Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
7 Mart 2013 PERŞEMBE
Resmî Gazete
Sayı : 28580
YÖNETMELİK
Sağlık Bakanlığı (Türkiye Halk Sağlığı Kurumu)’ndan:
İNSANİ TÜKETİM AMAÇLI SULAR HAKKINDA YÖNETMELİKTE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 17/2/2005 tarihli ve 25730 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmeliğin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “Yetkili mercilerce” ibaresi “Kurumca” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 4 – Bu Yönetmelik, 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanununun 235 ve 242 nci maddeleri, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 27 nci maddesi ile 11/10/2011 tarihli ve 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 40 ıncı maddesine dayanılarak,
Bu Yönetmelik İnsani Kullanım Amaçlı Suların Kalitesine Dair 98/83/EC sayılı Konsey Direktifi ile Doğal Mineralli Sular İçin Konsantrasyon Limitleri ve Etiketleme Bilgileri Hakkında Liste Oluşturulması ve Doğal Mineralli Suların ve Kaynak Sularının Ozonla Zenginleştirilmiş Hava ile İşleme Tabi Tutulmasının Şartlarını Belirleyen 16/5/2003 tarihli ve 2003/40/EC sayılı Konsey Direktifine ve Doğal Mineralli Sulardan ve Kaynak Sularından Florürün Uzaklaştırılması İçin Aktif Alüminyum Kullanımının Şartları Hakkında 115/2010 sayılı AB Komisyonu Tüzüğüne paralel olarak,
hazırlanmıştır.”
MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi yürürlükten kaldırılmış, (d) bendinde yer alan “İl Sağlık Müdürlüğünü” ibaresi “Halk Sağlığı Müdürlüğünü” şeklinde, (g) bendinde yer alan “Bakanlıkça” ibaresi “Kurumca” şeklinde, (i) bendinde yer alan “ilgili ulusal yasa uyarınca su tedarikçisinin” ibaresi “mahalli idarenin” şeklinde, (j) bendinde yer alan “Sağlık Müdürünün” ibaresi “Müdürlüğün” şeklinde, (l) bendinde yer alan “İşletme izni” ibaresi “Üretim izni”, “işletme belgesini” ibaresi “belgeyi” şeklinde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki bentler eklenmiştir.
“t) Kurum: Türkiye Halk Sağlığı Kurumunu,”
“u) Mahalli idare: İçme-kullanma suyu temin edilmesinden sorumlu belediye veya il özel idaresini,”
“ü) Zorlayıcı tedbir: Bina iç şebeke sisteminde bulunan içme-kullanma suyunda insan sağlığına zarar verecek parametrelerin tespiti halinde suyun kesilmesi de dâhil olmak üzere uygulanacak idari yaptırımları,”
“v) Parti no: Aynı şartlarda üretilen, imal edilen veya ambalajlanan bir suyun satış birimleri topluluğu için kullanılan sayısal değeri,”
“y) Seri no: Aynı şartlarda belirli zaman diliminde üretilen veya ambalajlanan bir suda kullanılan sayısal değeri,”
MADDE 4 – Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesindeki “gerektirdiği hallerde” ibaresinden sonra gelmek üzere “Kurumca” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 5 – Aynı Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan “ya da ambalajlara doldurulduğu” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve satıldığı” ibaresi eklenmiş, aynı maddenin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, üçüncü fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “yetkili merciler” ibaresi “Müdürlük ve mahalli idareler” şeklinde, ikinci cümlesinde yer alan “yetkili mercilerce” ibaresi “mahalli idarece” şeklinde değiştirilmiş ve üçüncü fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki dördüncü fıkra eklenmiştir.
“Suyun, sadece belirli bir mesken, kurum, kuruluş, işletme ve benzeri mekân veya alanlarda uygunsuzluğunun tespit edilmesi ve bu uygunsuzluğun bahse konu yerlere ait iç şebeke sisteminden veya bakım ya da onarımından kaynaklanması durumunda Yönetmelik hükümlerine uyulmuş kabul edilir.”
“Numune alma noktaları, dış şebeke de dâhil olmak üzere bütün şebeke sistemini ve yaşayan nüfusu temsil edecek şekilde belirlenir. Belirlenen numune alma noktalarına mahalli idarece numune alma musluğu bağlanır.”
MADDE 6 – Aynı Yönetmeliğin 9 uncu maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 7 – Aynı Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin birici fıkrasının ikinci cümlesinin başına “Müdürlükçe” ibaresi eklenmiş, üçüncü cümlesinde yer alan “yetkili mercilerce” ibaresi “Müdürlük ve mahalli idarece” şeklinde, ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlık” ibaresi “Müdürlük” şeklinde değiştirilmiş, dördüncü fıkranın son cümlesine “bütün tedbirler” ibaresinden sonra gelmek üzere “mahalli idare tarafından” ibaresi eklenmiş, beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve sekizinci fıkrasında yer alan “Bakanlığın” ibaresi “Kurumun” şeklinde değiştirilmiş ve onbirinci fıkrası aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
“İçme-kullanma sularının dezenfeksiyonunda klor kullanılması halinde, uç noktada yapılacak ölçümlerde serbest klor düzeyinin 0.2-0.5 mg/L olması sağlanır. Klorlamada bu düzeyin sağlanamaması durumunda mahalli idare tarafından ara klorlama ünitesi yaptırılır. Deprem ve sel gibi olağanüstü durumlar ile kaynak, depo ve şebeke sistemi gibi su yapılarında oluşan arızalanmalara bağlı olarak yapılan su kesintilerinde şebekenin en uç noktasında serbest klor düzeyi en fazla 1.0 mg/L olacak şekilde klorlama yapılabilir. İçme-kullanma suyunda dezenfeksiyon etkinliğinin denetlenmesi amacıyla, serbest klor ölçümleri suyun mahallinde her gün yapılır.”
“Tüketime verilen içme-kullanma suyu denetim ve analiz işlemleri suyun kalitesinin denetimi niteliğindedir. Bu maddenin birinci fıkrası kapsamında mevzuata uygunluk denetimi amacıyla alınacak su numuneleri Müdürlükçe alınır. Su numunesi alım noktalarının tanımlanması ve numune alım takviminin oluşturulması için mahalli idare ile Müdürlük arasında bir protokol imzalanır ve protokolde değişiklik teklif edilmediği sürece her yıl yenilenmiş sayılır. Protokol çerçevesinde alınan su numunelerinin analizleri Kurumca yetki verilen laboratuvarda yaptırılır ve mali yükümlülüğü mahalli idareye aittir.”
MADDE 8 – Aynı Yönetmeliğin 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan “dikkate alınarak” ibaresinden sonra gelmek üzere “Müdürlükçe” ibaresi, üçüncü cümlesinde yer alan “tüketiciler” ibaresinden sonra gelmek üzere “yazılı ve görsel medya veya internet aracılığıyla” ibaresi eklenmiş ve son cümlesinde yer alan “Yetkili mercilerce” ibaresi “Müdürlük ve mahalli idarece” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 9 – Aynı Yönetmeliğin 12 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yetkili mercice” ibaresi “Kurumca” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 10 – Aynı Yönetmeliğin 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesindeki “gerekli bütün önlemler” ibaresinden sonra gelmek üzere “mahalli idare tarafından” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 11 – Aynı Yönetmeliğin 14 üncü madde başlığı “Bilgilendirme” şeklinde değiştirilmiş, birinci fıkrasında yer alan “Yetkili mercilerce” ibaresi “Mahalli idare tarafından” şeklinde ve “Bakanlık” ibaresi “Müdürlük” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 12 – Aynı Yönetmeliğin 15 inci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 13 – Aynı Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin birinci cümlesinde yer alan “işletme ruhsatında” ibaresi “üretim izninde” şeklinde, ikinci cümlesinde yer alan “Bakanlığın” ibaresi “Müdürlüğün” şeklinde ve son cümlesinde yer alan “Bakanlığa” ibaresi “Müdürlüğe” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 14 – Aynı Yönetmeliğin 17 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “işletme izni” ibaresi “üretim izni” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 15 – Aynı Yönetmeliğin 18 inci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Bakanlıkça” ibaresi “Kurumca” şeklinde değiştirilmiş ve aynı maddenin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Tesis izni ve üretim izni için yaptırılan analizlerin ücretleri ile hizmet bedeli ödenmesinden su işletmecisi sorumludur.”
MADDE 16 – Aynı Yönetmeliğin 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “İl sağlık müdürünün” ibaresi “Halk Sağlığı Müdürünün” şeklinde, aynı fıkranın (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, (b) bendinde “biyolog” ibaresinden sonra gelmek üzere “veya çevre mühendisi” ibaresi, (c) bendinde “hidro-jeoloji mühendisi” ibaresinden sonra gelmek üzere “veya jeofizik mühendisi” ibaresi eklenmiş ve üçüncü fıkrasında yer alan “işletme izni” ibaresi “üretim izni” şeklinde değiştirilmiştir.
“a) Bulaşıcı Hastalıklar, Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü/Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü/Çevre Sağlığı Şube Müdürü,”
MADDE 17 – Aynı Yönetmeliğin 20 nci maddesinin (a), (b), (c), (d), (e), (f) ve (h) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) 1/1000 ölçekli koruma bölgesini gösterecek biçimde kaynak yeri plan koteleri,”
“b) 1/50 ölçekli kaptaj projesi,”
“c) Kaynağın veya çıkış noktasının bağlantılarını, toplama odasını ve maslak gibi üniteleri de gösteren 1/1000 ölçekli isale plan ve profili,”
“d) Kanalizasyon bulunmayan yerlerde 1/50 ölçekli fosseptik projesi ve açıklama raporu,”
“e) Depo kullanılacak ise 1/100 ölçekli depo projesi,”
“f) 1/500 ölçekli imlahane projesi (Uygulanacak prosese bağlı olarak işletmede imal edilmesi gereken geri dönüşsüz ambalajlar için imal yeri ile kirli ve dolu kap bekletme yeri, yıkama, doldurma ve kapaklama yeri ve diğer ilgili üniteleri birlikte gösterir şekilde olacaktır),”
“h) Sosyal tesis ile diğer yardımcı üniteleri gösterir 1/500 ölçekli proje,”
MADDE 18 – Aynı Yönetmeliğin 21 inci maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “üç” ibaresi “iki” şeklinde değiştirilmiş, (j) bendi ile (m) bendi yürürlükten kaldırılmış ve üçüncü fıkrasında yer alan “Bakanlığa” ibaresi “Kuruma” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 19 – Aynı Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin başlığı “Tesis ve üretim izni” şeklinde değiştirilmiş, üçüncü fıkrasında yer alan “İşletme İznine” ibaresi “Üretim İznine” şeklinde, “Bakanlığa” ibaresi “Kuruma” şeklinde, üçüncü ve dördüncü fıkrasında yer alan “işletme izni” ibareleri “üretim izni” şeklinde, dördüncü fıkrasında yer alan “İl Sağlık Müdürlüklerince” ibaresi “Müdürlükçe” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 20 – Aynı Yönetmeliğin 25 inci maddesinin üçüncü fıkrasının son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Bu özellikler, toplama odası ile benzeri yapılarda da göz önünde bulundurulur ve bu gibi ünitelerin tahliye uçlarına haşere ve kemirgen girişini önlemek için uygun tertibat konulur.”
MADDE 21 – Aynı Yönetmeliğin 27 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“e) Depo gözlerinin üzerine gelecek şekilde havalandırma bacası bulunur. Havalandırma bacası dışarıdan su, yabancı madde, haşere ve kemirici girişini önleyecek şekilde yapılır.”
MADDE 22 – Aynı Yönetmeliğin 28 inci maddesinin sekizinci fıkrasının ikinci cümlesindeki “yetkili personel” ibaresi “27/1/2005 tarihli ve 25709 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Biyosidal Ürünlerin Kullanım Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kapsamında faaliyet gösteren işyerleri” şeklinde, üçüncü cümlesindeki “yetkili makamlarca” ibaresi “31/12/2009 tarihli ve 27449 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamında” şeklinde değiştirilmiş ve onuncu fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Ancak, asıl ürün dâhil beş çeşitten fazla su ve sulu içecek dolumu yapılamaz.”
MADDE 23 – Aynı Yönetmeliğin 31 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (b) bendinin ikinci cümlesinde yer alan “su ve hava” ibaresi “su veya hava” şeklinde değiştirilmiştir.
“a) Geri dönüşlü kaplar: En az 55-70 °C sıcaklıktaki su ve uygun temizlik maddesi ile tam otomatik olarak el değmeden yıkanabilecek ve ayrıca kullanımı ve yıkama sonucu herhangi bir deformasyona uğramayacak nitelikte olur. Bu kapların dedektör ve benzeri sistemle niteliğinin değişmediğinin kontrol edilmesi gerekir. Bu kaplar üretim tarihinden itibaren en fazla üç yıl veya 75 kez kullanılır. Bu kapların kaç defa doldurulduğunun tespit edilmesine yarayan elektronik takip sistemi işletmeci tarafından oluşturulur, bu sistemin usul ve esasları Kurumca belirlenir.
Geri dönüşlü polikarbonat kaplarda suyun adı ve kabın üretim tarihi boyun veya gövdesine kabartma şeklinde yazılır. Ayrıca, şirket ismi, tescilli amblemi veya logosu da yazılabilir. Bu kaplara farklı su dolumu yapılamaz. Bu kaplarda satışa sunulan suların raf ömrü üç aydan fazla olamaz.”
MADDE 24 – Aynı Yönetmeliğin 33 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmış, üçüncü fıkrasında yer alan “Bakanlıktan” ibaresi “Kurumdan” şeklinde, dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve beşinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.
“Kapların yıkanması, doldurulması ve kapaklanması el değmeden otomatik makine veya otomatik sistemle yapılır. Geri dönüşlü kaplar dolumdan önce her seferinde 55-70 oC sıcaklıktaki su ile yıkanır ve akabinde durulanır. Bu sıcaklık yıkama yapıldığı sürece otomatik olarak kayıt edilir ve denetimlerde ibraz edilir. Otomatik yıkama ünitelerinde yıkama işlemi, uygun teknoloji ve malzeme ile yapılır.”
“Kapların yıkanmasında ve durulanmasında dolum yapılan su veya kaynak suyu niteliğini haiz su kullanılabilir. Kapların yıkanmasında ve durulanmasında dolum yapılan sudan başka su kullanılması durumunda bu su, her yıl en az bir denetleme ve dört kontrol izlemesine tabi tutulur. Analiz sonuçları denetimlerde ibraz edilir. Yıkamada kullanılan su en geç 24 saatte bir, durulamada kullanılan su ise her seferinde değiştirilir.”
MADDE 25 – Aynı Yönetmeliğin 34 üncü maddesinin başlığı “Etiket bilgileri ve reklam” şeklinde değiştirilmiş, birinci fıkrasının sonuna gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiş, üçüncü, beşinci ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, dördüncü fıkrasının (b) bendinde yer alan “alt ve üst” ibaresi “alt veya üst” şeklinde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki (c) bendi eklenmiştir.
“Ayrıca, etiket üzerinde suyun adını ve suya ait bilgileri baskılamayacak şekilde Müdürlüğün izni ile resim ve figürlere yer verilebilir.”
“Kap, kapak ve etiketler ile tanıtım amaçlı hazırlanan afiş ve broşürlerde ya da reklam ve ilanlarında tüketiciyi aldatıcı ve yanıltıcı, bu Yönetmelikte belirlenen niteliklere aykırı, hastaları, yaşlıları, çocukları ve engellileri istismar edici bilgi ve sembollere yer verilemez. Tüketicinin yanıltılması ve aldatılmasını önlemek, ürün güvenliğini sağlamak üzere; işleticilerce polikarbonat damacana gibi kaplarda, kap ve kapak üzerine gelecek şekilde shrink uygulanır. Shrink üzerine okunacak şekilde suyun adı ve cinsi yazılır.”
“Etiket üzerinde, gösterge parametrelerinden kimyasal parametreler okunabilecek şekilde yer alır. İşletmecinin talebi halinde, Müdürlük tarafından alınmış numunenin analizleri yaptırılmış olmak kaydıyla suya ait fiziksel, ilave kimyasal ve fiziko-kimyasal özellikler de etikette yer alabilir.”
“İçme sularında, suyun fiziksel ve kimyasal niteliklerini değiştirici ters osmoz, filtrasyon ve benzeri işlemler uygulanması, kaynak sularında ise demir, mangan, kükürt ve arseniğin ozonla zenginleştirilmiş hava kullanılarak, florürün ise aktif alüminyum kullanılarak ayrıştırılması halinde bu hususların etiket üzerinde okunacak şekilde belirtilmesi zorunludur. Kaynak sularının ozonla zenginleştirilmiş hava ile işleme tabi tutulması halinde, etiketinde “Tekniğine uygun olarak, ozonla zenginleştirilmiş hava ile oksijenleme işlemine tabi tutulmuştur.”, florürün aktif alüminyum ile ayrıştırılması halinde ise “aktif alüminyum kullanılarak florür düzeyi düşürülmüştür.” uyarısının yer alması zorunludur.
“c) Cam ambalajlarda etiket bilgilerinin şişe üzerine baskı tekniği ile yazıldığı durumlarda, doğal kaynak sularında mavi ve tonları, içme sularında kahverengi ve tonları kullanılır.”
MADDE 26 – Aynı Yönetmeliğin 35 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 35 – Su tesislerinde, devamlı olarak mesul müdür bulundurulması zorunludur. Mesul müdüre ait bilgi ve belgeler sağlık müdürlüğüne yazılı olarak bildirilir. Müdürlükçe uygun görülürse mesul müdür belgesi düzenlenir.
Mesul müdür, sağlık, gıda, biyoloji, kimya veya çevre alanında eğitim almış lisans ve ön lisans mezunlarından olur.
İşletme sahibi belirtilen bölümlerden birine ait diplomayı haiz ise kendisi de mesul müdürlük yapabilir.
Mesul müdür;
a) İşletmede kalite standartlarının korunmasından,
b) Bu Yönetmelik gereği bildirimi zorunlu olan bütün değişikliklerin zamanında Müdürlüğe bildirilmesinden,
c) Üretim aşamasında dolum, ayrıştırma, filtrasyon, kalite kontrolü ve depolama gibi iş ve işlemlerin uygun şekilde yerine getirilmesinden,
d) Tesiste oluşan atıkların mevzuata uygun şekilde bertaraf edilmesinden,
e) 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanununun 126 ve 127 nci maddeleri mucibince yerine getirilmesi gereken iş ve işlemlerin yaptırılmasından,
f) Müdürlük ve Kurum elemanlarınca yapılacak denetim sırasında gerekli bilgi ve belgelerin verilmesinden ve denetime yardımcı olunmasından sorumlu olup tesiste görevi dışında başka bir iş yapamaz.
Mesul müdür görevlendirilmesi işletmecinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Mesul müdürün iş yerindeki görevinden ayrılması veya görevine son verilmesi durumlarında işletme sahibi tarafından en geç 24 saat içinde Müdürlüğe bilgi verilir ve ayrılış tarihinden itibaren en geç bir hafta içinde yeni mesul müdüre ait müracaat Müdürlüğe yapılır. Bir hafta içinde yeni mesul müdür tayin edilmemesi halinde tesis Müdürlük tarafından uyarılarak, onbeş günü geçmemek üzere ek süre verilir. Ancak, bu süreler içinde mesul müdür diplomasına eş değer diplomayı haiz ve tesiste çalışan başka bir personel geçici olarak görevlendirilir. Belirlenen süre içinde de mesul müdür atanmaması halinde işletmenin faaliyeti durdurulur.
Tesislerde su dolumu yapılan genel çalışma saatleri dışındaki zamanda ve kabul edilebilir mazeret hallerinde mesul müdürün yerine, mesul müdürün yazılı yetki devri yaptığı eşdeğer diplomayı haiz başka bir çalışanın bulunması zorunludur.”
MADDE 27 – Aynı Yönetmeliğin 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan “arseniğin ayrıştırılması” ibaresinden sonra gelmek üzere “, aktif alüminyum kullanılarak florürün ayrıştırılması” ibaresi eklenmiş ve aynı fıkranın son cümlesinde yer alan “Valiliğin” ibaresi “Kurumun” şeklinde değiştirilmiş, ikinci fıkrasına “havanın” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve aktif alüminyumun” ibaresi eklenmiş, (c) bendinde yer alan “mg/L” ve “ug/L” ibareleri “μg/L” şeklinde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki (ç) bendi eklenmiştir.
“ç) Kaynak ve içme sularında bu Yönetmelikte belirtilen sınır değerinin üzerinde bulunması sebebiyle ayrıştırma işlemine tabi tutulan parametre için her seriden numune alınarak analiz yapılır veya yaptırılır. Bu konudaki sorumluluk işletme sahibi ile mesul müdüre aittir. Analiz sonuçlarının uygun olması durumunda suyun piyasaya sunulması mümkündür. Ayrıştırma işlemi yapılan sular, ayrıştırılan parametre yönünden Müdürlükçe haftalık izlemeye alınır. Analiz sonuçlarının uygun olması durumunda su piyasaya verilir. Ayrıştırma işlemi yapılan sular, ayrıştırma işlemine tabi tutulan parametre yönünden Müdürlükçe haftalık izlemeye alınır.”
MADDE 28 – Aynı Yönetmeliğin 39 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “işletme izni” ibaresi “üretim izni” şeklinde, aynı fıkrada yer alan “sağlık müdürlüğünce” ibaresi “Müdürlükçe” şeklinde, “işçilere ait sağlık karneleri ve portör muayenesi raporları” ibaresi “1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanununun 126 ncı ve 127 nci maddeleri mucibince yerine getirilmesi gereken iş ve işlemlere ait bilgi ve belgeleri” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 29 – Aynı Yönetmeliğin 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “işletme izni” ibaresi “üretim izni” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 30 – Aynı Yönetmeliğin 41 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “22 ve 23 üncü maddeler” ibaresi “23 üncü madde” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 31 – Aynı Yönetmeliğin 42 nci maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiş, ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlığın” ibaresi “Müdürlüğün” şeklinde değiştirilmiştir.
“İhraç edilen sularda 31 inci maddede belirtilen raf ömrü şartı aranmaz.”
MADDE 32 – Aynı Yönetmeliğin 44 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 44 – Su tesislerinde genel hijyen kaidelerine uyulması esas olup, kaptaj, maslak, depo, imlahane ve su dolumunda kullanılan makinelerin su ile temas eden bölümlerinin üçer aylık periyotlarda bakımı ve dezenfeksiyonu işletmecilerce yapılır veya yaptırılır. Gerekli görülürse tesisler Müdürlüğün gözetiminde dezenfekte ettirilir. Dezenfeksiyon işlemlerinde Kurumdan izinli dezenfektanların kullanılması zorunludur.
Bakım ve dezenfeksiyon sırasında yapılan işlemler ile kullanılan sarf malzemelerine ait bilgilerin kayıtları işletmeci tarafından tutulur ve denetimlerde ibraz edilir.”
MADDE 33 – Aynı Yönetmeliğin 46 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 46 – Kaynak ve içme sularına ait tesisler senede bir defa Kurumca, üçer aylık periyotlarla da Müdürlükçe denetlenir. Kurumca ve Müdürlükçe yapılan denetimlerde suyun kalitesini olumsuz yönde etkilemeyecek fiziksel değişiklikler ile izin verildiği sıradaki şartlarda bir değişikliğe sebebiyet vermeyecek eksikliklerin tespit edilmesi durumunda eksikliklerin tamamlanması için en fazla onbeş gün süre verilir. Bu süre sonunda gerekli şartları sağlamayan tesisler hakkında yasal işlem yapılır. Tüketime sunulan kaynak ve içme suları ise denetim izlemesine, kontrol izlemesine ve piyasa kontrolüne tabi tutulur.
Numuneler, nihai dolum yerinden alınır. Ancak herhangi bir kontaminasyonun olması durumunda dolum yerinin dışındaki noktalardan da gerekli önlemler aldırılarak numuneler alınabilir.
Suyun naklinde kullanılacak araçlar ve su satış yerleri için belediye sınırları ve mücavir alanları içinde ilgili belediyeden, belediye mücavir alanları dışında ise il özel idaresinden izin alınır. Piyasaya arz edilen suların, İşyeri Açma ve Çalışma İzin Belgesi bulunmayan yerler ile tüpgaz, otogaz, petrol ve petrol ürünleri depolama ve dağıtımı yapılan yerlerde; suyun fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özelliğini olumsuz yönde değiştirebilecek ısı, ışık, toz, duman, yağış gibi olumsuz şartlara açık ortamlarda satışı ve depolanması yapılamaz. Üretici firma suyun üretiminden tüketiciye ulaşmasına kadar tüm aşamalarda suyun kalitesinden sorumludur ancak, bu durum satış yerinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
İşletmeciler çalışma saatlerine yönelik olarak bir program hazırlar ve bu programı bir önceki ayın 15 ine kadar, polikarbonat damacana ve diğer ambalajlar için ayrı olacak şekilde günlük üretim miktarlarını izleyen ayın 15 ine, yıllık üretim miktarlarını ise takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar Müdürlüğe bildirir. Bildirilen çalışma saatleri dışında çalışılması halinde durum bir hafta öncesinden Müdürlüğe bildirilir. Aksi halde tesisin faaliyeti en az bir hafta süre ile durdurulur. Suların denetim izlemeleri ile kontrol izlemeleri bu bildirimler doğrultusunda Müdürlükçe Ek-2 Tablo B2 uyarınca programlanır.
Denetleme izlemesinin amacı; bu Yönetmeliğin Ek-1 (a) ve (b)’deki bütün parametrik değerlere uyulup uyulmadığını belirlemek için gerekli verileri temin etmektir. Sular Ek-1 (a) ve (b)’ de belirtilen parametreler ile 7 nci maddenin ikinci fıkrası uyarınca belirlenen bütün parametreler denetleme izlemesine tabi tutulur. Müdürlük gerekli gördüğü taktirde Ek-1 (c) ve (d)’de yer alan parametreleri de denetleme izlemesine dahil edebilir.
Denetleme izlemesi için belirlenen program doğrultusunda müdürlük tarafından numune alınarak analizleri yapılmak üzere 18 inci maddede belirtilen laboratuvarlara gönderilir. Analiz ücretlerinin ödenmesi 38 inci madde gereği işletmecinin sorumluğundadır.
Kontrol izlemesinin amacı; kaynak suları ve içme sularının Ek-2 Tablo A’da sayılan parametrelerin Ek-1’de yer alan değerlerine uyup uymadığını belirlemek amacıyla, suyun organoleptik ve mikrobiyolojik kalitesi ve aynı zamanda içme sularında dezenfeksiyon yapılması durumunda, bu dezenfeksiyonun etkili olup olmadığı hakkında düzenli bilgi sağlamaktır. Müdürlükçe hazırlanan program gereği kontrol izlemelerinde Müdürlükçe suyun nihai tüketime sunulacağı dolum yerinden numune alınarak Ek-2 Tablo A’da yer alan parametreler için analizler yaptırılarak analiz sonuçları Kuruma bildirilir.
Kontrol izlemesi için belirlenen program doğrultusunda Müdürlük tarafından numune alınarak analizleri yapılmak üzere 18 inci maddede belirtilen laboratuvarlara gönderilir. Analiz ücretlerinin ödenmesi 38 inci madde gereği işletmecinin sorumluğundadır.
Denetim ve Kontrol İzlemelerine yönelik analizler için Kurumun kendi laboratuvarları dışında aynı laboratuvara hem Kontrol İzleme, hem de Denetim İzleme yetkisi verilmez.
Numuneler, yıl boyu tüketilen suyun kalitesini yansıtacak şekilde alınır. Ancak suların, Ek-1 (a) ve (b)’de belirtilen parametre değerleri ile 7 nci maddenin ikinci fıkrası uyarınca belirlenen parametre değerlerine uyumsuzluğunun tespit edilmesi halinde, kirliliğin boyutlarının ve düzeltici önlemlerin etkinliğinin tespiti amacıyla, 11 inci madde uyarınca izleme programı dışında ilave denetleme izlemesi talep edilebilir. Bu madde gereği uygun çıkmayan sular 48 inci madde uyarınca takibe alınır.
Kaynak sularının ve içme sularının bu Yönetmelikte yer almayan parametreler yönünden kirlenmesinin ve bu kirlenmenin insan sağlığına potansiyel bir tehlike oluşturmasının muhtemel olması halinde, bu Yönetmelikte bulunmayan maddeler ve mikroorganizmalar için ayrı izleme yapılır; izleme sonuçlarına göre gerekli tedbirler alınır.
Piyasaya sunulan kaynak ve içme sularından üçer aylık periyotlar halinde numuneler alınarak kontrol izlemesi parametreleri ile arsenik, florür, bromat ve bromoform parametreleri yönünden analizleri yaptırılır. Analiz sonuçları Yönetmelikte yer alan parametrik değerlere göre değerlendirilir. Uygun çıkmayan suların analiz ücretlerini işletmeci öder.
İçme sularında dezenfeksiyon yapılması halinde, dezenfeksiyonun etkinliği doğrulanır. Yan ürünlerden kaynaklanan kirlenmenin önlenmesi için; dezenfeksiyondan taviz verilmeksizin dezenfeksiyon dozu düşük tutulur ve gerekli bütün tedbirler alınır.
Parametrelerin analiz özellikleri için Ek-3’te belirtilen şartlara uyulur.
Ek-3 (1)’de belirtilen metotlardan farklı bir metot kullanılması durumunda, sonuçları Ek-3 (1)’de belirlenen metotlarla elde edilenler kadar güvenilir olmalıdır; söz konusu metot ve eşdeğerliği hakkında Kurumun bilgilendirilmesi ve onayı gerekir. Bu madde uyarınca farklı metot kullanılması halinde Komisyona bilgi verilir.
Ek-3 (2) veya (3)’te yer alan parametreler için söz konusu bölümlerde belirlenen gerekliliklere uymak şartıyla herhangi bir metot kullanılabilir. Ek-3 (2)’de yer alan parametrelerin analizi için kullanılan analiz metotlarının performans karakteristikleri bu bölümde yer alan performans karakteristiklerine uymalıdır.
Her ne suretle olursa olsun; izinli bir suya başka su kattıkları, aynı kaynaktan farklı bir isimle kendisi veya başka gerçek veya tüzel kişi adına su dolumu yapıldığı, ruhsat verildiği sıradaki şartları kaybettiği tespit edilenlerin izinleri iptal edilir. İzni iptal edilen suyun ismi bir daha kullanılamaz.
Kaynak, depo ve imlahane gibi üniteler de dahil olmak üzere suyun geçtiği her aşama Kurum ve Müdürlükçe elektronik izlenebilir. İşletmeciler izleme için Kurumca oluşturulan veri toplama sistemine entegrasyonu sağlar. Elektronik izlemeye yönelik usul ve esaslar Kurumca belirlenir.”
MADDE 34 – Aynı Yönetmeliğin 47 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “F. koliform” ibaresi yürürlükten kaldırılmış, aynı fıkranın son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve üçüncü fıkradan sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Üretilen parti miktarı işletmeciler tarafından kayıt altına alınır ve bu sular, tesise ait laboratuvardaki analizleri sonuçlanmadan tüketicilere satılamaz.”
“Ayrıca işletmeciler suya ait iletkenlik, pH, debi gibi parametreleri elektronik olarak izleyebileceği sistemi oluşturur.”
MADDE 35 – Aynı Yönetmeliğin 48 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 48 – Denetim izlemelerinde Ek-1 (a) ve (b)’de yer alan parametre değerleri ya da şartlarının ihlali halinde düzeltici önlemlerin işletmecilerce alınması derhal sağlanır.
Ek-1 (c)’de yer alan parametreler ile Ek-1 (d)’de yer alan “toplam gösterge dozu” ve “trityum” parametrelerinin değerlerinin ya da şartlarının ihlali halinde, bu ihlalin insan sağlığı için herhangi bir risk oluşturup oluşturmayacağı değerlendirilir. İnsan sağlığını korumak amacıyla gerekli olması halinde su kalitesini iyileştirmek için gerekli düzeltici önlemlerin işletmecilerce alınması sağlanır.
Denetim ve kontrol izlemelerinde suların 18 inci maddede belirtilen laboratuvarlarda yapılan analizlerinde bu Yönetmelikte öngörülen parametrelerdeki sınırların dışına çıkıldığının görülmesi halinde, yedi günden fazla olmamak üzere yeterli süre verilerek düzeltici önlemleri alması hususunda işletme uyarılır. Bu süre içerisinde tesiste su dolumu yapılamaz ve piyasaya arz edilemez. Ancak, test seviyesinde üretim yapılır ve numune alınarak analizleri yaptırılır. Alınan tedbirler sonunda tekrar alınan numunenin bu Yönetmeliğe uygun olması halinde üretime izin verilir ve bir ay süre ile haftalık izlemeye alınır. Uygunsuz parametre veya parametreler yönünden dört defa yapılan denetim ve analiz sonuçlarının bu Yönetmeliğe uygun olması halinde, normal izleme periyoduna dönülür.
Piyasa denetimlerinde alınan numunelerde herhangi bir uygunsuzluk tespit edilmesi halinde, tesis sahipleri aynı parti veya seri nolu suları toplatıp Müdürlüğün denetiminde imha etmekle yükümlüdür. Uygunsuz ürün, denetimi yapan Müdürlüğün görev ve sorumluluk alanında üretilmiş ise tesiste gerekli inceleme yapılır. Uygunsuz ürün başka ilde üretilmiş ise durum derhal o ilin Müdürlüğüne ve üretici firmaya bildirilir.
Tesis sahipleri, aykırılık tespit edilen aynı seri numaralı sularını toplatıp Müdürlüğün denetiminde imha etmekle yükümlüdür.
Mikrobiyolojik parametrelerin analizlerinde analiz sonuçlarına itiraz edilemez.”
MADDE 36 – Aynı Yönetmeliğin 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Bakanlık” ibaresi “Kurum” şeklinde, ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlıkça” ibaresi “Kurumca” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 37 – Aynı Yönetmeliğin 50 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Madde 50 – Bu Yönetmelik hükümlerine göre yapılan piyasa denetimleri ile ilgili hususlarda 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanunda, diğer hususlara aykırı hareket edenler hakkında 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununda öngörülen idari yaptırımlar uygulanır.”
MADDE 38 – Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.
“Uyumlaştırma işlemlerinin tamamlanması
GEÇİCİ MADDE 5 – Daha önce izin verilen kaynak ve içme suyu işletmeleri, üretim izinlerini, analiz sertifikalarını ve etiketlerini 31/12/2013 tarihine kadar uyumlaştırmak zorundadır. Bu tarihe kadar uyumlaştırma işlemlerini tamamlamayan işletmelerin faaliyeti durdurulur. Bu nedenle faaliyeti durdurulan işletmelerin 31/12/2014 tarihine kadar uyumlaştırma işlemlerini tamamlayamamaları halinde üretim izinleri iptal edilir.”
“Takip sistemlerinin uygulanması
GEÇİCİ MADDE 6 – Daha önce izin verilen kaynak ve içme suyu işletmeleri kapların yıkanmasında kullanılan yıkama suyu sıcaklığını ölçmek için oluşturacakları elektronik takip sistemi, elektronik takip sisteminin usul ve esaslarının belirlenmesini müteakip bir yıl içinde; damacana takip sistemini ise damacana takip sisteminin usul esaslarının belirlenmesini müteakip üç yıl içinde hayata geçirir.”
MADDE 39 – Aynı Yönetmeliğin Ek-1, Ek-2, Ek-3, Ek-4, Ek-5 ve Ek-6’sı ekteki şekilde değiştirilmiştir.
MADDE 40 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 41 – Bu Yönetmelik hükümlerini Sağlık Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız.