Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
13 Haziran 2012 ÇARŞAMBA
Resmî Gazete
Sayı : 28322
YÖNETMELİK
Orman Genel Müdürlüğünden:
ORMAN KÖYLÜLERİNİN KALKINDIRILMALARININ DESTEKLENMESİ
FAALİYETLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, ormanların korunması, geliştirilmesi, işletilmesi ve genişletilmesi hedeflerine ulaşmak üzere, Devlet ormanları içinde ve bitişiğinde yaşayan köy halkının kalkındırılmalarına katkıda bulunmak ve ormanlara olabilecek baskıyı azaltmak için orman köylülerine, kooperatiflere ve kooperatif üst kuruluşlarına verilecek kredi ve yardımların kullanım usul ve esaslarını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, elde edilen gelirler ile bu gelirlerden yapılacak harcamaları, verilecek kredi ve yardımların çeşitlerini, genel ve özel şartlarını, esaslarını, vade ve faiz hadlerini, kredi ve yardım ile ilgili yıllık iş programının hazırlanmasını ve uygulanmasını kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 31/10/1985 tarihli ve 3234 sayılı Orman Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi ile 13 üncü ve 29 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Orman ve Su İşleri Bakanlığını,
b) Banka hesabı: T.C. Ziraat Bankasında açılan Orman Köylüleri Kalkındırma Gelirleri Hesabını,
c) Ferdi kredi: Orman köylerinde yaşayan hane halkı reislerine verilen krediyi,
ç) Genel Müdürlük: Orman Genel Müdürlüğü ve bağlı birimlerini,
d) Kalkınma havzası: Orman köylerinin kalkındırılması amacıyla hazırlanan plan ve projelerin kapsadığı il, ilçe veya havza bazındaki alanı,
e) Kanuni faiz: 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanuna göre Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen faiz oranını,
f) Kooperatif: Orman köylerinde oturan köylülerce, kendi aralarında 24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununa göre kurulmuş veya durumları mezkûr Kanun hükümlerine intibak ettirilmiş, çok amaçlı tarımsal kalkınma kooperatiflerini,
g) Kooperatif kredisi: Kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına verilen krediyi,
ğ) Kooperatif üst kuruluşları: Kooperatiflerin kendi aralarında Kooperatifler Kanununa göre kurdukları veya sonradan ortak oldukları birlikler ile bu birliklerin bağlı olduğu ormancılık kooperatifleri merkez birliğini,
h) Muhasebe birimi: Genel Müdürlük muhasebe işlemlerinin yürütüldüğü birimi,
ı) Ormana bitişik köy: Köyün mülki sınırları içinde Devlet ormanı olup da orman içi sayılmayan köyleri,
i) Orman içi köy: Köyün mülki sınırları içinde Devlet ormanı olması şartı ile evlerin toplu bulunduğu yerleşim alanından itibaren aralıksız devam eden arazileri dört yönden ormanla çevrili köyleri,
j) Orman köylüsü: Orman köyü nüfusuna kayıtlı olup, bu köylerde oturan halkı,
k) Orman köyü: Orman içi ve ormana bitişik köyleri,
l) Yatırım dönemi: Kredinin açıldığı tarihten kredi uygulamasının sona erdiği tarihe kadar geçen süreyi,
m) Ödemesiz devre: Kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarında kredi uygulamasının sona erdiği tarihten itibaren bir yılı, ferdi kredilerde ise ilk kademe kredisinin verildiği tarihten itibaren 1 ilâ 4 yılı,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Gelirler, Gelirlerin Takibi ve Ödeneğin Kullanım Alanları
Gelirler ve gelirlerin takibi
MADDE 5 – (1) Orman köylüleri kalkınma gelirleri;
a) 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 31, 32, 33 ve 35 inci maddeleri gereğince verilenlerle, dış memleketlere ihraç edilenler hariç olmak üzere Devlet orman işletmelerinden tomruk, yarı mamul kereste ve odun dışı orman ürünü alanlardan satış bedeli üzerinden yüzde üç (%3) oranında alınacak ürün satış payından,
b) 6831 sayılı Kanun ve 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu hükümleri gereğince verilecek izin veya irtifak haklarına dayanılarak; Devlet ve diğer kamu tüzel kişileriyle özel hukuk tüzel kişilerince kâr gayesi bulunmaksızın ve kamu yararına hizmetlerde kullanılmak üzere yapılacak tesisler dışındaki her türlü tesisin, proje toplam bedelinin orman sahasına isabet eden kısmından yüzde üç (%3) oranında alınacak tahsis payından,
c) Devlet orman işletmelerinin senelik safi kârlarından yüzde on (%10) oranında alınacak kâr payından,
ç) Kullandırılmış kredilerin geri dönüşü, her türlü faiz, bağış ve diğer gelirler ile 19 uncu madde gereğince icra yoluyla tahsil olunacak tutarlardan,
d) Bütçe ödeneğinden,
meydana gelir.
(2) Bu gelirlerin tahsili için düzenlenen kâğıtlar damga vergisinden ve harçtan muaftır.
(3) Yukarıda belirtilen gelirler ile kullandırılan kredilerin geri dönüşleri, bu Yönetmelik dâhilinde bağlı bulundukları İşletme Müdürlükleri tarafından takip edilir. Bu kredilerden dönem sonu itibarıyla vadesi bir yıl veya daha az süre kalan tutarlar ile vadesinden önce tahsil edilmesi gereken tutarlar muhasebe kayıtlarına alınmak üzere bölge müdürlüğü muhasebe birimine bildirilir. Kredilerin geri dönüşleri hususunda eksik ve yanlış bildirimden doğan sorumluluk İşletme Müdürlerine aittir.
(4) Gelirler ile kullandırılan kredilerin geri dönüşleri Genel Müdürlük ile Banka arasında yapılacak protokol uyarınca Genel Müdürlük adına T.C. Ziraat Bankasında açılacak Orman Köylüleri Kalkındırma Gelirleri hesabına yatırılır. Bu hesapta toplanan tutarlar, Banka tarafından haftalık dönemler hâlinde ilgili Bölge müdürlüğü muhasebe birimi hesaplarına aktarılır. Bölge müdürlüğü muhasebe birimi, gelirler ve kredi geri dönüşleriyle ilgili yapılan tahsilâta ilişkin listelerin bir nüshasını da aylık dönemler itibarıyla Genel Müdürlük muhasebe birimine gönderir.
(5) Bu tutarlar, Genel Müdürlük muhasebe birimince bütçeye gelir kaydedilir. Bu gelirlerden iadesi gereken tutarlar, bölge müdürlüğü muhasebe birimince usulüne uygun olarak iade edilir.
Ödeneğin kullanım alanları
MADDE 6 – (1) Genel Müdürlük bütçesine orman köylülerinin kalkındırılması ve desteklenmesi amacıyla konulan ödenek, aşağıda belirtilen giderlere kullanılır.
a) Plan ve projeler yapılmasına ilişkin giderler.
b) Plan ve projelerde önerilen hizmetleri yapmak için verilecek krediler.
c) Bu hizmetlerle ilgili uygulama, tanıtım ve deneme amaçlı giderler.
ç) Kooperatifçiliğin geliştirilmesi, yaygınlaştırılması ve orman köylüsünün eğitilmesi faaliyetine katkıda bulunulmasına ilişkin giderler.
d) Plan ve projesi yapılmış alanlar ile bu alanlar dışında kurulmuş ve bu Yönetmelikte öngörülen şartları taşıyan kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarına Genel Müdürlükçe onaylanmış projelerine dayalı olarak verilecek krediler.
e) Orman köylülerinin kooperatifleşmelerini teşvik ve kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına katkıda bulunulmasına ilişkin giderler.
f) Toplulaştırılması veya merkezi köy olması kararlaştırılmış, imar planı yapılmış olan orman köylerinde; muhtaç köylülere, merkezi yerde yapacakları konutlar ve tarımsal tesislerden işletme binaları, ahır, samanlık, kümes ve benzerleri için verilecek krediler.
g) Yapılan tahsilâtlardan fazla alındığı anlaşılanların iadesi.
ğ) Orman Kanununun 35 inci maddesinde yer alan yapı sistemlerinin geliştirilmesi ve iyileştirilmesi amacı ile hizmetlerin yapılmasına ilişkin giderler.
h) Orman köylülerinin ekonomik ve sosyal kalkınmasına katkısı bulunacağı öngörülen ürünlerin tanıtım ve deneme amaçlı kullanımı için yapılacak giderler.
ı) Orman köylülerinin ekonomik ve sosyal kalkınmasına ilişkin yapılan hizmetlerin gerektirdiği mal ve hizmet alımlarına ilişkin giderler.
Karşılıksız yardımlara ait harcamalar
MADDE 7 – (1) Orman köylülerinin ekonomik ve sosyal kalkınmasına katkısı bulunacağı öngörülen ürünlerin tanıtım ve deneme amaçlı kullanımı için yapılacak çalışmalara ilişkin harcamalar karşılıksız yardım şeklinde yapılabilir.
Sosyal nitelikli kredilere ait harcamalar
MADDE 8 – (1) Sosyal nitelikli kredilere ait harcamalar şunlardan oluşur.
a) Dam örtüsü olarak; ahşap, toprak, teneke gibi çatı örtüsü kullanılan orman köylerinde bu malzeme yerine geçmek üzere uygun görülenlere kiremit ve galvanizli sac ve benzeri, dam örtülüğü malzemeleri ile her türlü yalıtım malzemesi.
b) Yakacak odun kullanılmasını azaltmak maksadıyla güneş, rüzgâr ve benzeri enerji kaynaklarından faydalanma sistemleri ile yüksek randımanlı ısıtma ve pişirme araçları ve ekipmanı.
c) Odun yerine kullanılmak üzere linyit kömürü, likit gaz, biyogaz ve benzeri yakıt maddeleri ve araçları.
ç) Ahşap dokuma tezgâhı kullanımını önlemek maksadıyla madeni dokuma tezgâhı ile gerekli malzeme ve ekipmanı.
(2) Birinci fıkra kapsamında; köylülere, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına Genel Müdürlükçe ayni veya nakdi kredi olarak verilebilir.
Ekonomik nitelikli kredilere ait harcamalar
MADDE 9 – (1) Ekonomik nitelikli kredilere ait harcamalar şunlardan oluşur ve köylülere, kooperatiflere ve kooperatif üst kuruluşlarına aynî ve nakdî kredi verilebilir.
a) Fenni arıcılık faaliyetleri.
b) Küçükbaş, büyük baş hayvancılık ile yem bitkileri yetiştirme faaliyetleri.
c) Kanatlı ve av-yaban hayvanı yetiştirme faaliyetleri.
ç) Akarsu, göl, deniz ve tarla balıkçılığı faaliyetleri.
d) Her türlü ev ve el sanatları ile küçük sanayi faaliyetleri.
e) Hane halkından ev hanımları için mikrokredi uygulaması.
f) Doğal ve kültür mantarı üretim faaliyetleri.
g) İpekböcekçiliği faaliyetleri.
ğ) Yayla, deniz, termal ve benzeri turizm faaliyetleri.
h) Termal, güneş ve rüzgâr enerjisine dayalı seracılık faaliyetleri.
ı) Her türlü meyve, sebze üretimi ve değerlendirilmesine ait faaliyetler.
i) Tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliği ile her türlü fidan yetiştiriciliği ve benzeri faaliyetler.
j) Ormancılığın, tarım ve hayvancılığın geliştirilmesi maksadıyla küçük sanayi tesisleri kurmak, ormanlardan elde edilecek odun ve odun dışı orman ürünlerinin, hayvansal ve tarımsal ürünlerin, el ve ev sanatları gibi ürünlerin satın alınması, depolanması, nakledilmesi ve pazarlanması; tesis edindirme ve tesisin niteliğini değiştirme hizmetlerinin desteklenmesi ile diğer hizmet konularına ait projelerde yer alan her türlü faaliyetler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kredi İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar
Köylü katkısı
MADDE 10 – (1) Orman köylülerine ferdi olarak veya kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına yapılacak aynî ve nakdî kredi yardımlarında aşağıdaki şartlar aranır.
a) Sosyal yardım niteliği taşıyan, 8 inci maddede belirtilen hizmet ve faaliyetlerde köylü katkısı aranmaz.
b) Ekonomik yardım niteliği taşıyan, 9 uncu maddede belirtilen hizmet ve faaliyetlerde, proje tutarının en az yüzde onu (%10) oranında köylü katkısı aranır.
c) Kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarının kredi yardımı ile karşılanacak finansman ihtiyacı, proje tutarından öz kaynak ve aynı proje için diğer kamu kuruluşlarınca sağlanan veya sağlanacağı belgelendirilen hibe ve kredi yardımları düşülerek tespit edilir.
ç) Kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarınca uygulanacak ekonomik amaçlı yeni yatırım projeleri ile işletme sermayesi projelerinde proje tutarının en az yüzde onu (%10), modernizasyon ve genişletme projelerinde proje tutarının en az yüzde yirmi beşi (%25) oranında öz kaynak katkısı aranır. Arsa payı, proje sabit yatırım tutarının yüzde beşini (%5) geçemez. Kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarınca uygulanacak sosyal amaçlı projelerde öz kaynak katkısı aranmaz.
d) Kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarına yapılacak kredili yardımlarda kooperatiflerin sorumluluk sınırı göz önünde bulundurulur. Kooperatif üst kuruluşlarına yapılacak yardımlarda, kooperatif üst kuruluşunun ve uygulanacak projeye katılan kooperatiflerin orman köylerinde kurulmuş olması şartı aranır.
Kredi verilme şartları
MADDE 11 – (1) Orman köylerinde oturan halkın bu Yönetmelikte belirtilen ferdi kredilerden yararlanabilmeleri için;
a) Şahsın Genel Müdürlüğe yazılı olarak başvuruda bulunması,
b) 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen konunun haricinde kredilendirmeye esas teşkil edecek konuların, plan ve projelerde önerilmiş olması,
c) Orman köylüsü olduğunun belgelendirilmiş olması,
ç) Yapılacak yardımı bildirilen şartlara göre kullanmayı ve geri ödemeyi taahhüt etmiş olması,
d) Köy muhtarlığından muhtaçlık belgesinin alınmış olması,
e) Daimi işçi, memur, esnaf ve emekli olmaması,
f) Özellikle merkezi köylerde bilgi-görgü mübadelesi ve eğitim kolaylıkları nedenleri ile küçük sanayi tesisleri, el ve ev sanatları konularında kredi alacakların, kapalı ve sağlık şartlarına uygun iş yerlerinin bulunması veya bu gibi iş yerlerini yaptırmayı kabul ettiğine dair yazılı beyanı,
gerekir.
(2) Konu ile ilgili eğitim görmüş veya o konuda çalışmakta olanlar tercih edilir. Ayrıca, şehit, gazi, dul ve yetimleri öncelikli olarak tercih edilir ve kuraya tabi tutulmadan kredilerden yararlandırılırlar.
(3) Ekonomik konularda 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen konular haricinde her aileden yalnız bir kişiye kredi verilir. Borcunun tamamını Genel Müdürlükçe belirlenen geri ödeme planına göre aksatmadan bitirenlere ekonomik amaçlı yeni bir kredi verilebilir. Doğal afet gibi nedenlerle daha önce kredilendirilen ve kredi borcu devam eden aile işletmelerinin toplam proje tutarının yüzde kırk (%40) ve üzerinde hasar görmesi ve bu durumun hasar tespit komisyonlarınca belirlenmesi hâlinde bir defaya mahsus olmak üzere tesisin yeniden faaliyete geçirilmesi amacıyla ek kredi verilebilir.
(4) Sosyal amaçlı projelerle, belli bir bölge veya havza üzerinde yoğunlaşmış olan ormancılık sorunlarının çözümüne yönelik olarak hazırlanacak ekonomik amaçlı projelerde, yeni uygulamaya başlanacak ekonomik amaçlı projelerin uygulanmasında öncülük yapabilecek nitelikleri haiz olanlarda ve programa alınan köylerde yukarıdaki maddelerde belirtilen şartlara uygun yeterli sayıda talepli olmadığı hâllerde krediden yararlanmak isteyen diğer şahıslarda birinci fıkranın (d) ve (e) bentlerinde belirtilen şartlar aranmayabilir.
(5) Orman köylerinde kurulan kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarının kredilerden yararlanabilmesi için;
a) Kooperatifçilik amaç ve ilkelerine uygun, ortakların sosyo-ekonomik ihtiyaçlarının giderilmesine yarayan, istihdam sağlayıcı, ortakların ürünlerini ve iş gücünü değerlendirici nitelikte, kalkınma planlarıyla tutarlı projelerin uygulamaya konulması veya orman köylülerinin sosyo-ekonomik kalkınmalarına katkıda bulunması,
b) Kooperatifler Kanununda ve ana sözleşmede belirtilen tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş, muhasebe defterlerini usulüne uygun tutmuş olması,
c) Yasal süresi içinde son genel kurul toplantısını yapmış, faaliyet göstereceği merkez köyün ve faaliyet alanının genel kurulca veya ana sözleşmeyle belirlenmiş olması,
ç) Uygulanacak projenin; kooperatif genel kurulunda, toplam ortak sayısının en az yüzde elli biri tarafından (%51) kabul edilmesi ve Genel Müdürlük onayından geçmiş olması,
d) Kooperatifin merkez edindiği köydeki hanelerin en az yüzde elli birinin (%51) kooperatifte temsil edilmesi, kooperatif üst kuruluşlarında ise kuruluşa üye kooperatiflerin yüzde elli biri tarafından (%51) kabul edilmesi,
e) Uygulanacak projenin kapasitesine uygun olarak yeteri kadar köyden kapasite oranında ortak alınması,
f) Projeli faaliyetlerle ilgili kredi yardımının yapılmasında, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (ç) bendindeki katkı paylarının kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarının öz kaynaklarınca öncelikle gerçekleştirilmiş bulunması,
g) Her kademe kredi tahsisinden önce, kooperatif veya kooperatif üst kuruluşları tarafından 18 inci maddedeki esasların yerine getirilmiş olması,
ğ) Projeyi uygulamaya devam ettiğinin, standart form ve talimatlara göre belirlenmiş olması,
h) Kooperatiflerin konusu gereği projeli faaliyetlerinde, arsa, bina ve tesislerin yer aldığı alanların; tapulu veya yatırımın ekonomik ömrü süresince kiralanmış olması,
şartları aranır.
(6) Proje geri ödemesi bitmeden revizyon, modernizasyon veya ek işletme sermayesi için kredi verilmez.
(7) Öncelik daha önce hiçbir kredi kullanmamış kooperatiflerde olmak kaydıyla, borcunun tamamını Genel Müdürlükçe belirlenen geri ödeme planına göre aksatmadan bitiren kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına ekonomik ve sosyal amaçlı birden fazla proje uygulanabilir.
(8) Proje uygulamasına başlanan veya ek kredi verilen köylerin beldeye dönüşmesi hâlinde de proje tamamlanıncaya kadar uygulamaya devam edilir.
(9) Kredi yardımları kademeli ve kontrollü olarak kullandırılır.
(10) Ferdi krediler için faaliyet çeşidine göre verilecek kredi üst limitleri her yıl Genel Müdürlükçe belirlenir.
Projelerin hazırlanması
MADDE 12 – (1) (e) bendi hariç olmak üzere 9 uncu maddede yer alan ve ilçe kalkınma planlarında veya özel amaçlı projelerde öngörülen sosyal ve ekonomik konulardaki ferdi kredilendirmeye esas tip projeler, Genel Müdürlükçe veya belirleyeceği bölge müdürlükleri tarafından her yıl yeniden hazırlanır ve Genel Müdürlükçe onaylanır.
(2) Kooperatif kredilerinde ise; proje konularına göre Genel Müdürlüğün belirleyeceği ilkeler doğrultusunda projeler kooperatiflerce hazırlanır, Genel Müdürlükçe incelenerek uygun görülenler onaylanır.
(3) Kooperatif projeleri;
a) Yeni yatırım projeleri,
b) Modernizasyon projeleri,
c) Genişletme (tevsî) projeleri,
ç) İşletme sermayesi projeleri,
şeklinde hazırlanır.
Başvuru
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen her türlü kredi talebi Genel Müdürlüğe yapılır. Kredi istekleri Genel Müdürlükçe incelenir ve değerlendirilir.
Kredi ve yardımlarda öncelik
MADDE 14 – (1) Ferdi, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşları kredilerinin dağılımında;
a) Deprem, yangın, sel, toprak kayması gibi afetlerde zarara uğramış olanlara,
b) Orman içi köylerden başlamak üzere ağaçlandırma, erozyon kontrolü ve gençleştirme gibi ormancılık çalışmalarının en yoğun olduğu, orman-halk ilişkilerinin sorunlu olduğu ve milli gelirin en düşük olduğu köylere,
öncelik verilir.
(2) Ayrıca, orman köylerinde kurulmuş veya kurulacak kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarından;
a) Orman ürünlerinin tüketimini azaltıcı ve israfını önleyici ve orman-halk ilişkilerine olumlu etkide bulunacak konularda proje uygulayacaklara ve özel projeler uygulanan kalkınma havzalarına,
b) Ferdi kredi verilmek suretiyle açılmış aile işletmelerinin girdilerini karşılayacak veya bu işletmelerin pazarlama sorunlarına çözüm getirecek proje uygulayacaklara,
c) Genel Müdürlüğün hizmet politikasına uygun, Bakanlığın çalışmalarına destek olacak projelere,
öncelik verilir.
Faiz oranları
MADDE 15 – (1) Orman köylülerine kullandırılan ferdi, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşları kredilerinde; T.C. Ziraat Bankasının tarımsal kredi faizinin yedide biri oranında yıllık faiz uygulanır. Bankanın yıl içerisinde faiz oranlarında yapacağı değişiklik daha önce yapılmış borçlanma sözleşmelerinde dikkate alınmaz.
(2) Ferdi ve kooperatif kredilerinde ilk borçlanma senedinin imzalandığı tarihteki cari faiz oranı üzerinden proje uygulanır. Uygulama süresinin uzaması hâlinde faiz oranındaki değişiklik dikkate alınmaz. Ancak, dış kaynaklı projeler kapsamında özel amaçlı kredi sağlayan kuruluşlardan kaynak temin edilmesi hâlinde; bu kaynaklar ve bunun karşılığı bütçeye konulacak tutar, 9 uncu maddede belirtilen hizmetler için kaynak sağlayan kuruluşun öngördüğü faiz oranı ve diğer şartlara uygun olarak kullandırılır.
(3) 8 inci maddede yer alan hizmetlerden faiz alınmaz.
Borçlandırma
MADDE 16 – (1) Ferdi kredilerde; borçlandırma işlemi kredi kullanan şahıs üzerine yapılır.
(2) Kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarına verilecek krediler için, Kooperatifler Kanunu ve ana sözleşmeye uygun olarak, sorumluluk sınırı limiti içinde kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarının yönetim kurulu borçlandırılır.
(3) Sorumluluk sınırı üzerinde kredi tahsisi yapılmaz.
Teminat
MADDE 17 – (1) Genel Müdürlükçe kendilerine aynî ve nakdî kredi verilecek olanlar, en az iki muteber kefilin imzalayacağı borç senedi veya müşterek ve müteselsil borçlanacakların düzenleyecekleri borç senedi, kredi sözleşmesi, banka teminatı veya ipotek karşılığında borçlandırılır.
(2) 16 ncı maddenin ikinci fıkrasına göre yapılacak borçlanma, ortakların müteselsil kefaletleriyle veya kooperatif projesi uygulanan taşınmaz tesisin yahut kooperatif ve kooperatif üst kuruluş tüzel kişiliğine ait taşınmaz malın birinci derecede ipoteği ile taşınır mal rehin edilerek yahut banka teminat mektubu alınarak yapılır. Belirtilen teminatlardan birisinin yeterli görülmemesi hâlinde ikinci veya üçüncü teminat alınabilir.
Kredi kullandırma esasları
MADDE 18 – (1) Yıllık programına alınan ferdi ve kooperatif projelerinden önceki yıllardan devam eden projelerin bitirilmesi için yeterli ödenek ayrılması esastır.
(2) Kredi yardımı, Kredi Olur’unda belirtilen esaslara göre fatura, müstahsil makbuzu, avans makbuzu gibi belgelere bağlı olarak yapılır.
(3) İhale yapılması gereken projelerde; ihale işlemlerinin sorumluluğu Kooperatifler Kanunu gereğince kooperatif yönetim kuruluna aittir. Genel Müdürlük, ihalelerde gözlemci bulundurur.
(4) Krediler, Genel Müdürlükçe belirlenecek kademeler hâlinde ve kontrollü olarak kullandırılır.
Taahhüt ve taahhüt ihlalinde geri alma
MADDE 19 – (1) Borçlandırılan fert, kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarından; aynî ve nakdî olarak yapılan yardımın önerilen konularda kullanılacağına, verilen mal ve malzemenin Genel Müdürlüğün izni olmadan başkasına hiçbir surette devredilmeyeceğine, kiralanmayacağına, satılmayacağına ve Genel Müdürlükçe belirlenecek diğer şartlara uyulacağına dair bir taahhütname alınır.
(2) Proje uygulaması esnasında Genel Müdürlükçe belirlenen şartlara uygun hareket etmeyenlerin verilmiş aynî yardım bedelleri ve nakdî yardım tutarlarını kapsayan borçları, borcun verildiği tarihten geçerli olmak üzere geri alma tarihinde yürürlükte olan kanuni faizi ile birlikte geri alınır. Bu fertler, kooperatif veya kooperatif üst kuruluşları bir daha bu haklardan yararlanamazlar. Ancak, bu konuda başlangıçta alınmış taahhütnamede gösterilen günlerde taksitlerden birini ödemeyen borçluların bakiye borçları muaccel hâle gelmekle birlikte, bu taksiti, taksit tarihi ile ödeme tarihi arasındaki süre için her taksitte üç ayı geçmemek şartıyla, yürürlükteki kanuni faizi ile birlikte kendi istekleriyle ödeyenlere muacceliyet hükümleri uygulanmaz.
(3) İcra takibine esas olacak işlemler üç aylık sürenin bitiminden itibaren en geç bir ay içinde tamamlanarak dosya Genel Müdürlük Hukuk Müşavirliğine iletilir. Dosya Genel Müdürlük Hukuk Müşavirliğine iletilmeden, bir aylık süre içinde veya dosya Genel Müdürlük Hukuk Müşavirliğine iletilmiş olmasına rağmen herhangi bir sebeple henüz haklarında icra takibatı başlatılmamış olan ve belirtilen sürede taksit borçlarını kanuni faizi ile birlikte ödeyen kişi, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşları hakkında muacceliyet hükümleri uygulanmaz.
(4) Borcu muaccel hâle gelen veya borcu sebebiyle icra takibine geçilen kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarının durumu, talepleri halinde Bölge Müdürlüklerince kurulacak bir komisyon tarafından yerinde incelenerek bir rapora bağlanır. Bu raporun Genel Müdürlükçe uygun görülmesi hâlinde; düzenlenecek raporun onay tarihi itibarıyla kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarına tanınacak en fazla bir yıl süre içinde, Genel Müdürlükçe onaylanan raporda belirtilen hususların giderildiğinin belgelenmesi hâlinde, daha önce düzenlenen geri ödeme planları iptal edilir. Düzenlenecek yeni bir sözleşmeye dayalı olarak, işleyen kanuni faizleriyle birlikte tahsil edilmek üzere proje konuları itibarıyla vade süreleri göz önünde bulundurularak ödenen taksitler ile birlikte toplam 7 yılı geçmeyecek şekilde yeni bir ödeme planı düzenlenebilir. Bu durumdaki kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarına tesisin çalışarak borcunu ödeyebilmesi amacıyla, proje değişikliği veya revizyonu zorunlu görülürse, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (ç) bendine göre Genel Müdürlükçe ek kredi yardımı yapılabilir.
Ödeme planı
MADDE 20 – (1) Verilecek krediler için ödemesiz devrenin hemen bitiminden sonra, projesinin konusuna göre ilk yıllarda daha az, sonraki yıllarda daha fazla olmak kaydıyla Genel Müdürlükçe bir ödeme planı düzenlenir.
(2) Orman köylülerine, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarına yapılacak kredi yardımlarından, projelerinde belirtilen yatırım dönemi ve ödemesiz devre vade içinde olup, taksit alınmaz.
(3) Yatırım dönemi üç yılı geçemez.
(4) Ödemesiz devre, Genel Müdürlükten kaynaklanan sebeplerle veya meyvecilik, bağcılık gibi yılı içinde tamamlanamayan ve ertesi yıla devreden işlerde projenin bitim tarihinden itibaren başlar.
(5) Fert ve kooperatif kredileri için yatırım dönemi ve ödemesiz devre için tahakkuk ettirilecek faiz, geri ödemenin başladığı birinci yılda taksitle birlikte tahsil olunur.
Geri ödeme
MADDE 21 – (1) Borç taksitleri, ödeme planında belirtilen tarihlerde ödenir. Süresi içinde ödenmeyen fert, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlara ait borçlar muaccel hale gelir.
Borç erteleme
MADDE 22 – (1) Borçlu, Genel Müdürlükçe kabul edilebilir bir sebeple borç taksitini zamanında ödeyemez ise; borç taksiti ferdi kredilerde toplam 12 ayı geçmemek üzere bir defa, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşları kredilerinde ise her proje için toplam 15 ayı geçmemek üzere en fazla iki defa ertelenebilir. Erteleme hangi taksitten başlıyorsa, bu taksit dâhil taksitlerin ertelenen süre kadar ileriye atılmasından doğan erteleme faizi olarak kanuni faizin 1/4’ü uygulanır ve faiz tutarı hesaplanarak o yıla ait taksit ile birlikte tahsil edilir.
(2) Herhangi bir doğal afet veya olağanüstü durum dolayısıyla uygulanmakta olan fertlerin, kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarının uygulama projelerinde yüzde kırkın (%40) üzerinde hasar meydana geldiği, bölge müdürlüğünce oluşturulacak bir komisyon tarafından tespit edilmesi hâlinde; fertlerin, kooperatiflerin ve kooperatif üst kuruluşlarının ödenmeyen kredi borçları, Genel Müdürlüğün uygun görmesi hâlinde, ferdi projeler için 10 yılı, kooperatif projeleri için 12 yılı geçmemek şartı ile yeni bir ödeme planına bağlanır. Süre uzatımında projesinde belirlenen vade süreleri dikkate alınmaz. Erteleme faizi olarak kanuni faizin 1/4’ü oranında faiz uygulanır.
(3) Uygulanmakta olan kooperatif ve kooperatif üst kuruluşlarının projesinde, fiilen kooperatif mülkiyetinde bulunan, projede öngörülen kapasitenin en az yüzde ellisi (%50) ile çalışmakta olan ve geri ödeme planına bağlanmış taksitlerini ödemekte güçlük çeken kooperatif veya kooperatif üst kuruluşlarının durumlarının Bölge Müdürlüğünce oluşturulacak komisyon tarafından tespiti hâlinde, ödenmeyen kredi borçları Genel Müdürlüğün uygun görüşü ile 12 yılı geçmemek üzere yeni bir ödeme planına bağlanır. Süre uzatımında projesinde belirlenen vade süreleri dikkate alınmaz. Ertelenen her yıl için kanuni faiz uygulanır ve ilgili taksitlere ilave edilir.
Düzenleme yapma yetkisi
MADDE 23 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin hususlar Genel Müdürlükçe çıkarılacak genelge ile belirlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 24 – (1) 31/12/2005 tarihli ve 26040 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Köylüleri Kalkınma Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usuller yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 25 – (1) Bu Yönetmelik 1/1/2012 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Orman Genel Müdürü yürütür.