T.C. Ziraat Bankası A.ş. ve Tarım Kredi Kooperatifleri Tarafından Üreticilere Kullandırılan ve Sorunlu Hale Gelen Tarımsal Kredilerin Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun

- Madde ile, Kanunun amacı belirlenmiştir. Kredilerin, ekonomik kriz, olumsuz iklim koşulları ve doğal afetler gibi nedenlerle sorunlu hale gelmesi dikkate alınarak, Banka kaynakların dan gerçek ve tüzel kişilere 31.1.2002 tarihinden önce, TKK tarafından ortaklarına 1.5.2003 tarihin den önce açılmış olması öngörülmüştür. Ayrıca, Kanunun yayımı tarihi itibarıyla yukarıda belirtilen nedenlerle takip hesaplarında kayıtlı bulunan krediler ile bu tarihlerden önce kullandırılmış ve bu Kanunun yayımı tarihinden önce takip hesaplarında iken Banka ve TKK tarafından getirilen düzen lemeler çerçevesinde ödeme planına bağlanmış olan tarımsal krediler de kapsama alınmıştır.

- Madde ile, kredilere uygulanan yüksek faizler nedeniyle sorunlu hale gelen tarım sal kredilerin ödenebilir bir tutara indirilmesi amaçlanmıştır.

Söz konusu kredilere takip hesaplarında cezai faiz uygulamasından tamamen vazgeçilmiş ve kullandırılan krediye, kullandırım tarihinden itibaren tarımsal kredilere uygulanan getiri oranı veya Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE) tarafından tespit edilen tarım sektörüne ilişkin toptan eşya fiyat en deksi (tarımsal TEFE) dikkate alınarak hesaplanan ve Kanunun ekinde yer alan yıllık ortalama ar tış oranlarından düşük olanının uygulanması esası benimsenmiştir.

Ayrıca, Kanunun yayımı tarihinden önce yapılan tahsilat ve tediyelerin valör tarihleri itibarıyla dikkate alınması hususu düzenlenerek herhangi bir hak kaybına sebebiyet verilmemesi amaçlanmıştır.

Kredinin kullandırım tarihinden anlaşılması gereken, vadesinde geri ödenmeyerek takip hesap larında izlenen kredinin kullandırım tarihidir.

Örneğin; üretici (A)'ya 15.10.1995 tarihinde 30.9.1996 vadeli olarak 1 milyar TL bitkisel üretim kredisi kullandırılmış ve üretici vadesinde borcunu kapatmıştır. Bilahare 30.3.1997 tarihin de 28.2.1998 vadeli olarak 2 milyar TL hayvancılık kredisi kullandırılmış ve üretici bu borcunu da vadesinde kapatmıştır. Aynı üreticiye 15.10.1999 tarihinde 30.9.2000 vadeli olarak 3 milyar TL bit kisel üretim kredisi kullandırılmış ancak üretici söz konusu krediye ilişkin borcunu vadesinde ödeyemediği için kredi takip hesabına intikal etmiş ise, bu üretici için kredinin kullandırım tarihi olarak 15.10.1999 tarihi esas alınacaktır.

Diğer taraftan, TKK'nın Bankaya ödenmemiş borçlarına ödeme kolaylığı getirilirken, geçmiş yıllara dayanan ve cari hesap şeklinde devam eden kredi ilişkisi dikkate alınarak 1.1.2000 tarihin den önce kullandırılan kredilerde 1.1.2000 tarihinin kredi kullandırım tarihi olarak esas alınması ön görülmüştür.

Örneğin : (A) Tarım Kredi Kooperatifine 15.9.1990 tarihinde, bitkisel üretim kredisi carî hesabı açılmış ve hesap devresi yıl sonu olarak belirlenmiştir. Kooperatife yıl içerisinde muhtelif tarihlerde kredi kullandırılmıştır. Yıl sonunda tahakkuk eden faiz ödenmediğinde anapara borcuna ilave edilmiş ve aynı hesaptan aynı yöntemle müteakip yıllarda da kredi kullandırılmaya devam edilmiştir. 2001 yılından itibaren hesap devresi kooperatifin tahsilat dönemine bağlı olarak 31.8.2001 tarihi olarak belirlenmiştir. (A) Kooperatifi, 31.8.2001 tarihinde tahakkuk eden faizi ödeyemediğinden kredisi takip hesaplarına alınmıştır. Bu kooperatif için kredi kullandırım tarihini carî hesap ilişkisi nedeniyle geriye doğru tespit etmek mümkün bulunmadığından, kredi kullandırım tarihi olarak 1.1.2000 tarihi esas alınmaktadır.

- Madde ile, ödeme esasları belirlenmiş ve 1.5.2003 tarihi itibarıyla tespit edilen top lam borç miktarının % 10'u tutarında peşinatın Kanunun yayımı tarihinden itibaren altmış gün içinde ödenmesi öngörülmüş, kalanın ise ürün hasat dönemi dikkate alınarak 2003 yılı ekim ayından baş lamak üzere her yılın Ekim ayı sonuna kadar ödenerek üç eşit taksitte tasfiyesi imkânı getirilmiştir.

Ayrıca, madde ile tespit edilen borç tutarına ödeme süresi boyunca değer artışı uygulan mayacağı yönünde düzenleme yapılmış ve Kanunun yayımı tarihinden itibaren altmış gün içinde borcun tamamının peşin ödenmesi halinde ilaveten % 30 oranında indirim öngörülmüştür.

Diğer taraftan, son yıllarda TKK'nın Bankaya ödenmemiş borçları önemli tutarlara ulaşmıştır.

TKK'nın Kanun ile getirilen düzenlemeden yararlanarak borçlarını tasfiye edebilmeleri için peşinatsız ödeme planına ihtiyaç olduğu gerçeği göz önünde bulundurularak bu yönde düzenleme yapılmıştır.

- Madde ile, başvuru süresi ve usulü belirlenmiş, hak kayıplarının önlenmesini teminen başvuruların Kanunun yayımı tarihinden itibaren altmış gün içinde yazılı usulde yapılması öngörülmüştür.

- Madde ile, mevcut takiplere devam edilmesinin veya yeni takip başlatılmasının, borcunu ödemek isteyenlere bilirkişi ücreti, haciz, satış gibi masrafların yükletilmesi sonucunu doğuracağı, bunun ise hakkaniyete uygun olmayacağı, ayrıca kamu görevlileri ile yargı birimlerinin gereksiz yere meşgul edilmemesi hususları dikkate alınarak takiplerin durdurulması öngörülmüş, Kanunun yayımı tarihinden itibaren altmış gün içinde müracaat etmeyen ve peşinat ödemeyenler, TKK'ya kullandırılan kredilerde ise 2003 yılı Ekim ayı sonuna kadar ilk taksit tutarını ödemeyen ler hakkında takiplerin kaldığı aşamadan devam etmesi düzenlenmiştir.

- Madde ile, ödenmesi gereken taksitlerin Kanunda öngörülen sürelerde ödenmediği takdirde ne şekilde işlem yapılacağı açıklanmıştır. Borçlulara, ödenmeyen ya da eksik ödenen tak sitlerin gecikilen her ay için bir önceki ay DİE tarafından ilan edilen tarımsal TEFE artış oranların dan 5 puan fazlası ile ödenmesi şartıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanmaya devam etmeleri im kânı getirilmiştir.

- Madde ile, borçları yeniden yapılandırılan üreticiler tarafından taahhütlerine uygun ödeme yapılmaması halinde haklarındaki takiplere kalındığı yerden devam edileceğinden, alacak ların teminatlarında eksilme meydana gelmemesi amaçlanmıştır.

- Madde ile, 7.3.2002 tarihli ve 2002/3893 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 5 inci maddesinin Hazine kaynağına dönüştürülen kredilerin tahsil ve tasfiyesinde, Bankanın ve TKK'nın kendi kaynaklarından kullandırdıkları kredilere sağlamış oldukları faiz indirimi, taksitlendirme gibi ödeme kolaylıkları ile ilgili kendi usul ve esaslarının uygulanacağı yolundaki hükmüne paralel bir düzenleme yapılmış ve borçlulara getirilen ödeme kolaylıklarında birlik sağlanması amaçlanmıştır.

- Madde ile, bu Kanunda yer almayan hususlar hakkında ilgisine göre Banka ve TKK mevzuatının uygulanması öngörülmüştür.

Ayrıca, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan ödemelerin iade edilmeyeceği ön görülmüştür. Ancak, şahısta hata ve mükerrer tahsilat gibi hallerde iade yapılabileceği tabiidir.

Borcun hesaplanmasına ilişkin 2 nci maddenin uygulanmasında 2003 yılı için, ekli listede yer alan 2002 tarımsal TEFE yıllık ortalama artış oranı esas alınacaktır.

4603 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin (1) numaralı fıkrası hükümlerinin bu Kanun çer çevesinde yapılan işlemlerde uygulanmayacağı belirtilmiştir.

Diğer taraftan, Banka ve TKK yönetim kurullarına bu Kanundan yararlanmak isteyenler için başvuru ve peşinat ödeme süresini bir ay uzatma yetkisi verilmektedir.

- Yürürlük maddesidir.

Yürütme maddesidir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLİĞİNA Hazırlamış olduğum çiftçilerin TC. Ziraat Bankasına, Tarım Kredi Kooperatiİlerine. Tarım İş letmeleri Genel Müdürlüğüne, Türkiye Ziraî Donatım Kurumu, Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğüne olan Borç Faizlerinin Silinmesine Dair Kanun Teklifim Gerekçeleri ile birlikte ekte sunulmuştur. Gereğini arz ederim.

Ensar Öğüt Ardahan GENEL GEREKÇE Son yıllarda tarımsal girdilerde anormal artışlar meydana gelmesine rağmen çiftçilerin eline geçen fiyatlar aynı oranda değer kazanmamıştır. Bu durum çiftçilerin gün geçtikçe fakirleşmelerine ve dolayısıyla devlete olan borçlarını ödeyemez duruma gelmelerine neden olmuştur. Çiftçilerin yeniden üretimlerini artırmaları için 1998'den itibaren (1998 dahil) 2000 yılına kadar olan borç faizlerinin af edilmeleri ve ana paranın 3 taksitte ödenmesi düşünülmüş, ve Tasan bu amaçla hazırlanmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ