26 Mayıs 2026 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 33265
YÖNETMELİK
Karadeniz Teknik Üniversitesinden:
KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DENEY HAYVANLARI
UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Araştırma: Genelleme yapılabilecek bilgiyi geliştirmek ya da katkıda bulunmak için planlanarak deney hayvanları üzerinde yapılan bilimsel çalışmayı,
b) Araştırmacı: Bilimsel araştırma, kontrol, test ya da eğitim amacıyla deney hayvanları üzerinde yapılan işlemlerden sorumlu olan ve deney hayvanları üzerinde uygulama yapma yetkisine sahip olan kişiyi,
c) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,
ç) Deney hayvanı: İlgili mevzuat hükümleri kapsamında bilimsel araştırma, eğitim, deney kontrol ve test amacıyla kullanılan veya kullanılacak omurgalı hayvanlarını,
d) Laboratuvar: Deneysel ve diğer bilimsel amaçlar için deney hayvanlarına müdahale yapılan birimi,
e) Merkez (KTÜ DEHAM): Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezini,
f) Müdür: Merkezin Müdürünü,
g) Rektör: Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörünü,
ğ) Sorumlu yönetici (veteriner hekim): 13/12/2011 tarihli ve 28141 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar İçin Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ş) bendinde tanımlanan veteriner hekimi,
h) Üniversite (KTÜ): Karadeniz Teknik Üniversitesini,
ı) Yerel Etik Kurulu: Karadeniz Teknik Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulunu,
i) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Merkezin Amacı ve Faaliyet Alanları
Merkezin amacı
MADDE 5- (1) Merkezin amacı; bilimsel araştırma, uygulama ve eğitim faaliyetlerinde kullanılmak üzere, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında, hayvan refah ve bakımında uluslararası standartlarda deney hayvanlarının üretimini, bakımını ve araştırıcılara teminini sağlamak, Merkezin faaliyet alanlarında gereken temel altyapı ve laboratuvar imkânlarını sağlamak ve araştırmalara teknik destek sunmak, uygulamalar yapmak, eğitim ve danışmanlık vermektir.
Merkezin faaliyet alanları
MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:
a) Bilimsel içerikli hayvan deneyi araştırmaları için çalışma ruhsatında belirtilen altyapıyı kurmak ve çalıştırmak.
b) Bilimsel araştırmalarda kullanılacak deney hayvanlarının üretilmesi ve bakımı için gerekli ortamı sağlamak.
c) Araştırma ve uygulamalar için yerli ve yabancı kuruluşlar ile iş birliği yapmak.
ç) Deney hayvanları üzerinde araştırma ve uygulama yapacak araştırmacılara yardım ve teşvik için kurs ve seminerler düzenlemek.
d) Üniversitenin Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu ile iş birliği içinde çalışmak ve gerektiğinde Merkezde yapılacak çalışmaları birlikte denetlemek.
e) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında üretim yapılmayan deney hayvanlarını gerektiğinde yasal üretici firmadan temin etmek ve bakımını sağlamak.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri
Merkezin yönetim organları
MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:
a) Müdür.
b) Yönetim Kurulu.
c) Danışma Kurulu.
Müdür ve görevleri
MADDE 8- (1) Müdür; Üniversitenin, deney hayvanları kullanım sertifikası olan, deney hayvanlarının kullanıldığı yayımlanmış çalışmaları bulunan Tıp Fakültesinde tam zamanlı görev yapan öğretim üyeleri arasından, Rektör tarafından üç yıllık süre ile görevlendirilir. Görev süresi dolan Müdür tekrar görevlendirilebilir veya süresinden önce görevden alınabilir. Müdürün görevi başında olmadığı hallerde müdür yardımcısı, müdür yardımcısı da bulunmazsa Yönetim Kurulu üyelerinden birisi Müdürlüğe vekâlet eder.
(2) Müdürün görevleri şunlardır:
a) Merkezi temsil etmek, Yönetim Kuruluna başkanlık etmek.
b) İlgili mevzuat hükümleri ve Yönetim Kurulu tarafından belirlenen ilkeler doğrultusunda Merkezin bilimsel ve idari işlerinin yürütülmesini sağlamak.
c) Araştırmacıların hizmetine sunulan Merkez olanaklarının, başvuru sırası dikkate alınarak, eşit şekilde kullanılabilmesi için gerekli plan ve düzenlemeleri yapmak.
ç) Merkezde yürütülen çalışmaların, kurumsal işleyiş kurallarına ve deney hayvanları üzerinde yapılan işlemlerin etik kurallara uygunluğunu denetlemek ve çalışanları bu konuda yönlendirmek.
d) Merkezin işleyişi, durumu, bilançosu ve yürütülen çalışmalar hakkında Yönetim Kuruluna ve ilgili birimlere bilgi vermek.
e) Her takvim yılının bitimini takip eden ocak ayı içinde, o yıla ait eğitim, araştırma, yatırım, gelir ve harcama faaliyetleri ile o yıl içinde Merkezde gerçekleştirilen çalışmalarda kullanılan hayvanların türleri, sayıları ve bu hayvanların kullanım amaçlarını içeren raporu Yönetim Kurulunun onayını aldıktan sonra Rektöre sunmak.
f) Merkezde yürütülen araştırmalarda kullanılan deney hayvanlarına ilişkin kayıtların tutulmasını sağlamak.
g) Yerel Etik Kurul ile eşgüdümü sağlamak.
ğ) Yurtiçi ve yurtdışındaki araştırma ve uygulama merkezleri, özel ve kamu kuruluşları, vakıf ve derneklerle iş birliği yapmak.
h) Deney hayvanlarının yetiştirilmesi, barınma ve beslenme koşullarının oluşturulması, ideal çalışma ortamının sağlanması ve Merkezin personel, araç gereç, deney hayvanı ve diğer gereksiniminin belirlenmesi ve bunların karşılanması için gerekli girişimlerde bulunmak.
ı) Merkez bünyesinde yürütülecek olan kurs, seminer, kongre ve sempozyum gibi bilimsel toplantıları planlamak, düzenlemek, yürütmek; deney hayvanlarıyla ilgili kitap, broşür, dergi, makale ve benzeri bilimsel dokümanları hazırlatmak ve yayımlatmak.
i) Merkezde acil durum eylem planı hazırlamak ve personeli bu konuda eğitmek.
Müdür yardımcısı
MADDE 9- (1) Müdüre çalışmalarında yardımcı olmak üzere Üniversite Tıp Fakültesinde tam gün görev yapan öğretim üyeleri arasından, Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıl süre ile bir müdür yardımcısı görevlendirilir. Süresi dolmadan görevinden ayrılan müdür yardımcısının yerine kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usul ile yeni müdür yardımcısı görevlendirilir. Müdürün görevi sona erdiğinde müdür yardımcısının da görevi sona erer.
Yönetim Kurulu
MADDE 10- (1) Yönetim Kurulu; Müdür, müdür yardımcısı, sorumlu yönetici veteriner hekim ve Merkezin faaliyet alanlarında çalışmaları bulunan Üniversite öğretim üyeleri veya deney hayvanları kullanım sertifikasına sahip öğretim görevlileri arasından Rektör tarafından görevlendirilen en fazla altı üye dahil dokuz üyeden oluşur.
(2) Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıldır. Görev süresi biten üyeler yeniden görevlendirilebilir. Süresi dolmadan ayrılan üyelerin yerine aynı usulle kalan süreyi tamamlamak üzere yeni üyeler görevlendirilir. Geçerli mazereti olmaksızın üç kez Yönetim Kurulu toplantısına katılmayanların üyelikleri son bulur.
(3) Yönetim Kurulu yılda iki kez ve gerektiğinde Müdürün çağrısı üzerine toplanır. Toplantı salt çoğunluğun katılımı ile yapılır. Müdürün katılmadığı toplantıya müdür yardımcısı başkanlık eder. Yönetim Kurulunda tüm kararlar oy çokluğu ile alınır. Oylamada eşitlik çıkması halinde, Müdürün oyu yönünde çoğunluk sağlanmış kabul edilir.
(4) Yönetim Kurulu toplantılarında alınan kararlar ve tavsiyeleri içeren rapor Rektörün bilgisine sunulur.
Yönetim Kurulunun görevleri
MADDE 11- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:
a) İlgili mevzuat hükümlerine göre Merkezin genel çalışma düzenini tespit etmek ve ilgili diğer yönetim konularında karar verip girişimlerde bulunmak.
b) Merkezin kuruluş amaçlarının gerçekleştirilmesi ve uygulanmasında Müdüre yardımcı olmak.
c) Merkezde üretilen deney hayvanları ve hayvan bakım ücretlerini değişen şartlara göre düzenlemek.
ç) Merkez bünyesinde düzenlenecek deney hayvanları ve araştırmalarla ilgili kurs ve seminerler planlamak ve yürütmek.
Danışma Kurulu ve görevleri
MADDE 12- (1) Danışma Kurulu; Müdürün başkanlığında, Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları ile istekleri halinde kamu kurumları ve özel sektör kuruluşlarında araştırmacı veya AR-GE yöneticisi olarak görev yapan kişiler arasından Yönetim Kurulunun önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen en fazla dokuz üyeden oluşur. Görev süresi dolmadan görevinden ayrılan üyelerin yerine kalan süreyi tamamlamak için aynı usulle yeni üye görevlendirilir. Görev süresi biten üyeler yeniden görevlendirilebilir.
(2) Danışma Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine yılda en az bir kez toplanır. Müdür, Danışma Kurulunun üye tam sayısının salt çoğunluğunun toplantı talep etmesi durumunda Danışma Kurulunu en geç bir ay içinde toplantıya çağırır. Danışma Kurulu toplantılarında toplantı ve karar nisabı aranmaz.
(3) Danışma Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Merkezin stratejik hedefleri ve eylem planları ile ilgili Yönetim Kuruluna önerilerde bulunmak.
b) Her yılın sonunda Merkezde yapılan bilimsel ve teknolojik faaliyetleri stratejik hedefler ve eylem planı çerçevesinde incelemek, değerlendirmek ve rapor hazırlamak.
c) Yönetim Kurulunun ihtiyaç duyduğu konularda danışmanlık hizmeti vermek ve tavsiye niteliğinde görüş ve öneri bildirmek.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sorumlu yönetici (veteriner hekim) ve görevleri
MADDE 13- (1) Sorumlu yönetici, Müdüre bağlı olarak ve onun denetiminde çalışır.
(2) Sorumlu yöneticinin görevleri şunlardır:
a) Laboratuvar hayvanlarının üretim ve bakımını sağlamak, kontrol etmek ve düzenlemek.
b) Laboratuvar hayvanlarında yapılan işlemlerin etik kurallara uygunluğunu takip etmek ve araştırıcıları bu konuda bilinçlendirmek.
c) Araştırmalar sırasında danışman veteriner hekimlik görevi yapmak.
ç) Merkez dâhilinde kullanılan laboratuvar hayvanlarının kaydını tutmak.
d) Merkez dâhilinde kullanılan sarf malzemelerinin kaydını tutmak.
e) Merkezdeki demirbaş malzeme ve cihazların korunma ve bakımının sağlanmasını kontrol etmek.
f) Projelerle ilgili bilgileri, kayıtları ve Müdürün Merkez dâhilinde uygun gördüğü verileri bilgisayar ortamına taşımak ve Müdüre rapor vermek.
g) Projelerde kullanılan laboratuvar hayvanlarının hafta sonu ve resmî tatil günlerindeki bakımları için Müdürün uygun göreceği şekilde planlama yapmak.
ğ) Müdürü çalışmalar, işleyiş ve aksaklıklar konusunda bilgilendirmek.
h) Üretilen hayvanların sağlığını ve tür özelliklerinin saflığını korumak.
ı) Merkez bünyesindeki hayvanlara yönelik koruyucu hekimlik faaliyetlerinde bulunmak.
Araştırıcıların çalışma şekli ve sorumlulukları
MADDE 14- (1) Merkezde görevlendirilen araştırıcıların çalışma şekli ve sorumluluklarına ilişkin esaslar şunlardır:
a) Merkezde yürütülecek tüm çalışmalar Yerel Etik Kurul onayı ile yapılır.
b) Merkez bünyesinde yürütülecek tüm hayvan deneyleri, Yerel Etik Kurul tarafından düzenlenmiş kurstan sertifika almış ya da denkliği Yerel Etik Kurulca kabul edilmiş sertifikalara sahip araştırıcılar tarafından yürütülür.
c) Araştırma başvurularında, araştırıcıların kişisel beyanı esastır. Müracaat formlarında veya çalışmalarla ilgili her türlü beyanda verilen bilgilere ilişkin her türlü yasal ve etik yükümlülük araştırıcıya aittir.
ç) Araştırıcılar, çalışmalarını Yerel Etik Kurulun çalışma ilkeleri ve Merkezin çalışma koşullarına uygun olarak yürütür.
d) Araştırıcılar, çalışmalarında bilimsel araştırmaların temel kuralları olarak kabul edilen zarar vermeme, saygılı olma, şeffaflık, dürüstlük ve gizlilik ilkelerine uygun davranırlar.
e) Araştırıcılar, çalışmalarının her aşamasında Merkez yetkililerinin denetimine tabidir.
Personel ihtiyacı
MADDE 15- (1) Merkezin akademik, teknik ve idari personel ihtiyacı 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine göre Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından görevlendirilen personel tarafından karşılanır.
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 16- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 5199 sayılı Kanun, 2547 sayılı Kanun, Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar için Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 17- (1) 20/1/2014 tarihli ve 28888 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karadeniz Teknik Üniversitesi Cerrahi Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 18- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 19- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörü yürütür.