Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
4 Eylül 2010 CUMARTESİ
Resmî Gazete
Sayı : 27692
TEBLİĞ
Gümrük Müsteşarlığından:
Gümrük Genel Tebliği
(Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 77)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; menşe ispat belgelerinin basımı, dağıtımı, düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin Gümrük Müsteşarlığınca yetki verilecek kişi, kurum, kuruluşların belirlenmesi ile bunlar tarafından yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esasların tespit edilmesidir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) 30/12/2001 tarihli ve 24626 sayılı Resmî Gazete’de (Mükerrer) yayımlanan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşyanın Menşeinin Tespitine İlişkin Karar; 19/7/2009 tarihli ve 27293 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İki Taraflı Menşe Kümülasyon Sistemi Kapsamı Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik ve Batı Balkan Menşe Kümülasyon Sistemi Kapsamı Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik ve 26/11/2009 tarihli ve 27418 sayılı Resmî Gazete’de (Mükerrer) yayımlanan Pan-Avrupa Akdeniz Menşe Kümülasyon Sistemi Kapsamı Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ’de geçen;
a) Birlik: Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği’ni,
b) EUR.1 Dolaşım Sertifikası; Tercihli menşe kuralları çerçevesinde Serbest Ticaret Anlaşması (STA) yaptığımız ülkelere ihraç edilen eşya ile Avrupa Topluluğu’na ihraç edilen tarım ürünleri ve Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) ürünlerinin ilgili anlaşma hükümlerinden faydalanmasını sağlayan; muhteviyatı eşyanın ilgili anlaşma kuralları çerçevesinde menşeli olduğunu gösteren; ihracatçı tarafından doldurulmasını müteakip Müsteşarlıkça yetki verilen kurum/kuruluş tarafından gerekli kontroller yapıldıktan sonra onaylanan; gümrük müdürlüğünce vize edilmesini müteakip geçerlilik kazanan menşe ispat belgesini,
c) EUR.MED Dolaşım Sertifikası; EUR.1 Dolaşım Sertifikası ile aynı şekilde düzenlenen, ancak sadece Pan Avrupa Akdeniz Menşe Kümülasyonu (PAAMK) sistemi çerçevesinde kullanılan menşe ispat belgesini,
d) Form A Belgesi: Gelişme Yolunda Ülkeler ve En Az Gelişmiş Ülkeler ile ticarette tek taraflı olarak indirim tanınması esasına dayanan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi (GTS) çerçevesinde ülkemize taviz tanıyan ülkelere yapılan ihracatta eşyaya tek taraflı olarak tanınan tavizlerden yararlanılabilmesi için düzenlenen menşe ispat belgelerini,
e) Genel Müdürlük: Gümrükler Genel Müdürlüğünü,
f) Konfederasyon: Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonunu,
g) Menşe İspat Belgeleri: Eşyanın tercihli menşeini gösteren EUR.1 ve EUR.MED Dolaşım Sertifikalarını, Form A Belgelerini ve tercihli olmayan menşeini gösteren Menşe Şahadetnamelerini,
h) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığını,
i) Oda: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı ticaret odaları, sanayi odaları veya ticaret ve sanayi odalarını,
j) TOBB: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğini,
k) Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri: 19/1/2008 tarihli ve 26761 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 60 Seri No.lu Gümrük Genel Tebliği (Gümrük İşlemleri) hükümleri çerçevesinde yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirini
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulama Esasları
Menşe ispat belgelerinin basım ve dağıtım yetkisi
MADDE 4 – (1) Menşe ispat belgelerinin ilgili mevzuatla belirlenen form ve niteliklere uygun olarak ve seri numaraları verilerek basılması ve ihtiyaca göre dağıtılması hususlarında TOBB ve konfederasyon ayrı ayrı yetkilendirilmiştir.
(2) Yetki verilen kurumlarca ilgili mevzuatla belirlenen form ve niteliklere uygun olarak bastırılan menşe ispat belgelerinin birbirinden ayırt edilebilmeleri, aynı seri numaralı birden fazla belge basılmasının önlenmesi amacıyla Konfederasyon ve TOBB tarafından belgelere farklı seri numaraları verilmesi de dahil olmak üzere gerekli tedbirler alınır ve Müsteşarlığa bilgi verilir.
Menşe ispat belgelerinin satışı ve takibi
MADDE 5 – (1) TOBB tarafından ilgili mevzuatta yer alan hükümlere uygun olarak bastırılan menşe ispat belgeleri odalara; konfederasyon tarafından bastırılan menşe ispat belgeleri birliklere gönderilir. Odalar, menşe ispat belgelerini takip edilebilir olması koşuluyla talep eden firmalara ve temsil ettikleri firmalar için kullanılmak üzere gümrük müşavirlerine satar. Belgelerin satış ve onay fiyatı, ayrı ayrı olacak şekilde Müsteşarlığın da görüşü alınmak suretiyle her yıl TOBB tarafından belirlenerek bütün odalar ve birlikler tarafından aynı şekilde uygulanmasını temin için açıklanır.
(2) Odalar ve birliklerce satılan menşe ispat belgelerinin satış ücreti satış sırasında, onay ücreti ise onay sırasında tahsil edilir. Yetkilendirilmiş gümrük müşavirlerince onaylanan menşe ispat belgeleri için tahsil edilecek ücret bu maddenin birinci fıkrasına göre TOBB tarafından belirlenip duyurulan onay ücretini aşamaz.
(3) Menşe ispat belgeleri, birlikler tarafından sadece esnaf ve sanatkârlar odaları üyelerine satılır.
(4) Odalar ve birlikler tarafından menşe ispat belgelerinin satışında ve sonrasında aşağıda sayılan hususlar yerine getirilir.
a) Belge satışı sırasında oda veya birlik personelince belgeyi satın alan kişinin T.C. Kimlik Numarası, adına belge satın alınan firma veya gümrük müşavirinin ismi ve vergi numarası alınarak satılan menşe ispat belgeleri ile ilişkilendirilir.
b) Odalar/Birlikler sadece sattıkları belgeleri onaylayabilirler. Odalar/birlikler sattıkları belgelerin onay için geri gelip gelmediğini takip eder. Geri gelmeyen belgelerin akıbeti araştırılarak düzenli aralıklarla söz konusu belgelerin seri numaraları ile ilgili firmanın ismi, vergi numarası ve geri gelmeme gerekçeleri odalar tarafından TOBB’a ve birlikler tarafından konfederasyona bildirilir. Kullanılmayan belgeler, TOBB ve Konfederasyon tarafından yıllık dönemler itibariyle elektronik ortamda Genel Müdürlüğe bildirilir.
c) Odalar/birlikler tarafından satılıp yetkilendirilmiş gümrük müşavirleri tarafından onaylanan belgelerin seri numaraları ile ilgili firma isim ve vergi numaraları, onayı izleyen ayın ilk üç iş günü içerisinde odalarca/birliklerce belirlenecek standartta belgenin satın alındığı odaya/birliğe elektronik ortamda bildirilir.
Menşe ispat belgelerinin düzenlenmesi
MADDE 6 – (1) Menşe ispat belgeleri, ihracatçılar veya kanuni temsilcileri tarafından ilgili mevzuat ile belirlenen hükümlere uygun olarak düzenlenerek onaylanmak üzere belgenin satın alındığı odaya/birliğe ya da yetkilendirilmiş gümrük müşavirine ibraz edilir.
(2) Menşe ispat belgesi düzenlenmesi için başvuruda bulunan ihracatçı veya ihracatçının gümrük beyannamesini imzalamakla yetkili kanuni temsilcisi; gümrük idarelerinin, ilgili oda veya birliğin ya da yetkilendirilmiş gümrük müşavirinin talep edebileceği söz konusu ürünün menşe statüsünü veya ilgili mevzuatın diğer hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu tevsik eden bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.
Başvurunun değerlendirilmesi ve belge onayı
MADDE 7 – (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak doldurulan ve imzalanan başvuru formları ile belgeler Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi, kurum ve kuruluşlara ibraz edilir.
(2) Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi, kurum ve kuruluşlar, başvuru formları ile menşe ispat belgelerinin ilgili yönetmelikler çerçevesinde uygun olarak doldurulup doldurulmadığını kontrol eder. Oda veya birlik personeli veya yetkilendirilmiş gümrük müşavirince menşe ispat belgesinde kayıtlı eşyanın;
a) Tamamen Türkiye Gümrük Bölgesi’nde elde edildiği veya
b) Eşya tamamen elde edilmiş değil ve kümülasyon hükümleri uygulanmış ise eşyanın Türkiye’de işlem görüp görmediği ve hangi ülke menşeini kazandığı,
c) Eşya tamamen elde edilmiş değil ise ve üretimde üçüncü ülkeler menşeli girdiler kullanılmış ise söz konusu eşya için ilgili yönetmelik ekinde yer alan menşe kuralının ne olduğu ve bu kuralın karşılanıp karşılanmadığı,
d) Eşyanın menşeli olduğunu tevsik eden tüm bilgi ve belgelerin mevcut olduğu,
e) EUR.1/EUR.MED Dolaşım Sertifikalarının “sonradan verilmiştir” veya “ikinci nüsha” olması halinde ilgili yönetmeliklerin buna ilişkin hükümlerinin sağlandığı,
Hususlarında kesin bir kanıya varılmasını sağlayacak incelemeler yapıldıktan sonra belgenin uygun nüshalarına oda/birlik mührünün tatbiki ve imza yetkilisi memurun imzası veya yetkilendirilmiş gümrük müşavirinin kaşesi ve imzası ile onay işlemi tamamlanır.
(3) Yetkilendirilmiş gümrük müşavirleri, menşe ispat belgelerinden sadece EUR.1/EUR.MED Dolaşım Sertifikalarının onay işlemini yapabilirler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yetki
MADDE 8 – (1) Gümrük Müsteşarlığı (Gümrükler Genel Müdürlüğü), bu Tebliğ’in uygulanmasını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, özel ve zorunlu durumlar ile bu Tebliğ’de yer almayan hususları diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca çıkarılan mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir.
Sorumluluk
MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ’de belirtilen merciler kendilerine ibraz edilen ve menşe ispat belgesi düzenlenmesine esas teşkil eden belgelerin ilgili mevzuata uygun olarak kontrolünden ve kendilerinin hazırladıkları belgelerin doğruluğundan sorumludurlar. TOBB ve Konfederasyon menşe ispat belgelerinin elektronik ortamda takibi de dahil olmak üzere bu Tebliğin işleyişi ile ilgili olarak gerekli görülen tüm tedbirleri almakla yükümlüdür.
Yürürlük
MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Gümrük Müsteşarlığı’nın bağlı bulunduğu Bakan yürütür.