu giriş sınavı, yazılı ve sözlü sınavdan oluşur. Giriş sınavı çerçevesinde, çoktan seçmeli ek bir bilgi sınavı da yapılabilir.
(2) Çoktan seçmeli bilgi sınavında adaylara yöneltilecek soruların uluslararası ilişkiler, hukuk ve ekonomi alanları başta olmak üzere hangi alanları kapsayacağı sınav duyurusunda belirtilir.
(3) Yazılı sınavda adayların Türkçeye ve yabancı dile hâkimiyeti ile verilen konuyu işleyebilme yeteneği öncelikle değerlendirilir. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur:
a) Türkçe kompozisyon.
b) İngilizce veya Fransızca veya Almanca kompozisyon.
c) İngilizceden veya Fransızcadan veya Almancadan Türkçeye çeviri.
ç) Türkçeden İngilizceye veya Fransızcaya veya Almancaya çeviri.
d) Sınava Fransızca veya Almancadan girenler için, ayrıca;
1) İngilizce kompozisyon.
2) Türkçeden İngilizceye çeviri.
(4) Sözlü sınav hakkında 10 uncu maddenin altıncı fıkrası uygulanır.
(5) Meslek memurluğu giriş sınavı kurulu, müsteşar veya idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Aday Konsolosluk ve İhtisas Memurluğu Giriş Sınavına İlişkin Özel Hükümler
Konsolosluk ve ihtisas memurluğu giriş sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 15 – (1) Konsolosluk ve ihtisas memurluğu giriş sınavı, yazılı ve sözlü sınavdan oluşur. Giriş sınavı çerçevesinde çoktan seçmeli ilave bir bilgi sınavı da yapılabilir.
(2) Çoktan seçmeli bilgi sınavında adaylara yöneltilecek soruların hangi alanları kapsayacağı sınav duyurusunda belirtilir.
(3) Yazılı sınava girilecek yabancı dil hariç olmak üzere, ikinci bir yabancı dili daha bildiklerini KPDS’den en az B düzeyinde başarılı olmak suretiyle belgeleyenlere, yapılması halinde çoktan seçmeli bilgi sınavında ek puan verilir. Adayların KPDS’den almış oldukları seksen üzerindeki puanlar, çoktan seçmeli bilgi sınavından alınan puana eklenir.
(4) Yazılı sınavda adayların Türkçeye ve yabancı dile hâkimiyeti öncelikle değerlendirilir. Adaylar, sınav duyurusunda ilan edilecek yabancı dillerin birinden sınava girebilirler. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur:
1) Türkçe kompozisyon veya alan bilgisi.
2) Yabancı dilde kompozisyon veya alan bilgisi.
3) Genel veya alan bilgisiyle bağlantılı bir konuda Türkçeden yabancı dile çeviri.
4) Genel veya alan bilgisiyle bağlantılı bir konuda yabancı dilden Türkçeye çeviri.
(5) Sözlü sınav hakkında 10 uncu maddenin altıncı fıkrası uygulanır.
(6) Konsolosluk ve ihtisas memurluğu giriş sınavı kurulu, idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları ile başkonsolosluk yapmış konsolosluk ve ihtisas memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Hukuk Müşavirliği Giriş Sınavına İlişkin Özel Hükümler
Hukuk müşavirliği giriş sınavı
MADDE 16 – (1) Hukuk müşavirliği giriş sınavına katılabilmek için yurt içindeki üniversitelerin veya diploma denkliği Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından onaylanmış yabancı üniversitelerin hukuk fakültelerinden mezun olmak gerekir.
Hukuk müşavirliği giriş sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 17 – (1) Hukuk Müşavirliği giriş sınavı, yazılı ve sözlü sınavdan oluşur.
(2) Yazılı sınavda adayların, hukuki alan bilgisi ile bağlantılı olarak, Türkçeye ve yabancı dile hâkimiyeti değerlendirilir. Adaylar, Almanca, İngilizce ve Fransızca dillerinden birinden sınava girebilir. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur:
a) Anayasa ve idare hukuku, idari yargılama usulü hukuku, ceza hukuku, medeni hukuk, borçlar hukuku veya uluslararası özel hukuk alanında Türkçe görüş bildirme.
b) Yabancı dilde hukuki görüş bildirme.
c) Yabancı dilde bir hukuki metnin Türkçeye çevirisi.
(3) Sözlü sınav hakkında 10 uncu maddenin altıncı fıkrası uygulanır.
(4) Hukuk Müşavirliği giriş sınavı kurulu, idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları, başkonsolosluk yapmış konsolos ve ihtisas memurları ve birinci derece kadrodaki hukuk müşavirleri arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
ALTINCI BÖLÜM
Danışmanlık Giriş Sınavına İlişkin Özel Hükümler
Danışmanlık sınavına giriş
MADDE 18 – (1) Danışman olarak istihdam edilecek personel için giriş sınavı açılmasına Bakanlıkça karar verildiği takdirde, Bakanlığın ihtiyaç duyduğu uzmanlık alanlarında en az beş yıllık mesleki tecrübeye veya bu alanlarda doktora ya da daha üst akademik unvanlara sahip bulunması gerekir. Devlet memuru olanlar için KPSS şartı aranmaz.
Danışmanlık giriş sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 19 – (1) Danışmanlık giriş sınavı, yazılı ve sözlü sınavdan oluşur.
(2) Yazılı sınavda adayların, mesleki alan bilgisi ile bağlantılı olarak, Türkçeye ve yabancı dile hâkimiyeti değerlendirilir. Adaylar, sınav duyurusunda ilan edilen dillerden birinden sınava girebilir. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur:
a) Mesleki alan bilgisi ile bağlantılı bir konuda Türkçe kompozisyon.
b) Mesleki alan bilgisi ile bağlantılı Türkçe bir metnin yabacı dile çevirisi.
c) Mesleki alan bilgisi ile bağlantılı yabancı dilde bir metnin Türkçeye çevirisi.
(3) Sözlü sınav hakkında 10 uncu maddenin altıncı fıkrası uygulanır.
(4) Danışmanlık giriş sınavı kurulu, idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları ile başkonsolosluk yapmış konsolosluk ve ihtisas memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Mütercimlik Giriş Sınavına İlişkin Özel Hükümler
Mütercimlik giriş sınavı
MADDE 20 – (1) Mütercimlik giriş sınavına katılabilmek için, en az dört yıllık eğitim veren fakültelerden mezun olmak ve sınav duyurusunda ilan edilen asgari KPDS puanını elde etmiş olmak gerekir. Mütercimlik sınavına giriş için, belgelendirilmiş olmak kaydıyla mesleki tecrübe şartı da aranabilir.
Mütercimlik giriş sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 21 – (1) Mütercimlik giriş sınavı, yazılı ve sözlü sınavdan oluşur.
(2) Yazılı sınavda adayların Türkçeye ve yabancı dile hâkimiyeti değerlendirilir. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur:
a) Uluslararası ilişkiler alanında Türkçe bir metnin yabacı dile çevirisi.
b) Uluslararası ilişkiler alanında yabancı dilde bir metnin Türkçeye çevirisi.
(3) Sözlü sınav hakkında 10 uncu maddenin altıncı fıkrası uygulanır.
(4) Mütercimlik giriş sınavı kurulu, idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, birinci derece kadrodaki meslek memurları ile birinci derece kadrodaki konsolosluk ve ihtisas memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Yeterlik Sınavları
Yeterlik sınavlarına ilişkin genel esaslar
MADDE 22 – (1) Meslek memurlarının tabi olduğu başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavı ile konsolosluk ve ihtisas memurlarının tabi olduğu kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavı, gerekli koşulları taşıyan aday veya adayların bulunması halinde açılır. Gerekli koşulları 1 Ocak-30 Haziran döneminde sağlayan adaylar 30 Haziran’dan önce; 1 Temmuz-31 Aralık döneminde sağlayan adaylar ise 31 Aralık’tan önce yeterlik sınavına tabi tutulur.
(2) Yeterlik sınavları yazılı ve sözlü aşamalarından oluşur. Her bir aşamada geçer not yüz üzerinden yetmiştir.
(3) Yazılı sınavda sözlük kullanılması serbesttir.
(4) Yeterlik sınavları Türkiye’de ve ilan edilecek dış temsilciliklerde yapılabilir. Aralarında saat dilimi farkı bulunan dış temsilciliklerde de yazılı sınav düzenlenmesi halinde, sınavın aynı anda başlamasını teminen gerekli planlama yapılır. Sınavlar, mesai saatleri dışında ve hafta sonlarında da gerçekleştirilebilir. Yeterlik sınavına girecek memurlara, ihtiyaç halinde yedi günü geçmemek üzere idari izin verilir. Dış temsilciliklerde gerçekleştirilecek yazılı sınavlar için merkez teşkilatından yeterli sayıda gözlemci görevlendirilir.
(5) Yeterlik sınavındaki başarı sıralaması, yazılı sınavdan alınan geçer not ile sözlü sınavdan alınan geçer notun toplanması suretiyle belirlenir. Memurlardan en az ikisinin aldıkları nihai puan toplamları eşit ise, sözlü sınavdan daha yüksek puan almış olan memur başarı sıralamasında öne geçer. Adayların sözlü sınavda aldıkları puanların da eşit olması halinde, başarı sıralaması, sınavdan önceki kıdem sıralaması dikkate alınarak yapılır.
(6) Yeterlik sınavlarının yürütülmesi ve değerlendirilmesi ile ilgili diğer hususlarda, 10 uncu madde hükümleri uygulanır.
Başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 23 – (1) 13 üncü maddenin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkrası, başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavları hakkında da uygulanır.
(2) Yazılı sınav aşağıda belirtilen üç bölümden oluşur:
a) Uluslararası ilişkiler ile bağlantılı bir konuda, İngilizce, Fransızca veya Almanca dillerinde tutum kâğıdı, nota, konuşma metni, mektup, makale veya benzeri bir metnin kaleme alınması.
b) Uluslararası ilişkiler ile bağlantılı bir konuda Türkçe değerlendirme veya analiz yapılması.
c) Konsolosluk, idari-mali işler, protokol ve duyurulacak diğer konu başlıklarını kapsayan bölüm.
(3) Fransızca veya Almancadan sınava girenlerin 13 üncü maddenin üçüncü fıkrası uyarınca tabi tutulacakları İngilizce sınavında da tutum kâğıdı, nota, konuşma metni, mektup, makale veya benzeri bir metnin yazılması istenir.
(4) Sözlü sınavda, memurun mesleki bilgisi, nitelikleri ve motivasyonunun yanısıra müzakere ve muhakeme kabiliyeti ile yabancı dile hâkimiyeti öncelikle değerlendirilir.
(5) Başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavı kurulu, müsteşar veya idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
Kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 24 – (1) Kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına İngilizce dışında bir yabancı dilden girecek memurların, İngilizce dilinde KPDS’den en az C seviyesinde başarılı olmuş bulunmaları gerekir.
(2) Yazılı sınav aşağıda belirtilen üç bölümden oluşur:
a) Uluslararası ilişkiler ile bağlantılı bir konuda yabancı dilde kompozisyon.
b) Uluslararası ilişkiler ile bağlantılı bir konuda Türkçe kompozisyon.
c) Konsolosluk, protokol, idari-mali işler ve duyurulacak diğer konu başlıklarını kapsayan bölüm.
(3) Sözlü sınavda, memurun mesleki bilgisi, nitelikleri ve motivasyonu ile müzakere ve muhakeme kabiliyeti ile yabancı dile hâkimiyeti öncelikle değerlendirilir.
(4) Kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavı kurulu, müsteşar veya idari işlerden sorumlu müsteşar yardımcısı başkanlığında, büyükelçi veya elçi unvanı taşıyan meslek memurları ile başkonsolosluk yapmış konsolosluk ve ihtisas memurları arasından oluşturulur. Kurul başkanı, ihtiyaç halinde, diğer asil üyeler arasından başkan vekili tayin edebilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Mali hizmetler uzmanları ve merkez memurlarının yurtdışı sürekli göreve atanabilmelerine ilişkin usul ve esaslar
MADDE 25 – (1) Mali hizmetler uzmanları ve merkez memurlarının yurtdışı sürekli göreve atanabilmeleri için girecekleri sınav hakkında 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 11 inci maddesi uygulanır.
(2) Sınav çoktan seçmeli olarak yapılır.
(3) Sınavda, konsolosluk, idari ve mali işler ile duyurulacak diğer konu başlıklarında sorular yöneltilir. Bu sorulardan en az beşi, Türkiye’nin dış politika gündemi ile bağlantılı güncel konuları kapsar.
(4) Sınavdaki nihai başarı puanı, çoktan seçmeli sınavdan alınan puana, sınav tarihinden itibaren son iki yıl içinde alınmış KPDS puanının eklenmesi suretiyle hesaplanır.
(5) Sınav öncesinde ilan edilen kontenjana başarı sıralaması itibarıyla giremeyen memurlar yedekler listesine alınır. Yedekler listesi, müteakip sınava kadar geçerlidir ve bu sınav sonrasında yapılacak yurtdışı görevlendirmeler için kazanılmış hak oluşturmaz. İhtiyaç halinde her takvim yılı içinde tek bir sınav düzenlenmesi esastır.
(6) Sınavda eşit puan alınmış olunması halinde, sırasıyla KPDS’den daha yüksek puan almış olana, KPDS puanlarının da eşit olması halinde ise askerlik hizmeti dâhil Bakanlıktaki fiili hizmet süresi fazla olana öncelik tanınır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 26 – (1) 2/10/2009 tarihli ve 27364 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dışişleri Bakanlığı Sınav Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş sürecine ilişkin hükümler
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 1/8/2011 tarihinden önce açılan giriş ve yeterlik sınavlarında, 16 ncı ve 20 nci maddelerinde belirtilenler hariç olmak üzere bu Yönetmeliğin KPDS puanları hakkındaki hükümleri uygulanmaz.
(2) 1/8/2011 tarihinden önce açılan meslek memurluğu giriş sınavı ile başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavı çerçevesinde Fransızca veya Almanca dillerinde de ikinci yabancı dil sınavı düzenlenmeye devam olunur. İkinci yabancı dilden alınan yetmişin üstündeki puanlar, yazılı sınavda aritmetik ortalaması alınacak puan toplamına eklenir. 1/8/2011 tarihinden sonra açılacak giriş sınavları çerçevesinde, sadece İngilizce dilinde ikinci yabancı dil sınavı yapılır.
(3) 1/8/2011 tarihinden önce açılan konsolosluk ve ihtisas memurluğu giriş sınavına ikinci bir yabancı dilden daha girebilir. İkinci yabancı dilden girilecek sınav İngilizce, Fransızca veya Almanca dillerinde yapılır. İkinci yabancı dilden alınan yetmişin üstündeki puanlar, yazılı sınavda aritmetik ortalaması alınacak puan toplamına eklenir.
(4) 13/8/2010 itibarıyla başkatiplik ve konsolosluk yeterlik sınavına girmemiş veya bu sınavda henüz başarılı olamamış Meslek Memurlarından bahsekonu sınava Fransızca dilinde girmeyi tercih edenlerin İngilizce dilinde de sınava girme zorunlulukları yoktur. Bu hüküm, aynı Kanunun geçici 3 üncü maddesi çerçevesinde Meslek Memuru statüsüne geçmiş olan Hukuk Müşavirlerinden başkâtiplik ve konsolosluk yeterlik sınavına girenler ile Meslek Memuru statüsüne geçmek isteyen Hukuk Müşavirlerinden özel yeterlik sınavına girenler için de uygulanır.
(5) 24 üncü maddenin birinci fıkrası, 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici 4 üncü maddesi çerçevesinde konsolosluk ve ihtisas memurluğu statüsüne geçen memurlardan kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavı ile özel yeterlik sınavına girecekler için uygulanmaz. Bu memurlardan kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına girecek olanların anılan sınav için tercih edecekleri yabancı dilin, ilgili memurun Bakanlık giriş sınavındaki yabancı dili ile aynı olması şartı da yoktur. Ancak, giriş sınavındakinden farklı bir yabancı dilde kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına girecek memurların, 10 uncu maddenin onuncu fıkrası çerçevesinde yazılı sınavda ilave puan alabilmeleri için, ilave puan alınabilecek yabancı dillerden ilkinin memurun Bakanlık giriş sınavındaki yabancı dili ile aynı olması gerekir.
(6) 7 nci maddenin beşinci fıkrası, 1/8/2011 tarihinden sonra açılacak sınavlarda uygulanır.
(7) 22 nci maddenin birinci fıkrasında öngörülen zaman dilimleri çerçevesinde, açılacak ilk kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlik sınavına girmeye hak kazananların gireceği sınav, ihtiyaç halinde, müteakip altı aylık döneme ertelenebilir.
Özel yeterlik sınavları
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında özel yeterlik sınavına girecek memurlar ile geçici 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi kapsamında özel yeterlik sınavına girecek memurlar farklı yeterlik sınavlarına tabi tutulurlar.
(2) Özel yeterlik sınavları yazılı ve sözlü aşamalarından oluşur. Yazılı sınavda sözlük kullanılması serbesttir. Yazılı sınav aşağıdaki bölümlerden oluşur.
a) Dış politika ile bağlantılı bir konuda yabancı dilde kompozisyon.
b) Dış politika ile bağlantılı bir konuda Türkçe kompozisyon.
c) Konsolosluk, protokol ve idari-mali işler konularında çoktan seçmeli bölüm.
(3) Özel yeterlik sınavı için memur tarafından tercih edilen yabancı dilin, memurun Bakanlık giriş sınavındaki yabancı dili ile aynı olması şartı aranmaz. Ancak, giriş sınavındakinden farklı bir yabancı dilde özel yeterlik sınavına girecek memurların dördüncü fıkra çerçevesinde yazılı sınavda ek puan alabilmeleri için, ek puan alınabilecek yabancı dilin, memurun Bakanlık giriş sınavındaki yabancı dili ile aynı olması gerekir.
(4) İkinci bir yabancı dilden daha sınava girmek isteyen memurlara yabancı dilde kompozisyon yazdırılır. Bu sınavda alınan yetmişin üzerindeki puanlar, birinci dilden girilen yazılı sınavda aritmetik ortalaması alınacak puan toplamına eklenir.
(5) Özel yeterlik sınavı sonucundaki nihai puanları eşit olan memurların başarı sıralaması, yazılı sınavın çoktan seçmeli bölümünden alınan puanlara göre yapılır. Bu puanların da eşit olması halinde, askerlik hizmeti dâhil Bakanlıktaki fiili hizmet süresi dikkate alınır.
(6) Özel yeterlik sınavlarına Türkiye’de veya sınav tarihinden en az kırk beş gün önce tespit edilerek duyurulacak dış temsilciliklerde girilebilir. Aralarında saat dilimi farkı bulunan merkezlerde yapılacak yazılı sınavların aynı zamanda başlaması için gerekli planlama yapılır. Yeterlik sınavı hafta sonu ve mesai saatleri dışında da gerçekleştirilebilir. Yeterlik sınavına girecek memurlara, ihtiyaç halinde yedi günü geçmemek üzere idari izin verilir. Dış temsilciliklerde icra edilecek yazılı sınavlar için merkez teşkilatından yeterli sayıda gözlemci görevlendirilir.
(7) Özel yeterlik sınavlarının yürütülmesi ve değerlendirilmesi ile ilgili diğer hususlarda 10 uncu maddenin onuncu fıkrası hariç olmak üzere diğer hükümleri uygulanır.
(8) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında özel yeterlik sınavına girecek memurlar ile geçici 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi kapsamında özel yeterlik sınavına girecek memurlardan sınav tarihinde ücretsiz izinli olanlar için, izin sürelerinin sona ermesinden sonra ayrıca sınav düzenlenmez.
(9) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrasına göre gerçekleştirilecek özel yeterlik sınavının kurulu 23 üncü maddenin beşinci fıkrasına göre; mezkûr Kanunun geçici 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendine göre gerçekleştirilecek özel yeterlik sınavının kurulu 24 üncü maddenin dördüncü fıkrası hükümlerine göre oluşturulur.
Yurtdışına sürekli görevle atanabilecek merkez memurları
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) 6004 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici 5 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları kapsamında yurtdışına sürekli görevle atanabilecek merkez memurları hakkında 25 inci madde hükümleri uygulanmaz.
Yürürlük
MADDE 27 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 28 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Dışişleri Bakanı yürütür.