Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
13 Aralık 2011 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 28141
YÖNETMELİK
Türkiye Barolar Birliği Başkanlığından:
TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ SOSYAL YARDIM VE
DAYANIŞMA FONU YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 ‒ (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye Barolar Birliği nezdinde kurulan Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonuyla ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
(2) Bu Yönetmelik, Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonunun kuruluşu, yönetimi, görev ve yetkileri, işleyiş ve denetimi, Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonu bütçesinin 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunuyla öngörülen sosyal güvenlik, sosyal yardım ve dayanışma hizmetlerine hangi oranlarda pay edileceği ve bunlar arasında aktarım yetkisi, gelirlerinin kullanılması ile Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonundan yararlanacak olanları ve yararlanma koşullarını kapsar.
Dayanak
MADDE 2 ‒ (1) Bu Yönetmelik 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 27/A maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 ‒ (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aile: Üyenin eşi, çocukları, aynı konutta birlikte yaşadığı ana ve babasını,
b) Avukat: Baro levhasına kayıtlı olup avukatlık mesleğini aktif olarak sürdüren kişileri,
c) Avukat stajyeri: Baro stajyer listesine kayıtlı avukat adayını,
ç) Birlik: Türkiye Barolar Birliğini,
d) Çalışamayan avukat: Baro levhasına kayıtlı şekilde avukatlık mesleğini sürdürmekte iken hastalık ve malullük gibi zorunlu nedenlerle çalışamaz durumda kalıp zorunluluk gereği kaydını sildirenler ile Birlik Yönetim Kurulu tarafından alınan aksi bir karar olmadıkça, avukatlık mesleğini baro levhasına kayıtlı şekilde en az yirmi yıl icra etmiş olup; yardıma muhtaç oldukları Birlik Yönetim Kurulunca kabul edilen, fiilen mesleğini sürdüremeyen ve barolarda kaydı olmayan kişileri,
e) Çalışmayan avukat: Avukatlık Kanununun 63 üncü maddesine göre baro levhasındaki kaydı yirmi yılı dolanlardan, bürosunu kapatıp vergi kaydını sildiren ve mesleğini icra etmeyen ancak baro kaydı ve baroya karşı sorumluluklarını devam ettiren avukatları,
f) Çalışma raporu: Fonun bütçe dönemi içindeki faaliyetlerine ve sonuçlarına ilişkin raporu,
g) Çalışma yönergesi: Fon Müdürlüğünde ve Fon temsilciliklerinde çalışacak personel ile baro görevli yönetim kurulu üyesinin görev ve yetkilerini ve Fon faaliyetleriyle ilgili tutulacak kayıtları düzenleyen ve Birlik Yönetim Kurulunca onaylanan yönergeyi,
ğ) Danışma Kurulu: Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonu Danışma Kurulunu,
h) Dayanışma aidatı: Fon tarafından organize edilen isteğe bağlı yardımlar kapsamına dâhil olmak için üyelerin ödeyeceği tutarı,
ı) Dayanışma hizmetleri: Mesleki, sosyal ve kültürel faaliyetlerde, avukatların dayanışmasını temin için Birlik ve barolar bünyesinde bu amacı gerçekleştirecek alt yapıyı oluşturmak maksadıyla menkul mallar, gayrimenkul mallar ve hizmetler gibi her türlü donanımın teminini,
i) Denetleme Kurulu: Birlik Denetleme Kurulunu,
j) Eş ve çocuk: Üyenin eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarını,
k) Fon: Türkiye Barolar Birliği Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonunu,
l) İş programı: Fonun bir sonraki bütçe dönemi içinde yapılması planlanan faaliyetlerini gösterir programı,
m) Kanun: 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununu,
n) Katılım payı: Yararlanılan sosyal yardım tutarlarının üyeler tarafından karşılanan kısmını,
o) Pul: Avukatların yetkili mercilere sunduğu vekâletnamelere ve yetki belgelerinin asıl ve suretlerine yapıştırdığı vekâlet pulunu,
ö) Sağlık kuruluşu: Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış, ilgili mevzuata tabi olarak sağlık hizmeti veren, resmî veya özel bütün kurum ve kuruluşlar ile yurt dışındaki benzeri kuruluşları,
p) Sosyal güvenlik: Dayanışma aidatı, sosyal yardım gibi araçlarla üyelerin sosyal durumunu güvence altına almayı,
r) Sosyal yardım: İhtiyaç sahibi üyeye, durumunun yönergelerle belirlenecek usul ve esaslara uyması durumunda, herhangi bir karşılığı olmaksızın yapılan aynî veya parasal yardımı,
s) Sosyal Yardım ve Dayanışma Yönergesi: Fon kapsamında bulunan sosyal yardımların yapılmasına ilişkin usul ve esasları düzenleyen ve Birlik Yönetim Kurulunca onaylanan yönergeyi,
ş) Tahmini bütçe: Fonun bir sonraki takvim yılına ilişkin tahmini gelir ve gider hesaplamalarını gösterir bütçeyi,
t) Üye: Fon kapsamında bulunan sosyal yardımlardan yararlanabilecek kişileri,
u) Vekâlet pulu satış hesabı: Baroların aldığı vekâlet pullarının karşılığının yatırıldığı banka hesabını,
ü) Yönetim Kurulu: Birlik Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yönetim, İşleyiş, Görev ve Yetkiler
Temsil ve yönetim
MADDE 4 ‒ (1) Fon, Yönetim Kurulu tarafından temsil edilir. Yönetim Kurulu; Fonu, Danışma Kurulunun görüş ve önerilerini alarak yönetir.
Yönetim kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 5 ‒ (1) Yönetim Kurulu;
a) Danışma Kurulu üyelerini atar, Fonla ilgili işlerin yürütülmesi için sayman üyesini Fon işleriyle görevlendirir.
b) Fona ait tüm varlıkları yönetir. Fonun varlığını üyelerin yararına ve verimli şekilde yönetmek için, iktisadi işletmeler ile şirketler kurabilir, var olan ticari kuruluşlara ortak olabilir. Fon için taşınır ve taşınmaz mallar satın alınması, bağış kabul edilmesi, bağışlanan veya satın alınan malların satılması ve bunlar üzerinde her çeşit ayni hakların kurulması, devredilmesi, taşınmaz mallar üzerinde ipotek tesis edilmesi kararlarını alır ve uygular. Taşınır ve taşınmaz mallar kiralayabilir, Fon Müdürlüğü ve Fon bünyesindeki iktisadi işletme ve kurulacak şirketlerde gerekli personel istihdamı konusunda her türlü tasarrufta bulunabilir.
c) 17 nci maddede yer alan sosyal yardımlardan hangilerinin kimlere, hangi usul ve esaslara göre yapılacağını düzenleyen yönergeleri onaylar; üyelerden alınacak dayanışma aidatı ve katılım paylarının miktar ve esaslarını belirler.
ç) Fon bütçesinin sosyal güvenlik, sosyal yardım ve dayanışma hizmetlerine hangi oranlarda pay edileceğini belirler, gerekli durumlarda bunlar arası aktarımı sağlar.
d) Dayanışma hizmetlerinin yerine getirilmesi amacıyla kararlar alır ve bunların yürütülmesini sağlar.
e) Fona ait yıllık bilanço, çalışma raporu, tahmini bütçe ve iş programını onaylar.
f) Bir sonraki yıl uygulanacak iş programını ve tahmini bütçeyi onaylar.
Danışma kurulu
MADDE 6 ‒ (1) Bu Yönetmelikte öngörülen işlerin yapılabilmesi için, sayman üye ile birlikte, ihtiyaç duyulan konularda yetkin, Yönetim Kurulunca görevlendirilen dört üyenin katılımı ile beş kişilik Danışma Kurulu oluşturulur. Danışma Kurulu çalışmalarını görevli Yönetim Kurulu sayman üyesi başkanlığında yürütür. Onun yokluğunda, toplantıya üyelerden en yaşlı olan başkanlık eder. Toplantı ve karar yeter sayısı üçtür.
(2) Danışma Kurulu üyelerine, Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda ücret veya huzur hakkı ödenir.
Danışma kurulunun görevleri
MADDE 7 ‒ (1) Danışma Kurulu;
a) Fon varlıklarının verimli şekilde değerlendirilmesi, sosyal yardımların planlanması, geliştirilmesi konularında ve Fonla ilgili ihtiyaç duyulan diğer hususlarda çalışmalar yapar, çözüm önerileri geliştirir.
b) Fonun yıllık bilançosunun, çalışma raporunun, iş programının, tahmini bütçesinin hazırlanmasında ve bütçe uygulamalarının üçer aylık periyotlarla değerlendirilmesinde görüş ve önerileriyle katkıda bulunur.
c) Sosyal yardım ve dayanışma yönergesi ile çalışma yönergesinin hazırlanmasında ve değişikliklerinde görüş ve öneride bulunur.
ç) Fon ile ilgili olarak Yönetim Kurulunca verilecek diğer konularda çalışmalar yapar.
Fon müdürlüğü
MADDE 8 ‒ (1) Fon işlerinin yürütülmesi için Yönetim Kuruluna ve Danışma Kuruluna karşı sorumlu olmak üzere, Birlik bünyesinde bir müdürlük oluşturulur. Müdürlükte, ihtiyaç duyulan sürekli ve geçici eleman temini, özlük hakları, görevleri ile yetki ve sorumluluklarıyla ilgili hususlarda hazırlanan çalışma yönergesinde tarif edilir.
Fon temsilcilikleri
MADDE 9 ‒ (1) Fon yardımlarına ilişkin işlemlerin kısa sürede tamamlanabilmesi ve yardımların ilgililere süratle ulaştırılabilmesi için ihtiyaç duyulan bölgelerde, yetki alanı bir veya birden fazla baroyu kapsayacak şekilde Yönetim Kurulu kararıyla Fon temsilcilikleri kurulabilir.
(2) Fon temsilciliklerinin görev ve yetkileri ile çalıştırılacak personele ilişkin düzenlemeler çalışma yönergesinde gösterilir.
Baro görevli yönetim kurulu üyesi
MADDE 10 ‒ (1) Baro yönetim kurulları, her seçim dönemini takip eden ilk yönetim kurulu toplantısında kendi içinden bir üyesini belirleyerek Fonun, baro kapsamındaki çalışmalarında görevlendirir ve Birliğe bildirir. Baro görevli Yönetim Kurulu üyesinin Fon kapsamındaki çalışmalarına ilişkin düzenlemeler çalışma yönergesinde gösterilir.
Kayıtlar
MADDE 11 ‒ (1) Danışma Kurulunun kararları, onaylı ve sıra numaralı karar defterlerine yazılır ve imzalanır. Fon hesapları tek düzen muhasebe esasına uygun olarak bilanço esasına göre tutulur. Fon yönetimi ile ilgili tutulan kayıtlar çalışma yönergesi ile belirlenir.
(2) Fonu yükümlülük altına alacak yazılar, belgeler ile suretlerini, Birlik saymanı Birlik Başkanı ile, Birlik Başkanının yokluğunda Birlik Başkan Yardımcılarından biri veya Birlik Genel Sekreteri ile birlikte imzalar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Denetim, Gelirler ve Giderler
Denetim
MADDE 12 ‒ (1) Fon gelir ve harcamaları her yıl Denetleme Kurulu tarafından, ayrıca Adalet Bakanlığı tarafından, Kanunun ek 4 üncü maddesindeki esas ve usullere göre denetlenir. Denetlemeler sırasında Denetleme Kurulu üyeleri Fon Müdüründen gerekli bilgileri isteyebilir, Fonun evrak ve kayıtlarını inceleyebilir. Denetleme Kurulu üyeleri, denetlemeye ilişkin raporlarını Yönetim Kurulu ve Danışma Kuruluna yazılı olarak bildirirler.
Gelirler
MADDE 13 ‒ (1) Fonun gelirleri aşağıda belirtilmiştir.
a) Kanunun 27 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen;
1) Pul bedellerinin yarısı.
2) Vekâlet pulu satış hesabında tutulan paraların Fona ait kısmına isabet eden nemaları.
b) Fona yapılacak bağışlar.
c) Fonun sahip olduğu mal, kuruluş ve işletmelerden elde edilen gelirler.
ç) Faizler, menkul ve gayrimenkul sermaye iratları.
d) Üyelerden elde edilecek gelirler.
Giderler
MADDE 14 ‒ (1) Fonun giderleri aşağıda belirtilmiştir.
a) Üyelere bu Yönetmelik çerçevesinde yapılacak yardımlar.
b) Danışma Kurulu üyelerine verilecek ücret veya huzur hakkı ile Fon Müdürlüğünde ve Fon temsilciliklerinde çalışanlara verilecek ücretler dâhil tüm yönetim giderleri.
c) Vekâlet pulu maliyetlerinin yarısı.
ç) Her türlü kira giderleri.
d) Fonun ihtiyaç duyduğu menkul ve gayrimenkul alımları için yapılacak giderler.
e) Bu Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili yapılacak diğer giderler.
Tahmini bütçe ve uygulama
MADDE 15 ‒ (1) Fonun bütçe dönemi takvim yılıdır. Bir sonraki takvim yılına ait yapılacak faaliyetleri esas alarak Fon Müdürlüğünce hazırlanan tahminî bütçe, en geç Ocak ayının ikinci haftası sonuna kadar Yönetim Kuruluna sunulur.
(2) Yıl içi değerlendirmeler sonucunda tahminî bütçe ve uygulama arasında önemli farklılıkların ortaya çıkması veya ihtimalinin bulunması hâlinde; bunun nedenleri, alınacak önlemler ve öneriler Yönetim Kurulunun bilgi ve onayına sunulur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Sosyal Yardımlar, Yararlanabilecekler ve Bütçe
Yardımlardan yararlandırılabilecek kişiler
MADDE 16 ‒ (1) Fon kapsamında sağlanan sosyal yardımlardan, belirlenecek usul ve esaslara göre avukatlar yararlandırılır.
(2) Aşağıda belirtilenler de söz konusu sosyal yardımlardan tamamen, kısmen veya dayanışma aidatı karşılığı yararlandırılabilir.
a) Avukatın eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocukları.
b) Çalışmayan avukat.
c) Çalışmayan avukatın eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocukları.
ç) Avukat stajyerleri.
d) Çalışamayan avukat.
e) Çalışamayan avukatın eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocukları.
Sosyal yardımlar
MADDE 17 ‒ (1) Fon kapsamında yapılabilecek sosyal yardımlar şunlardır:
a) Tedavi yardımları: Tıbbi bakım, tedavi ve cerrahi müdahaleyi gerektirecek bedenî rahatsızlıkla karşılaşılması durumunda üyelerin sağlığını koruma, çalışma ve kendi ihtiyaçlarını görme kabiliyetini yeniden kazandırma amacına yönelik ayakta, yatarak veya ayakta ve yatarak alınması gerekli sağlık hizmeti ihtiyacı duyması hâlinde; belirlenecek koşullara sahip olanlara kısmen veya tamamen yapılacak yardımları kapsar.
b) Geçici iş göremezlik yardımları:
1) Analık hâlinde geçici iş göremezlik yardımı: Sadece kadın avukat ile kadın avukat stajyerine verilmek üzere, doğum yapmasından ötürü yapılacak olan yardımdır.
2) Hastalık hâlinde: Avukatın hastalık, ameliyat gibi sağlık sorunları veya uğradığı kaza sonucu mesleki çalışmasını sürdürememesi ve bu sürenin yirmi gün üzerinde olduğunu sağlık kuruluşundan alacağı raporla belgelemesi durumunda, geçici gelir kayıplarının karşılanabilmesi için yapılacak olan yardımdır.
3) Olağandışı hâller nedeniyle yapılabilecek geçici iş göremezlik yardımı: Kaza, organ yetmezliği, kanser ve kalp rahatsızlıkları gibi uzun süreli tedaviyi gerektiren ve tedavisi güç hastalıklarda, durumun sağlık raporuyla belgelenmesi şartıyla (2) numaralı alt bentte belirtilen yirmi günlük süre koşulu aranmaksızın Yönetim Kurulu tarafından belirlenecek miktarda yardım yapılabilir.
c) Sürekli iş göremezlik yardımı: Sosyal Güvenlik Kurumunca sürekli tam iş göremezlik geliri veya malullük aylığı bağlanan avukatlardan ve avukatlık faaliyeti döneminde uğradığı kaza veya hastalık nedeniyle çalışma gücünde oluşan kayıp oranı malul sayılmasına yeterli olmasına rağmen diğer koşulları yerine getiremediği için aylık bağlanamamış olanlar ile yaşlılık veya emeklilik aylığı almakta iken malul olanlardan aile içi gelir düzeyleri Yönetim Kurulunca hazırlanacak yönergede, belirlenecek standardın altında olduğu tespit edilenlere yapılabilecek yardımdır.
ç) Olağanüstü yardımlar:
1) Büro-mesken hasarı yardımı: Avukatın yangın, sel, deprem ve benzeri olaylar nedeniyle bürosu veya meskeninin kullanılamayacak hâle gelmiş olması ve bunun barosunca hazırlanacak zarar tespit tutanağı ile belgelenmesi durumunda ve Yönetim Kurulunca uygun görülecek benzer hâllerde olağanüstü yardım yapılabilir.
2) Bakım yardımı: Yaşlılık, hastalık, malullük gibi nedenlerle çalışamayan, yaşamını sürdürmeye yeterli geliri olmayan kimsesiz ve bakıma muhtaç olan üyelere, belirlenecek standartlarla sınırlı olmak üzere Yönetim Kurulu kararıyla huzurevi veya bakım evinde barınma yardımı yapılabilir.
d) Acil destek yardımı: Üyenin, ailesi ile birlikte iken maruz kalacağı kaza veya afet nedeniyle ihtiyaç duyduğu acil müdahale ve nakil gibi ihtiyaçları karşılamak amacıyla Yönetim Kurulunca belirlenecek koşul ve limitlerle sadece acil durumun giderilmesi süresini kapsamak üzere yardım yapılabilir.
e) Cenaze yardımı: Üyenin vefatı hâlinde, cenaze masraflarının karşılanabilmesi için yapılacak yardımdır.
f) Ölüm yardımı: Dayanışma aidatı ödemekte olan avukatın vefatı hâlinde, aidat birikimi dikkate alınarak Yönetim Kurulu kararıyla ve eş ve çocuklarıyla sınırlı olmak üzere ölüm yardımı yapılabilir.
g) Munzam emeklilik yardımı: Sosyal güvenlik anlayışı çerçevesinde, aktüerya hesaplarına göre sisteme dâhil olacak yeterli sayıda avukatın katılım payı ödemesi koşulu ile yapılabilecek yardımdır. Bu yardımın usul ve esasları Yönetim Kurulu tarafından çıkartılacak yönergelerle belirlenir.
Yardımlardan yararlanma yöntemi
MADDE 18 ‒ (1) Sosyal yardımların hangilerinin ve ne nispetle olacağı, kimlerin hangi yardımlardan ne oranda faydalanacakları ve yararlanma yöntemleri, aidata bağlı yardımların tespiti ve aidat miktarı ile ödemelerinin ne şekilde yapılacağı, sosyal yardım ve dayanışma yönergelerinde düzenlenir.
(2) Fon kapsamındaki sosyal yardımlardan faydalanmak isteğe bağlıdır. Bu yardımlardan, Fon Müdürlüğü tarafından istenen bilgi ve belgeleri ulaştırmak ve yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle yararlanılabilir.
(3) Üyeler, yardım talebine esas teşkil edecek belgelerini, bir yıl içinde ilgili fon birimine eksiksiz olarak ibraz eder. Yararlanma hakkı, yardıma esas olan olay tarihinden bir yıl sonra sona erer.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 19 ‒ (1) 30/9/2005 tarihli ve 25952 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Barolar Birliği Sosyal Yardım ve Dayanışma Fonu Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 20 ‒ (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21 ‒ (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu yürütür.