Kaynak: TBMM S. Sayısı 9 · belgeyi aç · TBMM kaydı. Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Bu kanunda tasarı metni belgede okunamadığı için numaraların yürürlükteki metinle örtüştüğü doğrulanamadı; yanlış maddeye bağlamamak için gerekçeler tasarıdaki sırasıyla, bağlanmadan verilmiştir.
Eskiden beri memleketimizin büyük bir sağlık problemi olan sıtma, bilhassa Birinci Dünya Harbi sıralarında tahribatını âzami haddine ulaştırmış bulunuyordu. Filhakika 1917 - 1924 yılları arasında yapılan tetkiklere nazaran memleket nüfusunun takriben %. 75 i sıtmadan muztarip idi.
Buna rağmen Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti kurulup dâ sıtma mevzuu ehemmiyetle ele alınıncaya kadar bu hususta hiçbir ciddî tedbire de tevessül olunmamıştı. 1926 da çıkarılan 839 sayılı Kanun la memleketimizde ilk defa sıtma ile mücadeleye başlandı.
1926 - 1939 yılları arasında 839 sayılı Sıtma Savaş Kanunu tatbikatından iyi neticeler alınmış iken 1939 senesinde İkinci Dünya Harbinin başlaması üzerine sıtma ilâçlarının ihtiyacı karşılıyacak şekilde temin ve tedarik edilememesi ve mevcut stokların bitmesi yüzünden memleketin muhtelif yerlerinde muhtelif şiddette sıtma epidemileri baş göstermiştir. Bu durumu önlemek üzere 1945 de bir yıl süreli olarak çıkarılan 4707 sayılı (Olağanüstü Sıtma Savaş Kanunu) ile hastalıkla amansız bir mücadeleye girişilmiş ve bu senenin hitamında bu kanun yürürlükten kaldırılarak bunun ye rine 4871 sayılı Kanun ikame edilmiştir.
Halen bu kamum göre memelektimizde sıtma ile savaşa devam olunmaktadır.
1926 -. 1950 yılları arasında daha ziyade sürl'e mücadelesi ve sıtmalılara meccanen ilâç tevzii gibi klâsik metot ve usullerle yapılan sıtma savaşı, sıtma vakalarını oldukça azaltmış bulunuyordu.
ikinci Dünya Harbi içinde sivrisineklerin imhası maksadiyle bütün dünyada DDT kullanılmaya başlanmasından sonra bunun müessir bir silâh olduğu anlaşıldı. Bu madde memleketimizde de ev velâ tecrübe mahiyetinde ve mahdut miktarlardasonradan geniş ölçüde kullanıldı; beher metre ka re satha iki gram isabet edecek şekilde ve umumi olarak yapılan ve her sene tekrarlanan kalıcı DDT püskürtmelerinden çok iyi neticeler alındı.
Bu suretle son beş sene içinde bir taraftan kalıcı DDT tatbikatı ile nâkillerin imhası suretiyle in tikalin kısmen önlenmesi, diğer taraftan hastaların takip ve tedavileri sayesinde sıtma halen memleketimizde asgari hadde indirilmiş bulunmaktadır.
Filhakika 1950 de yapılan muayenelerde nüfusun % 7 sinde büyük dalaMı tesbit edilmiş iken 1935 sonunda bu nispet % 0,7 ye düşmüş, memleketin hiçbir yerinde sıtma epidemileri hattâ küçük sıtma hareketleri de görülmemiş ve hastalık tamamen andemik bir halde mahdut ve münferit vakayie münhasır kalmıştır.
Ancak sıtmanın bu sakin durumu her sene.tekrarlanan kalıcı DDT püskürtmeleri ve bu maksat la ihtiyar olunan masraf ve gösterilen âzami gayret sayesinde sıkı bir baskı altında tutulmasiyle mümkün olabilmiştir. Eğer bu baskı gevşetilecek olursa kısa bir zamanda sıtmanın yine baş kaldıra cağı ve hastalığın, bilhassa genç nesil arasında öldürücü epidemiler şeklinde tezahür edeceği muhak kaktır. Zira memleketimizde henüz vektör anofeller ve portör eşhas mevcuttur. Ve bu sebeple sıt manın tamamen kökü kazınmış değildir.
Diğer taraftan sıtma mücadelesiyle meşgul memleketlerin devamlı olarak hudut bölgelerinden bulaşma tehlikesine mâruz bulundukları cihetle bunu bertaraf etmek üzere komşu devletlerin de ay nı şartlarla ve aynı zamanda eradikasyon faaliyetine iştirak etmeleri ve bâzı yerlerde bir kısım ano fellerde ensektisid maddelere karşı görülmeye başlanan mukavemetin; hastalıkla mücadele imkânla rını gittikçe güçleştirmekte olduğu 1955 te Meksika'da toplanan Dünya Sağlık Teşkilâtı 8 nci Asamblesinin başlıca müzakere mevzuunu teşkil etmiştir.
Adı geçen teşkilât tarafından mezkûr celsede alınan karar gereğince sıtma nâkili anofel nevilerinde zuhuru muhtemel bir mukavemetin tamamiyle teessüsünden evvel dünya üzerinde sıtmanın kö künün kazınması için standart usul ve metotlarla bütün devletlerin müştereken derhal sıtma eradikasyonu kampanyasına başlamaları tavsiye olunmuştur.
Buna nazaran :
1. Bâzı anofel nevilerinde ensektisid maddelere karşı görülen mukavemetin gittikçe artmakta olduğu ve bilhassa geniş ölçüde kalıcı DDT püskürtmelerine altı yıldan fazla devam edilmiş olan yerlerde mukavemetin daha çabuk teessüs etmesi muhtemel görüldüğünden sıtma ile mücadele yapan milletlerin süratle eradikasyon faaliyetine geçecek surette yemden teşkilâtlanmak ve bütün dünyada 1957 deri itibaren bu faaliyete girişilerek her memleketin bugünkü sıtma durumuna göre 3 - 5 senelik programlarla âzami beş yıl içinde Eradikasyonu tamamlamak;
Ş, Eradikasyon programında hedef :
k) Beşerî memba olan sıtmalıları ortadan kaldırmak (Bu maksatla yurdun her tarafında mev cut sıtmalıları arayıp bulmak ve bunları modern sıtma ilâçları ile katı olarak tedavi etmek).
0) Sivrisineklerle vukubulan sıtma intikaliui kesmek (Bu maksatla içinde tnsan ve hayvan j|grındıran bilûmum kapalı yerlerde, intikal kesilinceye kadar DDT püskürtmelerine devma etmek) 3. Devamlı sürveyyans ile bu hizmetlerin lâyıkiyle ifasını temin etmek ve binnetice Eradi- Isjftsyonu muvaffakiyete götürmek üzere Eradik'isyon yapan diğer memleketlerin kurdukları muasır murakabe teşkilâtının bir aynını vücuda getirmek.
4. Bu esaslar dairesinde bütün memleketlerin 1957 den itibaren Eradikasyon kampanyasına ka tılabilmeleri için; Ensektisid madde, motorlu nakil vasıtaları ve sair malzeme ve teçhizat ihtiyaç larının da artmış olacağı ve bunları kendi imkânlariyle ne dereceye kadar temin edebilecekleri;
bu memleketlerin bugünkü sıtma durumlarına nazaran' kendilerine ne suretle yardım yapılabileceği Birleşmiş Milletler Dünya Sağlık Teşkilâtı tarafından mahallerine gönderilen Malarya Eksperleri vasıtasiyîe tetkik .ettirilmiştir. • Bu meyanda memleketimize gönderilen Ekesperlerle müştereken yapılan tetkikler neticesinde:
a) Halen sıtma savaşı altında bulunan 6 722 135 nüfusa şâmil 12 812 köye ilâveten 4 - 5 bin köyün daha mücadeleye alınmak suretiyle köy adedinin takriben 18 bine, kontrol al tında tutulacak nüfus adedinin de 9 - 9,5 müVona çıkarılması lâzımgeldiğini *
b) Bu suretle genişliyeeek olan faaliyet sahasının; ensektisid maddeler, sair malzeme ve teçhi- J0L jfe||^§^rının da bu nispette artarak ilk senede tutarının 1 100 000 dolara beş yıllık ihtiyacın w3.iBJjSpp. dolara baliğ olacağı hespalanmış ve bu malzeme UNÎCEF tarafından temin edildiği l&kâfcfe «uçak Eradikasyon kampanyasına iştirak edebileceğimiz neticesine varılmış ve keyfiyet Dünya Saflık Teşkilâtı ve UNÎCEP'e de bildirilmiştir. Adı geçen bu teşekküller tarafmdan talebimiz kabul olunmuş ve başka memleketlere ihtiyaçlarının mahdut bir kısmı verildiği halde, (Memleke timizin sıtma savaşında muvaffak olmuş bir memleket olması göz önünde tutularak) ihtiyacımızın yüzde yüzünün aynen verilmesi kararlaştırılmış ve bu 'hususta karşılıklı mükellefiyet ve vecibeleri hâvi bir protokol UNICEF ile imza edilmiştir. Beş senelik eradikasyon kampanyası için UNICEF tarafından taahhüdedilen yardım miktarı 3 milyon dolardır.
Normal sıtma mücadelesinde; bugün asgari hadde indirilmiş bulunan sıtmalı aded ve nispeti bu seviyede tutabilmek için her sene aynı faaliyetin yapılması lâzımdır. Bunun müddeti muayyen değildir. Buna senelerce devam etmek ieabederken bu şekildeki savaş her sene (Maaşlar ve mas raflar dâhil) Devlete 13,5 milyona malolmaktadır. "* Her sene hariçten mubayaasına lüzum görülen Ensektisit maddeler ve sair malzeme için takri ben 1 milyon dolar harcanmakta idi.
Sıtma eradikasyonunda ise bütün malzeme UNICEF tarafından verileceği cihetle bu miktar dolar tasarruf edilecek ve bunun takabül ettiği 8 475 600 lira (Resmî kurdan) bütçeye yük olmıyacaktır.
Sıtma eradikasyonu beş sene gibi muayyen bir zamanda tamamlanacaktır ve hizmet muvak kattir.
Beş sene gibi muayyen bir müddette memleketimizden sıtmanın kökü kazınacağı cihetle bu kampanyanın sonunda teşkilât kaldırılarak sıtmaya mütaallik işler mahallî sıhhat teşkilâtı tara fından görülecek ve sıtma eradikasyonuna sarf edilen meblâğ tamamen tasarruf edilmiş olacak tır.
Sıtma eradikasyon faaliyeti neticesinde seneden seneye bir kısım bölgelerde haşere öldürücü maddelerin pülverizasyonuna son verileceği cihetle senelik bütçelerle alınan umumi masraflarda da her sene muntazaman bir azalma olacaktır.
Bu itibarla sıtma eradikasyonu, normal sıtma savaşma nazaran çok daha tasarruflu bir faali yet olarak bütün dünyaca kabul edilmektediı.
Diğer taraftan tasarıda bugünkü Sıtma Savaş Teşkilâtımızın kadroları sıtma eradikasyon hiz metlerinin icaplarına uygun olarak yeniden tanzim edilmiştir.
Bu meyanda sıtma eradikasyon programının tatbik ve murakabesinde hizmet bakımından bi rinci derecede ehemmiyeti haiz olmak üzere yeniden 12 sürveyyans grup başkanlığı ihdasına kati zaruret görülerek 12 sürveyyans grup başkanı kadrosu ile merkez teşkilâtına 1 tabip kadrosu, ilâve edilmiştir, ilâve edilen bu kadroların senelik tahsisatı (89 400) liradır. Buna mukabil ev> velce mevcut 265 sıtma savaş tabibi kadrosundan 105 tabip kadrosu kaldırılarak tabip kadrosu 160 a indirilmiştir.
Kaldırılan sıtma savaş tabibi kadrolarının senelik tahsisatı 330 000 lira tutmakta idi.
Bu tasarının gayesi 5 senede memleketimizden sıtmanın tamamen kökünün kazınması gibi mesut bir neticeye ulaşmaktadır. Sıtma eradikasyonu kampanyası sonunda bu mesut netice alındıktan sonra teşkilât tamamen kaldırılarak sıtmaya mütaallik işler mahallî sıhhat teşkilâtı tarafından görülecek ve bu suretle (maaş ve umumi masraflar dâhil) her sene bütçeye tahmil olunan takriben 13 milyon liralık bir tasarruf temin edilmiş olacaktır.
Yukarda tafsil edilen sebeplere binaen beş sene içinde sıtmanın kökünün kazınması ameliyesinin kolaylıkla ve süratle icrasını sağlamak ve matlûp neticenin istihsalini temin etmek üzere bu kanun tasarısı hazırlanmış ve buna göre lüzumlu hüküm ve müeyyideler konulmuştur.
Şöyleki :
Birinci ve ikinci maddeler : Memleketimizde şimdiye kadar yapılan sıtma mücadelesi ve bilhassa son beş seneden beri ilmî esaslara göre sistematik bir şekilde tatbik edilmekte olan kalıcı DDT. püs kürtmeleri sayesinde yurdun bâzı yerlerinde sıtma intikalinin kesilmeye yüz tuttuğu ve bu gibi yer lerde 1 - 3 sene; sıtma intikalinin halen mevcudolduğu bir kısım bölgelerde ise 3 - 5 sene müddetle eradikasyon faaliyetine devam edilmesinin zaruri bulunduğu yapılan tetkikler neticesinde anlaşıl mış ve tasarının 1, 2 nci maddelerine, buna göre hüküm verilmiştir.
Üçüncü madde : Dünya Sağlık Teşkilâtı Malarya Eksperleri Komitesi tarafından yapılan ilmî araştırmalarda müesseriyeti tahakkuk eden sıtma ilâçlariyle ensektisit maddelerin kullanılması eradikasyonun süratle elde edilmesini sağladığı anlaşıldığından üçüncü maddede buna işaret olunmuş tur.
(a Sayısı: 9) Ensektisit maddelerin tatbik edileceği zaman, şekil ve yerlerin tâyini gibi teknik hususat hak kında salâhiyetsiz kimselerin müdahalelerini önlemek maksadiyle bu maddelerin nerelerde, ne su retle ve ne zaman kullanılacağının Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâletince tesbit olunacağı aynı maddede bildirilmiştir.
Dördüncü madde : Sıtma eradikasyonu maksadiyle mevcuda ilâveten lüzumlu teşkilâtın kurul ması için tasarının *4 ncü maddesinde Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâleti salahiyetli kılınmıştır.
Kurulacak yeni teşkilât öteden beri mevcut sıtma savaş teşkilâtından farklıdır. Bilhassa yeniden 12 aded (Sıtma Eradikasyon Sürveyyans Grup Başkanlığı) ihdas edilmesi teemmül olunmuştur. Bu gruplardan her birine lüzum ve ehemmiyeıine göre bir veya bir kaç sıtma savaş bölgesi verilecek tir.
Sıtma Eradikasyon faaliyetinin arz ettiği hususiyet nazarı dikkate alınarak teşkilâtta yeniden vazifelendirilecek olanlarla; öteden beri vazifeli olanların yeni çalışma tarzına intibakları için ma lûmatlarının artırılması maksadiyle kurslar açılması, tetkik gezileri tertibedilmesi ve lüzuma halin de aynı maksatlarla ecnebi memleketlere personel gönderilmesi 4 ncü maddede derpiş olunduğu gi bi Eradikasyonun icabettirdiği bütün tedbirleri almaya ve modern sıtma ilâçlarını, vekâletçe tesbit olunacak usullerle, sıtmalı olduğu anlaşılanlara usulü dairesinde parasız vermeye Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâleti salahiyetli kılınmıştır.
Beşinci madde : Tasarının 4 ncü maddesinde yazılı teşkilât ve müesseselerde istihdam edilecek teknik, meslekî ve idari bilûmum memur ve hizmetliler için 5 nci madde ile Sıhhat ve İçtimai Mua venet Vekâletine salâhiyet verilmiştir.
Altıncı madde : İlmî esaslar dairesinde murakabe ile sıtma Eradikasyonunun süratle istihsalini temin maksadiyle yeniden kurulmakta olan (Sıtma Eradikasyon Sürveyyans Grup Başkanlıkları) mn vazifeleri :.
A) Kanlarında sıtma paraziti mevcut bilûmum sıtmalıların aranıp bulunarak tedaviye alınma larını temin ve kontrol etmek, B) Çocuklarda parazit endeksinin tesbiti suretiyle her hangi bir mahalde sıtma intikalinin kesilip kesilmediğini kontrol "ederek mahallî icaplara göre alâkalılara gerekli tedbirleri -aldırmak suretiyle intikalin süratle kesilmesini sağlamak, C) Sıtma intikalinin mevcudolduğu bölgelerde anofellerin DDT ye karşı mukavemet derecele rini devamlı kontrollerle araştırmak, D) Netice olarak bir taraftan beşeri memba olan hakiki sıtmalıların tedavileriyle bunların bertaraf edilmesini, diğer taraftan kalıcı £)DT püskürtmeleriyle sıtma intikalinin kesilmesini kon trol ve temin suretiyle sıtmanın eradike edilip edilmediğini tesbit eylemek ve eradikasyon husule geldiği anlaşılan yerlerde DDT püskürtmelerine en kısa bir zamanda son verilmesini ve binnetice eradikasyonun süratle elde edilmesini sağlamaktır.
Bu suretle vazifeleri ilmî ve gayet ehemmiyetli olan ve hizmet sahaları bir veya birkaç böl geye şâmil bulunan sıtma eradikasyon sürvayyans grup başkanlıkları doğrudan doğruya Vekâlete bağlanmış olup vazife mesuliyetleri tasarının 6ncı maddesinde zikrolunmuştur.
Diğer taraftan aynı maddede (sıtma savaş bölge başkanlıkları) mn ifa eyledikleri hizmet iti bariyle bölgelerine dâhil vilâyet ve kazalardaki, teşkilâtın teknik ve idari âmiri olduğu açıklan mış ve bâzı ihtilâtlârı önlemek maksadiyle 3017 sayılı Kanunun 30 ncu maddesi 2 nci fıkrası hükmünden istisna edilmiştir.
Yedinci Madde : Sıtma eradikasyonu bakımından diğer vekâletlerle resmî ve hususi daire ve teşekküllerle hakiki şahıslar tarafından yapılması iktiza eden işlerin de bulunabileceği teemmül olunarak bu. hüküm vaz'olunmuştur. Esasen halen yürürlükte bulunan 4871 sayılı Kanunun 4 ncü maddesinde de aynı hüküm mevcuttur.
Sekizinci Madde : Valilerin bulundukları mahallin en büyük idare âmiri sıfatiyle kanunlar, nizamnameler ve Hükümet emirlerinin hüsnü tatbikine memur bulunması hasebiyle sıtma era dikasyonunun muvaffakiyetini temin ve neticenin süratle elde edilmesi bakımından bu hüküm yaz'olunmuştur. Esasen ve halen yürürlükte bulunan 4871 sayılı Kanunun 5 nci maddesinde-de aynı hüküm mevcuttur, Dokuzuncu Madde : Bu maddenin (A) bendinde sayılan yerlerde sivrisineklerin çoğalıp üreyebileceği göz önünde tutularak eradikasyon çalışmaları sırasında yapılacak devamlı tetkik ve teftişlerle bu gibi mahaller görüldüğü takdirde bunların ortadan kaldırılması veya ıslahı hu susunda Sıtma Savaş Teşkilâtı tarafından teklif ve tavsiye edilen bütün tedbirleri almaya bunları ellerin de bulunduran bilûmum resmî ve hususi daire ve teşeküllerle hakiki ve hükmi şahısların mecbur bu lunduğu tahtı hükme alınmıştır. Aynı maddenin (B) bendinde de bu hususlarla alâkalı yasak hük mü vaz'olunmuştur.
Onuncu Madde : Bu , maddede yazılı dalak ve kan muayeneleri mecburi tutulmuştur. Eradikasyonun gayesi yurdumuzda bir tek sıtma paraziti hâmili şahsın kalmamasıdır. Bu sebeple gerek, sıtmalı olarak müracaat edenlerden, gerekse sıtmalı olduğundan şüphe edilen şahıslardan hasta lığın teşhisi maksadiyle mutlaka kan alınması lâzımdır. Diğer taraftan bir mahalde sıtmanın ta mamen eradike edildiğinin anlaşılması; ancak, o mahal sakinlerinden alınacak kanlarda sıtma pa raziti endeksinin tâyin v.e tesbitiyle mümkündür. Bu endeks aynı zamanda kalıcı ensektisit püs- ' kürtmelerinin yapılıp yapılmadığı ve dolayısiyle sıtma intikalinin kesilip kesilmediğini ve binnetice Eradikasyonun husule gelip gelmediğini göstermesi bakımından çok mühimdir. Bu sebeple ta mamen ilmî esaslara dayanan ve eradikasyonun ayrılmaz bir unsuru olan kan muayeneleri mec buriyeti konulmuştur.
On birinci madde : Eradikasyonun istihsalinde kalıcı ensektisit püskürtmeleri de sıtma nâkili anofellerin imhasını temin eden ve dolayısiyle sıtma intikalini önliyen diğer mühim bir unsurdur.
Bu püskürtmelerin anofellerin barındığı bilûmum yerlere yapılması elzemdir.* Küskürtülen satıhlar da kalıcı ensektisitlerin müessiriyetini bütün yaz ve sonbahar aylarında muhafaza etmesi için ekse riya ilkbahar aylarında yapılan püskürtmelerden sonra geçecek beş ay zarfında duvar ve tavan sa tıhlarının silinmemesi, badana edilmemesi ve yıkanmaması lâzımdır. Aksi halde yapılan masraf ve ^ emek heba.olur. Bu sebeple Eradikasyonda çok mühim olan bu püskürtmeler hakkında gerekli ahkâm vaz'olunmuştur.
On ikinci madde : Bu maddede sayılan işlerin yapılması sırasında sıtma bakımından ekseriya zararlı vaziyetler husule geldiği cihetle bunu önlemek maksadiyle gerekli hükümler bu maddede der piş olunmuştur. Esasen bu hükümler halen yürürlükte bulunan 4871 sayılı Kanunun 13 ncü mad desinde de aynen mevcuttur.
On üçüncü madde : Sıtma Eradikasyan faaliyetinin gayesi memlekette tek bir sıtma paraziti hâ mil şahsın kalmamasıdır. Ve bu neticenin 3 - 5 sene içinde elde edilmesi lâzımdır. Kanunun bütün mecburiyet ve mükellefiyetleri bu neticenin süratle elde edilmesini temin edecek şekilde ayarlanmış tır. Bu itibarla sanat ve meslekleri icabı bu maddede sıfat ve hüviyetleri sayılanlar, en küçük ihmale meydan verilmiyecek şekilde sıtmalıları ihbarla mükellef tutulmuşlardır.
On dördüncü madde : Mahallî belediyeler, 1580 sayılı Belediyeler Kanununun 15 nci maddesi nin 4 ncü bendinde yazıldığı veçhile (Salgın ve bulaşıcı hastalıkların önüne geçmek ve yayılmasına mâni olmak için mahsus kanun, nizamname veya talimatnameleri mucibince tatbik edilen tedbirler hakkında Hükümet teşkilâtiyle birlikte çalışmak mecburiyetinde olduklarından); 4871 sayılı Kanunun 16 nci maddesinde mevcut hüküm bu tasarıda aynen ipka edilmiştir.
On beşinci madde : Eradikasyon faaliyetinde teşkilâtın tam kadro ile çalışması veya kadrolarda mevcut memurların devamlı olarak mevsim icaplarına göre ayarlanan çeşitli hizmetlerin zamanında ifasiyle meşgul olmaları mutlak surette zaruri ve çok mühimdir. Bu itibarla hizmetin aksamaması için teşkilât mensuplarının maddenin metninde sayılan fevkalâde haller haricinde (velev muvakkat dahi olsa) aslî vazifeleri haricinde tavziflerini önlemek maksadiyle bu hüküm konulmasına şiddetle lüzum hissedilmiştir.
(S. Sayısı; 9 ) ~ _ 8_ (Jezai hükümler On altı ve yirmi üçüncü maddeler: Yurdumuzdan sıtmanın 3 - 5 senelik programlarla tamamen bertaraf edilmesi; bu kanun gereğince vaz'edilmiş olan mecburiyet ve mükellefiyetlerin zamanında ve eksiksiz olarak yerine getirilmesi ve yasaklara aynen riayet edilmesi suretiyle ancak mümkün olan gayet mühim ve nazik bir mevzudur. Bu sebeple bu kanun gereğince kendilerine mecburiyet, mü kellefiyet ve hizmet tahmil edilmiş olan Devlet ve her türlü âmme müesseseleri memur ve müstahdemleriyle hususi hükmi şahısların mümessilleri ve hakiki şahısların yasak ve mecburiyetlere riayet etmek suretiyle işe gereği gibi ehemmiyet vermelerini ve kanun karşısında vazife ve mesuliyetlerini müdrik bulunarak hareketlerini buna göre ayarlamalarını temin maksadiyle müessir cezaların vaz'- ına zaruret görülmüştür. Bu cezai müeyyideler konulurken suç ile ceza * arasında mevcudolması lâ- zımgelen âdil nispet göz önünde tutulmuş, yasak ve mecburiyetlerin eradikasyonun elde edilmesinde ki kıymet ve ehemmiyetleri derecesine göre ceza tâyinine bilhassa dikkat olunmuştur.
Yirmi dördüncü madde : Sıtma eradikasyonun da tam kadro ile çalışılmasını temin etmek üzere muvakkat dahi olsa umumi seferberlik dışında personelin işlerinden ayrılmamalarını teminen bu hü küm vaz'edilmiş olup 4871 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinde de aynen bu hüküm mevcuttur.
Yirmi beşinci madde : Mahallî Hıfzıssıhha Mec üslerine Sıtma Savaş Teşkilâtı tabiplerinin de iş tiraki faydalı görüldüğünden bu madde konulmuştur. Esasen bu hüküm 4871 sayılı Kanunun 27 nci maddesinde aynen mevcuttur.
.Yirmi altıncı madde : 3017 sayılı Kanunun 44 neü maddesinin 5825 sayılı Kanunla değişen (B) fıkrası gereğince Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâleti Sıtma, Trahom ve Frengi Savaş Başkanları Vekâlet Komisyonunun intihabı ve Vekilin tasdiki üzerine kararname ile tâyin edilmektedirler.
Bu kere sıtma eradikasyonu dolayısiyle yeniden ihdas edilen sıtma eradikasyonu Sürveyyans Grup Başkanları kararname ile tâyin olunan Sıtma Savaş Bölge Başkanlarının ilmî murakıbı duru munda olduklarından bunların da kararname ile tâyinleri zaruri görüldüğü cihetle işbu madde ko nulmuştur.
Yirmi yedinci madde : Bu maddenin metninde sayılan işlerin 2490 sayılı Kanunun formaliteleri ne tâbi tutulması halinde gecikeceği, eradikasyon faaliyetinin ise bu gibi gecikmelere tahammülü olmadığı teemmül olunarak işin sürati bakımından bu hükmün konulmasına mecburiyet duyulmuştur-.
Yirmi sekizinci madde : Sıtma eradikasyon pr ogrammın tatbiki ve muasır ilmî esaslara göre yü rütülmesi için bugün dünyada sıtma eradikasyonu yapan diğer memleketlerin teşkilâtına uygun ola rak (Sürveyyans) sisteminin kabulü zaruridir. Bu sebeple sıtmaı eradikasyonunun tahakkukunda hiz met bakımından birinci derecede ehemmiyeti haiz olmak üzere (Sıtma Eradikasyon Sürveyyans Grup Başkanlığı) ihdas ve 12 aded Sürveyyans Grup Başkanı ile merkez teşkilâtına bir aded tabip kadrosu ilâve edilmiştir.
Buna mukabil. 265 şube tabip kadrosundan halen «L» cetvelinde bulunan 90 tabip kadrosundan maada 15 aded 40 liralık tabip ki ceman 105 tabip kadrosu kaldırılarak şube tabibi kadrosu 160 şa indirilmiştir.
( S. Sayısı : Ö )