İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2006/25)

(1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde Bilecik’te yerleşik yerli üretici Granitaş Granit Sanayi ve Pazarlama A.Ş.’nin üretim ve idari tesislerinde ve Silkar Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin Bilecik’teki üretim tesisleri ile İstanbul’daki idari merkezinde yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmiştir.

(2) Soruşturmaya konu ülkede yerleşik üretici/ihracatçılardan yerinde doğrulamayı gerektirecek seviyede işbirliği olmadığından söz konusu firmalar nezdinde yerinde doğrulama soruşturması yapılmamıştır.

(3) Nihai bildirimi takiben ihracatçı firma, soruşturma süresince tam işbirliğinde bulunulduğunu ve ilgili firma nezdinde bir yerinde inceleme soruşturması yürütülebileceğini belirtmiştir. Ancak, işbirliğinde bulunulmadığı hususu değerlendirilerek, Yönetmeliğin 21 inci maddesi hükümleri çerçevesinde Best Cheer firması nezdinde yerinde inceleme soruşturması yapılmamasına karar verilmiş olup, esasen böyle bir soruşturmanın yürütülmesi de zorunluluk arz etmemektedir.

(4) İthalatçılardan temin edilen bilgilerden nesnel olanları doğru kabul edilmiş, ayrıca yerinde incelemeye gerek görülmemiştir.

(1) Soruşturma açılmasının ardından, ÇHC’de yerleşik bilinen üretici/ihracatçılarına ve ayrıca anılan ülkede yerleşik diğer üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen soruşturma konusu ülkenin Ankara Büyükelçiliği’ne şikayetin gizli olmayan metni ve soruşturma açılış Tebliği örneği gönderilmiştir.

(2) Soruşturmanın açılışını takiben, talepte bulunan ithalatçı firmalar için dinleme toplantısı düzenlenmiş ve görüşlerini sunma imkanı tanınmıştır.

(3) Nihai bildirim sonrasında, ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firma ve ithalatçılar ile yerli üreticilere bildirime ilişkin görüşlerini yazılı olarak sunma imkanı tanınmış; ayrıca talepte bulunan üretici/ihracatçı firma ile ÇHC Xiamen Taş Sanayii Ticaret Odası, ithalatçılar ve yerli üretici firma temsilcileri ile ayrı dinleme toplantıları düzenlenmiştir.

(4) Tüm taraflara soruşturma süresince soruşturmayla ilgili görüşlerini ve bu görüşlere ilişkin belgeleri sunma imkanı verilmiş ve tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenerek, bu görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek nesnel iddialara Tebliğin ilgili bölümlerinde yer verilmiştir.

(1) Damping belirlemesi için 1/1/2005–31/12/2005 tarihleri arası soruşturma dönemi (SD) olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise veri toplama ve değerlendirme için 1/1/2002–31/12/2005 arasındaki dönem esas alınmıştır.

(1) Soruşturma konusu madde 6802.23 ve 6802.93 gümrük tarife pozisyonları (GTP) altında yer alan "granit" tir.

(2) Granit, en sert doğal taşlardan birisi olup, doğa şartlarına dayanıklılığı ve estetik bir yapıya sahip olması nedeniyle, günümüzde yapı sektöründe dış cephe kaplamada, zemin kaplamada ve mutfak ve banyo tezgâhları gibi çeşitli alanlarda kullanılmaktadır. Granit, plaka olarak veya ebatlanmış halde pazarlanmaktadır.

(3) Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülkeden ithal edilen ürün ile yerli üretim dalı tarafından üretilen ürünün benzer ürün olup olmadıkları incelenmiştir. Yapılan incelemeler neticesinde, yerli üretici tarafından üretilen granitler ile soruşturma konusu ülkeden ithal edilen granitlerin; fiziksel özellikler, kullanım alanları, tüketici algılaması ve birbirini ikame edebilme açısından aynı ya da benzer özellikler gösterdiği, soruşturmaya konu ülkeden ithal edilen ürünlerin yerli üretim dalının ürünleriyle doğrudan rekabet içinde olduğu ve bu nedenle de benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır.

(4) İthalatçı soru formuna verilen yanıtlarda, yerli ürün ile ithal edilen ürün arasındaki en önemli tercih sebebinin fiyat olduğu ifade edilmiştir. Fiyat farklılığının tercih sebebi olarak gösterilmesi, ithal ürünle yerli ürün arasında fiyat rekabeti yaşandığına işaret etmektedir. Öte yandan yerli üreticilerin, iddiaların aksine yerli granit ocaklarına bağımlı olmayıp, değişik ülkelerden farklı nitelik ve çeşitlerde blok granit ithal ederek üretim faaliyetine devam ettikleri görülmüştür. Bu çerçevede, soruşturma konusu ürüne ilişkin muhtelif unsurlar gözden geçirilmiş, yerli üretim dalının oldukça geniş bir yelpazede granit plaka üretme yeteneğine sahip olduğu anlaşılmıştır.

(5) Bu bağlamda, ÇHC’den ithal edilen soruşturma konusu granitler ile yerli üretim dalı tarafından üretilen granitler benzer ürün olarak kabul edilmiştir.

(6) İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2006/5 sayılı Tebliğde, başvuru aşamasında sunulan delillerden, şikayetçi firmalar ile şikayeti destekleyen firmaların toplam Türkiye benzer mal üretiminin çok büyük bir kısmını gerçekleştirdiğinin tespit edildiğine yer verilmiştir. Buna karşılık, ithalatçı soru formuna verilen yanıtlarda, iddiayı destekleyici herhangi bir nesnel veri ya da bulgu sunulmaksızın yerli üretim dalının yerli granit bloklardan üretilen granit plakaların yurtiçi pazar payının oldukça düşük olduğu iddiası yer almıştır. Soruşturma konusu ürün yukarıda da ifade edildiği üzere, plaka olarak veya muhtelif boyutlarda ebatlandırılarak üretilen granitleri kapsamaktadır. Bu çerçevede, anılan ürünün temel girdisi yerli veya ithal granit bloklar da olabilmektedir. Ayrıca, yerinde inceleme sırasında, blok taştan granit plaka kesimi işinin ciddi bir üretim süreci gerektirdiği ve katma değer yarattığı görülmüştür. Soruşturma kapsamında yapılan tespite göre, Türkiye’de granit bloktan granit plaka üretimi yapan dört firma bulunmaktadır. Bu firmalardan şikayetçi olanlar ile şikayeti destekleyenlerin Türkiye toplam üretimi içindeki payına ilişkin tespitte, bu firmaların hem yerli hem de ithal bloktan ürettikleri granit plakaların Türkiye toplam üretimi içindeki payı esas alınmıştır.

(7) Öte yandan bir ithalatçı firma, hafifletilmiş granit panel ithal ettiğini belirterek, söz konusu ürünün soruşturma konusu ürün kapsamı dışında tutulmasını talep etmiştir. Ancak, anılan ürün, doğal granitten yapılması ve binaların dış cephe kaplamasında kullanılması itibarıyla, benzer ürün olarak kabul edilmiştir. Bu bilgiler ışığında, söz konusu ürünün soruşturma konusu ürün kapsamı içinde yer aldığına karar verilmiş olup, bu durum nihai bildirimde ilgili firmaya bildirilmiş ve herhangi bir itiraz gelmemiştir.

(8) İthalatçı firmalardan bazıları endüstriyel amaçlı granit levha ithal ettiklerini ve bu ürünün soruşturma konusu ürün kapsamı dışında tutulmasını talep etmiştir. Ancak, ürünün granitten mamul olması itibarıyla temel niteliklerinin soruşturma konusu ürün ile uyuştuğu ve bu sebeple de söz konusu ürünün soruşturma kapsamı içinde yer aldığına karar verilmiştir. Bu konu ilgili firmalara nihai bildirim ile bildirilmiş olup herhangi bir itiraz alınmamıştır.

(9) İthalatçı firmalarca yerli üretim dalı tarafından çoğunluğu katrak makinelerinde üretilen soruşturma konusu granit plakalar ile ÇHC’den ithal edilen ve çoğunluğu este makinelerinde kesilmiş granit plakaların benzer ürün olmadığı iddia edilmiştir. Fiziksel özellikler, kullanım alanları ve dağıtım kanalları gibi kriterler göz önüne alındığında, katrak ve este makinelerinde üretilen granitlerin benzer ürün oldukları belirlenmiştir.

(10) Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTP ve karşılığı eşya tanımıdır.

(1) ÇHC’de yerleşik firmalardan Best Cheer firmasının damping marjı hesaplamasına temel teşkil edecek Türkiye’ye satışlar, Türkiye’ye satılan tiplerin birim maliyetleri gibi verileri süresi dışında ve yetersiz iletmesi, ayrıca iletilen verilerin de kullanılabilir bulunmaması nedeniyle, Yönetmeliğin 26 ncı maddesi gereğince firmaya yönelik damping belirlemesi için eldeki mevcut verilerin kullanılmasına karar verilmiştir.

(2) Nihai bildirim sonrası Best Cheer firması, 2/5/2002 tarihli ve 24743 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelikte yer alan piyasa ekonomisi kriterlerini karşıladığını, bu amaçla soru formunun ilgili bölümündeki tüm soruları yanıtladığını belirtmiş ve konuya ilişkin herhangi bir tespitte bulunulmadığını öne sürmüştür. Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükümleri çerçevesinde, anılan üretici/ihracatçı firmanın işbirliğine gelmediği tespit edildiğinden, yapılan incelemelerde eldeki veriler esas alınmış ve bu nedenle firmanın piyasa ekonomisi statüsünde değerlendirilme talebinin incelenmesine gerek olmadığına karar verilmiştir.

(1) ÇHC’den ithal edilen blok granitin ağırlıklı ortalama fiyatının yerli ocaklardan çıkarılan blok granit maliyetine kıyasla çok yüksek olduğu tespit edildiğinden, normal değer hesabında, ÇHC’de yerleşik ihracatçı firmaların lehine olmak üzere, yerli ocaklardan çıkarılan ve en çok rekabetin yaşandığı iki granit tipinin maliyetleri kullanılmıştır. Bu çerçevede, yerli üretim dalının soruşturma konusu ürüne ilişkin birim maliyetleri kullanılarak hesaplanan ağırlıklı ortalama sınai maliyete ilgili ürüne ilişkin satış, genel, idari giderler ve finansman giderleri ile makul bir kâr marjı eklenmesi sonucu elde edilen fabrika çıkış aşamasındaki fiyat, oluşturulmuş normal değer hesaplamasında esas alınmıştır.

(2) Nihai bildirim sonrası ithalatçı firmalar ve ihracatçı firma tarafından yerli üreticilerin katrak plaka maliyetlerinin normal değer için esas alınmasının, bu tür plakaların maliyetinin este plakalara göre daha yüksek olması sebebiyle adil olmadığı, belirlemenin katrak ve este plakalar için ayrı ayrı yapılmasının yerinde olacağı öne sürülmüştür. İlgili tarafların bu iddiaları makul bulunarak dikkate alınmıştır. Bu kapsamda, yerli üreticilerin verileri temelinde belirlenen katrak plaka ve este plaka maliyetleri esas alınarak ayrı ayrı normal değer tespit edilmiştir.

(1) ÇHC için ihraç fiyatı, Best Cheer firmasının soruşturma döneminde Türkiye’ye yaptığı satışlardan siyah granit (Shanxi Black) plakalar hariç tutularak tüm diğer işlemler esas alınıp hesaplanmıştır. Siyah granit blok birim maliyetinin gerek normal değer hesaplamasına esas oluşturan yerli granit tipleri gerekse anılan ihracatçı firmanın diğer işlemlerine konu blok granit maliyetine kıyasla çok yüksek olması ve bu nedenle adil karşılaştırma ilkesine aykırı olacağı göz önünde bulundurularak, söz konusu ihracatçı firmanın Türkiye’ye siyah granit plaka satışları ihraç fiyatı hesaplamasında hariç tutulmuştur.

(1) Üretici/ihracatçıların lehine olmak üzere damping marjı hesaplanırken, FOB ihraç fiyatının fabrika çıkış aşamasındaki fiyat olduğu kabul edilerek ayrıca bir ayarlama yapılmamıştır. Bu şekilde, normal değer ile ihraç fiyatı fabrika çıkış aşamasındaki fiyatlar esas alınarak aynı ticari aşamada karşılaştırılmıştır.

(2) Nihai bildirimi takiben ihracatçı ve ithalatçı firmalarca ÇHC’deki üretim koşullarının Türkiye’den farklı olduğu ve damping marjı hesaplamasında Türkiye’deki maliyetlerin esas alınmasının yanıltıcı olabileceği iddia edilmiştir. Ayrıca, anılan ilgili taraflarca damping marjı hesaplamasında, Türkiye’de üretilen büyük granit plaka fiyatının ÇHC’den ithal edilen küçük plaka fiyatlarıyla karşılaştırıldığı belirtilerek, bu karşılaştırmanın yanıltıcı sonuçlar verebileceği, büyük katrak plakalar ile küçük este plakalar arasında önemli ölçüde maliyet farkı olduğu ve karşılaştırmada bunun dikkate alınması gerektiği öne sürülmüştür.

(3) İhracatçı firma ile ithalatçı firmaların iddiaları makul bulunarak damping marjı yeniden hesaplanmıştır. Bu çerçevede katrak plakalar için tespit edilen normal değer ve katrak plaka ihraç fiyatının karşılaştırılmasından elde edilen damping miktarı ile este plakalar için belirlenen normal değer ve este plaka ihraç fiyatının karşılaştırılmasından elde edilen damping miktarının ağırlıklı ortalamaları esas alınarak tek bir damping marjı hesaplanmıştır.

(1) ÇHC için damping marjı, oran olarak CIF bedelin %102,65’i; tutar olarak da 0,27 ABD Doları/Kg olarak tespit edilmiştir.

(1) 2002 yılında 29.694 ton olan maddenin genel ithalatı, 2003 yılında 43.337 ton, 2004 yılında 67.951 ton, 2005 yılında ise 112.712 ton olarak gerçekleşmiştir.

(1) Maddenin soruşturmaya konu ülkeden ithalatı 2002 yılında 6.976 tondan, 2003 yılında 27.336 tona, 2004 yılında ise 47.939 tona yükselmiştir. Söz konusu ithalat 2005 yılında 2002 yılına göre miktar bazında %1107 oranında artarak 84.213 ton olarak gerçekleşmiştir.

(2) Maddenin ÇHC’den ithalatının miktar olarak toplam ithalat içindeki payı 2002 yılında %23 iken, bu oran 2003 yılında %63’e, 2004 yılında %71’e, 2005 yılında ise %75’e yükselmiştir.

(1) 2002-2005 yılları arasında maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı, sırasıyla 22.718 ton; 16.001 ton; 20.011 ton ve 28.498 ton olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde üçüncü ülkelerin genel ithalat içindeki payı %77’den %25’e düşmüştür.

(1) Maddenin yurt içi tüketimi hesaplamasında yerli üreticilerden Granitaş, Silkar ve Doğa Madencilik firmalarının yurt içi satışları ile genel ithalatın toplamı esas alınmıştır.

(2) Bu çerçevede, soruşturma konusu ürünün toplam tüketimi 2002 yılı ile SD arasında %237 oranında artış kaydetmiştir.

(3) 2002-SD döneminde ÇHC’nin pazar payı endeksi 100’den 358’e yükselmiş, buna karşılık aynı dönemde yerli üretim dalının pazar payı ise 100’den 87’ye gerilemiştir.

(4) Nihai bildirim sonrası artan ithalatın artan yurt içi tüketim ile tutarlı olduğu, bu nedenle yerli üreticilerin pazar paylarının bu durumdan etkilenmeyeceği iddia edilmiştir. Ayrıca, yurt içi talebin karşılanması için ithalatın kaçınılmaz olduğu, ÇHC’den yapılan ithalatta yerli üreticilerin ve müteahhitlerin de payının olduğu belirtilmiştir.

(5) Zarar inceleme dönemi olan 2002-2005 yılları arasında soruşturma konusu ürünün yurtiçi tüketimi %237 artmış, ÇHC’den ithalatı ise %1107 oranında artmıştır. Bu rakamlardan anlaşılacağı üzere, ÇHC menşeli ithalattaki artış tüketimdeki artışın çok üzerinde gerçekleşmiştir. Öte yandan, birçok üründe olduğu gibi soruşturma konusu üründe de yurtiçi talebin muhtelif tip ve renklerde olmak üzere değişik kaynaklardan yapılan ithalatla karşılanması ihtiyacı bulunduğu anlaşılmıştır.

(6) Yerli üreticilerin soruşturma konusu ülkeden ürün gamını tamamlamak amacıyla bir miktar ithalat yaptıkları görülmüş, bu durumun yerli üretici vasıflarını değiştirmediği anlaşılmış, söz konusu firmaların asıl iştigal sahasının granit plaka üretimi olduğu ve yatırımlarının da bu üretime yönelik gerçekleştirildiği tespit edilmiştir.

(1) ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye piyasasına ağırlıklı ortalama giriş fiyatları, yerli üretim dalının ağırlıklı ortalama satış fiyatları ile karşılaştırılmış ve dampingli ithalatın ortalama fiyatının yerli üretim dalının ortalama fiyatının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Bu hesaplamaya göre, soruşturma döneminde ÇHC menşeli granitler için fiyat kırılması CIF bedelin %36,39’u oranında hesaplanmıştır.

(2) Öte yandan, yerli üretim dalının satış fiyatlarının maliyetlerin altında kaldığı, bu sebeple yıpranmamış fiyata göre kırılmayı ifade eden fiyat bastırması hesaplanması talep edilmiş ve bu talep uygun görülmüştür. Bu çerçevede, fiyat bastırması, yerli üreticilerin katrak ve este plaka üretiminden doğan ticari maliyetlerinin ağırlıklı ortalamasına makul bir kâr marjı eklenmesi yoluyla elde edilen satış fiyatının, dampingli ithalatın Türkiye piyasasına giriş fiyatı ile karşılaştırılması yoluyla hesaplanmıştır. Bu şekilde hesaplanan fiyat bastırmasının %83,33 oranında olduğu görülmüştür.

(1) Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde, yerli üretimin önemli bir bölümünü gerçekleştiren Granitaş ve Silkar firmaları tarafından sağlanan ve mümkün olduğu ölçüde soruşturma konusu ürüne ilişkin veriler temel alınmıştır. Soruşturmayı destekleyen yerli üretici Doğa Madencilik Endüstri ve Ticaret A.Ş.’den tam ve eksiksiz veri temin edilememesi nedeniyle zarar incelemesinde bu firmanın verileri kullanılamamıştır.

(2) Şikayette bulunan ve şikayeti destekleyen yerli üretim dalı dikkate alındığında, işbirliği yapmayan bilinen yerli üreticiler dışında herhangi başka bir üretici soruşturma sırasında bildirilmemiş ya da ortaya çıkmamıştır.

(3) Bazı ilgili taraflar, yerli üretim dalının benzer ürün üreten firmaların tamamını içermesi gerektiğini ileri sürmüşlerdir. Ayrıca, bir yerli üreticinin mermer ve mozaik üretiminde de bulunduğunu, ancak mermer ve mozaik ile granitin farklı yapıda taşlar olduğunu ve dolayısıyla benzer ürün olarak kabul edilemeyeceğini dile getirmiştir. Ancak, yerli üretim dalı, Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde ve granit plakalardan oluşan benzer ürün üretimi esasında belirlenmiştir.

(4) Öte yandan, ithalatçı firmalar yerli üreticilerin ithalat yapmaları sebebiyle ithalatçı firma olarak sınıflandırılmaları gerektiğini iddia etmişlerdir. Ancak, yerli üretici firmalar nezdinde yapılan yerinde incelemede, soruşturma konusu ürün olan graniti blok veya plaka halde ithal etmiş olmalarının firmaların yerli üretici sıfatını değiştirmediği, firmaların asıl işlevlerinin üretim olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle de söz konusu firmaların yerli üretim dalını temsil yeteneklerinin olduğuna karar verilmiştir.

(5) İthalatçı firmalar tarafından, yerli üretici firmaların ürettikleri granit plakaların çoğunun ithal bloklardan ithal makineler kullanılarak üretildiği ve bu nedenle de söz konusu firmaların yerli üretici sayılamayacağı iddia edilmiştir. Ayrıca, söz konusu firmaların üretim değil dağıtım faaliyetinde bulundukları öne sürülmüştür. Ancak, yapılan yatırımın büyüklüğü ve yaratılan katma değer göz önüne alındığında geçerli bir iddia olarak değerlendirilmemiştir.

(6) Diğer taraftan, 2002-2005 yılları arasındaki dönemde yerli üretim dalının verilerindeki eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla, Türk Lirası bazındaki verilerin yıllık ortalama Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış gerçel değerler kullanılmıştır.

a) Üretim

Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2002 yılında 100 olan üretim miktar endeksi 2003’te 233’e yükselmiş, 2004 ve 2005’te ise sırasıyla 177 ve 170 olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu ürünün üretim artışında, özellikle 2004 yılından itibaren ülkede yaşanan inşaat sektöründeki canlılığın olumlu katkılarının olduğu anlaşılmıştır.

b) İç piyasa satışları

Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2002 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi, 2003’te 141, 2004’te 155 ve SD’de 157 olarak gerçekleşmiştir.

c) İhracat

Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan ihracat miktar endeksi 2003’te 91, 2004’te 97 ve SD’de 77 olarak gerçekleşmiştir.

ç) Pazar payı

Granitaş, Silkar ve Doğa Madencilik firmalarının, ilgili üründe yurtiçi pazar payı endeksi 2002 yılında 100 iken, 2003’te 111’e yükselmiş, 2004’te 105 olarak gerçekleşmiş, SD’de ise 87’ye gerilemiştir.

d) Stoklar

Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 alınan stok düzeyi endeksi, 2003 yılında 317’ye çıkmış, 2004-SD döneminde ise sırasıyla 283 ve 237 düzeyinde gerçekleşmiştir. İncelenen dönem içerisinde stoklarda önemli ölçüde artış olduğu görülmüştür.

e) Kapasite ve kapasite kullanım oranı

Yerli üretim dalının, ilgili ürün için 2002’de 100 olan kapasite endeksi 2003 ve 2004’te değişmemiştir. 2005’te ise önceki yıllarda inşaat sektöründe görülen canlılığın sonucunda alınan kararlar neticesindeki kapasite artırımıyla 143’e yükselmiştir. Kapasite kullanım oranı 2002’de 100 olarak alındığında, 2003’te 233, 2004’te 177 ve SD’de 119 olarak gerçekleşmiştir.

f) İstihdam

Yerli üretim dalının ilgili üründe çalışan işçi sayısı endeksi 2002’de 100 iken 2003’te 88, 2004’te ve SD’de ise 93 olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde yerli üretim dalında çalışan idari personel sayısı endeksi 2002 yılında 100’den, 2003’te 119’a, 2004’te 132’ye ve SD’de 154’e yükselmiştir.

g) Ücretler

Yerli üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçilerinin aylık brüt ücret endeksi 2002 yılında 100’den 2003’te 112’ye, 2004’te 124’e ve SD’de 138’e yükselmiştir.

ğ) Verimlilik

Yerli üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçi başına verimlilik endeksinin 2002’de 100’den 2003’te 265’e yükseldiği, 2004’te 190 ve SD’de 183 olduğu görülmüştür.

h) Yurtiçi fiyatlar

Yerli üretim dalının, ilgili üründe, ağırlıklı ortalama yurtiçi birim satış fiyatı endeksi 2002 yılında 100 iken 2003’te 65’e, 2004’te 60’a ve 2005’te de 56’ya gerilemiştir.

ı) Maliyetler

Yerli üretim dalının satışları ve maliyetlerinin belirlenmesinde soruşturmaya konu ürüne ilişkin veriler esas alınmış olup, diğer ticari satışları ve bunlardan doğan maliyetler hariç tutulmuştur.

Artan verimliliğe paralel olarak yerli üretimin, ilgili üründe, ağırlıklı ortalama birim ticari maliyet endeksinin 2002 yılında 100 iken, 2003’te 64’e, 2004’te 60’a ve SD’de 58’e düştüğü görülmüştür.

i) Kârlılık

Yerli üretim dalının 2002’de 100 birim olan ağırlıklı ortalama birim kârlılığı 2003’te 37’ye düşmüş, 2004-2005 döneminde sırasıyla 73 ve 101 olarak gerçekleşmiştir. Yerli üretim dalının ilgili ürüne ilişkin toplam satış kârlılığı ise 2002 yılında 100’den 2003’te 56’ya, 2004’te 90’a ve SD’de ise 70’e gerilemiştir.

j) Nakit akışı

Yerli üretim dalının 2002 yılında 100 olan nakit akışı endeksi 2003’te 54’e düşmüş, 2004’te 119’a yükselmiş, ancak SD’de 81’e gerilemiştir.

k) Özkaynakların kârlılığı ve yatırım hasılatı

Yerli üretim dalının, 2002 yılında 100 olan özkaynak kârlılığı (kâr/özkaynak) endeksi 2003’te 47’ye, 2004’te 39’a ve SD’de 26’ya kadar düşmüştür. Yatırım hasılatı (kâr/aktif toplamı) endeksine bakıldığında ise bu verinin 2002 yılına kıyasla 2003 yılında 46’ya, 2004’te 50’ye ve SD’de ise 34’e gerilediği görülmüştür.

l) Büyüme

Yerli üretim dalının aktif büyüklüğü gerçel olarak 2002 yılında 100 iken 2003’te 97’ye düşmüş, 2004-2005 döneminde sırasıyla 128 ve 140’a yükselmiştir.

m) Sermaye artışı

Yerli üretim dalının 2002 yılında 100 olan özsermaye endeksi 2003’te 95, 2004’te 163, SD’de ise 181 olmuştur. Özsermaye Granitaş ve Silkar firmalarının tamamına ilişkindir.

n) Yatırımlardaki artış

Yerli üretimin ilgili üründeki tevsi yatırımları endeks olarak 2002 yılında 100 iken 2003’te 145, 2004’te 94, SD’de ise 138 olarak gerçekleşmiştir. Yerli üretim dalındaki tevsi yatırımlar verimliliği ve dolayısıyla rekabet gücünü artırmak amacıyla yapılmıştır. Nitekim, yerli üretim dalının sınai maliyetlerindeki düşüş ve verimliliğindeki artış bu şekilde gerçekleştirilmiştir. Yerli üretim dalı, zarar inceleme döneminde yenileme yatırımına gitmemiştir.

o) Damping marjının büyüklüğü

Damping marjının önemli oranda olduğu tespit edilmiştir.

(1) ÇHC’den yapılan dampingli ithalatın artışı ve bu ithalatın fiyatlarındaki düşüşün yarattığı fiyat baskısının, özellikle soruşturma döneminde yerli üretim dalı üzerindeki ekonomik etkisi incelendiğinde; yerli üretim dalının pazar payı, stokları ile nakit akışı, özkaynak kârlılığı ve yatırım hasılatı gibi mali göstergelerini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir.

(2) Yerli üreticilerin sınai ve ticari maliyetlerini düşürerek verimliliklerini artırmalarına rağmen, dampingli ithalatın fiyat baskısı nedeniyle satış fiyatlarının birim maliyetlerin altında kaldığı belirlenmiştir. Öte yandan, pazar genişlemesini öngörerek yatırıma yönelen yerli üreticilerin yine dampingli ithalatın fiyat baskısı nedeniyle 2002-2005 döneminde yaklaşık üç kat büyüyen pazardan pay alamadıkları tespit edilmiştir. Fiyat kırılmasının yüksek oranda olduğu dikkate alındığında, yerli üretim dalının dampingli ithalat ile fiyat rekabetine girmesinin çok güç olduğu ve soruşturma konusu ülkeden kaynaklanan haksız rekabete konu ithalata karşı iç piyasada pazar kaybına uğramakta olduğu görülmüştür.

(3) Öte yandan, Türk granit sektörünün büyüdüğü, istihdam ve ücretlerin arttığı ve dolayısıyla yerli sanayiinin zarar görmediği, nihai bildirimde bir zarar marjına yer verilmediği belirtilmiştir. Ayrıca ilgili taraflardan biri tarafından yerli üretim dalının bir kısım ekonomik göstergelerinde iyileşme olduğu iddia edilmiştir. Ancak, yerli üretim dalı üzerindeki zararın incelenmesinde bir veya birkaç faktörün olumlu olması yerli üretim dalında zarar olmadığını ortaya koymamaktadır. Bu çerçevede, Türkiye granit plaka piyasasında görülen büyüme ve yerli üretim dalının hacmi giderek büyüyen bu piyasadan aldığı payın sürekli düşmesi ve yerli üretim dalındaki fiyat bastırması ile stoklardaki artış gibi faktörler değerlendirildiğinde, yerli üretim dalının durumunun nispi olarak kötüleştiği ve yerli üretim dalında zararın mevcut olduğu anlaşılmıştır.

(4) Bazı ithalatçı firmalarca yerli üretim dalının pazar payında yaşanan düşüşün zararın varlığına delil olamayacağı iddia edilmiştir. Ancak, zarar inceleme döneminde yerli üretim dalının ve diğer ülkelerden yapılan ithalatın pazar payları düşerken damping fiyatlı ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün pazar payının önemli ölçüde artış gösterdiği görülmüştür. Esasen, Yönetmeliğin zarar tespitine ilişkin 17 nci maddesi hükümleri gereğince, yerli üretim dalının durumu ile ilgili tüm etkenler ve göstergelerin biri veya birkaçı mutlaka belirleyici bir yargıya temel teşkil etmeyebilmektedir. Bu çerçevede, yerli üretim dalının pazar payındaki düşüş diğer ekonomik göstergelerle birlikte değerlendirildiğinde zararın varlığını ortaya koymaktadır.

(1) Zarar inceleme döneminde soruşturma konusu ürünün ÇHC’den ithalatının, 2002 yılına göre SD’de mutlak ve nisbi olarak önemli oranda arttığı ve ÇHC’den yapılan ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı görülmüştür. Aynı dönemde yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumsuzluklar tespit edilmiştir. Dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını yüksek oranlarda kırması/bastırması ve dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır.

(2) İlgili taraflardan birisi tarafından, nihai bildirimde dampingli ithalat ile zarar arasındaki nedensellik bağına ilişkin hiçbir değerlendirme yapılmadığı iddia edilmiştir. Soruşturma süresince damping ile zarar ayrı ayrı ve detaylı bir şekilde incelenerek damping ile zararın eş zamanlı olarak ortaya çıktığı ve zararın dampingli ithalattan kaynaklandığı sonucuna varılmış olup, bu durum nihai bildirimde ilgili taraflara bildirilmiştir.

(1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükümleri uyarınca, soruşturma konusu ülke menşeli dampingli ithalattaki gelişim ile söz konusu ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra zarara yol açabilecek ve nihai bildirim sonrasında ilgili taraflarca ileri sürülen diğer unsurlar incelenmiştir. İlk olarak, üçüncü ülkelerden gerçekleşen ithalatın 2002-2005 yılları arasındaki dönemde nispi olarak azaldığı, genel ithalat ve tüketim içindeki payının önemli ölçüde düştüğü görülmüştür. Bu durum, üçüncü ülkelerden gerçekleşen ithalatın gerek miktar ve birim fiyatlar gerekse piyasa payındaki eğilim itibarıyla bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta olmadığını göstermektedir.

(2) Nihai bildirim sonrasında bazı ilgili taraflarca yerli üreticilerin iddia ettikleri zararın, şikayete konu olmayan ülkelerden yapılan ithalattan, tüketimdeki daralmadan, ihracattaki düşüşten, iç pazarda yerli üreticiler arasında rekabetin artmasından, iç talebi aşan oranda üretim kapasitesi, alternatif ürünlerin geliştirilmesi, yeni yatırımlardan doğan yüksek amortisman giderleri, yüksek finansman giderleri ve işletme sermayesinin azlığı gibi diğer faktörlerden oluşmuş olabileceği iddia edilmiştir. Bu çerçevede, ÇHC menşeli dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerinde olumsuz etki yaratmadığı savunulmuştur.

(3) Soruşturma sürecinde zarara yol açmış olabileceği düşünülen diğer faktörler de incelenmiştir. Bu çerçevede, zarar inceleme döneminde şikayete konu olmayan ülkelerden yapılan ithalatın pazar payında düşüş olduğu, tüketimde iddia edilenin aksine önemli oranda artış olduğu tespit edilmiştir. Artan tüketime karşın yerli üreticilerin pazar payında görülen düşüş ve eş anlı olarak soruşturma konusu ülkenin pazar payında görülen artış, zararın diğer faktörlerden kaynaklanmış olabileceği iddiasını geçersiz kılmaktadır.

(1) İhracatçı firma tarafından şikayetçi yerli üretici firmalardan Granitaş’ın ÇHC-Xiamen’de Granitas China adıyla bir üretici/tacir firma kurmuş olduğu, bu firma aracılığıyla Türkiye’ye ihracat yaptığı ve bu hususun söz konusu firmanın durumu konusunda çelişki yarattığı iddia edilmiştir. Anılan yerli üretici firma tarafından sunulan belgeler ve yapılan beyan çerçevesinde, ÇHC’de yerleşik Granitas China firmasının ÇHC’de herhangi bir üretim faaliyetinde bulunmadığı, ÇHC ile diğer ülkeler arasında ticaret yapmak maksadıyla kurulduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, soruşturma konusu ürünün bazı tiplerinin ürün gamının tamamlanması amacıyla ithali mevzuat çerçevesinde yerli üretici vasfını ortadan kaldırmamaktadır.

(2) İthalatçı firmalardan biri tarafından, ÇHC’den granit plaka ithalatının artmasından yalnız ithalatçıların değil, aynı zamanda hava meydanları, yol ve kaldırım döşemeleri ve hastane yapımında kullanılmak üzere ithalat yapan kamu kurum ve kuruluşları ile belediyelerin de payı olduğu belirtilmiştir. Ancak, bahse konu edilen ve yol ile kaldırım döşemelerinde kullanılan granit, 6801 gümrük tarife pozisyonunda yer almakta olup anılan ürün soruşturma kapsamı dışında bulunmaktadır.

(3) Bazı ithalatçı firmalarca yerli üretici üç firmadan çok daha fazla istihdam yarattıkları ve dolayısıyla sektörün olası bir önlemden olumsuz etkileneceği belirtilerek, bu hususların da değerlendirmede dikkate alınması talep edilmiştir. Bu husus değerlendirilirken, yerli sanayinin ülke ekonomisine gerek istihdam yaratarak gerekse yatırımlarıyla orta ve uzun vadede katma değer sunduğu göz önüne alınmıştır.

(4) İthalatçı firmalar tarafından olası bir vergi konulması durumunda rekabet koşullarının ortadan kalkacağı ve soruşturma konusu ürün fiyatlarının yerli üretici firmaların kontrolüne bırakılacağı iddia edilmiştir. Dampinge karşı vergi uygulanmasının ithalata engel teşkil etmeyeceği, soruşturmanın yalnızca bir ülkeden ithalata karşı yürütüldüğü ve diğer ülkelerden ithalatın devam edeceği düşünülerek bu iddia yerinde bulunmamıştır.

(5) Nihai bildirim sonrasında ihracatçı firma tarafından fiyat taahhüdünde bulunulmuştur. Ancak, ihracatçı firma tarafından teklif edilen fiyat taahhüdü İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nca reddedilmiştir.

(1) Soruşturma sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın Türkiye’ye ithalatında karşılarında gösterilen tutarda dampinge karşı vergi yürürlüğe konulmuştur.

(1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın ithalatında, karşılarında gösterilen tutarda dampinge karşı vergiyi tahsil ederler.

(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.