Tasarı/teklif madde 1
→ yürürlükteki madde 1— Kanunun amacını belirlemektedir.
Kaynak: TBMM 21. Dönem S. Sayısı 367 (Esas No: 1/501) · belgeyi aç · TBMM kaydı. Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.
1961 yılından itibaren ülkemizde planlı döneme geçilmiş, ekonomik ve sosyal kalkınma esasları, plan ve yıllık programlara göre yürütülmeye başlanmıştır.
Bu cümleden olarak bölgesel kalkınmada dengelerin sağlanması amacıyla Organize Sanayi Bölgelerinin oluşturulması gündeme gelmiş bulunmaktadır.
Sanayi bölgelerinin kuruluşundaki yasal dayanaklar; 1967 yılında çıkarılan ve bazı maddeleri daha sonra iptal edilen 933 sayılı “Kalkınma Planının Uygulanması Esaslarına Dair Kanun” ile yine 30.10.1984 tarihli ve 3067 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi ile ilga edilen 77 sayılı “Uzun Vadeli Planın Yürürlüğe Konulması ve Bütünlüğünün Korunması Hakkındaki Kanun” olmuştur.
Şimdiki durumda, organize sanayi bölgelerinin faaliyetleri yalnızca, 31.1.1982 tarihli ve 17591 sayılı Resmî Gazetede Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca yayımlanmış olan Fonlar Yönetmeliğine göre yürütülmektedir.
Ancak, sözkonusu yönetmelik münhasıran Müteşebbis Teşekküllerle Bakanlık arasındaki kredi münasebetlerini düzenlediği cihetle tüzelkişiliği bulunmayan bu teşekküllerin kuruluş, çalışma usul ve esasları konusundaki mevzuat boşluğu sürmektedir.
Dolayısıyla, mülk edinememek, kredi sözleşmesinde taraf olamamak, adına kamulaştırma yapamamak, teminat verememek durumundaki müteşebbis heyet faaliyetleri, ancak katılan kurum ve kuruluşlar adına yürütülmeye çalışılmaktadır.
Bu ise, organize sanayi bölgelerinin kurulmasını, bu amaçla sanayiciye devletçe tanınan kredi imkânının kullanımını önemli ölçüde yavaşlatan olumsuz bir etkendir.
Hazırlanmış olan Tasarı, Organize Sanayi Bölgesine hükmî şahsiyet kazandırmakla, amacı çerçevesindeki hak ve borç edinebilme imkânı getirmekte; ağırlıklı sermayesi devlet kredisinden oluşan bu kuruluşun devlet gözetiminde ve fakat müstakil organlarınca yönetimini öngörmektedir.
Ayrıca, iştirakçi kuruluşların bundan böyle bölge işlemlerini kendi adlarına yürütmelerindeki güçlükler giderilmekte;
getirilen muafiyet ve istisnalarla bölge oluşumlarına teşvik sağlanmaktadır.
Hazırlanan bu tasarıyla özel organize sanayi bölgeleri kurabilme imkânları da getirilmiştir.
— Kanunun amacını belirlemektedir.
— Kanunun kapsadığı hususlar sayılmıştır.
— OSB’nin tanımı yapılmış ve kısaltmalar açıklanmıştır.
— OSB’nin nerelerde ve hangi kurum ve kuruluşların katılımı ile kurulacağı ve arazi temini ile ilgili hususları belirlemektedir.
— OSB’ye hükmî şahsiyet tanınmakta ve adına kamulaştırma yapılabilme imkânı getirilmektedir.
— OSB hükmî şahsiyetinin organlarını belirlemektedir.
— Müteşebbis heyetin oluşumunu, görevlerini ve üyelerin görev süresini hükme bağlamaktadır.
— Yönetim Kurulunun seçimini ve üyelerin görev bülümü ile süresini ve çalışmalarını belirlemektedir.
— Denetim Kurulunun seçimini ve görev süresi ile yapacağı işleri belirlemektedir.
— Bölge Müdürü ile müdürlükte görev yapacak idarî ve teknik personelin ne şekilde atanacağını belirlemektedir.
– OSB’nin ne şekilde temsil ve ilzam edileceğini belirlemektedir.
— OSB’nin gelir kaynaklarını belirlemektedir.
— OSB’nin oluşumuna katılan kurum ve kuruluşların katılma paylarının taahhüt şeklini, taahhüdün hükmünü ve iade usulü ile bu konudaki muhtemel anlaşmazlıkların çözüm yolunu belirlemektedir.
— OSB’nin Bakanlıktan alacağı krediye ilişkin esasları hükme bağlamaktadır.
— Bölgedeki arsa satış esaslarını belirlemektedir.
— Yönetim aidatlarını ne şekilde düzenleneceğini hükme bağlamaktadır.
— OSB’nin organlarında görev alacak kişilerin parasal ve özlük haklarının tespit şeklini belirlemektedir.
— OSB tarafından sanayicilere tahsis edilen arsaların tâbi olacağı kısıtlamaları göstermektedir.
— Bölgedeki ortak kullanıma açık yerlerin mülkiyeti, tasarruf ve masraf konularını hükme bağlamaktadır.
— Bölgelerdeki alt yapı tesislerinin kurma, kullanma ve işletme konularına açıklık getirmektedir.
— OSB’nin kuruluşunu teşvik amacıyla vergi, resim ve harç muafiyeti getirmektedir.
— OSB organlarında görev alanlar ile sair personelin kanun ve yönetmeliklere aykırı fiil ve işlemlerinden dolayı ceza şekli belirlenmektedir.
— OSB kuruluş protokolünün bir örnek olması ve işlemlerinin kanuna, yönetmeliklere, kuruluş protokolüne uygunluğunun sağlanması maksadıyla Bakanlığın gözetim ve denetimi ile yükümlülüklerini yerine getirmeyen OSB’lere ait yaptırımlar ve ihaleler ile ilgili hususlar belirlenmiştir.
— Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki OSB’lerde tashihen tescil işlemleri belirlemektedir.
— Kuruluş işlemleri tamamlanan ve belli bir seviyeye gelen OSB’lerde yönetim değişikliği ile ilgili hususları hükme bağlamaktadır.
— Özel OSB’ler ile ilgili hususlar hükme bağlanmaktadır.
– Bu Kanunla ilgili yönetmeliklerin çıkarılacağı süre ve Bakanlığın gerekli tedbirleri alacağı belirtilmektedir.
— Kanunun yürürlüğe girmesinden önce kurulmuş olan OSB müteşebbis heyetlerinin bu Kanuna ne şekilde ve ne kadar zamanda uyum sağlayacaklarını hükme bağlamaktadır.
— 5590 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin (r) bendinin (5) numaralı alt bendine göre kurulmuş olan OSB’ler ile ilgili açıklamalar getirilmiştir.
— Daha önce kurulmuş OSB’lerde müteşebbis heyete iştirak etmiş fakat 4 üncü maddede sayılan kurum ve kuruluşlar arasında yer almayan iştirakçi kuruluşların hak ve yükümlülüklerinin devam edeceği belirtilmiştir.
— Daha önce başlatılan kamulaştırma işlemlerinin ilgili kurumlarca sonuçlandırılacağını hükme bağlamaktadır.
— Daha önce kurulmuş olan Organize Küçük Sanayi Bölgelerinin müteşebbis heyet oluşumu ile genel kurul teşkiline açıklık getirilmektedir.
— Yürürlük maddesidir.
— Yürütme maddesidir.