Münhasıran röntgen şuaı vasıtasile teşhis veya hem teşhis ve hem tedavi yahut radiyom veya radiyom emanasiyonu yahut radiyom mürekkebatile veya her türlü elektrik aletlerile tedavi yapmak için müessese açmak Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletinin iznine bağlıdır.
Birinci maddede adı geçen müesseseler yalnız ihtısas vesikası almış tabipler tarafından açılabilir. Bu tabipler açacakları müessesenin adresini ve kullanacakları cihazların marka ve nevilerini ve radiyom miktarını ve şeklini bildiren bir istida ile Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletine müracaat ederler. Bu istidaya binanın bir krokisini ve vesikalarının birer örneğini de bağlarlar. Vekaletçe müessese tetkik ve teftiş ettirilerek hasıl olacak neticeye göre yazı ile izin verilir.
İzin alınmadan bu kabil müessese işletilemez ve buralara hasta kabul olunamaz.
Birinci maddede yazılı müesseselerin bina vasıfları ve hastalarla mütehassısları ve orada çalışan veya bulunan başkalarının elektrik cereyanı ve röntgen şuaı ve radiyom arızalarından korunacak tertiplerle bunlara ait levazımın şartları ve radiyom için bir müessesede bulunması lazımgelen en az miktar ve elektrikle tedaviye mahsus aletlere ait vasıf ve şartlar hakkında Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.[1]
Birinci maddede yazılı müesseseler dışında tedavi maksadile açılan diğer her nevi fizyoterapi ve bunlara benzer müesseseler de izne tabi olup bunların vasıf ve şartları hakkında Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
Röntgen ve radiyom ve elektrikle tedavi müesseselerinde buraya kabul edilen hastaları kayda mahsus ve Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletince hazırlanan örneklere uygun protokol defterleri tutulması mecburidir.
Röntgen ve radiyom ve her nevi elektrik aletleri ile tedavi ancak müessese mes'ul mütehassısı tarafından veya nezareti altında yapılır ve her tedavi seansının bitmesinden sonra her hasta için ayrı olarak tutulacak bir müşahede varakasına yapılan tedavinin nevi ve devam müddeti ve cereyanın kuvveti veya tatbik edilen radiyomun miktar ve şekli ve tedavi yapılan nahiyenin genişliği ve sair tafsilat kaydedilerek mütehassıs tarafından imza edilir. Bu müşahede kağıtları, en az üç sene muhafaza edilir.
Tabipler ve diş tabipleri muayenehanelerinde yalnız tedavileri altında bulunan hastalarda teşhis için kullanılmak üzere röntgen teşhis aletleri veya tedavi için faradizasyon,galvanizasyon, diyatermi ve sair cihazları bulundurabilirler. Bu cihazlar ve bulundukları yerler üçüncü maddeye göre yapılacak yönetmelikteki şartlara uygun olarak her türlü arızalara mani olacak şekilde tertibatı havi olmaları lazımdır.[3]
Bu cihazları kullanmak için hususi izin almağa lüzum yoktur.Yalnız böyle cihazlar konulduğu ve kullanıldığı bir hafta içinde o yerin en büyük sıhhat memurluğuna yazı ile bildirilmesi mecburidir.
Tabip ve diş tabipleri muayenehanelerinde bulunduracakları ve kendilerinin kullanacakları bu cihaz ve aletleri iyi kullanmağa muktedir olduklarını bir vesika ile isbata veya bir mütehassıs yanında en az üç aylık bir kurs veya staj yapmağa mecburdurlar.
Bu maddenin birinci fıkrasına göre muayenehanelerinde cihaz ve alat bulunduracak tabip veya diş tabiplerinin tedavileri altında olan hastalardan başkasının röntgenle teşhis veya elektrikle tedavi için para ile hariçten hasta kabul ettikleri takdirde birinci maddede yazılı şartlara göre izin almağa mecburdurlar.
Resmi ve hususi hastaneler, sanatoryumlar veya bunlara benzer müesseselerde bulunan ve birinci maddede yazılı teşhis ve tedavi aletlerinin tertibatı, üçüncü maddeye göre yapılacak yönetmeliğe uygun olması lazımdır.[4]
Hususi hastanelerde yapılan ve hariçten para ile yalnız bu aletlerden istifade etmek üzere hasta kabul edilen tesisat için birinci maddede gösterilen şekilde izin almak lazımdır.
Her türlü röntgen, radiyom ve elektroterapi müesseselerile tabip ve diş tabipleri muayenehanelerindeki teşhise mahsus röntgen ve diğer elektrik tedavi cihaz ve aletleri ve fizyoterapi müesseseleri Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletince teftiş ettirilir. Teftiş sırasında alakalılar, istenilen izahatı vermeğe ve beşinci ve altıncı maddelerde yazılı defterleri ve müşahede kağıtlarını göstermeğe mecburdurlar.
Bu kanunda gösterilen salahiyete haiz olmıyanlar veya salahiyetli olup da birinci maddeye uyarak izin almamış olanlar tarafından işletilen röntgen ve radiyom ve elektroterapi ve sair fizyoterapi müesseseleri Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletinin salahiyetli makam ve memurları tarafından verilecek müzekkere üzerine o yerin en büyük mülkiye amirinin vereceği emirle hemen kapatılır.
(Değişik: 23/1/2008-5728/91 md.)
Mütehassıs olduğu hâlde bu Kanunda yazılı müesseseler için izin almayan kişiye üçbin Türk Lirası; bu müesseseleri açan mütehassıs olmayanlara ise, beşbin Türk Lirası idarî para cezası verilir.
Üçüncü ve dördüncü maddelerde yazılı yönetmeliklerle tesbit edilecek vasıf ve şartlara uygun olmadığı teftiş neticesinde görülen müesseseler noksanlarının tamamlanmasına kadar Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekilliği makam ve memurlarının vereceği müzekkere üzerine o yerin mülkiye amirinin emrile kapatılır.[5]
Tabip ve diş tabiplerinin muayenehanelerinde bulunan cihazlarla sair elektrik tertibatı yönetmeliğe uygun bulunmadığı takdirde bunların da noksanlarının tamamlanmasına kadar kullanılamıyacak bir şekilde bulundukları yerde işletilmekten yukarıki fıkra hükmü dairesinde menedilir. (1)
(Değişik: 23/1/2008-5728/92 md.)[6]
3 üncü maddede adı geçen yönetmelikteki vasıf ve şartlara uygun olmayan cihazları kullananlara üçbin Türk Lirası idarî para cezası verilir.
Bu Kanunda yazılı olan idarî para cezaları mahallî mülkî amir tarafından verilir.
(Mülga: 23/1/2008-5728/578 md.)
(Ek: 21/1/2010-5947/9 md.)
İyonlaştırıcı radyasyonla teşhis, tedavi veya araştırmanın yapıldığı yerler ile bu iş veya işlemlerde çalışan personelin haftalık çalışma süresi 35 saattir. Bu süre içerisinde, Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikte belirtilen radyasyon dozu limitleri de ayrıca dikkate alınır. Doz limitlerinin aşılmaması için alınması gereken tedbirler ile aşıldığı takdirde izinle geçirilecek süreler ve alınacak diğer tedbirler Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Geçici madde 1 – (3153 Sayılı Kanunun kendi numarasız Muvakkat maddesi olup teselsül için numaralandırılmıştır.) A – Bu kanunun neşri tarihinde mevcut röntgen ve radiyom ve elektroterapi müesseseleri sahipleri bir ay içinde bulundukları yerin en büyük sıhhat memurluğuna bir beyanname vererek üçüncü maddede yazılı malümatı vesikalarile birlikte vermeğe mecburdurlar.
Muayenehanelerinde yalnız teşhise mahsus röntgenle elektrik tedavi aletleri bulunduran tabip ve diş tabipleri de bu müddet içinde beyanname vermek mecburiyetindedirler.
Tertibatı üçüncü maddede yazılı nizamnameye uygun olmıyan müessese sahiplerile muayenehanelerinde röntgen ve elektrik cihazı bulunduran tabip ve diş tabipleri salahiyetli makam tarafından noksanın tesbitile kendilerine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde noksanlarını ikmale mecburdurlar.
Muayyen zamanda beyanname vermiyenler 25 liradan 100 liraya kadar hafif para cezasile cezalandırılırlar.
B – Dördüncü maddede yazılı fizyoterapi müesseseleri sahipleri bu husustaki nizamnamenin neşri tarihinden itibaren bir ay içinde bulundukları yerin en büyük sıhhat memuruna bir beyanname ile, nizamname ile istenilen malümatı vesikalarile birlikte vermeğe mecburdurlar. Bu müesseselerin tertibat ve aletlerinde noksan bulunduğu anlaşılırsa salahiyetli makam tarafından noksanın tesbit ve alakalılara tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde tamamlamağa mecburdurlar.
Muayyen zaman içinde bu bentte yazılı mecburiyetleri yapmıyanlar 25 liradan 100 liraya kadar hafif para cezasile cezalandırılırlar.
C – (A) ve (B) fıkralarında yazılı müessese ve muayenehanelerde bulunan ve nizamnamelerdeki vasıf ve şartlara uygun olmıyan röntgen, fizyoterapi vesair elektrik teşhis ve tedavi aletleri sıhhat ve hayata zarar verecek halde oldukları anlaşılırsa noksanlarının ikmaline kadar bu kanunda yazılı usul mucibince kapattırılır veya kullanmaktan menedilir.
Bu hükme aykırı harekette bulunan müessese sahiplerile tabip ve diş tabipleri hakkında bu kanunun 11 inci maddesi hükmü tatbik olunur.
Bu kanun neşri tarihinden muteberdir.
Bu kanunun hükümlerini icraya Adliye, Dahiliye ve Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekilleri memurdur.
3153 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA
ANAYASA MAHKEMESİ İPTAL KARARLARININ
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE
| Değiştiren Kanunun/KHK’nin veya İptal Eden Anayasa Mahkemesi Kararının Numarası | 3153 Sayılı Kanunun Değişen veya İptal Edilen Maddeleri | Yürürlüğe Giriş Tarihi |
| 2790 | – | 22/1/1983 |
| 4854 | – | 6/5/2003 |
| 5728 | 11, 13, 14 | 8/2/2008 |
| 5947 | Ek Madde 1 | 30/1/2010 |
| KHK/698 | 3, 4, 7, 8, 12, 13 | 24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte |
