Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
14 Mart 2014 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 28941
YÖNETMELİK
Türkiye İnsan Hakları Kurumundan:
İNSAN HAKLARI UZMANLIĞI YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; insan hakları uzman yardımcılığı ve insan hakları uzmanlığına atanacaklarda aranacak nitelikleri, giriş sınavı ile tez ve yeterlik sınavlarının şeklini ve uygulamasını, sınav komisyonlarının oluşumunu, insan hakları uzman ve uzman yardımcılarının çalışma usul ve esasları ile görev ve yetkilerini düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Türkiye İnsan Hakları Kurumunda çalışan insan hakları uzmanları, insan hakları uzman yardımcıları ile insan hakları uzman yardımcılığı giriş sınavına katılacak adaylar hakkında uygulanır.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 21/6/2012 tarihli ve 6332 sayılı Türkiye İnsan Hakları Kurumu Kanununun 16 ncı maddesinin ikinci fıkrası ile 19 uncu maddesinin ikinci fıkrası ve 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ek 41 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Başkan: Türkiye İnsan Hakları Kurumu Başkanını,
b) Başkan Yardımcısı: Türkiye İnsan Hakları Kurumu Başkan Yardımcısını,
c) Giriş sınavı: İnsan hakları uzman yardımcılığı için yapılacak giriş sınavını,
ç) Giriş Sınavı Komisyonu: İnsan hakları uzman yardımcılığı için yapılacak giriş sınavını yapan komisyonu,
d) İkinci Başkan: Türkiye İnsan Hakları Kurumu İkinci Başkanını,
e) Kanun: 21/6/2012 tarihli ve 6332 sayılı Türkiye İnsan Hakları Kurumu Kanununu,
f) Koordinatör: Başkan tarafından, Kanunun 11 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, Kurum bünyesindeki birimlerin eşgüdümü için görevlendirilen insan hakları uzmanını,
g) KPSS: (A) grubu kadrolar için yapılan Kamu Personel Seçme Sınavını,
ğ) Kurul: İnsan Hakları Kurulunu,
h) Kurum: Türkiye İnsan Hakları Kurumunu,
ı) Staj: Uzman yardımcılarının görevleri ile ilgili olarak yapılan uygulamalı eğitimi,
i) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığını,
j) Tez: İnsan hakları uzman yardımcılarının hazırlayacakları uzmanlık tezini,
k) Tez Değerlendirme Komisyonu: Uzmanlık tezlerini değerlendiren komisyonu,
l) Uzman: İnsan hakları uzmanını,
m) Uzman yardımcısı: İnsan hakları uzman yardımcısını,
n) Üye: İnsan Hakları Kurulu üyesini,
o) YDS: Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,
ö) Yeterlik sınavı: İnsan hakları uzmanlığı yeterlik sınavını,
p) Yeterlik Sınavı Komisyonu: Yeterlik sınavını yapan komisyonu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Uzman Yardımcılığı Giriş Sınavına İlişkin Esaslar
Giriş sınavı
MADDE 5 – (1) Uzman yardımcıları mesleğe giriş sınavı ile alınır.
(2) Uzman yardımcılığı giriş sınavı, yazılı ve sözlü veya sadece sözlü aşamalardan oluşur. Giriş sınavının sadece sözlü olarak yapılmasına Başkan tarafından karar verilir.
(3) Giriş sınavı, Kurumca gerçekleştirilir. İhtiyaç duyulması halinde yazılı sınav, ÖSYM'ye, üniversitelere ya da diğer kamu kurum ve kuruluşlarına da yaptırılabilir.
Giriş sınavı duyurusu
MADDE 6 – (1) Giriş sınavına katılma şartları, sınavın yapılış şekli, yeri, zamanı, içeriği ve değerlendirme yöntemi, öğrenim dalları, atama yapılacak kadro sayısı, sınıfı ve derecesi, KPSS puan türleri ve asgari puanlar, sınava çağrılacak aday sayısı, son başvuru tarihi, başvuru yeri, başvuru şekli ve başvuruda istenecek belge ve beyanlar ile diğer hususlar son başvuru tarihinden en az otuz gün önce Resmî Gazete'de ve Türkiye genelinde yayımlanan tirajı en yüksek ilk beş gazetenin en az birinde ve Kurumun internet sitesinde ilan edilir.
Giriş sınavına katılma şartları
MADDE 7 – (1) Giriş sınavına katılabilmek için aşağıdaki şartlar aranır:
a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde belirtilen genel şartları taşımak.
b) En az dört yıllık lisans eğitimi veren hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme, iktisadî ve idarî bilimler fakültelerinden veya Kurumca yürütülen hizmetlerin gerektirdiği en az dört yıllık lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumları ile bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt içindeki veya yurt dışındaki öğretim kurumlarından mezun olmak.
c) Sınavın yapıldığı yılın Ocak ayının birinci günü itibarıyla otuz beş yaşını doldurmamış olmak.
ç) Geçerlik süresi dolmamış olmak kaydıyla, giriş sınavı ilanında belirtilen KPSS puan türü veya türlerinden taban puanı almış olmak.
(2) Hukuk Biriminde görevlendirilecek insan hakları uzman yardımcıları ile insan hakları uzmanları için, birinci fıkrada aranan şartlara ilave olarak avukatlık stajını tamamlamış olmak şartı aranır.
Başvuruda istenen belgeler ve başvuru şekli
MADDE 8 – (1) Giriş sınavına katılmak isteyen adaylardan;
a) Kurumdan veya Kurumun resmî internet sitesinden temin edecekleri sınav başvuru formu,
b) KPSS sonuç belgesinin aslı veya bilgisayar çıktısı,
c) Diploma veya mezuniyet belgesinin ya da yabancı üniversitelerden mezun olunması hâlinde Yükseköğretim Kurulu onaylı denklik belgesinin aslı veya onaylı sureti,
ç) Özgeçmiş,
d) Dört adet vesikalık fotoğraf,
istenir.
(2) Adaylardan istenen belgelerin, giriş sınavı duyurusunda belirtilen tarih ve saate kadar Kuruma ulaştırılması gerekir. Giriş sınavı duyurusunda belirtildiği takdirde elektronik ortamda da başvuru yapılabilir. İlânda belirtilen süre içerisinde Kuruma ulaşmayan başvurular dikkate alınmaz.
Giriş sınavı komisyonu
MADDE 9 – (1) Komisyon, asıl üyelerin en az üçü, yedek üyelerin ise en az ikisi Kurul üyeleri arasından olmak üzere beş asıl ve üç yedek üyeden oluşur. Komisyon üyeleri ve başkanı, Kurum Başkanı tarafından belirlenir. Asıl üyelerin mazeretleri nedeniyle komisyona katılamamaları halinde, yedek üyeler tespit sırasına göre komisyona katılırlar.
(2) Başkanın gerekli görmesi halinde, yükseköğretim kurumları öğretim elemanlarından veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarının personellerinden komisyon üyesi olarak yararlanılabilir. Bu şekilde görevlendirilecek üye sayısı ikiyi geçemez.
(3) Komisyon başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavlarda görev alamaz.
Komisyonun görev ve yetkileri
MADDE 10 – (1) Komisyon; yazılı sınavın Kurumca yapılması halinde yazılı sınav sorularının hazırlanması veya hazırlatılması, sınavın yürütülmesi ve cevapların değerlendirilmesi, sözlü sınavın yapılması, sonuçların ilan edilmesi, itirazların sonuçlandırılması ve sınavla ilgili diğer işlemlerin yürütülmesiyle görevli ve yetkilidir.
(2) Komisyon beş üye ile toplanır ve oy çokluğuyla karar alır. Oylama sırasında çekimser oy kullanılamaz.
Başvuruların incelenmesi ve adayların sınava kabulü
MADDE 11 – (1) Kurum tarafından, yapılan başvurular incelenerek adaylarda aranan şartların mevcut olup olmadığı tespit edilir ve giriş sınavına katılabileceklerin isimleri Kurumun resmi internet sayfasında ilan edilir.
(2) Yazılı sınavın Kurumca yapılması halinde, sınava girme hakkı kazanan adaylara fotoğraflı sınav giriş belgesi verilir. Sınav giriş belgesinde kimlik bilgileri, sınav yeri ve tarihi yer alır. Adaylar, sınav giriş belgelerini sınav saatine kadar elden teslim alırlar. Sınav giriş belgesi olmayan adaylar sınava katılamazlar.
Yazılı sınav konuları
MADDE 12 – (1) Yazılı sınav konuları; mezun olunan bölümlerin müfredatı dikkate alınarak belirlenen alan bilgisi ve Kurumun görev alanına giren temel konular olmak üzere iki bölümden oluşur.
(2) Yazılı sınav konularının alt başlıkları ve yazılı sınav sorularının konu grupları bakımından hangi ağırlıkta değerlendirmeye tâbi tutulacağına sınav duyurusunda yer verilir.
Yazılı sınavın yapılış şekli, değerlendirilmesi ve sözlü sınava çağırma
MADDE 13 – (1) Yazılı sınavın Kurumca yapılması halinde aşağıda belirtilen esaslar uygulanır:
a) Yazılı sınava, başvuran adaylardan KPSS puan türü itibarıyla en yüksek puana sahip olan adaydan başlanmak üzere atama yapılacak kadro sayısının en fazla yirmi katına kadar aday Kurumun internet sitesinde duyurulmak suretiyle çağrılır. Atama yapılacak kadro sayısının öğrenim dalları itibarıyla ayrı ayrı belirlenmesi durumunda, sınava çağrılacak aday sayısı da ayrı ayrı hesaplanır. KPSS puan türü itibarıyla en son adayın aldığı puanla aynı puana sahip diğer adaylar da giriş sınavına çağrılır.
b) Yazılı sınav, klasik usulde veya test şeklinde yapılır.
c) Sınav sorularının hazırlanması, muhafazası ve sonuçlarının değerlendirilmesinde gizliliğe riayet edilir. Hazırlanan sorular, zarflar içerisine konularak kapatılıp imzalanmak suretiyle komisyon başkanı tarafından muhafaza edilir ve sınav salonunda adayların huzurunda açılır.
ç) Yazılı sınav, komisyon üyelerinin gözetimi ve denetimi altında, Kurum Başkanı tarafından görevlendirilen salon başkanı ve görevlilerinin nezaretinde yapılır.
d) Yazılı sınav puanı, sınavın klasik usulde yapılması halinde komisyon başkan ve üyelerinin yüz tam puan üzerinden verdikleri puanların aritmetik ortalaması alınmak suretiyle tespit edilir.
e) Yazılı sınavdan başarılı sayılmak için en az yetmiş puan alınması şarttır.
f) Sınavın başlama ve bitiş saati, kaç adayın katıldığı ve her adayın kullandığı cevap kâğıdı sayısı tutanakla tespit edilir. Toplanan cevap kâğıtları ve tutanaklar, zarf içine konularak kapatılıp mühürlendikten sonra komisyon başkanına teslim edilir.
g) Sınavda kopya çekenler, çekmeye teşebbüs edenler veya kopya çektiği tespit edilenler hakkında tutanak düzenlenir ve bunların sınavları geçersiz sayılır.
ğ) Tutanaklar salon başkanı ve görevliler tarafından imzalanır.
h) Yazılı sınav sonuçları ile sözlü sınavın yeri, tarihi ve saati, Kurumun resmî internet sitesinde ve hizmet binasında ilan edilir; bu hususlar adaylara ayrıca posta yoluyla bildirilmez.
(2) Giriş sınavının yazılı kısmının ÖSYM, üniversiteler ya da diğer kamu kurum ve kuruluşlarına yaptırılması halinde, yazılı sınava ilişkin hususlar Kurum ile ilgili kuruluş arasında imzalanacak protokolle belirlenir.
Sözlü sınav ve değerlendirilmesi
MADDE 14 – (1) Yazılı sınavda başarılı olanlardan en yüksek puan alan adaydan başlanarak, atama yapılacak kadro sayısının dört katı kadar aday, Kurumun resmî internet sitesinde ve hizmet binasında duyurulmak suretiyle çağrılır. Son sıradaki adayla aynı puanı alan adaylar da sözlü sınava çağrılır.
(2) Giriş sınavının sadece sözlü yapılması halinde, sözlü sınava çağrılacak adaylardan KPSS puan türü itibarıyla en yüksek puana sahip olan adaydan başlanmak üzere atama yapılacak kadro sayısının dört katı kadar aday, Kurumun resmî internet sitesinde ve hizmet binasında duyurulmak suretiyle çağrılır. KPSS puan türü itibarıyla sıralamadaki en son adayın aldığı puanla aynı puana sahip adaylar da sözlü sınava çağrılır.
(3) Atama yapılacak kadro sayısının öğrenim dalları itibarıyla ayrı ayrı belirlenmesi durumunda, sınava çağrılacak aday sayısı da ayrı ayrı hesaplanır.
(4) Sözlü sınav, adayların;
a) 12 nci maddede belirtilen sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi,
b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
c) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu,
ç) İnsan haklarına duyarlılığı, birikimi ve tecrübesi,
d) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
e) Genel yetenek ve genel kültürü ile bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı,
değerlendirilerek her birinden ayrı puan verilmek suretiyle gerçekleştirilir.
(5) Adaylar, komisyon tarafından dördüncü fıkranın (a) bendi için elli puan, (b) ilâ (e) bentlerinde yazılı özelliklerin her biri için onar puan üzerinden değerlendirilir ve verilen puanlar ayrı ayrı tutanağa geçirilir. Bunun dışında sözlü sınavla ilgili herhangi bir kayıt sistemi kullanılmaz.
(6) Sözlü sınavda başarılı sayılmak için komisyon başkan ve üyelerinin yüz tam puan üzerinden verdikleri puanların aritmetik ortalamasının en az yetmiş olması şarttır. Sözlü giriş sınav sonucu, en yüksek puan alandan başlamak üzere sıraya konularak başarı listesi hazırlanır.
Sınav sonuçlarının değerlendirilmesi ve ilanı
MADDE 15 – (1) Başarı sıralaması; yazılı ve sözlü sınav yapılması halinde bu sınavlarda alınan puanların aritmetik ortalaması, sadece sözlü sınav yapılması durumunda bu sınavda alınan puan esas alınmak suretiyle belirlenir. Adayların puanlarının eşitliği durumunda yazılı sınav puanı yüksek olan aday; her iki puanın da eşit olması halinde KPSS puanı yüksek olan aday sıralamada üstte yer alır. Sadece sözlü sınav yapılması durumunda adayların puanlarının eşitliği halinde KPSS puanı yüksek olan aday sıralamada üstte yer alır.
(2) Adaylar; giriş sınavı puanı en yüksek adaydan başlanmak suretiyle sıralamaya konulur ve atama yapılacak kadro sayısı kadar aday asıl; giriş sınavında başarılı olmak şartıyla atama yapılacak kadro sayısının yarısını geçmemek üzere, Komisyonca belirlenecek sayıda aday ise yedek olarak tespit edilir.
(3) Sınav sonuçları, komisyon tarafından tutanağa bağlanır. Başarı sıralamasına göre oluşturulan liste, Başkan tarafından onaylandıktan sonra Kurumun resmî internet sitesinde ve Kurumun hizmet binasında ilan edilir. Ayrıca, asıl ve yedek listede yer alan adaylara yazılı olarak bildirilir.
(4) Giriş sınavında yetmiş ve üzerinde puan almış olmak sıralamaya giremeyen adaylar için kazanılmış hak teşkil etmez.
(5) Sınavda başarılı olanların sayısı ilan edilen kadro sayısından daha az ise sadece başarılı olanlar sınavı kazanmış kabul edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Uzman Yardımcılığına Atanma ve Uzman Yardımcılarının Yetiştirilmesi
Atamadan önce istenecek belgeler
MADDE 16 – (1) Uzman yardımcılığı giriş sınavında başarılı olan adaylardan aşağıdaki belgeler istenir:
a) Erkek adayların askerlik durumuna dair yazılı beyanı.
b) Altı adet vesikalık fotoğraf.
c) Adli sicil kaydına ilişkin yazılı beyanı.
ç) Sağlık açısından görevini devamlı olarak yapmaya engel bir durumu bulunmadığına dair yazılı beyanı.
d) Mal bildirimi.
Uzman yardımcılığına atanma
MADDE 17 – (1) Giriş sınavını asıl olarak kazananların, tebligatta belirtilen süre içinde 16 ncı maddede belirtilen belgelerle birlikte yazılı olarak yapacakları başvuru üzerine durumlarına uygun uzman yardımcısı kadrolarına atamaları yapılır.
(2) Giriş sınavında başarılı olup ataması yapılmayanlardan veya ataması yapılıp da herhangi bir sebeple görevden ayrılanlardan boşalan kadrolara, sınav sonuçlarının ilanından itibaren iki yılı geçmemek kaydıyla yeniden yapılacak giriş sınavının ilan tarihine kadar yedek aday listesinden başarı sırasına göre atama yapılabilir.
(3) Atama işlemlerinin yapılması için kendilerine bildirilen süre içerisinde geçerli bir mazereti olmadığı hâlde müracaat etmeyenlerin ve gerekli belgeleri süresinde ibraz etmeyenlerin atama işlemleri yapılmaz.
(4) Sınavda başarılı olanlardan, atama şartlarını taşımadıkları sonradan anlaşılanların sınav sonuçları geçersiz sayılarak atamaları yapılmaz; yapılmış olsa dahi atama işlemi geri alınır.
(5) Giriş sınavını kazananların uzman yardımcısı kadrolarına atanmaları ve adaylıklarına ilişkin işlemler 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine göre yapılır.
Uzman yardımcılığı süresi
MADDE 18 – (1) Uzman yardımcılığı süresi üç yıldır.
(2) Üç yıllık sürenin hesaplanmasında, aylıksız izinde geçirilen süreler ile hastalık ve refakat izinlerinin üç ayı aşan kısmı dikkate alınmaz.
Uzman yardımcılarının yetiştirilmeleri
MADDE 19 – (1) Uzman yardımcıları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 21/2/1983 tarihli ve 83/6061 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Aday Memurların Yetiştirilmelerine İlişkin Genel Yönetmelik hükümleri çerçevesinde eğitim ve staja tabi tutulur.
(2) Uzman yardımcılarının yetiştirilmesi için İnsan Kaynakları ve Destek Birimince diğer birimlerin görüşleri de alınmak suretiyle, üç yıllık bir süreyi kapsayan özel çalışma ve yetiştirme planı hazırlanır ve uygulanır.
(3) Çalışma ve yetiştirme planı;
a) Uzman yardımcılarına, Kurumun görev alanında uzmanlaşabilmeleri için gerekli tanım, kavram, yöntem ve uygulamalara ilişkin asgari temel bilgilerin ve kurumsal kültürün kazandırılmasını,
b) Mesleki mevzuat ve bu mevzuatın uygulanmasına ilişkin bilgi ve becerilerin edinilmesini, bunun için uzman yardımcılarının birimler arasında rotasyona tabi tutulmasını,
c) Yazışma, rapor yazma, inceleme, araştırma ve denetim teknikleri konularında gerekli bilgi ve yeteneğin kazandırılmasını,
ç) Bilimsel çalışma ve araştırma alışkanlığının kazandırılmasını,
d) Bilgisayar ve teknoloji kullanım becerilerinin geliştirilmesini,
e) Uzmanlık mesleğinin gerektirdiği davranış ve yetkinliklerin kazandırılmasını,
f) Yabancı dil bilgilerinin geliştirilmesini,
g) Yurtiçi veya yurtdışında görevleri ile ilgili konferans, seminer ve benzeri programlara katılım sağlanarak deneyim kazandırılmasını,
ğ) Kamu kurum ve kuruluşlarında görevlendirilerek mesleki bilgilerinin artırılması ile uygulama yeteneği kazandırılmasını,
sağlamaya yönelik programları kapsar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Tez Hazırlanması, Değerlendirme ve Yeterlik Sınavı
Uzmanlık tezinin belirlenmesi
MADDE 20 – (1) Uzman yardımcıları, Kurumun görev alanı ile ilgili konularda uzmanlık tezi hazırlar.
(2) Uzman yardımcıları; aylıksız izin ile toplamı üç ayı aşan hastalık ve refakat izinleri hariç olmak üzere, adaylıkta geçen süre dâhil Kurumda iki yıllık fiili hizmet süresini izleyen bir ay içinde, üç farklı tez konusunu belirleyerek İnsan Kaynakları ve Destek Birimine bildirir. Uzman yardımcılarının belirledikleri tez konuları Başkan Yardımcısının onayına sunulur. Yedi gün içinde verilecek onay ile tez konusu kesinleşmiş olur.
(3) Tez konusunun uygun bulunmaması halinde, uzman yardımcısı on beş gün içinde onay makamının önerileri doğrultusunda yeni bir tez konusu belirler. Belirlenen tez konusu aynı usulle onaya sunulur. Tez konusunun ikinci kez uygun görülmemesi halinde, onay makamı tarafından yeni bir tez konusu re'sen belirlenir.
(4) Kesinleşen tez konusu, uzman yardımcısına tebliğ edilir.
Uzmanlık tezinin hazırlanması ve tez danışmanı
MADDE 21 – (1) Uzmanlık tezinin, tez danışmanının rehberliğinde bilimsel esaslara uygun olarak hazırlanması, uzman yardımcısının kendi görüş ve değerlendirmeleri ile önerilerini içermesi, başka bir kurum veya kuruluşta uzmanlık, yüksek lisans, doktora tezi veya başka bir ad altında hazırlanmamış olması ve bilimsel çalışma etiğine uygun olması gerekir. Aksi durumun tespiti halinde, tez başarısız sayılır.
(2) Tez danışmanı, tez konusunun belirlenmesini izleyen iki ay içerisinde, Kurul Üyeleri, Kurumda görev yapan uzmanlar veya üniversitelerde görevli öğretim elemanları ya da tez konusuyla ilgili ihtisas sahibi ve lisansüstü eğitim yapmış kamu görevlileri arasından uzman yardımcısı tarafından önerilen kişilerden Başkan Yardımcısı tarafından belirlenir. Öngörülen süre içerisinde uzman yardımcısı tarafından tez danışmanının önerilmemesi halinde Başkan Yardımcısı tarafından tez danışmanı re'sen belirlenir.
(3) Uzman yardımcısının tezini hazırlayabilmesi maksadıyla Kurumca gereken imkân ve kolaylıklar sağlanır.
(4) Tezler, Kurum tarafından belirlenecek tez yazımına ilişkin kurallara göre hazırlanır.
Uzmanlık tezinin teslimi
MADDE 22 – (1) Uzmanlık tezi, tez konusunun kesinleşmesini takip eden bir yıl içinde hazırlanarak İnsan Kaynakları ve Destek Birimine teslim edilir.
(2) Birinci fıkradaki bir yıllık sürenin hesaplanmasında, aylıksız izinde geçirilen süreler ile hastalık ve refakat izinlerinin üç ayı aşan kısmı dikkate alınmaz.
(3) Geçerli bir mazereti olmaksızın süresi içinde tezini teslim etmeyen uzman yardımcılarına, bir defaya mahsus olmak üzere altı ayı aşmamak kaydıyla ek süre verilir. Bu süre içinde de tezlerini sunmayanlar hakkında 29 uncu madde hükmü uygulanır.
Tez değerlendirme komisyonu
MADDE 23 – (1) Tez Değerlendirme Komisyonu; Kurul üyeleri ve Kurum personeli ile ihtiyaç görülmesi halinde öğretim elemanları ve alanında uzman kişiler arasından Başkan tarafından belirlenecek üç asıl ve iki yedek üyeden oluşur. Tez danışmanı komisyonun asıl üyeleri arasında yer alır. Komisyon başkanı Kurum Başkanı tarafından belirlenir. Asıl üyelerin mazeretleri nedeniyle komisyona katılamamaları halinde, yedek üyeler tespit sırasına göre Komisyona katılırlar.
(2) Tez Değerlendirme Komisyonunun başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavlarda görev alamaz.
(3) Tez Değerlendirme Komisyonu, üç üye ile toplanır ve oy çokluğuyla karar alır.
Tezin değerlendirilmesi ve sözlü savunma
MADDE 24 – (1) Uzmanlık tezleri, İnsan Kaynakları ve Destek Birimince, değerlendirilmek üzere Tez Değerlendirme Komisyonu üyelerine gönderilir. Üyeler, tezleri en geç iki ay içerisinde inceler.
(2) İnsan Kaynakları ve Destek Birimi tarafından Başkan Yardımcısı onayı ile tespit edilen tarihte, uzman yardımcısı komisyon huzurunda tezini sözlü olarak savunur. Sözlü savunma süresi iki saati geçemez.
(3) Komisyon, sözlü savunmayı da göz önüne alarak tezi başarılı ya da başarısız şeklinde değerlendirir. Komisyon üyeleri, oylarını başarılı ya da başarısız şeklinde kullanır ve bu durum tutanakla tespit edilir.
(4) Tezin başarısız kabul edilmesi halinde komisyon tarafından her bir üyenin yapmış olduğu değerlendirmeyi ve tezin başarısız sayılma gerekçelerini içeren bir rapor tanzim edilir.
(5) Geçerli bir mazereti olmaksızın savunmasını yapmayan uzman yardımcısının tezi başarısız sayılır.
Tezin başarısız bulunması
MADDE 25 – (1) Tezi başarısız bulunan uzman yardımcısına, değerlendirme raporunda yer verilen hususlara uygun olarak aynı tezi düzelterek sunması veya yeni bir tez hazırlaması için Tez Değerlendirme Komisyonu kararıyla bir defaya mahsus olmak şartıyla altı ayı aşmamak üzere ek süre verilir. İkinci defa hazırladıkları tezleri kabul edilmeyenler hakkında 29 uncu madde hükmü uygulanır.
(2) Düzeltilen veya yenilenen tezlerin değerlendirilmesi 24 üncü maddede belirtilen usul ve esaslara göre yapılır.
Yeterlik sınavı komisyonu
MADDE 26 – (1) Yeterlik Sınavı Komisyonu; Başkan tarafından Kurul üyeleri ve Kurum personeli arasından biri başkan olmak üzere belirlenecek üç asıl ve iki yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerin mazeretleri nedeniyle komisyona katılamamaları halinde, yedek üyeler tespit sırasına göre komisyona katılırlar.
(2) Yeterlik Sınavı Komisyonunun başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavlarda görev alamaz.
(3) Yeterlik Sınavı Komisyonu, üç üye ile toplanır ve oy çokluğuyla karar alır.
Yeterlik sınavı
MADDE 27 – (1) Uzmanlık tezi kabul edilen uzman yardımcısı, aylıksız izinde geçirilen süreler ile hastalık ve refakat izinlerinin üç ayı aşan kısmı hariç olmak üzere, adaylıkta geçen süre dâhil Kurumda en az üç yıl fiilen çalışmış olması kaydıyla yeterlik sınavına girmeye hak kazanır.
(2) Yeterlik sınavı yalnızca yazılı sınavdan oluşur.
(3) Yeterlik sınavı, tezin kabulünden itibaren en geç üç ay içinde Yeterlik Sınavı Komisyonu tarafından yapılır. Yeterlik sınavı, Kurumun mevzuatı ile Kurumun görev alanına giren konulardan yapılır. Yeterlik sınavının tarihi en az bir ay önceden uzman yardımcılarına yazılı olarak bildirilir.
(4) Sınavda sorulan sorular ve verilen cevaplar bir tutanağa bağlanır. Sınav başarı notu, Yeterlik Sınav Komisyonu üyelerinin verdikleri puanların aritmetik ortalamalarının alınması ile belirlenir.
(5) Adayın başarılı sayılması için üyelerin verdiği notların aritmetik ortalamasının yüz puan üzerinden en az yetmiş puan olması şarttır.
(6) Yeterlik sınavında başarılı olamayan veya sınava girmeye hak kazandığı halde geçerli mazereti olmaksızın sınav hakkını kullanmayanlara, bir yıl içinde ikinci kez sınav hakkı verilir. İkinci sınavda başarılı olamayan veya sınav hakkını kullanmayanlar hakkında 29 uncu madde hükmü uygulanır.
(7) Yeterlik sınavı sonunda, Yeterlik Sınav Komisyonu başkanı, her üyenin verdiği notu gösteren bir çizelge ve sınav tutanağı tanzim ederek sonucu Başkanlığa bildirir. Sonuçlar, Kurum Başkanının onayından sonra ilgililere tebliğ edilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Uzmanlığa Atanma ve Eğitim
Uzmanlık için aranan şartlar ve atanma
MADDE 28 – (1) Uzman yardımcısının uzman olarak atanabilmesi için;
a) Uzmanlık tezinin kabul edilmesi,
b) Yeterlik sınavında başarılı olması,
c) Uzman yardımcılığı dönemi içinde YDS'den asgari (C) düzeyinde puan alındığını gösteren veya dil yeterliği bakımından buna denkliği kabul edilen ve uluslararası geçerliği bulunan başka bir belgenin, yeterlik sınavı tarihinden itibaren en geç iki yıl içinde Kuruma ibraz edilmesi,
şartları aranır.
(2) Birinci fıkradaki şartları sağlayan uzman yardımcıları Başkan tarafından durumlarına uygun uzman kadrosuna atanır.
Başarısızlık hali
MADDE 29 – (1) Verilen ilave süre içinde tezlerini sunmayan veya ikinci defa hazırladıkları tezleri de kabul edilmeyenler ile ikinci kez yapılan yeterlik sınavında da başarı gösteremeyen veya sınav hakkını kullanmayanlar ve süresi içinde yabancı dil yeterliği şartını yerine getiremeyenler, uzman yardımcısı unvanını kaybeder ve Kurumda durumlarına uygun memur unvanlı kadrolara atanır.
Hizmet içi eğitim
MADDE 30 – (1) Kurum, uzman ve uzman yardımcıları için hizmet içi eğitim programları düzenleyebilir.
(2) Eğitimler Kurum personeli tarafından verilebileceği gibi ihtiyaç duyulması halinde konusunda uzman kişilerden de eğitimci olarak faydalanılabilir.
(3) Uzman ve uzman yardımcıları Kurumca uygun görülen kurum dışı kurs, sertifika programı ve benzeri nitelikteki eğitimlerden yararlandırılabilir.
Yurt dışı eğitimi
MADDE 31 – (1) Uzman ve uzman yardımcıları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 21/1/1974 tarihli ve 7/7756 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yetiştirilmek Amacıyla Yurt Dışına Gönderilecek Devlet Memurları Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde araştırma yapmak, mesleki bilgi ve görgülerini arttırmak, lisansüstü eğitim yapmak amacıyla yurt dışına gönderilebilirler.
ALTINCI BÖLÜM
Uzman ve Uzman Yardımcılarının Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile
Çalışma Usul ve Esasları
Uzman ve uzman yardımcılarının görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 32 – (1) Uzmanlar istihdam edildiği birimin görev alanına giren konularda aşağıdaki görevleri yaparlar:
a) İlgili mevzuatla Kuruma verilmiş olan görevleri yürütmek ve Kurum tarafından yürütülen çalışmaların gerektirdiği hizmetleri yapmak.
b) Kurumun görev alanına giren mevzuatı takip etmek, bu mevzuatın geliştirilmesi ile ilgili çalışmalar yapmak ve uygulamada aksayan yönlerine ilişkin görüş ve önerilerini bildirmek, mevzuat taslaklarının hazırlanmasına, görüşülmesine katkıda bulunmak.
c) Kurumun görev alanı çerçevesinde araştırma ve inceleme yapmak, proje hazırlamak.
ç) Yurt içi ve yurt dışında gerçekleştirilen toplantıları ve çalışmaları takip etmek, kurum içi ve kurumlar arası toplantı ve çalışmalara katılmak.
d) Mesleki konularda yurt içindeki ve yurt dışındaki gelişmeleri ve yayınları izlemek, gerekli dokümanları toplamak ve bu konularda gerekli görülen çalışmaları ve incelemeleri yapmak.
e) Uzman yardımcılarının bilgi ve deneyimlerinin geliştirilmesine katkıda bulunmak.
f) Amirleri tarafından verilecek benzer nitelikteki görevleri yerine getirmek.
(2) Uzman yardımcıları, amirleri ve refakatinde çalıştıkları uzmanlar tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde kendilerine verilen görevleri yerine getirirler.
(3) Kanun ve diğer mevzuatla Kuruma verilen inceleme, araştırma, ziyaret ve rapor hazırlama görevlerinin ifasında, Başkanın yetkilendirmesi halinde insan hakları uzman ve uzman yardımcıları, tüm kamu kurum ve kuruluşları ile diğer gerçek ve tüzel kişilerden ilgili bilgi ve belgeleri istemeye, incelemeye ve bunların örneklerini almaya, ilgililerden yazılı ve sözlü bilgi almaya, özgürlüğünden mahrum bırakılan ya da koruma altına alınan kişilerin bulundukları yerleri ziyaret etmeye, buralarda inceleme yapmaya ve gerekli tutanakları düzenlemeye yetkilidir.
(4) Uzmanlar ve uzman yardımcıları, verilen görevlerin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yerine getirilmesinden dolayı amirlerine karşı sorumludur.
Uzman ve uzman yardımcılarının çalışma usul ve esasları
MADDE 33 – (1) Uzman ve uzman yardımcıları, verilen görevleri mevzuata uygun olarak süresi içinde yerine getirir.
(2) Uzmanlar, görevli bulundukları birimin Koordinatörü, Başkan Yardımcısı ve İkinci Başkan ile Başkanın; uzman yardımcıları ise refakatinde bulundukları uzman, görevli bulundukları birimin Koordinatörü, Başkan Yardımcısı, İkinci Başkan ile Başkanın gözetim ve denetiminde çalışır.
(3) Yapılacak işin niteliği, kapsamı ve süresinin birden fazla uzman veya uzman yardımcısının birlikte çalışmasını gerektirdiği hallerde, Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, çalışma grupları oluşturulabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yeniden atanma
MADDE 34 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre uzman yardımcısı veya uzman unvanını kazandıktan sonra Kurumdan çeşitli sebeplerle ayrılanlardan yeniden uzman yardımcılığına veya uzmanlığa atanmak isteyenler, durumlarına uygun boş kadro bulunması ve gereken nitelikleri kaybetmemiş olmaları kaydıyla ve Kurumun ihtiyaçları çerçevesinde yeniden atanabilir.
İtiraz
MADDE 35 – (1) Giriş sınavı ile tez ve yeterlik sınavının uygulanmasına ve sonuçlarına yedi iş günü içinde itiraz edilebilir. İtirazlar, ilgisine göre Giriş Sınavı Komisyonu, Tez Değerlendirme Komisyonu veya Yeterlik Sınavı Komisyonu tarafından yedi iş günü içinde sonuçlandırılır ve karar iadeli taahhütlü posta yoluyla ilgiliye tebliğ edilir.
Gerçeğe aykırı beyan
MADDE 36 – (1) Bu Yönetmelikle düzenlenen konulara ilişkin olarak gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu veya belge ibraz ettiği tespit edilenlerin ataması yapılmaz; ataması yapılmış olsa bile atama işlemi geri alınır. Bu kişiler hiçbir hak talep edemez ve haklarında kanuni işlem yapılmak üzere Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur. Atama işleminin esaslı unsurlarına ilişkin olmayan hususlarda bu madde hükmü uygulanmaz.
Sınav belgelerinin saklanması
MADDE 37 – (1) Giriş sınavı neticesinde sınavı kazanıp uzman yardımcısı kadrolarına atananların sınavla ilgili belgeleri özlük dosyalarında saklanır. Başarısız olanlar ile başarılı olduğu halde herhangi bir nedenle atanamayanların başvuru belgeleri giriş sınavı sonuçlarının ilanını izleyen iki ay içinde talepleri halinde elden iade edilir, sınav belgeleri ise dava açma süresinden az olmamak kaydıyla bir sonraki sınava kadar saklanır.
(2) Uzman yardımcısının tezi hakkında Tez Değerlendirme Komisyonu tarafından düzenlenen belgeler ile yeterlik sınavı sonucunda Yeterlik Sınavı Komisyonu tarafından düzenlenen belgeleri özlük dosyalarında saklanır.
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 38 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 21/6/2012 tarihli ve 6332 sayılı Türkiye İnsan Hakları Kurumu Kanunu, 18/3/2002 tarihli ve 2002/3975 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik, 21/2/1983 ve 1983/6061 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Aday Memurların Yetiştirilmelerine Dair Genel Yönetmelik ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 39 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 40 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Başkan yürütür.