Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
18 Haziran 2013 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 28681
YÖNETMELİK
Hitit Üniversitesinden:
HİTİT ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM-ÖĞRETİM YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Hitit Üniversitesine bağlı enstitülerde gerçekleştirilecek lisansüstü eğitim öğretimin esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Hitit Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen yüksek lisans, doktora ve sanat dallarında yapılan sanatta yeterlik programlarını kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun 14 ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Akademik takvim: lisansüstü eğitim öğretim dönemindeki her yarıyılı, yaz dönemini, tek ders ve yeterlik sınav dönemlerini belirten takvimi,
b) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,
c) Ana bilim dalı: 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Lisans Üstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin ilgili maddesinde yer aldığı şekliyle, enstitüyü oluşturan enstitü ana bilim ve enstitü ana sanat dallarını,
ç) Ana bilim dalı akademik kurulu: İlgili ana bilim/ana sanat dalında bulunan tüm öğretim üye ve görevlilerinden oluşan kurulu,
d) Ana bilim dalı başkanı: Lisans Üstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde belirtilen fakültelerdeki bölüm başkanları veya enstitü ana bilim dallarının başkanlarını,
e) Bilim/sanat dalı: Yükseköğretim Kurulunun olumlu görüşü alınarak Senato tarafından belirlenen ve Üniversitelerarası Kurul tarafından doçentlik sınavı açılmasına karar verilen dalları,
f) Bilimsel hazırlık: Lisansüstü programlara kabul edilen öğrencilerin gerektiğinde eksiklerini gidermek için en çok iki yarıyıl süren tamamlama eğitimini,
g) Bir kredi: Bir yarıyıl öğrenim süresi devam eden eğitim öğretim türlerinin her birinden haftada; bir saatlik teorik ders, iki saatlik uygulama veya laboratuvar, üç-altı saatlik klinik çalışmasına denk olan krediyi,
ğ) Dönem projesi: Tezsiz yüksek lisans eğitim öğretimi sırasında araştırılan ve/veya incelenen bilimsel bir konunun, bir bilimsel araştırma raporu biçiminde sunulmuş şeklini,
h) Enstitü: Hitit Üniversitesine bağlı ve lisansüstü eğitim öğretim yapan enstitüleri,
ı) Enstitü kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitü ana bilim dalı başkanlarından oluşan kurulu,
i) Enstitü yönetim kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında, müdür yardımcıları ve müdür tarafından gösterilecek altı aday arasından enstitü kurulu tarafından üç yıl için seçilen, üç öğretim üyesinden oluşan kurulu,
j) IELTS: Uluslararası yabancı dil sınavlarından olan International English Language Testing System sınavını,
k) Müdür: İlgili enstitü müdürünü,
l) Öğrenci: Lisansüstü eğitim öğretim yapmak üzere enstitüye kayıtlı olan lisans ya da yüksek lisans mezunu yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programı öğrencisini,
m) Öğretim elemanı: Profesör, doçent, yardımcı doçent unvanına sahip öğretim üyeleri ile doktoralı öğretim görevlilerini,
n) Rektör: Hitit Üniversitesi Rektörünü,
o) Seminer: Lisansüstü öğrencileri tarafından hazırlanan, bilimsel bir konunun incelenip irdelenmesine dayanan, sözlü ya da dijital ortamda hazırlanarak sunulan ve değerlendirilen yazılı bir metinden oluşan çalışmayı,
ö) Senato: Hitit Üniversitesi Senatosunu,
p) Tez: Yüksek lisans ve doktora eğitim öğretiminin amacına yönelik olarak hazırlanan bilimsel çalışmayı,
r) Tez izleme komitesi: Doktora öğrencisinin tez önerisini değerlendirmek, tez çalışmalarına rehberlik etmek ve yönlendirmek görevini üstlenen en az biri tez danışmanı olmak üzere üç öğretim üyesinden oluşan komiteyi,
s) TOEFL: Uluslararası yabancı dil sınavlarından olan Test of English as a Foreign Language sınavını,
ş) ÜDS: Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavını,
t) Üniversite: Hitit Üniversitesini,
u) Yarıyıl: Güz ve bahar yarıyıllarından oluşan, cumartesi, pazar ve resmi tatil günleri hariç en az yetmiş çalışma gününü kapsayan, başlangıç ve bitiş tarihleri her akademik yılın başında Senato tarafından belirlenen eğitim ve öğretim süresini,
ü) Yaz dönemi: Güz ve bahar yarıyılları dışında, yaz döneminde yapılan eğitim öğretim dönemini,
v) YDS: Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,
y) Yeterlik sınavı: Doktora öğrencisinin bilimsel düşünme, bilimsel yöntemleri özümseme, bir araştırmayı bağımsız yürütebilme yeterliğini değerlendirmeye yönelik sınavını,
z) Yönetim Kurulu: Hitit Üniversitesi Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Lisansüstü Programların Kapsamı, Açılması ve Öğrenci Kabulü
Lisansüstü programların kapsamı ve açılması
MADDE 5 – (1) Lisansüstü eğitim öğretim; yüksek lisans, doktora ve sanat dallarında yapılan sanatta yeterlik programlarından oluşur. Bunlardan yüksek lisans programları; tezli ve tezsiz olmak üzere ve bilim uzmanlığı, yüksek mühendislik, sanat alanlarında yürütülebilir. Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçiş, öğrencinin başvurusu, enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile yapılır.
(2) Lisansüstü programlarının hangi enstitü ana bilim veya ana sanat dallarında açılacağı enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi, enstitü kurulunun teklifi, Senatonun kararı ve Yükseköğretim Kurulunun izni ile belirlenir.
Öğrenci kabulü
MADDE 6 – (1) Üniversitede yürütülen lisansüstü eğitim öğretim programlarına öğrenci alınıp alınmayacağı, alınacaksa kontenjan tespiti enstitü ana bilim dalı başkanlıklarının; sanat dallarında ise enstitü ana sanat dalı başkanlıklarının teklifi, enstitü yönetim kurulunun kararı ve Senatonun onayı ile yapılır.
(2) Enstitünün öğrenci kabul edeceği yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programlarının adları, bu programlara kabul edilecek öğrenci kontenjanları, başvuru için gerekli belgeler, başvuru ve sınav tarihleri ile varsa diğer koşullar Rektörlük tarafından ilan edilir.
(3) Lisansüstü programlara ilişkin esaslar şunlardır:
a) Lisansüstü eğitim öğretime başvuracak adaylar, ilanda belirtilen başvuru süresi içinde, istenilen belgelerle ilgili enstitüye başvururlar.
b) Yüksek lisans programına başvurabilmek için, adayların, bir lisans diplomasına sahip olmak veya bu diploma yurt dışından alınmış ise Yükseköğretim Kurulunun denkliğini kabul etmesi ve 100’lük sistemde en az 60 ve 4’lük sistemde ise en az 2.30 not ortalaması koşulunu taşıyor olmaları, ÖSYM tarafından yapılan ALES’ten başvurduğu programın puan türünde en az 55 standart puan almış olmaları, YDS, ÜDS, sınavlarından birine girmiş olmaları gerekir. Her öğrenci kabul döneminde, ilgili ana bilim dalının önerisi ile enstitü yönetim kurulunca dil kriteri belirlenir. Yükseköğretim Kurulunun eşdeğer kabul ettiği TOEFL, IELTS ve benzeri sınavlara girmiş ve aldıkları puanların YDS’ye dönüştürülmüş olması gerekir. Başvuru kabullerinde; 55 standart puandan az olmamak kaydıyla, Senato farklı ALES puanı alt sınırı belirleyebilir. Tezsiz yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde, ALES notu getirme şartı ve ALES taban puanı Üniversite Senatosunca belirlenir.
c) Doktora programına başvurabilmek için adayların bir lisans veya tezli yüksek lisans diplomasına, hazırlık sınıfları hariç en az on yarıyıl süreli tıp, diş hekimliği ve veteriner fakülteleri diplomasına, eczacılık ve fen fakültesi lisans veya yüksek lisans derecesine veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları ve ALES’den başvurduğu programın puan türünde 55, lisans diplomasıyla başvuranlardan 80, standart puandan az olmamak koşuluyla Senatoca belirlenecek ALES standart puanına sahip olmaları gerekir. Lisans derecesiyle doktora programına başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya muadili bir puana sahip olmaları gerekir. Yüksek lisans derecesiyle doktoraya başvuracak olanların doktora programlarına kabulünde, ALES puanı yanı sıra lisans ve/veya yüksek lisans not ortalaması ve mülakat sonucu da değerlendirilir. Bu değerlendirmeye ilişkin hususlar ile başvuru için adayların sağlaması gereken referans mektubu, neden doktora yapmak istediğini belirten kompozisyon, uluslararası standart sınavlar ve benzeri diğer belgeler, Senato tarafından belirlenir. Ancak doktora programına öğrenci kabulünde YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan, yabancı uyruklu öğrenciler için ana dilleri dışında İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinden YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre gerekirse yükseltilmesine Üniversite Senatosunca karar verilir. ALES puanının % 50’den az olmamak koşuluyla ne kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı, Senato tarafından belirlenir. Üniversite, yalnız ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir. ALES’e eşdeğer kabul edilen ve Yükseköğretim Kurulunca ilan edilen eşdeğer puanlar, Senato kararları ile yükseltilebilir. Güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuvarlara öğrenci kabulünde ALES puanı aranmaz. Ancak Senatonun kararı ile ALES puanı aranabilir. Bu durumda aranan ALES puanı Senato tarafından belirlenir.
ç) Sanatta yeterlik çalışmasına başvurabilmek için adayların bir lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmaları ve güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuvarlar haricinde, ALES’in sözel kısmından 55, lisans diplomasıyla başvuranlardan 80, standart puandan az olmamak koşuluyla Senatoca belirlenecek ALES standart puanına sahip olmaları gerekir. Lisans derecesiyle sanatta yeterlik programına başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya muadili bir puana sahip olmaları gerekir. Yüksek lisans derecesiyle sanatta yeterlik programına başvuracak olanların sanatta yeterlik programlarına kabulünde, ALES puanı yanı sıra, lisans ve/veya yüksek lisans not ortalaması ile mülakat/yetenek sınavı/portfolyö incelemesi sonucu da değerlendirilir. Bu değerlendirmeye ilişkin hususlar ile başvuru için adayların sağlaması gereken referans mektubu, neden sanatta yeterlik yapmak istediğini belirten kompozisyon, uluslararası standart sınavlar ve benzeri diğer belgeler Senato tarafından belirlenir. Ancak sanatta yeterlik programına öğrenci kabulünde YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan, yabancı uyruklu öğrenciler için ana dilleri dışında İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinden YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre gerekirse yükseltilmesine Üniversite Senatosunca karar verilir. ALES puanının %50’den az olmamak koşuluyla ne kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı, Senato tarafından belirlenir. Üniversite, yalnız ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir. ALES’e eşdeğer kabul edilen ve Yükseköğretim Kurulunca ilan edilen eşdeğer puanlar, Senato kararları ile yükseltilebilir. Ancak, güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuvarlara öğrenci kabulünde ALES puanı aranmaz.
d) Temel tıp bilimlerinde doktora programlarına başvurabilmek için tıp fakültesi mezunlarının lisans diplomasına ve 50 puandan az olmamak koşuluyla ilgili Senatoca belirlenecek temel tıp puanına veya ALES’in sayısal kısmından 55 standart puandan az olmamak koşuluyla ilgili Senatoca belirlenecek ALES standart puanına sahip olmaları; tıp fakültesi mezunu olmayanların ise yüksek lisans diplomasına (diş hekimliği ve veteriner fakülteleri mezunlarının lisans derecesine) sahip olmaları, ALES’in sayısal kısmından 55 standart puandan az olmamak koşuluyla Senatoca belirlenecek ALES standart puanına sahip olmaları gerekir. Temel tıp puanı, Tıpta Uzmanlık Sınavı’nda (TUS) Temel Tıp Bilimleri Testi-1 bölümünden elde edilen standart puanın 0,7; Klinik Tıp Bilimleri Testinden elde edilen standart puanın 0,3 ile çarpılarak toplanması ile elde edilir. Doktora programlarına öğrenci kabulünde, temel tıp puanı veya ALES puanı yanı sıra gerekirse, lisans ve/veya yüksek lisans not ortalaması ve mülakat sonucu da değerlendirilebilir. Bu değerlendirmeye ilişkin hususlar ile başvuru için adayların sağlaması gereken diğer belgeler (referans mektubu, neden doktora yapmak istediğini belirten kompozisyon, uluslararası standart sınavlar ve benzeri.) Senato tarafından belirlenir. Ancak Temel Tıp Bilimlerinde doktora programına öğrenci kabulünde YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan, yabancı uyruklu öğrenciler için ana dilleri dışında İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinden YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların yükseltilmesi konusunda Senato yetkilidir. Temel tıp puanının veya ALES puanının %50'den az olmamak koşuluyla ne kadar ağırlıkla değerlendirmeye alınacağı, Senato tarafından belirlenir. Üniversite, yalnız Temel Tıp Puanı veya ALES puanı ile de öğrenci kabul edebilir.
e) Lisansüstü programlara öğrenci kabulünde değerlendirme esasları şunlardır:
1) Yüksek lisans programları için başvuran adaylardan mülakata alınacakların sayısı, program için ilan edilen kontenjanın iki katı ile sınırlandırılır. Adayların ALES puanlarının %50’si, lisans mezuniyet notunun %40’ı ve yabancı dil sınavından aldıkları puanların %10’unun toplamı ile bulunacak puanlar, kontenjanın iki katına kadar sıralanır. Giriş sınavı başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %50’si, lisans mezuniyet notunun %20’si, yabancı dil puanının %20’si ve mülakat sınavının %10’u alınır. Bu şekilde hesaplanacak toplam puanın 100 üzerinden en az 50 olması kaydıyla, adaylar en yüksek puandan aşağıya doğru sıralanarak kontenjan dâhilinde öğrenciliğe kabul edilir.
2) Tezsiz yüksek lisans programlarına başvuru koşulları (ALES taban puanının Senatoca belirlenmesi istisnası dışında) tezli yüksek lisans programındakilerle aynıdır.
3) Doktora programları için başvuran adaylardan mülakata alınacakların sayısı, program için ilan edilen kontenjanın iki katı ile sınırlandırılır. Adayların ALES puanlarının %50’si, yüksek lisans veya bütünleşik doktora programlarına kabulde lisans diploma notunun %40’ı ve yabancı dil sınavından aldıkları puanların %10’unun toplamı ile bulunacak puanlar, kontenjanın iki katına kadar, en yüksek puandan başlayarak aşağıya doğru sıralanır. Giriş sınavı başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %50’si, yüksek lisans veya lisans mezuniyet notunun %20’si, yabancı dil puanının %20’si, 50 puandan az olmamak koşuluyla mülakat notunun %10’u alınır. Bu şekilde hesaplanacak toplam puanın en az 65 olması kaydıyla, adaylar en yüksek puandan aşağıya doğru sıralanarak kontenjan dâhilinde öğrenciliğe kabul edilir.
4) Yabancı uyruklu öğrencilerin kabul koşulları aşağıdaki gibidir:
a) Lisansüstü programlara yabancı uyruklu öğrenci kabulünde, öğrenciler Türkiye’deki üniversitelerin Türkçe Araştırma ve Uygulama Merkezlerinin (TÖMER) yabancı uyruklu öğrenciler için açmış olduğu Türk Dili sınavına girip en az 70 puan almış olmaları veya muadili bir sınavda eşdeğer puanı almış olduklarını belgelemeleri gerekir. Türkçe dil koşulunu belgeleyemeyen öğrenciler için ise, en az biri o dilin öğretim üyesinden olmak üzere, ilgili anabilim dalınca üç kişilik bir jüri oluşturularak Türkçe dil sınavı yapılır ve öğrencinin bu sınavda en az 70 puan alması gerekir,
b) Doktora programlarına yabancı uyruklu öğrenci kabulünde; öğrencinin anadilleri dışında İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinden ÜDS/YDS’den en az 55 puan ya da Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen bir sınavda bu puan muadili bir puan alınması zorunludur.
c) Yüksek lisansa öğrenci kabulü ve bunun dışındaki hususlarda Üniversite Senatosunca belirlenen esaslar geçerlidir.
5) İlgili ana bilim dalı başkanlığının teklif ettiği öğretim elemanlarından, varsa çoğunluğu ilgili ana bilim dalından oluşan listeden enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilen üç veya beş kişilik jüri, adayların mülakat değerlendirmesini yapar ve sonuçları en geç bir iş günü içinde ilgili enstitü müdürlüğüne bildirir. Enstitü müdürlüğü, kazananları ilan eder.
f) Yeni kurulan ve gelişmekte olan üniversiteler veya yüksek teknoloji enstitüleri adına Üniversitede yüksek lisans ve doktora yapan araştırma görevlilerinin tez projeleri, kendi üniversite veya yüksek teknoloji enstitülerinin bilimsel araştırma birimleri bütçesinden ve/veya ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca bu amaca özel olarak tahsis edilmiş bütçelerden desteklenebilir.
g) Yükseköğretim Kurulunun belirlediği esaslar çerçevesinde, enstitü yönetim kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulu kararıyla ikinci lisansüstü eğitim öğretim programları açılabilir.
ğ) Lisansüstü programlara başvuracak ve öğrenimini 2547 sayılı Kanunun 35’inci maddesine göre sürdürecek olan öğrencilerin de giriş koşullarının tamamını yerine getirmeleri zorunludur.
Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulü
MADDE 7 – (1) Yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programlarında, nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla bilimsel hazırlık programı uygulanabilir:
a) Lisans derecesini, başvurdukları yüksek lisans programı, doktora veya sanatta yeterlik programından farklı alanlarda almış olan adaylar.
b) Lisans derecesini, Üniversite dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan yüksek lisans programı adayları.
c) Lisans veya yüksek lisans derecelerini Üniversite dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan doktora ya da sanatta yeterlik adayları.
ç) Lisans veya yüksek lisans derecesini, başvurdukları doktora veya sanatta yeterlik programından farklı alanda almış olan doktora ya da sanatta yeterlik adayları.
(2) Bilimsel hazırlık programına, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesindeki esaslara göre başarılı olan öğrenciler kabul edilir. Öğrencinin alması gereken dersler, ilgili enstitü ana bilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile belirlenir.
(3) Bilimsel hazırlık programında alınması zorunlu derslerin sayısı, öğrencilerin transkriptleri ve ders içerikleri ilgili ana bilim dalı akademik kurulu tarafından incelenerek; her yarıyıl için asgari üç ders olmak üzere ve azami beş dersi geçmemek kaydıyla belirlenip enstitüye gönderilir ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanarak öğrenci o dersleri o dönem almaya hak kazanır. Bu dersler, ilgili lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez. Doktorada öğrenci bilimsel hazırlığı tamamlamadan üstten ders alamaz. Ancak, yüksek lisans programlarında bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, dönemlik kredisi müsaitse bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir. Bilimsel hazırlık programı ile ilgili devam, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı, kayıt silme ve diğer hususlarda; 27/8/2011 tarihli ve 28038 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hitit Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
(4) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre, en çok bir eğitim öğretim (en çok iki yarıyıl) yılıdır. Bu süre, dönem izinleri dışında uzatılamaz. Bu programda geçirilen süre, bu Yönetmelikte belirtilen yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programı sürelerine dâhil edilemez.
Özel öğrenci kabulü
MADDE 8 – (1) Bir yükseköğretim lisans veya lisansüstü programından mezun veya öğrencisi olup, belirli bir konuda bilgisini arttırmak isteyenler, enstitü yönetim kurulunun onayı ile bir eğitim öğretim yılı (iki yarıyıl) özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrencilerin kabulünde; yüksek lisans programı için 100’lük sistemde en az 60 ve 4’lük sistemde ise en az 2.30 not ortalaması koşulunu, doktora programı için ise, 100’lük sistemde en az 75 ve 4’lük sistemde ise en az 2.90 not ortalaması koşulunu taşıyor olmaları gerekmektedir. Not ortalaması esas alınarak sıralama listesine göre kontenjan ölçüsünde öğrenci kabulü yapılır. Not ortalamasında eşitlik olması durumunda, sırasıyla, varsa ALES puanı ve ÜDS, YDS ya da diğer yabancı dil sınavları puanları dikkate alınarak bir sıralama yapılır ve alınacak özel öğrenci belirlenir. Özel öğrenci olarak kabul edilenler, her dönem en çok üç derse kayıt yaptırabilirler. Özel öğrenciler sadece kayıtlı lisansüstü öğrenciler için açılmış derslere kaydolabilirler.
(2) Özel öğrenci statüsünde ders alanlar, öğrencilik haklarından yararlanamaz, ancak Üniversite ve enstitüye karşı yükümlülüklerini yerine getirmek ve izledikleri derslerin bütün kayıt ve kurallarına uymak zorundadırlar. Özel öğrencilere diploma veya unvan verilmemekle birlikte izledikleri dersleri ve aldıkları notları gösteren bir belge verilebilir. Bu belgede özel öğrencilik durumu belirtilir.
(3) Özel öğrencinin, dört yarıyılı geçirmemek kaydıyla, bu Yönetmelik hükümlerine göre, bir lisansüstü programa kabul edilmesi hâlinde; özel öğrenci olarak almış olduğu kendi anabilim veya bilim dalı ile ilgili derslerden yazılı başvurusu üzerine, katıldığı programdaki kredi toplamının yarısını geçmemek koşulu ile alınan krediler, enstitü yönetim kurulunun onayı ile lisansüstü programında yer alan dersler yerine sayılabilir. Alınan zorunlu ve seçmeli dersler, lisansüstü programda yer alan zorunlu ve seçmeli dersler yerine sayılır.
Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü
MADDE 9 – (1) Lisansüstü programlara yatay geçiş yapmak isteyen öğrencilerin kabul edilme koşulları şunlardır:
a) Üniversite bünyesindeki başka bir enstitü ana bilim/ana sanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış olmak.
b) Üniversitenin lisansüstü programlarına öğrenci kabul koşullarını sağlamış olmak.
c) Almış olduğu derslerin tümünü başarmış olmak.
ç) Genel not ortalamasının 100 puan üzerinden yüksek lisans için en az 75 puan ve doktora-sanatta yeterlik için en az 85 puan veya eşdeğeri olması.
(2) Yatay geçişler, eşdeğer eğitim öğretim veren lisansüstü programları arasında yapılır. İlgili ana bilim dalı her yarıyıl sonunda bir sonraki yarıyılda kabul edebilecekleri yatay geçiş öğrenci kontenjanlarını enstitü müdürlüğüne bildirir. Kontenjanlar, enstitü kurulunda görüşülerek Rektörlüğe sunulur.
(3) Adaylar; yatay geçişle ilgili müracaatlarını, akademik takvimde belirtilen tarih aralığında yaparlar.
(4) Enstitü, yüksek lisans veya doktora başarı ortalama notları ile aldıkları lisansüstü ders sayılarını, kredilerini ve başarı notlarını değerlendirerek adayları sıralar ve bu sıralama enstitü yönetim kurulunda görüşülerek kesinleştirilir. Ders intibakları için ilgili anabilim dallarından görüş istenerek karara bağlanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Lisansüstü Programlara Kayıt, Dersler, Sınavlar ve Değerlendirme
Lisansüstü programlara kayıt
MADDE 10 – (1) Hazırlık programları ve uygulamaları dâhil, yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik giriş sınavlarını kazanan adayların listesi, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir ve enstitü müdürlüğü tarafından ilan edilir. Programlarda eğitim öğrenim görmeye hak kazanan adayların kayıtları, Üniversite akademik takvimde belirtilen günlerde yapılır. Sınavı kazanan adaylar, enstitü yönetim kurulunca belirtilen tarihler arasında kesin kayıtlarını yaptırır. Süresi içinde kesin kaydını yaptırmayan adaylar, haklarını kaybeder. Kesin kayıt hakkını kazanmış adayların kayıtlarının yapılabilmesi için; özel öğrenci olanlar hariç, herhangi bir üniversitede/yüksek teknoloji enstitüsünde açılmış aynı lisansüstü programında kayıtlı öğrenci olmadıklarını belirten yazılı beyanlarını enstitüye vermeleri gerekir. Bu beyana aykırı bir durumun ortaya çıkması hâlinde, ilgili mevzuata göre işlem yapılır.
(2) Üniversitenin lisansüstü programlarına kabul edilen öğrenciler, her yarıyıl başında akademik takvimde belirtilen tarihlerde kayıt yenilemek zorundadır. Bunun için öğrenciler; bir yarıyıl için akademik takvimde belirtilen tarihlerde, o yarıyıl için enstitü kurulunca açılan dersler arasından danışmanlarıyla belirleyecekleri dersleri, ders kayıt formuna işleyip öğrenci katkı payını ödediklerini gösteren belge ile birlikte ilgili enstitünün öğrenci işleri birimine teslim ederler. Bu işlemler tamamlanmadan öğrencinin kaydı yenilenmiş sayılmaz.
Öğretim yılı
MADDE 11 – (1) Lisansüstü eğitim öğretim yılı, bu Yönetmelikteki akademik takvimde belirtildiği şekilde belirlenir.
Derslerin açılması ve ders sorumluları
MADDE 12 – (1) Her yarıyılda açılacak dersler, enstitü ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ile enstitü kurulunca karara bağlanır ve ilan edilir. Enstitü kurulunca kabul edilen derslerin hangi öğretim elemanları tarafından yürütüleceği, enstitü ana bilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile kesinleşir. Lisansüstü düzeydeki dersler, öncelikle öğretim üyelerince verilir. Zorunlu hallerde, enstitü ana bilim veya ana sanat dalı başkanının gerekçeli önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile doktoralı öğretim görevlilerine ve devlet sanatçısı veya sanatta yeterliği olan öğretim elemanlarına da lisansüstü düzeyde dersler verdirilebilir.
Ders muafiyeti ve ders saydırma işlemi
MADDE 13 – (1) Öğrencilerin ders muafiyeti ve ders saydırma işlemlerinde ilgili ana bilim dalı akademik kurulunun görüşü alınıp, enstitü yönetim kurulunca nihai karar verilir.
(2) Bir öğrencinin enstitüye asıl öğrenci olarak kaydolmadan önceki son dört yarıyıl içinde herhangi bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programlarından asıl öğrenci olarak alıp başardığı dersler, danışmanı ve ana bilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile kayıtlı olduğu programa aktarılabilir. Ancak aktarılacak derslerin toplamı on iki krediyi aşamaz.
Ders sınavları ve değerlendirme
MADDE 14 – (1) Bir lisansüstü dersin yarıyıl kredi değeri, bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde belirtilen hususlara göre hesaplanır. Başarı notunun hesaplanması, her bir ders için ilgili dersin öğretim elemanı tarafından enstitüye verilmiş olan AKTS formlarına göre yapılır. Dersi veren öğretim elemanı gerekli gördüğü hallerde ara sınav yerine ödev/proje verebilir.
(2) Derslerle ilgili olarak kayıt, devam ve başarı notunun hesaplanmasında bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak, ders geçme notu yüksek lisansta 100 puan üzerinden 70 puan, doktora/sanatta yeterlikte 75 puandır. Kredisiz dersler için puanlama yapılmaz. Bu derslerde öğrenciler, başarılı veya başarısız şeklinde değerlendirilir.
(3) Yükseköğretim kurumlarınca, öğrencinin herhangi bir yarıyıldan sonra programına devam edebilmesi için gerekli ek başarı koşulları belirlenebilir.
(4) Yeterlilik, seviye tespit veya ders başarılarını ölçen tüm sınavlar, kağıt ortamında ve eş zamanlı olarak yapılabileceği gibi, alan ve zorluk düzeyine göre tasnif edilerek güvenli biçimde saklanan bir soru bankasından, her bir adaya farklı zamanlarda farklı soru sorulmasına izin verecek şekilde elektronik ortamda da yapılabilir. Sınavlarda sorulacak soruların hazırlanması, soru bankasının oluşturulması ve şifrelenmesi, sınav sorularının kağıt ortamında veya elektronik ortamda saklanması ile sınav güvenliğinin sağlanmasına ilişkin Yükseköğretim Kurulunun belirlediği ilkeler uygulanır.
Devam zorunluluğu
MADDE 15 – (1) Öğrenciler, kayıt yaptırdıkları teorik ders, dönem projesi ve seminerlerin en az % 70’ine; uygulamalı ders ve uygulamaların ise % 80’ine devam etmek zorundadır. Devam şartını yerine getirmeyen öğrenci yarıyıl sonu sınavlarına alınmaz. Devamsızlık ve başarısızlık sebebiyle tekrar alınan dersler için devam şartı aranır.
Ders tekrarı
MADDE 16 – (1) Öğrenci, başarısız olduğu zorunlu derslere, o derslerin açıldığı yarıyılda yeniden kayıt yaptırır. Seçmeli dersten başarısız olunması, dersin açılmaması, programdan kaldırılmış olması ve benzeri durumlarda, danışmanın görüşü doğrultusunda başarısız olunan dersin yerine başka bir lisansüstü ders alınabilir.
(2) Öğrenci, öncelikle başarısız olduğu zorunlu dersi tekrar almak zorundadır. Bir yarıyıl içerisinde en fazla on beş kredilik ders alınabilir.
Sınav sonuçlarının ilanı ve sonuçlara itiraz
MADDE 17 – (1) Sınav sonuçları, dersin sorumlu öğretim elemanı tarafından, sınav tarihlerinin bitiminden itibaren en geç on gün içinde Üniversite bilgi sistemi üzerinden ilan edilir. Sınav kâğıt ve evrakları sisteme sonuçların girilmesini takip eden beş iş günü içerisinde ilgili birimin öğrenci işlerine tutanak karşılığı teslim edilir. Notların bilgi sistemine girilmesinin mümkün olmadığı durumlarda sınavın yapılmasını takiben onbeş gün içerisinde tüm sınav evrakları ve not çizelgesi ilgili birimin öğrenci işlerine teslim edilir.
(2) Öğrenci, sınav sonuçlarına maddi hata sebebiyle itirazda bulunabilir. Bu itiraz, sınav sonuçlarının ilanından itibaren yedi gün içinde yazılı olarak ilgili enstitünün öğrenci işleri birimine yapılır. Enstitü müdürü, ilgili öğretim üyeleri arasından üç kişilik bir komisyon kurar. Komisyon, sınav kâğıtlarını inceleyerek herhangi bir maddî hata bulunup bulunmadığını araştırır ve kesin kararını verir. Verilen karar, başvuru tarihinden itibaren en çok onbeş gün içinde öğrenciye bildirilir.
Not ortalamaları
MADDE 18 – (1) Öğrencilerin başarı durumu ve not ortalamaları, ilgili enstitünün öğrenci işleri birimi tarafından her yarıyıl sonunda hesaplanarak belirlenir.
(2) Herhangi bir yarıyılın not ortalaması, o yarıyılda öğrencinin aldığı derslerin ağırlıklı not ortalamaları toplamının toplam kredi sayısına bölünmesi ile hesaplanır. Elde edilen ortalama, virgülden sonra iki haneli olarak gösterilir.
(3) Genel not ortalaması, öğrencinin lisansüstü programa kabul edildiği tarihten itibaren almış olduğu derslerin tümü dikkate alınarak hesaplanır. Tekrar edilen derslerde, alınan en son not hesaplamada dikkate alınır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yüksek Lisans Programları
Yüksek lisans programlarının yürütülmesi
MADDE 19 – (1) Yüksek lisans programları tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülebilir.
(2) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçişe izin vermek yükseköğretim kurumunun yetkisindedir ve bu geçiş Üniversite Senatosunca belirlenecek olan ana ilkeler çerçevesinde yürütülür.
(3) Yükseköğretim Kurulu kararı üzerine yükseköğretim kurumlarında; öğretim elemanları ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü uzaktan öğretim programları açabilirler. Bu programın yürütülmesine ilişkin ilkeler Yükseköğretim Kurulunun ve bu doğrultuda Üniversite Senatosunun kararları çerçevesinde yürütülür.
Tezli yüksek lisans programının amacı ve kapsamı
MADDE 20 – (1) Tezli yüksek lisans programının amacı, öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. Bu program, toplam yirmi bir krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders, en az bir seminer ve tez çalışmasından oluşur. Seminer ve tez çalışması kredisiz olup, başarılı ve başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, en geç beşinci yarıyılın başından itibaren, her yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır. Zorunlu ve seçmeli ders ağırlıkları ilgili ana bilim dalı akademik kurulunda eğitim planı yapılırken belirlenir.
(2) Danışmanın uygun görmesi halinde öğrenci, enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile en çok on iki kredilik dersi, diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan yüksek lisans derslerinden seçebilir.
Süre
MADDE 21 – (1) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi azami altı yarıyıldır. Bu üç yarıyıldan az olamaz.
(2) Tezli yüksek lisans programını azami altı yarıyıl içinde başarı ile tamamlayamayanlar, 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesinde belirtilen koşullara göre ilgili döneme ait öğrenci katkı payı veya öğrenim ücretlerini ödemek koşulu ile öğrenimlerine devam etmek için kayıt yaptırabilir. Bu durumda, ders ve sınavlara katılma ile tez hazırlama hariç, öğrencilere tanınan diğer haklardan yararlandırılmaksızın öğrencilik statüleri devam eder.
Tez danışmanı atanması
MADDE 22 – (1) Enstitüde kayıtlı lisansüstü eğitim öğretim gören öğrencilere danışmanlık/rehberlik etmek üzere, enstitü yönetim kurulunca bir öğretim elemanı danışman olarak atanır.
(2) Tezli yüksek lisans programında, enstitü ana bilim dalı/ana sanat dalı akademik kurulunda alınan kararlar doğrultusunda, her öğrenci için bir tez danışmanı, en geç ilk yarıyılın sonuna kadar ilgili enstitüye önerilir. Tez danışmanı önerisi, ilgili enstitü yönetim kurulu onayıyla kesinleşir. Tez danışmanı olarak öncelikle öğretim üyeleri görevlendirilir. Zorunlu hâllerde, enstitü ana bilim veya ana sanat dalı başkanının gerekçeli önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile doktoralı öğretim görevlilerine ve devlet sanatçısı veya sanatta yeterliği olan öğretim elemanlarına da tez danışmanlığı verilebilir. Tez konusu da en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar belirlenir.
(3) Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda, enstitü ana bilim dalı/ana sanat dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile ikinci tez danışmanı görevlendirilir. Gerek görüldüğünde, ikinci tez danışmanı, Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarında görev yapmakta olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı veya yabancı ülke vatandaşı öğretim elemanlarından da görevlendirilebilir.
(4) Öğrencinin alacağı derslerin belirlenmesi ve kayıt işlemleri, tez danışmanı atanıncaya kadar, ilgili ana bilim dalı/ana sanat dalı akademik kurulu tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından atanan ders danışmanı tarafından yürütülür.
(5) Tez konusu, etik kurul onayı gerektiriyorsa ilgili etik kurul onayı alındıktan sonra ana bilim dalı başkanlığı tarafından enstitü yönetim kuruluna sunulur.
Yüksek lisans uzmanlık alan dersi
MADDE 23 – (1) Danışman, tez konusunun enstitü yönetim kurulunca kabulünü izleyen yarıyıl başından itibaren her yarıyıl ve yaz döneminde danışmanı olduğu öğrenciler için, tüm diğer akademik ve idari yük ve görevlerine ek olarak, yasal süresi dâhilinde kayıtlı olan öğrenciler için uzmanlık alan dersi açabilir. Her öğrenci, açılan uzmanlık alan dersini almakla yükümlüdür. Uzmanlık alan dersine ilişkin esaslar, enstitü kurulunca kararlaştırılır ve enstitü yönetim kurulu tarafından uygulanır.
Yüksek lisans tezinin sonuçlanması
MADDE 24 – (1) Tezli yüksek lisans programındaki bir öğrenci elde ettiği sonuçları ilgili enstitünün tez yazım kurallarına uygun olarak yazmak ve tezini jüri önünde savunmak zorundadır. Tez danışmanlarınca tezleri kabul edilen öğrenciler, tez yazım kılavuzuna göre hazırlanmış beş nüsha tez ile birlikte tez savunma sınavına girmek üzere ilgili enstitü müdürlüğüne yazılı olarak başvurur.
(2) Yüksek lisans tez jürisi, ilgili enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile belirlenir. Jüri; biri öğrencinin tez danışmanı ve ikincisi enstitünün içindeki ilgili ana bilim dalından, üçüncüsü ise başka yükseköğretim kurumlarının ilgili ana bilim dalından veya Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarında görev yapmakta olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ya da yabancı ülke vatandaşı öğretim elemanları arasından görevlendirilen üç asıl, iki yedek öğretim elemanından oluşur. İkinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz. Jüriler, sınav öncesi yapılacak toplantıda kendi aralarından bir başkan seçer.
(3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en erken onbeş gün, en geç bir ay sonra toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır. Enstitü, sınavın sağlıklı gerçekleştirilmesinden mesuldür. Sınav, ana bilim dalı başkanlığı tarafından belirlenen gün, yer ve saatte yapılır. Jüri toplantıları eksik üyeli yapılmaz. İlan edilen günde yapılamayan jüri toplantısı için durum bir tutanakla belirlenerek enstitü müdürlüğüne bildirilir ve en geç onbeş gün içinde ikinci bir toplantı günü belirlenir. Yüksek lisans tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümlerinden oluşur. Savunma sınavı, dinleyicilere açık yapılabilir.
(4) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak tez savunması hakkında oy çokluğu ile “kabul”, “ret” veya “düzeltme” kararı verir. Bu karar, ilgili ana bilim dalı başkanlığı tarafından tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Tezi reddedilen veya düzeltme sonrası reddedilen öğrenciye yeni bir tez konusu verilir veya öğrencinin talepte bulunması halinde, tezsiz yüksek lisans programının gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla (ders, kredi yükü, dönem projesi ve benzeri.) kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilerek programla ilişiği kesilir. Azami süresi içerisinde tezini başarıyla tamamlayamayan öğrenci ilgili döneme ait öğrenci katkı payı veya öğrenim ücretlerini ödemek koşulu ile öğrenimine devam etmek için kayıt yaptırabilir. Bu durumda, tez ile ilgili prosedür ve sınavlara katılma hariç, öğrencilere tanınan diğer haklardan yararlanmaksızın öğrencilik statüsü devam eder. Tezi reddedilen öğrencinin danışmanı veya öğrenci tez danışmanının değiştirilmesi konusunda otuz iş günü içerisinde irade belirtmediği sürece ve öğrenci kaydını yenilerse öğrencilik statüsü mevcut tez danışmanıyla devam eder.
Tezli yüksek lisans diploması
MADDE 25 – (1) Öğrenci, başarıyla savunduğu ve ilgili enstitünün tez yazım kurallarına uygun olarak yazıp ciltlettiği tezini yönergede belirlenen kopya sayısı kadar, dijital kopyasıyla birlikte sınava girdiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eder. Tezi koşullara uygun teslim eden öğrenciye tezli yüksek lisans diploması verilir.
(2) Tezli yüksek lisans diplomasında öğrencinin izlemiş olduğu enstitü ana bilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.
Tezsiz yüksek lisans programının amacı ve kapsamı
MADDE 26 – (1) Tezsiz yüksek lisans programının amacı; öğrenciye mesleki konuda bilgi kazandırmak ve mevcut bilgiyi uygulamada nasıl kullanacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı, ikinci lisansüstü eğitim öğretim programı yoluyla da yürütülebilir. Bu program, toplam otuz krediden az ve elli dört krediden fazla olmamak koşuluyla, en az on adet ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Programda alınacak toplam kredi, ilgili enstitü kurulu tarafından belirlenir. Dönem projesi, kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, dönem projesinin alındığı yarıyılda bu derse kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır. Danışmanın uygun görmesi halinde dönem projesi dersi iki yarıyıl da alınabilir.
(2) Öğrenci, derslerini ve dönem projesini tamamlamasından sonra, enstitü ana bilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile belirlenen üç kişilik jüri tarafından bitirme sınavına alınır. Bu sınavda öğrenciye, aldığı dersler ve dönem projesi ile ilgili sorular sorulur. Sözlü olan bu sınav sonucunda jüri, başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna oy çokluğuyla karar verir. Sınav sonucu, enstitü ana bilim dalı başkanlığı tarafından, ilgili sınavı izleyen üç gün içinde, ilgili enstitüye bir tutanakla bildirilir. Bu sınavda başarısız olan öğrenci, en geç üç ay sonra tekrar sınava alınır.
(3) Lisans programına kayıtlı iken, lisans mezuniyet yılında, kendi lisans programının zorunlu kredi hesabına katılmamış olan lisansüstü derslerden en çok üçüne kaydolmuş ve başarılı olmuş olan öğrenciler, Senato kararıyla bu dersleri tezsiz yüksek lisans ders yüküne saydırabilir.
Danışman atanması
MADDE 27 – (1) Tezsiz yüksek lisans programında, ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak öğretim elemanlarının belirlenmesi, bu Yönetmeliğin 22 nci maddesindeki esaslara göre yapılır.
Süre
MADDE 28 – (1) Tezsiz yüksek lisans programının dersleri, birbirini izleyen altı yarıyıl içinde tamamlanır. Bu süre üç yarıyıldan az olamaz. Azami eğitim öğretim süreleri içinde mezun olamayan öğrenciler, 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesinde belirtilen koşullara göre ilgili döneme ait öğrenci katkı paylarını ödemek koşulu ile kayıt yaptırabilir. Bu durumda, ders ve sınavlara katılma ile dönem projesi hazırlama hariç, öğrencilere tanınan diğer haklardan yararlandırılmaksızın öğrencilik statüleri devam eder.
Tezsiz yüksek lisans diploması
MADDE 29 – (1) Kredili derslerini (minumum otuz kredi) ve dönem projesini başarıyla tamamlayan tezsiz yüksek lisans öğrencisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Zorunlu ve seçmeli ders ağırlıkları ilgili ana bilim dalı akademik kurulunda eğitim planı yapılırken belirlenir.
(2) Tezsiz yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü ana bilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.
(3) Tezsiz yüksek lisans programına devam edenler, başvurdukları yükseköğretim kurumunca tezli yüksek lisans programı için belirlenmiş olan asgari şartları ve ilgili dönemdeki giriş sınavlarını başarmış olmak kaydıyla, tezli yüksek lisans programına geçiş yapabilirler. Bu durumda tezsiz yüksek lisans programında alınan dersler, ilgili ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulu kararıyla tezli yüksek lisans programındaki derslerin yerine sayılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Doktora Programı
Amaç ve kapsam
MADDE 30 – (1) Doktora programının amacı; öğrenciye bağımsız araştırma yapmak, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapmak ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır.
(2) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin; bilime yenilik getirme, yeni bir bilimsel yöntem geliştirme, bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.
(3) Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi olan öğrenciler için toplam yirmibir krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de kırk iki krediden az olmamak koşuluyla en az on dört adet ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Zorunlu ve seçmeli ders ağırlıkları ilgili ana bilim dalı akademik kurulunda eğitim planı yapılırken belirlenir.
(4) Doktora dersleri, ilgili enstitü ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir. Enstitü yönetim kurulunun önerisi ile enstitü kurulu, disiplinler arası nitelikte zorunlu veya seçmeli entegre dersler açılmasına karar verebilir.
(5) Lisans ve yüksek lisans dersleri, doktora ders yüküne ve kredisine sayılmaz.
(6) Doktora programları, yurt içi ve yurt dışı ortak doktora programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulama usul ve esasları; enstitü kurulunun teklifi, Senato kararı, Öğretim Üyesi ve Araştırmacı Yetiştirme Kurulunun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.
Süre
MADDE 31 – (1) Doktora programını tamamlama süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için azami on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için azami on sekiz yarıyıldır. Bu süre yedi yarıyıldan az olamaz.
(2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarı ile tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır.
(3) Azami eğitim öğretim süreleri içinde mezun olamayan öğrenciler, 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesinde belirtilen koşullara göre ilgili döneme ait öğrenci katkı paylarını ödemek koşulu ile kayıt yaptırabilir. Bu durumda, ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması hariç, öğrencilere tanınan diğer haklarından yararlandırılmaksızın öğrencilik statüleri devam eder. Lisans derecesi ile doktora programına başvurmuş olanlardan doktora tezinden başarılı olmayan öğrencilerin talepleri halinde (gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla) kendilerine tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Tez danışmanı atanması
MADDE 32 – (1) Enstitü ana bilim dalı akademik kurulu, her öğrenci için öğrencinin bilimsel faaliyetlerini, çalışmak istediği alanı ve danışman tercihini de dikkate alarak, tez danışmanını enstitüye önerir. Tez danışmanı, enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleşir. Lisansüstü programlarda tez danışmanı en geç ilk yarıyılın sonuna kadar atanır. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanını gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanabilir. Öğrenci tercihleri, öğrencinin araştırmak istediği tez konu alanı ve ilgili ana bilim dalında bir danışmana düşecek lisansüstü öğrenci sayısı dikkate alınarak, ilgili ana bilim dalı akademik kurulu tarafından belirlenip, ana bilim dalı başkanlığınca yapılan öneri gözetilerek enstitü yönetim kurulu tarafından danışman ataması yapılır.
(2) Doktora tez veya sanatta yeterlik çalışması konusu, öğrenci ve danışmanı tarafından belirlenir ve yeterlik sınavından sonra ilgili ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı tarafından enstitüye bildirilir ve enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleştirilir.
(3) Tez konusu, etik kurul onayı gerektiriyorsa ilgili etik kurul onayı alındıktan sonra ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı tarafından enstitü yönetim kuruluna sunulur.
Doktora programı uzmanlık alan dersi
MADDE 33 – (1) Danışman, her yarıyıl ve yaz döneminde danışmanı olduğu öğrenciler için, tüm diğer akademik ve idari yük ve görevlerine ek olarak, yasal süresi dâhilinde tez döneminden itibaren kayıtlı olan öğrenciler için uzmanlık alan dersi açabilir. Her öğrenci, açılan uzmanlık alan dersini almakla yükümlüdür. Uzmanlık alan dersine ilişkin esaslar, enstitü kurulunca kararlaştırılır ve enstitü yönetim kurulu tarafından uygulanır.
Yeterlik sınavı
MADDE 34 – (1) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin doktora çalışmasını yürütebilmek için temel bilgilere ve doktora tez konusu alanıyla ilgili konularda bilimsel derinliğe sahip olup olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları, yılda iki kez akademik takvimde belirtilen tarihler arasında yapılır. Doktora yeterlik komitesinin belirlemiş olduğu takvim doğrultusunda sınavın tarih ve saati ana bilim dalı başkanlığınca ilgili enstitü yönetim kuruluna sunulur ve karara bağlanır. Bu karar, öğrenciye ve jüri üyelerine enstitü tarafından yazılı olarak bildirilir.
(2) Kredilerini ve enstitü yönetim kurulunun belirleyeceği diğer koşulları yerine getiren öğrenciler, yeterlik sınavına girer. Yüksek lisans derecesi ile doktora programına kabul edilen her öğrenci en geç beşinci yarıyılın sonuna kadar, lisans derecesi ile doktora programına kabul edilen her öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.
(3) Yeterlik sınavları, enstitü ana bilim dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan beş asıl iki yedek üyeden oluşan Doktora Yeterlik Komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurabilir. Yeterlik jürisi; biri tez danışmanı, en az biri de başka yükseköğretim kurumlarının ilgili ana bilim dalından olmak üzere beş asıl, iki yedek üyeden oluşur.
(4) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Sınav jürisi, öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu belirttiği formları doktora yeterlik komitesine sunar. Doktora yeterlik komitesi, sonucu ana bilim dalı başkanlığına, ana bilim dalı başkanlığı da, yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirir.
(5) Yeterlik sınavında başarısız olan ya da sınava girmeyen öğrenci, bir sonraki yeterlik sınavı döneminde tekrar sınava alınır.
(6) Doktora Yeterlik Komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, toplam kredi miktarının 1/3’ünü geçmemek şartıyla fazladan ders(ler) almasını isteyebilir.
(7) Lisans derecesi ile doktora programına kabul edilmiş olan ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış, yirmibir kredi almış ve en az bir seminer sunmuş olan bir öğrenci, yüksek lisans programına geçebilir. Bu hak, yeterlik sınavında başarısız olmuş öğrencilere de tanınır. İlgili ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulu kararıyla, bu öğrenciler tez aşamasından devam edebilir.
Tez izleme komitesi
MADDE 35 – (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili enstitü ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur.
(2) Tez izleme komitesi, üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka ilgili enstitü ana bilim dalı içinden ve ilgili enstitünün farklı ana bilim dalından ya da başka yükseköğretim kurumlarının ilgili ana bilim dalından birer üye yer alır. Üyelerin belirlenmesinde, özellikle disiplinler arası nitelikteki tez çalışmalarında bulunan ilgili disiplinlerin öğretim üyelerinin yer almasına dikkat edilir. Eğer varsa, ikinci tez danışmanı da komite toplantılarına izleyici olarak katılabilir.
(3) Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili enstitü ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.
Tez önerisi savunması
MADDE 36 – (1) Doktora yeterlilik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini, tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine teslim eder.
(2) Tez önerisi savunması, dinleyicilere açık olarak yapılabilir ve dinleyiciler de tez önerisine katkıda bulunabilir.
(3) Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddine oy çokluğuyla karar verir. Bu karar, ilgili tez izleme komitesi tarafından tez önerisi savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.
(4) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu isteme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci, üç ay içerisinde, danışman ve tez konusu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içerisinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır.
(5) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda en az iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin isteği halinde yeni danışman ve/veya yeni tez konusu belirlenebilir.
Doktora tezinin sonuçlandırılması
MADDE 37 – (1) Doktora programındaki bir öğrenci, tezini ilgili olduğu enstitü tarafından belirlenen tez yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.
(2) Doktora tez jürisi, ilgili enstitü ana bilim dalı akademik kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyelerinden olmak üzere beş üyeden oluşur. İlgili jüride en az biri, yurt içi veya yurt dışı başka bir yükseköğretim kurumunun ilgili ana bilim dalı öğretim üyelerinden olmalıdır.
(3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içerisinde kişisel raporlarını hazırlayarak toplanır ve öğrenciyi tez savunma sınavına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümlerinden oluşur. Tez savunma sınavı, dinleyicilere açık olarak yapılabilir.
(4) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak, tez hakkında oy çokluğuyla “kabul”, “ret” veya “düzeltme” kararlarından birini gerekçeli olarak verir. Bu karar, ilgili ana bilim dalı başkanlığı tarafından tez savunma sınavını izleyen üç gün içerisinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci, en geç altı ay içerisinde gereğini yaparak tezini enstitüye teslim eder ve zaruri haller dışında aynı jüri önünde tezini yeniden savunur. Tezi reddedilen veya düzeltme sonrası savunmada tezi reddedilen öğrenciye yeni bir tez konusu verilir. Lisans derecesi ile doktoraya kabul edilmiş olanlardan tezde başarılı olmayanlar için talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezi reddedilen öğrenci tez danışmanının değiştirilmesi konusunda otuz iş günü içerisinde irade belirtmediği ve kaydını yenilediği sürece öğrencilik statüsü mevcut tez danışmanıyla devam eder.
Doktora diploması
MADDE 38 – (1) Tez savunma sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla, doktora tezini istenilen kopya sayısı kadar ciltleterek tez savunma sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve enstitü yönetim kurulunun istediği diğer hususları yerine getiren ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci, doktora diploması almaya hak kazanır. Doktora diploması üzerinde, öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü ana bilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.
ALTINCI BÖLÜM
Sanatta Yeterlik Çalışması
Amaç ve kapsam
MADDE 39 – (1) Sanatta yeterlik çalışması, özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan bir yükseköğretim programıdır. Hangi dallarda sanatta yeterlik programı açılabileceği Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.
(2) Sanatta yeterlik programı toplam yirmi bir krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders ve uygulamalar ile tez veya sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalardan oluşur.
(3) Lisansüstü dersler ilgili enstitü ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.
Süre
MADDE 40 – (1) Sanatta yeterlik programını tamamlama süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on sekiz yarıyıldır. Daha kısa sürede mezun olabilecek bir öğrenci ile ilgili düzenlemeler, Senato tarafından belirlenir.
(2) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır.
(3) Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile bitiren, ancak tez veya sergi veya proje çalışmasını (a) bendinde belirtildiği üzere altı yılsonuna, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için dokuz yılsonuna kadar tamamlayamadığı için sınava giremeyen bir öğrenciye ilgili enstitü ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini, sergi veya proje çalışmasını jüri önünde savunması için her seferinde en az altı ay olmak üzere ek süreler verilir.
(4) Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlamayanlar ile tez, sergi veya proje çalışmasını tamamlayamayanlar, 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesinde belirtilen koşullara göre ilgili döneme ait öğrenci katkı payı veya öğrenim ücretlerini ödemek koşulu ile öğrenimlerine devam etmek için kayıt yaptırabilir. Bu durumda, ders ve sınavlara katılma ile tez hazırlama hariç, öğrencilere tanınan diğer haklardan yararlandırılmaksızın öğrencilik statüleri devam eder. Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına başvurmuş olanlardan, gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla sanatta yeterlik tezinde başarılı olamayan öğrencilerin talepleri halinde kendilerine tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Danışman atanması
MADDE 41 – (1) Enstitü ana sanat dalı başkanlığı, her öğrenci için ders ve uygulama seçimi ile tez veya sergi veya proje yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesini ilgili enstitüye önerir. Danışman önerisi enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir.
(2) Danışman, öğretim üyeleri veya nitelikleri Senatoca belirlenen doktoralı öğretim görevlileri arasından seçilir.
Sanatta yeterlik çalışmasının sonuçlanması
MADDE 42 – (1) Tez hazırlayan bir öğrenci elde ettiği sonuçları, sergi veya proje hazırlayan bir öğrenci ise çalışmasını açıklayan ve belgeleyen bir metni Senato tarafından kabul edilen yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve ayrıca tezini veya sergisi veya projesini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.
(2) Jüri, ilgili enstitü ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin danışmanı ve en az ikisi başka yükseköğretim kurumlarının öğretim üyeleri olmak üzere beş kişiden oluşur.
(3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin veya metnin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi sınava alır. Sınav, sanatta yeterlik çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.
(4) Sınavın tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak, tez veya sergi, proje, resital, konser, temsil hakkında salt çoğunlukla "kabul", "red" veya "düzeltme" kararı verir. Bu karar, enstitü ana sanat dalı başkanlığınca sınavı izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Sanatta yeterlik çalışması hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini veya sergisini veya projesini aynı jüri önünde yeniden savunur. Sanatta yeterlik çalışması reddedilen veya düzeltme sonrası savunmada reddedilen öğrenciye yeni bir çalışma konusu verilir. Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına kabul edilmiş olanlardan tezde başarılı olamayanlar için talepleri halinde bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine göre tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
Sanatta yeterlik diploması
MADDE 43 – (1) Sanatta yeterlik çalışmasında başarılı olan öğrenciye, diğer koşulları da sağlamak kaydıyla sanat dalının özelliğine göre alanı belirleyen bir diploma verilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller
MADDE 44 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde ilgili diğer mevzuat hükümleri ile Senato kararları uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 45 – (1) 8/2/2008 tarihli ve 26781 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hitit Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
İstisna
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 2012-2013 eğitim öğretim yılı ve öncesi lisansüstü eğitim veren birimlerde öğrenime başlayan öğrenciler, bu Yönetmeliğin yayımından itibaren otuz iş günü içerisinde yazılı müracaatları halinde hakları saklıdır.
(2) Bu Yönetmeliğin yayımından önce Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı (KPDS)’nda başarılı olan öğrencilerin hakları saklıdır.
Yürürlük
MADDE 46 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 47 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Hitit Üniversitesi Rektörü yürütür.