Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü
| 11 Ekim 2014 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 29142 KURUL KARARI Yüksek Planlama Kurulundan: Tarih : 2/10/2014 Karar No : 2014/28 Konu : Orta Vadeli Mali Plan (2015-2017) Yüksek Planlama Kurulunca; Maliye Bakanlığının 26/9/2014 tarihli ve 8328 sayılı yazısı dikkate alınarak; “Orta Vadeli Mali Plan (2015-2017)”ın kabulüne, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 16 ncı maddesine göre karar verilmiştir. ORTA VADELİ MALİ PLAN (2015 - 2017) GİRİŞ 2015-2017 dönemi Orta Vadeli Mali Planı, Orta Vadeli Programla uyumlu olmak üzere gelecek üç yıla ilişkin merkezi yönetim bütçesi toplam gelir ve gider tahminleriyle birlikte hedef açık ve borçlanma durumu ile kamu idarelerinin ödenek teklif tavanlarını içerecek şekilde Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanarak Yüksek Planlama Kurulu tarafından karara bağlanmıştır. 2015-2017 döneminde ekonomi politikasının temel amacı enflasyonla mücadeleye kararlılıkla devam etmek ve cari işlemler açığını tedricen düşürerek büyümeyi artırmak olarak belirlenmiştir. Bu amaca yönelik olarak, para ve maliye politikalarında sıkı duruş devam ettirilecek, gelir politikasıyla da bu duruş desteklenecek ve özellikle yapısal reformlara hız verilecektir. Mali Plan döneminde maliye politikası bu amaç ve önceliklerle uyumlu olarak ekonomik istikrarın desteklenmesi, yurtiçi tasarrufların artırılarak cari açığın kontrol altında tutulması, enflasyonla mücadele edilmesi ve büyüme potansiyelinin yukarı çekilmesine yardımcı olacak şekilde uygulanacaktır. 2015-2017 döneminde kamu kesimi borçlanma gereğinin ve faiz dışı harcamaların kontrol altında tutulması suretiyle mali disiplin sürdürülecek, kamu maliyesi alanında elde edilen kazanımların gelecek dönemde de korunması sağlanacaktır. Orta Vadeli Mali Plana dayalı olarak hazırlanacak 2015-2017 yılları merkezi yönetim bütçesi, kaynakların belirlenmiş temel politika öncelikleri doğrultusunda tahsisini ve kamu harcamalarının etkililiğinin artırılmasını amaçlamaktadır. Bu kapsamda, 2015-2017 döneminde yapısal reformların mali disiplini destekleyici bir araç olarak kullanılmasına devam edilecektir. Mevcut harcama programları gözden geçirilerek verimsiz harcamalar tasfiye edilecek ve bu yolla oluşturulacak mali alan özellikle büyümeyi destekleyecek kamu altyapı yatırımlarında, teşviklerde, eğitim alanında ve AR-GE desteklerinde kullanılacak şekilde önceliklendirilecektir. 2015-2017 dönemi merkezi yönetim bütçesinin hazırlığına esas teşkil edecek temel makroekonomik göstergeler, gelir ve gider tahminleri, hedef bütçe açığı ve açık finansmanı ile genel ve özel bütçeli idarelerin ödenek teklif tavanlarına Mali Planın izleyen bölümlerinde yer verilmiştir. Kamu idareleri, Orta Vadeli Program ile Orta Vadeli Mali Planda yer alan politika önceliklerini, makroekonomik göstergeleri ve ödenek tavanlarını esas almak suretiyle, çok yıllı bütçeleme anlayışına uygun olarak kendi kurumsal önceliklerini belirleyecek ve 2015, 2016 ve 2017 yılları için bütçe tekliflerini sunacaklardır. I. MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİNİN DAYANDIĞI TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER VE POLİTİKALAR A. Temel Makroekonomik Göstergeler 2015-2017 dönemi merkezi yönetim bütçesi gelir ve gider tahminlerinin belirlenmesinde, Orta Vadeli Programda öngörülen ve Tablo 1’de yer alan makroekonomik göstergeler esas alınmıştır. Kamu idareleri tarafından 2015, 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin olarak sunulacak bütçe tekliflerinde söz konusu göstergeler dikkate alınacaktır. Tablo 1- Temel Makroekonomik Göstergeler 2015 2016 2017 GSYH Büyümesi (%, Sabit Fiyatlarla) 4,0 5,0 5,0 GSYH (Milyar TL, Cari Fiyatlarla) 1.945 2.150 2.370 GSYH (Milyar Dolar, Cari Fiyatlarla) 850 907 971 TÜFE Yılsonu (%) 6,3 5,0 5,0 B. Bütçe Giderlerine İlişkin Temel Politikalar 2015-2017 döneminde maliye politikası, gelir ve gider, bütçe açığı ve faiz dışı dengeye ilişkin olarak belirlenen orta vadeli mali hedeflere ulaşılmasını sağlayacak perspektifte yürütülecektir. Mali Plan döneminde, kamu harcama politikasının çok yıllı bütçeleme yaklaşımı çerçevesinde, belirlenen politika öncelikleri dikkate alınarak ve kamu idarelerine tahsis edilen ödenek tavanları doğrultusunda yürütülmesi esas olacaktır. Kaynak kullanımında etkinliği artırmak ve hesap verebilirliği güçlendirmek amacıyla, başta hizmet alımları olmak üzere kamu harcamalarına ilişkin karar alma sürecinde fayda-maliyet analizlerinden yararlanılacaktır. Öte yandan bütçeleme süreçlerinde kullanılan kamu kaynağıyla elde edilen çıktı ve sonuçların daha etkin bir şekilde ilişkilendirilmesi amacıyla merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde, kamu hizmetlerini program yaklaşımıyla ele alan bütçe yapısına geçilmesine ilişkin çalışmalara devam edilecektir. Mali Plan döneminde kamu yatırımlarının, büyümeye, özel kesim yatırımlarını desteklemeye, bölgelerin gelişme potansiyellerini harekete geçirmeye, istihdamı ve ülke refahını artırmaya katkısının azami seviyeye çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu amaçla kamu yatırım ödenekleri özel sektörün üretken faaliyetlerini destekleyecek nitelikteki altyapı yatırımlarına yönlendirilecek, demiryolu, liman, lojistik merkezi gibi alanlara özel önem verilecektir. Kamu ve özel kesim yatırımları birbirlerini tamamlayacak şekilde bütüncül bir bakış açısıyla ele alınacak, kamu yatırımları, özel sektör tarafından gerçekleştirilemeyecek ekonomik ve sosyal altyapı alanlarında yoğunlaştırılacaktır. 2015-2017 döneminde bölgesel kalkınma projeleri kapsamında özel sektör yatırımlarının desteklenmesi amacıyla ekonomik ve sosyal altyapı ile beşeri kaynakların geliştirilmesine yönelik projelerin gerçekleştirilmesine devam edilecektir. Mali Plan döneminde, tarımsal destekleme amacıyla yapılan transferler; etkinlik, verimlilik ve katma değerin artırılması hedefi çerçevesinde gözden geçirilerek bu alanda gerekli düzenlemeler yapılacaktır. 2015-2017 döneminde kamu idarelerinin kamu iç kontrol standartlarına uyum kapasitesi artırılacak, kamu iç kontrol mevzuatı güncellenecektir. Kamuda risk yönetimi uygulamaları yaygınlaştırılacaktır. Mali Yönetim ve Kontrol Merkezi Uyumlaştırma Biriminin izleme fonksiyonu güçlendirilecektir. Kamu idarelerinin mali yönetim ve kontrol alanındaki hizmetlerinin etkinliğini artırmaya yönelik olarak insan kaynakları alt yapısını güçlendirmek amacıyla faaliyetler yürütülecektir. Mali Plan döneminde iç denetim sisteminin idarelerde daha etkin bir şekilde uygulanmasını sağlamak amacıyla iç denetimin insan kaynakları altyapısı nitelik ve nicelik olarak güçlendirilecektir. Kamu idarelerinin Kamu İç Denetim Standartlarına uyum düzeylerinin arttırılması sağlanacaktır. Politika oluşturma ve analiz sürecinde büyük önem taşıyan genel yönetim mali istatistikleri kullanıcıların ihtiyaçlarını karşılayacak detayda, uluslararası standartlarla uyumlu ve düzenli olarak yayımlanacaktır. C. Bütçe Gelirlerine İlişkin Temel Politikalar 2015-2017 döneminde izlenecek kamu gelir politikası adil ve etkin bir vergi sistemi oluşturma hedefi doğrultusunda; istihdam ve yatırımları teşvik edecek, yurtiçi tasarrufları artıracak, bölgesel gelişmişlik farklarını azaltacak, ekonominin rekabet gücünü geliştirecek ve şirketlerin öz sermaye yapılarını güçlendirecek şekilde yürütülecektir. Kamu mali sisteminin ihtiyaç duyduğu gelirlerin sağlıklı ve sürekli kaynaklardan elde edilmesi temel amaçtır. Bu kapsamda, kamu gelir politikasına ilişkin olarak belirlenen ilke ve hedefler aşağıda belirtilmiştir. Vergi kanunları ile uygulamalarında istikrar ve sadeliği sağlamaya yönelik çalışmalara devam edilecektir. Vergiye gönüllü uyumun artırılmasına ve vergi tabanının genişletilmesine yönelik çalışmalara devam edilecektir. Gelir dağılımının iyileştirilmesine ve sürdürebilir kalkınmaya katkı sağlanmasına yönelik çalışmalarda, vergilemede şeffaflık ve öngörülebilirlik esas alınacaktır. Elektronik ticarette vergi kaybının önlenmesine yönelik gerekli hukuki ve idari düzenlemelere yönelik çalışmalar devam edecektir. Cari açığı ve dışa bağımlılığı azaltmaya yönelik olarak ihracatta katma değeri yüksek markalı ürün ile hizmetlerin üretim ve pazarlaması, ithal edilen ara malları ile yatırım mallarının yurtiçinde üretiminin desteklenmesi çalışmalarına devam edilecektir. Uluslararası alanda rekabet gücünün artırılması amacıyla sınai mülkiyet haklarının ticarileştirilmesine yönelik teşvik tedbirlerine ilişkin çalışmalar sürdürülecektir. Orta ve yüksek teknoloji ürünlerinin yurtiçindeki üretim kapasitesi ile ihracat içindeki payının artırılmasına yönelik çalışmalara devam edilecektir. Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesine, yatırım, istihdam ve ihracatın artırılmasına, sanayide yüksek katma değerli ürünler geliştirmek suretiyle ülke ekonomisinin uluslararası düzeyde rekabet gücünün yükseltilmesine ve ülkeye giren doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının artırılmasına yönelik vergi politikası uygulamalarına devam edilecektir. Yatırım ortamıyla ilgili işlem maliyetlerinin azaltılması amacıyla damga vergisi ve harç uygulamalarının gözden geçirilmesi çalışmalarına devam edilecektir. Tarımda katma değeri yüksek, sanayi girdisi olarak kullanılan ürünlerin üretiminin artırılması teşvik edilecek, tarımda ölçek ekonomisi ve tarım üretiminin desteklenmesine yönelik vergi politikaları geliştirilecektir. Ekonominin dinamizm kaynağı olan KOBİ’lerin optimal işletme büyüklüğüne ulaştırılması, finansmana erişimlerinin kolaylaştırılması ve ucuzlatılması ile Ar-Ge kapasitelerinin artırılmasına yönelik çalışmalar sürdürülecektir. Enerji tüketiminde tasarrufun sağlanması amacıyla konut ve işyerlerinde enerji tasarrufuna ilişkin harcamalar ile enerji verimliliği çerçevesinde enerji tasarrufu sağlayıcı araçların vergisel yönden teşviki sağlanacaktır. Enerji kaynaklarının çeşitliliği ile yenilenebilir enerji kaynaklarının yatırım ve üretiminin artırılmasına ilişkin vergisel teşvik mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik çalışmalara devam edilecektir. Haksız rekabetin önlenmesi, kaynak dağılımında etkinliğin sağlanması, ekonomide rekabet gücünün ve kamu gelirlerinin artırılması amacıyla kayıt dışılıkla mücadeleye kararlılıkla devam edilecektir. Bu kapsamda; denetim daha etkin hale getirilecek, idarenin uygulama kapasitesi ve bilişim altyapısı geliştirilecek, kaçakçılıkla mücadelede kurumlar arası işbirliği ile veri paylaşımı artırılacak ve toplumsal farkındalık yaygınlaştırılacaktır. “Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadele Stratejisi Eylem Planı” çerçevesinde yapılmakta olan kayıt dışılıkla mücadeleye toplumun tüm kesimlerinin katılımının sağlanmasına yönelik çalışmalara devam edilecektir. İmalat sanayinin rekabet gücünün artırılması ve dünya ticaretinden daha fazla pay alması için istihdam, enerji ve hammadde girdi maliyetlerini azaltacak, hammadde güvenliğini sağlayacak, istihdam kalitesini yükseltecek vergi politikaları geliştirilecektir. İstisna, muafiyet ve indirimler nedeniyle oluşan vergi harcamalarının mali etkilerinin analiz edilmesi, etkin olmayan düzenlemelerin kaldırılması veya revize edilmesi, sisteme dahil edilmesi öngörülen istisna, muafiyet ve indirimlere ilişkin kriterlerin belirlenmesi ve uygulama sonuçlarının düzenli bir şekilde değerlendirilmesi ile vergi harcamaları konusunda kamuoyunun sürekli olarak bilgilendirilmesi çalışmalarına devam edilecektir. İşgücü piyasasında başta kadınlar olmak üzere gençler ile dezavantajlı grupların istihdamının artırılması, işletmelerin ilave istihdam oluşturması ve kayıt dışı istihdamın engellenmesi için gerekli vergisel düzenlemeler tespit edilecek ve gerekli kanuni düzenlemelerin yazımı çalışmalarına devam edilecektir. İstanbul Uluslararası Finans Merkezi Programı kapsamında, vergisel düzenlemelerle rekabet gücü artırılarak finansal işlemlerin ülkemizde yapılmasının sağlanmasına, finansal kurum ve yatırımcılar için belirsizliği giderici ve uygulamada uzmanlaşmayı sağlayıcı tedbirler alınmasına yönelik çalışmalara devam edilecektir. Özel sektörün finansmanında sermaye piyasalarının kullanılmasının teşvik edilmesi kapsamında halka açık olmayan şirketlerin sermaye piyasasına açılması sağlanarak sermayenin tabana yayılmasına yönelik çalışma yapılacaktır. Tasarım kapasitesinin güçlendirilmesine yönelik desteklerin artırılması ve ilgili mevzuatın bu doğrultuda geliştirilmesine yönelik tedbirlerin alınması için yapılan çalışmalara devam edilecektir. Vergisel araçlarla yurtiçi tasarrufların artırılması ve özendirilmesi için mevcut düzenlemeler gözden geçirilecek ve gerekli mevzuat çalışmaları yapılacaktır. Yerel yönetimlerin mali imkanlarını güçlendirmek için kentsel rantların değerlendirilmesi ve emlak vergisi dahil olmak üzere öz gelirlerinin artırılması ve bu gelirlerin genel vergi sistemi ile uyumunu sağlayacak mevzuat düzenlemelerinin yapılması çalışmalarına devam edilecektir. Üretim faktörlerinin etkin dağılımının sağlanmasında vergi politikası etkili şekilde kullanılacaktır. Vergi mevzuatına yönelik düzenlemelerde toplumun ve ilgili tarafların katkılarının daha etkin bir şekilde alınacağı bir sistem oluşturulacaktır. Avrupa Birliği'ne katılım sürecinde müktesebata uyum çalışmalarına devam edilecektir. II. MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE BÜYÜKLÜKLERİ A. Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi Orta Vadeli Mali Plan dönemi merkezi yönetim bütçe dengesi ve faiz dışı fazla hedefleri Tablo 2’de yer almaktadır. Tablo 2- Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi ve Faiz Dışı Fazlası 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi (Milyon TL) -20.963 -15.802 -7.088 Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi / GSYH (%) -1,1 -0,7 -0,3 Faiz Dışı Fazla (Milyon TL) 33.037 38.198 47.912 Faiz Dışı Fazla / GSYH (%) 1,7 1,8 2,0 2015 yılı merkezi yönetim bütçe açığının GSYH’ye oranının yüzde 1,1 olarak gerçekleşeceği, 2016 ve 2017 yıllarında ise sırasıyla yüzde 0,7 ve yüzde 0,3’e düşeceği tahmin edilmektedir. Orta Vadeli Mali Plan döneminde, faiz dışı fazlanın GSYH’ye oranının 2015 yılında yüzde 1,7, 2016 yılında yüzde 1,8, 2017 yılında ise yüzde 2 olarak gerçekleşeceği öngörülmektedir. Merkezi yönetim bütçesinin program tanımlı gelir ve giderleri ile faiz dışı fazla hedefleri ise Tablo 3’te yer almaktadır. Tablo 3- Program Tanımlı Bütçe Büyüklükleri 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçesi Faiz Dışı Giderleri (Milyon TL) 418.928 452.826 486.320 Merkezi Yönetim Bütçesi Faiz Dışı Giderleri / GSYH (%) 21,5 21,1 20,5 Merkezi Yönetim Bütçesi Gelirleri (Milyon TL) 439.667 480.913 525.610 Merkezi Yönetim Bütçesi Gelirleri /GSYH (%) 22,6 22,4 22,2 Merkezi Yönetim Bütçesi Faiz Dışı Fazlası (Milyon TL) 20.739 28.087 39.290 Merkezi Yönetim Bütçesi Faiz Dışı Fazlası / GSYH (%) 1,1 1,3 1,7 B. Merkezi Yönetim Bütçe Giderleri 2015-2017 döneminde merkezi yönetim bütçe giderleri; makroekonomik göstergeler, temel politika belgelerinde ortaya konulan öncelikler ve kamu idarelerinin ihtiyaçları esas alınarak belirlenmiştir. Bu çerçevede, bütçe giderlerinin ekonomik tasnif bazında belirlenmesinde kullanılan ve öne çıkan temel unsurlar aşağıda belirtilmiştir. Personel giderlerine ilişkin ödeneklerin belirlenmesinde, 2013 yılında yapılan toplu sözleşme görüşmeleri sonrası imzalanan Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2014 ve 2015 Yıllarını Kapsayan 2. Dönem Toplu Sözleşme uyarınca kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarında yapılan ve yapılacak artışlar, enflasyon hedefleri, kamuda istihdam edilecek yeni personel sayısı ile personel giderlerini etkileyen diğer düzenlemeler dikkate alınmıştır. Ayrıca kamuda yeni personel istihdam edilmesi ile ilgili olarak merkezi yönetim bütçe kanunlarında sınırlamalar konulmaya devam edileceği varsayılmıştır. Mal ve hizmet alım giderlerinin belirlenmesinde, kamu idarelerinin Orta Vadeli Mali Plan döneminde uygulamaya koyacakları yeni programlar, hizmet genişlemesine bağlı olarak ortaya çıkacak ihtiyaçlar, fiyat artışları, döviz kuru ve petrol fiyat tahminleri, sokak aydınlatma giderlerine ilişkin tahminler ile kamu hizmetlerinden yararlanacak kişi sayısındaki artış gibi unsurlar dikkate alınmıştır. Cari transferlerin belirlenmesinde, başta sosyal güvenlik sisteminin finansman ihtiyacı olmak üzere, tarımsal destekleme ödemeleri, sosyal amaçlı transferler ve hane halkına yapılan transferler, bireysel emeklilik sisteminde yer alan kişi sayısı ile engelli evde bakımı gibi sosyal yardımlardan yararlanacak kişi sayısı göz önünde bulundurulmuştur. Ayrıca sigorta prim alacaklarının yeniden yapılandırılması neticesinde prim tahsilatında meydana gelecek artışlar ile sosyal güvenlik mevzuatında yapılan düzenlemelerin etkisi ve diğer transfer kalemleri dikkate alınmıştır. Vergi gelirlerindeki artışa paralel olarak mahalli idare paylarında artış gerçekleşeceği varsayılmıştır. Sermaye giderlerinin belirlenmesinde Orta Vadeli Mali Plan döneminde kamu yatırımlarına ilişkin belirlenen hedefler ile bölgesel kalkınma projeleri kapsamında yapılacak yatırımlar dikkate alınmıştır. Sermaye transferlerinin belirlenmesinde, Orta Vadeli Mali Plan döneminde KÖYDES, SUKAP, SODES ve Ar-Ge projelerine desteğin devam ettirilmesi öngörülmüş ve TCDD’ye yapılacak transferler dikkate alınmıştır. Borç verme giderlerinde ise TCDD’nin sermaye ihtiyacı başta olmak üzere KİT’lerin mali yapısı dikkate alınmıştır. Yedek ödeneklerin belirlenmesinde yıl içinde ortaya çıkabilecek ihtiyaçlar göz önünde bulundurulmuştur. Diğer taraftan, faiz giderlerinin tahmininde borç stokunun yapısı ve seyri, ulusal ve uluslararası piyasalardaki dalgalanmaların faiz giderlerine olası etkileri dikkate alınmıştır. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde 2015-2017 dönemi merkezi yönetim bütçe giderleri Tablo 4’te yer aldığı şekilde belirlenmiştir. Tablo 4- Ekonomik Sınıflandırma Bazında Merkezi Yönetim Bütçe Giderleri (Milyon TL) 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçe Giderleri 472.943 506.841 541.335 Faiz Dışı Giderler 418.943 452.841 486.335 - Personel Giderleri 119.170 129.223 139.367 - Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 20.325 22.044 23.770 - Mal ve Hizmet Alım Giderleri 41.153 43.786 46.454 - Cari Transferler 176.425 193.035 205.895 - Sermaye Giderleri 40.955 44.855 49.453 - Sermaye Transferleri 6.798 7.340 7.873 - Borç Verme 10.545 9.568 10.375 - Yedek Ödenek 3.573 2.990 3.148 Faiz Giderleri 54.000 54.000 55.000 Yukarıda yer alan merkezi yönetim bütçe giderlerinin GSYH’ye oranları ise Tablo 5’te gösterilmiştir. Tablo 5- Merkezi Yönetim Bütçe Giderlerinin GSYH’ye Oranı (%) 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçe Giderleri 24,3 23,6 22,8 Faiz Dışı Giderler 21,5 21,1 20,5 - Personel Giderleri 6,1 6,0 5,9 - Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 1,0 1,0 1,0 - Mal ve Hizmet Alım Giderleri 2,1 2,0 2,0 - Cari Transferler 9,1 9,0 8,7 - Sermaye Giderleri 2,1 2,1 2,1 - Sermaye Transferleri 0,3 0,3 0,3 - Borç Verme 0,5 0,4 0,4 - Yedek Ödenek 0,2 0,1 0,1 Faiz Giderleri 2,8 2,5 2,3 2015-2017 döneminde, merkezi yönetim bütçe giderlerinin GSYH’ye oranının sırasıyla yüzde 24,3, yüzde 23,6 ve yüzde 22,8 olarak gerçekleşmesi öngörülmüştür. C. Merkezi Yönetim Bütçe Gelirleri Merkezi yönetim bütçe gelirleri, Orta Vadeli Programda yer alan makroekonomik göstergeler ile gelir politikalarının bütçe gelirlerine etkileri, ulusal ve uluslararası piyasalardaki gelişmeler ve gelirlerin geçmiş yıllarda gösterdiği eğilim dikkate alınarak belirlenmiştir. Tablo 6- Merkezi Yönetim Bütçe Gelirleri (Milyon TL) 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçe Gelirleri (Net) 451.979 491.039 534.247 Merkezi Yönetim Bütçesi Vergi Gelirleri (Net) 389.501 427.860 468.541 Tablo 7- Merkezi Yönetim Bütçe Gelirlerinin GSYH’ye Oranı (%) 2015 2016 2017 Merkezi Yönetim Bütçe Gelirleri (Net)/GSYH 23,2 22,8 22,5 Merkezi Yönetim Bütçesi Vergi Gelirleri (Net)/GSYH 20,0 19,9 19,8 2015-2017 Mali Plan dönemi sonunda merkezi yönetim bütçe gelirlerinin GSYH’ye oranının yüzde 22,5, vergi gelirlerinin GSYH’ye oranının ise yüzde 19,8 olarak gerçekleşeceği beklenmektedir. III. MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE AÇIĞININ FİNANSMANI Borç yönetiminin temel ilkeleri 1/9/2002 tarihli ve 24863 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Borç ve Risk Yönetiminin Koordinasyonu ve Yürütülmesine İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik ile; · Makroekonomik dengeleri gözeterek para ve maliye politikaları ile uyumlu, sürdürülebilir, saydam ve hesap verilebilir bir borçlanma politikası izlenmesi, · Finansman ihtiyaçlarının, iç ve dış piyasa koşulları ve maliyet unsurları göz önüne alınarak belirlenen risk düzeyi çerçevesinde, orta ve uzun vadede mümkün olan en uygun maliyetle karşılanması olarak belirlenmiştir. Söz konusu ilkeler çerçevesinde, merkezi yönetim bütçe açığının finansmanına yönelik olarak stratejik ölçütlere dayalı borçlanma politikaları yürütülmektedir. 2015-2017 döneminde aşağıda sıralanan stratejik ölçütler vasıtasıyla orta ve uzun vadede piyasa risklerinin kontrol altında tutulması hedeflenmektedir. · Likidite Riski: Nakit ve borç yönetiminde oluşabilecek likidite riskinin azaltılması amacıyla güçlü rezerv tutulması ve ortalama vadenin piyasa koşulları elverdiği ölçüde uzatılarak vadesine 12 aydan az kalmış senetlerin payının azaltılması, · Faiz Riski: TL cinsi borçlanmanın ağırlıklı olarak sabit faizli enstrümanlarla yapılarak gelecek 12 ayda faizi yenilenecek senetlerin payının azaltılması, · Döviz Kuru Riski: Borçlanmanın ağırlıklı olarak TL cinsinden yapılması. Söz konusu stratejik ölçütlerle uyumlu olarak hazırlanan finansman programı çerçevesinde, iç borçlanma stratejileri, ihale duyuruları gibi borçlanmaya ilişkin bilgilerin düzenli olarak açıklanmasına devam edilecektir. Ayrıca, ikincil piyasalarda sağlıklı bir verim eğrisinin oluşturulması ve likiditenin sağlanmasına yönelik olarak senetlerin azalan vadelerde yeniden ihraç edilmesi politikası sürdürülecektir. AB tanımlı genel yönetim nominal borç stokunun GSYH’ye oranının seyri aşağıdaki tabloda sunulmaktadır: Tablo 8-AB Tanımlı Genel Yönetim Nominal Borç Stokunun GSYH’ye Oranı (%) 2015 2016 2017 AB Tanımlı Genel Yönetim Nominal Borç Stoku/GSYH 31,8 30,0 28,5 AB tanımlı genel yönetim nominal borç stokunun GSYH’ye oranının 2017 yılında yüzde 28,5 seviyesine düşürülmesi hedeflenmektedir. IV. KURUMSAL ÖDENEK TEKLİF TAVANLARI VE BÜTÇE SÜRECİNE İLİŞKİN HUSUSLAR A. Kurumsal Ödenek Teklif Tavanları 5018 sayılı Kanunun 16 ncı maddesi gereğince, söz konusu Kanuna ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ve özel bütçeli idarelerin 2015, 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin ödenek teklif tavanları ekli tablolarda yer almaktadır. Kamu idarelerinin ödenek teklif tavanları belirlenirken, makroekonomik göstergeler ile Orta Vadeli Programda belirlenen politika öncelikleri, kamu idarelerinin ihtiyaçları ve yürüttükleri önemli faaliyet ve projeler dikkate alınmıştır. B. Bütçe Sürecine İlişkin Hususlar 2015, 2016 ve 2017 yılları bütçe teklifleri 5018 sayılı Kanunun 15, 16, 17 ve 18 inci maddelerine uygun olarak çok yıllı bütçeleme anlayışı ile uyumlu bir şekilde hazırlanacaktır. Çok yıllı bütçelemenin başarılı bir şekilde sürdürülmesi, bütçe uygulamalarında kamu idareleri arasında gerekli işbirliği ve eşgüdümün sağlıklı bir şekilde yürütülmesine bağlı bulunmaktadır. Bütün kamu idareleri, önceki dönemlerde olduğu gibi 2015-2017 yıllarını kapsayan çok yıllı bütçe döneminde de aynı anlayışla hareket edeceklerdir. Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idareler, Bütçe Çağrısı ve eki Bütçe Hazırlama Rehberi ile Yatırım Genelgesi ve eki Yatırım Programı Hazırlama Rehberindeki esas ve usuller çerçevesinde 2015, 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin bütçe tekliflerini hazırlayacaklar ve 14 Ekim 2014 tarihine kadar kesinleşen bütçe tasarılarını Maliye Bakanlığına (Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğüne) göndereceklerdir. Orta Vadeli Mali Plan Cetveller |