İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2009/28)

(1) Yönetmelik’in 21 inci maddesi çerçevesinde yerli üretici Anlaş firmasının Düzce’deki üretim ve idari tesislerinde, Malezya’da yerleşik ihracatçı Everthrough Rubber Products Sdn. Bhd. firmasının İpoh’ta bulunan idari tesislerinde ve Endonezya’da yerleşik PT. Hung-A Indonesia firmasının West Jawa’da bulunan üretim ve idari tesislerinde yerinde doğrulama incelemesi yapılmıştır.

(1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkelerin Ankara’daki Büyükelçiliklerine ve bilinen üretici-ihracatçı firmalara şikayetin gizli olmayan metni ve soruşturma açılış Tebliği gönderilmiştir.

(2) Taraflara soruşturma boyunca, soruşturma ile ilgili görüşlerini ve bu görüşlerle ilgili belgeleri sunma imkanı verilmiştir. Söz konusu görüşler ile belgeler değerlendirilmiş olup buna ilişkin hususlara bildirim içerisinde yeri geldiğince değinilmiştir.

(3) Nihai bildirimin ilgili taraflara gönderilmesini müteakip soruşturmada işbirliğinde bulunan ilgili tarafların katılımıyla 29 Mayıs 2009 tarihinde dinleme toplantısı gerçekleştirilerek taraflara soruşturmayla ilgili konularda görüş ve iddialarını sunma imkanı tanınmıştır.

(1) Damping belirlemesi için 1/1/2007–31/12/2007 tarihleri arası soruşturma dönemi olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için 1/1/2005-31/12/2007 arasındaki dönem esas alınmıştır.

(1) Soruşturma konusu ürün 4011.40 gümrük tarife pozisyonunda (GTP) yer alan “motosikletlerde kullanılan kauçuktan yeni dış lastikler” ile 4013.90.00.00.11 GTİP’da yer alan “motosikletlerde kullanılan kauçuktan iç lastikler”dir.

(2) Motosiklet dış lastiği, sentetik kauçuk, doğal kauçuk, dolgu, yağ ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırt lastiği çekimi (extrusion), topuk teli imali, beze kauçuk kaplama ve eğik kesme ile yanak bezi hazırlama işlemleri ve müteakiben iç ve dış boyama ile pişirme uygulanarak imal edilmektedir.

(3) Motosiklet iç lastiği, butil kauçuk, doğal kauçuk, dolgu, yağ ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırasıyla süzme, lastik çekim, boya, kesme, supap çakma, ekleme uçların ek yersiz birleştirilmesi, pişim, şişirme, aksesuar takımı ve vakum işlemleri uygulanarak imal edilmektedir.

(4) Ürün farklı ebatlarda, tiplerde, renklerde ve desenlerde olabilmektedir. Motosiklet lastik ebatları iki farklı türde ifade edilmektedir. Birinci türde, önce tekerlek kesit genişliği sonra jant çapı inç olarak ifade edilmektedir. Örneğin 2,25-17 ebatı 2,25 inç lastik kesit genişliği ve 17 inç jant çapı olan bir lastiği ifade etmektedir. İkinci türde ise milimetre olarak kesit genişliği ve yanak genişliğinin kesit genişliğine oranı ile inç olarak jant çapını ifade edilmektedir. Örneğin 130/60-13 ebatı, 130 mm kesit genişliği ve bunun %60’ı yanı 78 mm yanak genişliği olan ve 13 inç jant çapı bulunan lastiği ifade etmektedir. 8, 10 ve 12 inç jant çapındaki küçük ebatlar scooter olarak adlandırılan motosikletlerde, 16, 17, 18 ve 19 inç jant çapında olan ebatlar ise moped ve motosikletlerde kullanılan lastiklerdir. En çok ithal edilen ve satılan ürünler 2,25, 2,50 ve 2,75 inç genişliklerinde ve 17 inç çapındaki motosiklet lastikleridir. İç ve dış lastikler ayrı satılabildiği gibi takım olarak da satılabilmektedir.

(5) Soruşturma sürecinde eşyanın sınıflandırıldığı tarife pozisyonları ve tarife pozisyonlarının kapsamına ilişkin olarak ilgili taraflardan herhangi bir görüş, itiraz veya bilgi Müsteşarlığımıza intikal etmemiştir. Bu bağlamda, soruşturma çerçevesinde yapılan tespit ve değerlendirmeler bahse konu gümrük tarife pozisyonlarındaki eşyanın tamamına şamildir.

(6) Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer alan tarife pozisyonlarında ve/veya tanımlarında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez.

(1) İthalatçı soru formlarına gelen cevaplardan bir firmanın ithalatı tip ve desen çeşitliliği, fiyat avantajı ve bazı ülkelere dampinge karşı vergi olması nedeniyle yaptığı, diğer bir ithalatçının ise dağıtıcılık anlaşması gereği sadece ithalatı yapılan ülkeden soruşturma konusu ürünü satın aldığı anlaşılmaktadır.

(2) İthal edilen ürünler, genel olarak motosikletlerin satış sonrası (after market) ihtiyacının karşılanmasında kullanılmaktadır. Satış sonrası piyasada yerli üretici, bayilik ağı kanalıyla faaliyet göstermektedir. Aynı şekilde, şikayete konu üründe bazı markaları getiren ithalatçılar da bu markaların Türkiye’deki yetkili acenteliğini yapmakta ve kendi bayilik kanallarını kullanmaktadır. Bunun dışında direkt olarak soruşturma konusu ürünün ithalatını ve dağıtımını yapan firmalar da bulunmaktadır.

(3) İthal ve yerli ürün kendi bayilik ve dağıtıcılık kanalıyla müşteriye ulaşabilmektedir. Yerli üretim dalı tarafından üretilen motosiklet iç ve dış lastikleri ile soruşturma konusu ülkelerden ithal edilen motosiklet iç ve dış lastikleri arasında işlevsel özellikler, fiziksel özellikler, kullanım alanları, kullanıcıların algılaması ve birbirini ikame edebilmeleri açısından benzer ürün değerlendirmesine engel teşkil edecek bir fark bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu bilgiler ışığında, Endonezya ve Malezya’dan ithal edilen soruşturma konusu motosiklet iç ve dış lastikleri ile yerli üretim dalı tarafından üretilen motosiklet iç ve dış lastiklerinin benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır.

(1) Motosiklet dış lastikleri ithalatında AB ve EFTA Ülkeleri, İsrail, Makedonya, Hırvatistan, Bosna-Hersek, Fas, Batı Şeria ve Gazze Şeridi, Tunus, Suriye, Mısır, Gürcistan, Arnavutluk, Kosova, ve GTS ülkeleri için %0, diğer ülkeler için %4,5; motosiklet iç lastiklerinde ithalatında ise AB ve EFTA Ülkeleri, İsrail, Makedonya, Hırvatistan, Bosna-Hersek, Fas, B.Ş ve Gazze Şeridi, Tunus, Suriye, Mısır, Gürcistan, Arnavutluk, Kosova, ve GTS ülkeleri için %0 ise diğer ülkeler için %4 gümrük vergisi uygulanmaktadır.

(2) Ayrıca, motosiklet dış lastikleri ithalinde, Çin Halk Cumhuriyeti menşeliler için %37, Tayland menşeliler için %68, Vietnam menşeliler için %29, Çin Tayvanı menşeliler için %6 oranında dampinge karşı vergi uygulanmaktadır.

(3) Motosiklet iç lastikleri ithalatında ise Çin Halk Cumhuriyeti ve Tayland menşeliler için %100, Vietnam menşeliler için %49 ve Çin Tayvanı menşeliler için ise %21 oranında dampinge karşı vergi uygulanmaktadır.

(1) Endonezya ve Malezya’dan işbirliğine gelen üretici-ihracatçı firmalar için normal değerin ve ihraç fiyatının nasıl belirlendiği ile damping marjlarının nasıl hesaplandığına ilişkin ayrıntılı bilgiler firma özel bildirimlerin ile ilgili firmalara gönderilmiştir.

(2) İşbirliğine gelen üretici-ihracatçı firmalar için özel bildirimlerinde aksi belirtilmediği sürece normal değer, ihraç fiyatı ve damping marjı aşağıda belirtildiği şekilde tespit edilmiştir.

(3) Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü uyarınca, işbirliğinden kaçınmayı önlemek amacıyla, soruşturmaya konu ülkelerden işbirliğine gelmeyen üretici-ihracatçı firmalar için damping marjı, başvurudaki damping marjları ve işbirliğine gelen firmaların ürün ebatları içinde en yüksek damping marjı tespit edilen ebatın marjı dikkate alınarak belirlenmiştir.

(1) İşbirliğine gelen üretici-ihracatçı firmalar için Yönetmeliğin 5 inci maddesi hükmü gereğince, menşe ülkenin iç piyasasında yapılan benzer mal satışlarının hacminin düşük olması sebebiyle uygun bir karşılaştırma yapılmasına elverişli bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla ürün tipleri bazında temsil testi uygulanmıştır.

(2) Buna göre normal değer, benzer ürünün menşe ülkenin iç piyasasında normal ticari işlemler çerçevesinde yapılan satışların miktarının Türkiye’ye yapılan satışların %5’ini veya daha fazlasını oluşturması halinde ihracatçı ülke iç piyasasında normal ticari işlemler çerçevesinde gerçekleşen satışlar esasında; aksi takdirde oluşturulmuş değer esasında belirlenmiştir.

(1) İşbirliğine gelen üretici-ihracatçı firmalar için Yönetmeliğin 5 inci maddesi hükümleri gereğince, soruşturmaya konu firmalardan sağlanan ve doğrulanan bilgiler ışığında, menşe ülkenin iç piyasasındaki satışların normal değer tespitinde kullanılıp kullanılmayacağının belirlenmesi için ürün tipleri bazında normal ticari işlem testi uygulanmıştır. Buna göre normal değer,

a) Ağırlıklı ortalama net satış fiyatının ağırlıklı ortalama birim maliyetinin üzerinde olduğu durumlarda;

1) Ağırlıklı ortalama birim maliyetin üzerindeki satış miktarının maddenin toplam satış miktarının %80’ini veya daha fazlasını oluşturması halinde, soruşturma dönemi boyunca gerçekleşen tüm iç piyasa satış işlemlerinin (kârlı ya da kârsız) ağırlıklı ortalaması esasında,

2) Ağırlıklı ortalama birim maliyetin üzerindeki satış miktarının maddenin toplam satış miktarının %80’inden daha azını oluşturması halinde, soruşturma dönemi boyunca gerçekleşen kârlı iç piyasa satış işlemlerinin ağırlıklı ortalaması esasında,

b) Ağırlıklı ortalama net satış fiyatının ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olması halinde, soruşturma dönemi boyunca gerçekleşen kârlı iç piyasa satış işlemlerinin ağırlıklı ortalaması esasında,

c) Kârlı satış işlemi olmaması halinde, oluşturulmuş değer esasında

belirlenmiştir.

(1) İşbirliğine gelen üretici-ihracatçı firmalar için Yönetmeliğin 5 inci maddesi hükmü gereğince iç piyasa satışlarının esas alındığı hallerde normal değer, menşe ülkenin iç piyasasında benzer ürün için normal ticari işlemler çerçevesinde bağımsız alıcılar tarafından ödenmiş olan veya ödenmesi gereken fiyatlar esasında belirlenmiştir.

(1) Oluşturulmuş normal değer, firmalardan temin edilen soruşturma konusu ürünün imalat maliyeti ile satış, genel ve idari (SGİ) gider rakamlarına makul oranda bir kârın eklenmesi suretiyle hesaplanmıştır.

(2) Oluşturulmuş normal değer hesaplamalarında esas alınan kâr oranı, Yönetmeliğin 6 ncı maddesi hükmü çerçevesinde, normal ticari işlemler çerçevesinde soruşturma konusu ürün satışlarından elde edilen ağırlıklı ortalama kâr oranıdır.

(1) İşbirliği yapan üretici-ihracatçı firmalar için ihraç fiyatı, Türkiye’ye satışlarında bağımsız alıcılarca fiilen ödenen fiyat esasında belirlenmiştir.

(1) Adil bir karşılaştırmanın yapılabilmesini teminen, normal değer ile ihraç fiyatı fabrika çıkış aşamasına getirilerek aynı ticari aşamada karşılaştırılmıştır.

(2) Yönetmeliğin 10 uncu maddesi hükmü gereğince, normal değer ile ihraç fiyatını aynı ticari aşamaya getirmek ve bu suretle adil bir karşılaştırma yapabilmek amacıyla, ilgili taraflarca ileri sürülen ve fiyat karşılaştırmasını etkileyen taşıma, paketleme, sigorta, ödeme koşulları, indirim, geri ödeme, banka masrafları vb. gibi hususlardan belgelendirilen, uygulanabilir ve haklı görülenler için ayarlamalar yapılmıştır.

(1) Endonezya’dan işbirliğine gelen üretici-ihracatçı firma için CIF ihraç fiyatının yüzdesi olarak belirlenen damping marjı aşağıda yer almaktadır:

PT Hung-A Indonesia : Motosiklet dış lastikleri için damping tespit edilmemiştir. Motosiklet iç lastikleri için ise CIF değerin % 19,88’sı oranında damping marjı tespit edilmiştir.

İşbirliğine gelmeyen firmalar : Motosiklet dış lastikleri için CIF değerin % 29’u oranında; motosiklet iç lastikleri için ise CIF değerin % 29’u oranında damping marjı belirlemiştir.

(1) Malezya’dan işbirliğine gelen üretici-ihracatçı firma için CIF ihraç fiyatının yüzdesi olarak belirlenen damping marjları aşağıda yer almaktadır:

Everthrough Rubber Products Sdn. Bhd : Motosiklet dış lastikleri için CIF değerin % 19,63 oranında; motosiklet iç lastikleri için ise CIF değerin % 39,64’sı oranında damping marjı tespit edilmiştir.

İşbirliğine gelmeyen firmalar : Motosiklet dış lastikleri için CIF değerin % 29’u oranında; motosiklet iç lastikleri için ise CIF değerin % 29’u oranında damping marjı belirlemiştir.

(2) Everthrough Rubber Products Sdn. Bhd firması nihai bildirim raporuna sunmuş olduğu görüşünde, doğal ve suni kauçuk alımlarının birleştirilerek ortalamasının maliyet hesaplarında kullanıldığı, bu şekildeki bileşimin doğal kauçuktan yapılan ürünleri daha pahalı hale getirdiği, Türkiye’ye yapılan satışların sadece doğal kauçuktan mamul ürün olduğu ve maliyetinin olması gereken seviyenin üzerinde hesaplanmasına neden olduğu gerekçesi ile firmanın soru formuna cevabında verdiği maliyetlerin kullanılmasını talep etmiştir.

(3) Firma nezdinde yapılan yerinde doğrulama soruşturması esnasında, firmanın muhasebe kayıtlarında doğal ve suni kauçuk kayıtlarını doğru biçimde kaydetmediği, zaman zaman doğal kauçuğun suni, suni kauçuğun ise doğal kauçuk sınıfı altında kaydedildiği bu nedenle firmanın doğal ve suni kauçuk maliyetlerinin gerçeği yansıtmadığı tespit edilmiştir.

(4) Diğer taraftan, firmanın Türkiye’ye sadece doğal kauçuktan yapılan ürünleri sattığı iddiası gerçeği yansıtmamaktadır. Zira firma Türkiye’ye hem dış hem de iç lastik satmakta olup iç lastikler sadece doğal kauçuktan üretilebilirken dış lastikler doğal ve suni kauçuğun karışımından elde edilen hamurdan üretilebilmektedir.

(5) Yerinde doğrulama esnasında, firma suni ve doğal kauçuk giderlerini sağlıklı bir biçimde ortaya koyamadığı ve her bir ürün tipi için kullanılan hamur bileşenlerini dikkate alarak birim direkt ilk madde malzeme maliyetlerini sağlayamadığı için hesaplamalar Yönetmeliğin 26 ncı maddesi çerçevesinde eldeki mevcut veriler kullanılarak yapılmıştır. Bu çerçevedeki hesaplamalar, elde gerçek maliyetleri yansıtan daha iyi veri bulunmadığından, yerinde doğrulama soruşturması sırasında firmadan temin edilen ve bütün girdilerin ortalama maliyetini esas alan veriler kullanılarak yapılmıştır.

(1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülkeler menşeli ithalatın hacminde mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine oranla önemli ölçüde bir artış olup olmadığı ile bu ithalatın iç piyasadaki benzer mal fiyatları üzerindeki etkisi incelenmiştir.

(1) Motosiklet iç lastikleri için Endonezya ve Malezya’dan yapılan ithalat için hesaplanan damping marjlarının ve ithalat miktarlarının ihmal edilebilir oranların üzerinde olduğu, soruşturma döneminde her iki ülkeden gerçekleşen dampingli ithalatın yerli üreticinin fiyatlarını kırdığı, motosiklet dış lastikleri ithalatında ise Endonezya’da yerleşik PT. Hung-A firması için damping tespit edilemediği ancak bu firmadan yapılan ithalatın toplam ithalat içindeki payının değerlendirmeyi etkilemeyecek düzeyde düşük olduğu görülmüştür.

(2) Yapılan incelemeler sırasında, her iki ülke kaynaklı ürünün aynı dağıtım kanalından geçtiği ve aynı piyasaya hitap ettiği anlaşılmıştır. Bu çerçevede her iki ülkeden ithal edilen soruşturma konusu ürünlerin kendi aralarında ve yerli benzer ürünle rekabet ettiği sabit görülmüştür.

(3) Bu çerçevede, Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükümlerine dayanarak, soruşturmaya eş zamanlı konu olan Endonezya ve Malezya’dan yapılan ithalatın etkilerinin toplu değerlendirilmesine karar verilmiştir.

(4) Aşağıda yer alan değerlendirmelerde dampingli ithalat ifadesi soruşturmaya konu ülkelerden yapılan soruşturma konusu ürün dampingli ithalatının toplamına karşılık gelmektedir.

(1) 2005 yılında 421.907 adet olan soruşturma konusu motosiklet dış lastiklerinin genel ithalatı 2006 yılında 324.624 adete düşmüş, soruşturma döneminde (SD) ise 496.390 adete yükselmiştir.

(2) Motosiklet iç lastikleri genel ithalatı ise 2005 yılında 758.659 adet iken, 2006 yılında 801.345 adete çıkmış, SD’de ise 922.239 adete yükselmiştir.

(1) Soruşturma konusu motosiklet dış lastiği dampingli ithalatı 2005 yılında 83.012 adet iken, 2006 yılında 46.155 adete düşmüş ancak, SD’de önemli miktarda artarak 106.948 adete çıkmıştır.

(2) Motosiklet iç lastiğinin dampingli ithalatı da 2005 yılında 224.400 adet iken, 2006 yılında 268.040 adete çıkmış, SD’de ise önemli bir atış göstererek 591.950 adete çıkmıştır.

(3) Endonezya’da yerleşik PT. Hung-A Indonesia ve Malezya’da yerleşik Everthrough Rubber Product Sdn. Bhd. firmalarının temsilcisi 2006 yılında motosiklet dış lastiklerinde Malezya’nın ithalat payının %1, Endonezya’nın %10 olduğu, motosiklet iç lastiklerinde aynı yıl Malezya’nın %24, Endonezya’nın ise %7 paya sahip olduğu bu payların yerli üretim dalına zarar vermesinin mümkün olmadığını iddia etmektedir. Ancak, soruşturma dönemi olan 2007 yılı için ithalat verileri incelendiğinde motosiklet dış lastiklerinde Endonezya’nın payının %11,22, Malezya’nın ise %10,32 olduğu, topluca değerlendirildiğinde ise soruşturma konusu ülkelerden ithalatın payının %21,55’e ulaştığı görülmektedir. Benzer şekilde motosiklet iç lastiklerinde Endonezya’nın ithalat payının %50,69 ve Malezya’nın ithalat payının %13,49 olduğu topluca değerlendirildiğinde ise bu payın soruşturma konusu ülkelerden %64,19’a ulaştığı görülmektedir. Buradan görüleceği üzere, her bir ülkenin ithalat payı %3 olan ihmal edilebilir oranın oldukça üzerinde olup, gerek tek tek gerek topluca değerlendirildiğinde ihracatçı firmaların temsilcisinin iddia ettiğinin aksine ithalattan önemli bir pay aldığı görülmektedir.

(1) Soruşturma konusu ürünün yurtiçi tüketimi, yerli üretici Anlaş firmasının yurtiçi satışları ile genel ithalatın toplanması suretiyle hesaplanmıştır.

(2) Bu çerçevede belirlenen toplam tüketim endeksi, motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 iken, 2006 yılında 83’e düşmüş, SD’de ise 109’a çıkmıştır. Dampingli ithalatın tüketim içindeki payı ise 2005 yılında 100 iken SD’de 118’e çıkmıştır.

(3) Motosiklet iç lastikleri için toplam tüketim endeksi ise 2005 yılında 100 iken, 2006 yılında 99’a düşmüş, SD’de ise 106’ya çıkmıştır. Dampingli ithalatın tüketim içindeki payı ise 2005 yılında 100 iken SD’de 249’a çıkmıştır.

(1) Endonezya menşeli motosiklet dış lastikleri ithalatının ağırlıklı ortalama birim fiyatı CIF bazda 2005 yılında 2,27 Dolar/Adet iken, 2006 yılında 5,49 Dolar/Adet’e, SD’de ise 7,02 Dolar/Adet’e çıkmıştır. Malezya menşeli olanların ithalatının ağırlıklı ortalama CIF birim fiyatı ise 2005 yılında 3,39 Dolar/Adet iken, 2006 yılında 1,82 Dolar/Adet’e, düşmüş SD’de ise 2,40 Dolar/Adet’e çıkmıştır. Diğer taraftan soruşturma ve önlem konusu ülkeler dışında kalan ithalatın ortalama birim fiyatları incelendiğinde ise dampingli ithalatın fiyatlarının oldukça üzerinde seyrettiği görülmektedir. Buna göre, diğer ülkelerden yapılan ithalatın ortalama CIF birim fiyatı 2005 yılında 9,57 Dolar/Adet iken 2006’da 15,45 Dolar/Adet’e, SD’de ise 15,67 Dolar/Adet’e ulaşmıştır.

(2) Endonezya menşeli motosiklet iç lastikleri ithalatının ağırlıklı ortalama birim fiyatı ise CIF bazda 2005 yılında 1,11 Dolar/Adet iken, 2006 yılında 1,14 Dolar/Adet’e, SD’de ise 1,17 Dolar/Adet’e çıkmıştır. Malezya menşeli olanların ithalatının ağırlıklı ortalama CIF birim fiyatı ise 2005 yılında 0,67 Dolar/Adet iken, 2006 yılında 1,18 Dolar/Adet olarak gerçekleşmiş ve SD’de de CIF 1,32 Dolar/Adet çıkmıştır. (Tablo 1B) Diğer taraftan soruşturma ve önlem konusu ülkeler (diğer ülkeler) dışında kalan ithalatın ortalama birim fiyatları incelendiğinde ise dampingli ithalatın fiyatlarının üzerinde seyrettiği görülmektedir. Buna göre, diğer ülkelerden yapılan ithalatın ortalama CIF birim fiyatı 2005 yılında 1,12 Dolar/Adet iken 2006’da 1,51 Dolar/Adet’e, SD’de ise 1,57 Dolar/Adet’e ulaşmıştır.

(1) Fiyat kırılması ithal ürün fiyatlarının Türkiye piyasasında yerli üreticinin yurt içi satış fiyatlarının yüzde olarak ne kadar altında kaldığını gösterir.

(2) Endonezya ve Malezya menşeli ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatları yerli üretim dalının satış fiyatları ile mukayese edilmiş ve dampingli ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir.

(3) Fiyat kırılması iki türlü hesaplanmıştır. Birinci yöntemde TUİK verileri kullanılarak, yerli üretim dalının ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatları ile ağırlıklı ortalama ithal fiyatları kullanılarak kırılma bulunmuştur. İkinci yöntemde ise, işbirliğinde bulunan firmaların Türkiye’ye en çok satış yaptığı tipler için fiyat kırılmaları hesaplanmıştır.

(4) Motosiklet dış lastikleri için TUİK verileri baz alınarak fiyat kırılması hesaplandığında, SD’de Endonezya menşeli ürünler için CIF ithal fiyatının %88’i, Malezya menşeli ürünler için ise %465’i oranında kırılma tespit edilmiştir. Önceki yıllar için hesaplanan fiyat kırılmasının da önemli oranlarda olduğu görülmüştür. Diğer taraftan, en çok satış yapılan tip için fiyat kırılması hesaplandığında ise, Malezya’da yerleşik Everthrough Rubber Product Sdn. Bhd. firmasının 2.50x17 tipine ait Türkiye pazarına giriş fiyatı ile yerli üretim dalının aynı ebat için aynı dönemde gerçekleşen ağırlıklı ortalama satış fiyatı karşılaştırıldığında fiyat kırılması CIF ithal fiyatının %107,59’u oranında hesaplanmıştır.

(5) Motosiklet iç lastikleri için TUİK verileri baz alınarak fiyat kırılması hesaplandığında, Endonezya menşeli ürünler için SD’de fiyat kırılması CIF ithal fiyatının %95’i, Malezya menşeli ürünler için %72’si oranında hesaplanmıştır. Diğer taraftan, en çok satış yapılan tip için fiyat kırılması hesaplandığında ise, Endonezya’da yerleşik PT. Hung-A firmasının 2.25-2.50-17 tipine ait Türkiye pazarına giriş fiyatı ile yerli üretim dalının satış fiyatı karşılaştırılmış ve CİF ithal fiyatının %172,68 oranında fiyat kırılması bulunmuştur. Malezya’da yerleşik Everthrough Rubber Product Sdn. Bhd. firmasının 2.25x17 tipine ait Türkiye pazarına giriş fiyatı ile yerli üretim dalının satış fiyatı karşılaştırıldığında ise fiyat kırılması CİF ithal fiyatının %176,42 oranında hesaplanmıştır.

(1) Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde, Anlaş firmasının motosiklet lastiklerine ilişkin verileri esas alınmıştır.

(2) Öte yandan, eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler kullanılmıştır.

a) Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 olan adet bazlı üretim miktar endeksi, 2006 yılında 104’e çıkmış, SD’de ise 94’e düşmüştür. Söz konusu üründe yerli üretim dalının kapasitesi değişmemiş olup, KKO endeksi ise aynı dönemde 100’den 94’e gerilemiştir.

(2) Motosiklet iç lastikleri için ise 2005 yılında 100 olan üretim miktar endeksi, 2006 yılında 101’e çıkmış, SD’de ise ciddi biçimde azalarak 86’ya gerilemiştir. Söz konusu üründe yerli üretim dalının kapasitesi değişmemiş olup KKO endeksi ise 100’den 86’ya gerilemiştir.

b) Yurtiçi satışlar

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi 2006’de 93’e düşmüş, SD’de ise 96 olarak gerçekleşmiştir. 2005 yılında 100 olan satış hasılası 2006’da 98’e düşmüş SD’de ise artarak 115 olmuştur.

(2) Motosiklet iç lastikleri için 2005 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi 2006’de 93’e düşmüş, SD’de ise 90’a gerilemiştir. 2005 yılında 100 olan satış hasılası 2006’da 91’e düşmüş, SD’de ise 92 olarak gerçekleşmiştir.

c) Yurtiçi Fiyatlar

(1) Yerli üreticinin motosiklet dış lastiklerinde adet bazında ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatı 2005 yılında reel bazda 100 iken, 2006 yılında 105’e, SD’de ise 120’ye yükselmiştir. Ancak kilogram bazlı ağırlıklı ortalama birim fiyata bakıldığında, 2005 yılında 100 olan birim fiyatı 2006’da 93’e 2007’de ise 89’a gerilemiştir. Dolayısıyla adet bazındaki birim ortalama fiyattaki artış esasen daha ağır olan ebatların satışlar içinde ağırlığının azalmış olmasından kaynaklanmaktadır.

(2) Motosiklet iç lastiklerinde ise adet bazında ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatı 2005 yılında reel bazda 100 iken, 2006 yılında 115’e çıkmış, ancak SD’de ise 84’e gerilemiştir.

d) İhracat

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 olan ihracat miktar endeksi 2006’da 168’e SD’de ise 756 ya ulaşmıştır.

(2) Motosiklet iç lastikleri için 2005 yılında 100 olan ihracat miktar endeksi SD’de 229’a ulaşmıştır.

e) Pazar payı

(1) Yerli üretim dalının yurtiçi pazar payı motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 iken SD’de 88’e düşmüştür.

(2) Motosiklet iç lastikleri için ise 2005 yılında 100 iken SD’de 85’e düşmüştür.

f) Maliyetler

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında reel olarak 100 olan ağırlıklı ortalama birim ticari maliyeti, 2006 yılında 116’ya yükselmiş SD’de aynı seviyede kalmıştır.

(2) Motosiklet iç lastiklerinde ise 2005 yılında reel olarak 100 olan ağırlıklı ortalama birim ticari maliyeti, 2006 yılında 112’ye çıkmış, SD’de ise 103’e gerilemiştir.

g) Kârlılık

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastiklerindeki yurt içi satışlardan elde ettiği 2005 yılında adet bazlı (-)100 olan kârlılığı (zararı), 2006 yılında (-) 266’ya çıkmış, SD’de ise (-)58 olarak gerçekleşmiştir.

(2) Yerli üretim dalının motosiklet iç lastiklerindeki yurt içi satışlardan elde ettiği 2005 yılında adet bazlı (-)100 olan kârlılığı (zararı), 2006 yılında (-) 150’ye çıkmış, SD’de ise (-106) olarak gerçekleşmiştir.

h ) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastiklerinde 2005 yılında 100 olan stok miktar endeksi, 2006 yılında 152’ye yükselmiş, SD’de ise 108’e düşmüştür. Stok çevrim hızına (satış/stok) baktığımızda ise 2005 yılında 3,66 iken 2006’da 2,27’ye gerilediği SD’de ise tekrar 3,69’a çıktığı görülmektedir.

(2) Motosiklet iç lastiklerinde ise 2005 yılında reel bazda 100 olan stok miktar endeksi, 2006 yılında 162’ye yükselmiş, SD’de ise 80 olarak gerçekleşmiştir. Stok çevrim hızına (satış/stok) baktığımızda ise 2005 yılında 7,81 iken 2006’da 4,06’ya gerilediği SD’de ise tekrar 8,37’ye çıktığı görülmektedir.

ı) İstihdam

(1) Yerli üretim dalının motosiklet lastiklerinde 2005 yılında 100 olan idari personel ve işçi sayısı endeksi, 2006 yılında ve SD’de aynı kalmıştır.

j) Ücretler

(1) Üretimde çalışan işçilerin aylık ücretleri 2005 ile SD arasında reel olarak 5 puan artmıştır.

k) Verimlilik

(1) Üretimde çalışan işçi başına verimlilik endeksi motosiklet dış lastikleri için 2005 yılında 100 iken, 2006 yılında 104’e çıkmış, SD’de ise 94’e gerilemiştir.

(2) Motosiklet iç lastikleri için ise 2005 yılında 100 olan kişi başı üretim endeksi, 2006 yılında 101’e çıkmış ancak SD’de 86’ya gerilemiştir.

l) Nakit Akışı

(1) Yerli üretim dalının motosiklet dış lastik üretim ve satışı ile sağladığı reel nakit akışı (Kâr+amortisman) 2005 yılında (-)100 iken (nakit çıkışı), 2006 yılında (-)235’e çıkmış, SD’de (-)170 olarak gerçekleşmiştir.

(2) Motosiklet iç lastik üretim ve satışı ile sağladığı reel nakit akışı (Kâr+amortisman) ise 2005 yılında (-)100 iken (nakit çıkışı), 2006 yılında (-)103’e çıkmış, SD’de (-) 42 olarak gerçekleşmiştir.

m) Büyüme

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin aktif büyüklüğü reel olarak 2005 yılında 100 iken 2006 yılında 83’e, SD’de ise 66’ya gerilemiştir.

n) Sermaye Artışı

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin 2005 yılında 100 olan öz sermayesi 2006 yılında 91’e çıkmış, SD’de ise 85’e düşmüştür.

o) Yatırımlardaki Artış

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin 2005 yılında 100 olan yenileme yatırımları 2006 yılında 64’e düşmüş SD’de ise herhangi bir yatırım yapılmamıştır.

p) Yatırımların geri dönüş oranı

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin yatırım hasılatı (Kâr/Öz kaynak) oranı 2005 yılında 100 iken 2006 yılında 478’e çıkmış, SD’de ise (–)7.149’a düşmüştür.

r) Damping marjının büyüklüğü

(1) Malezya menşeli motosiklet dış ve iç lastikleri ile Endonezya menşeli motosiklet iç lastiklerinde önemli oranlarda damping marjı tespit edilmiştir.

(1)Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri incelendiğinde, motosiklet dış ve iç lastiklerinde gerek üretim miktarı gerekse KKO’da düşüş yaşandığı, buna bağlı olarak verimlilikte azalma olduğu, yurt içi satışlarının azaldığı, satışlardaki azalmaya bağlı olarak pazar payının gerilediği, motosiklet iç lastiklerinde maliyetlerdeki artışa rağmen yurtiçi satış fiyatlarının reel olarak gerilediği, dampingli ithalat nedeniyle zararın devam ettiği, nakit akışındaki olumsuz durumun devam ettiği, büyüme, sermaye artışı ve yatırımların geri dönüşü (kar/özsermaye) göstergelerinin bozulduğu tespit edilmiştir.

(2) Yerli üretim dalının büyüyen pazarda satış kaybı yaşadığı ve bu durumun ekonomik göstergelerini olumsuz yönde etkilediğini anlaşılmaktadır.

(1) Yönetmeliğin 17 inci maddesi hükümleri gereğince, soruşturma konusu ülkeler menşeli dampingli ithalatın miktarı ve fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra zarara yol açabilecek diğer unsurlar incelenmiştir.

(1) Soruşturma konusu ülkelerden yapılan motosiklet dış lastik ve motosiklet iç lastik ithalatı 2005-SD döneminde gerek mutlak gerekse nispi olarak artış göstermiştir.

(2) Soruşturma konusu ülkeler menşeli ithalatın fiyatlarının Endonezya’da yerleşik PT-Hung-A firmasından yapılan motosiklet dış lastikleri ithalatı dışında dampingli olduğu, yerli üretim dalının fiyatlarının da önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir.

(3) Düşük fiyatlı ithalat sebebiyle 2005-SD döneminde dampingli ithalat pazar payını gerek yerli üretim dalı gerekse diğer ülkeler aleyhine genişletmiştir.

(4) Diğer taraftan, yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri değerlendirildiğinde dampingli ithalatta artışın olduğu bahse konu dönemde yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumsuzluklar tespit edilmiştir. Dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını kırması ve dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır.

(1)Soruşturma konusu ülkeler dışında halen Çin Halk Cumhuriyeti, Çin Tayvanı, Tayland ve Vietnam menşeli motosiklet dış ve iç lastiklerinde önlem yürürlüktedir. Diğer taraftan bu ülkelerin dışında kalan üçüncü ülkelerden yapılan ithalatın 2005-2007 döneminde mutlak ve nisbi olarak azaldığı, birim fiyatları itibariyle soruşturma konusu ülkelerin fiyatlarının üzerinde olduğu görülmüştür.

(2) Sonuç olarak, diğer ülkeler kaynaklı soruşturma konusu ithalat, gerek miktarı ve piyasa payındaki eğilim, gerek fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta görülmemektedir.

(1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükümleri uyarınca, soruşturma konusu ülkeler menşeli dampingli ithalattaki gelişim ile söz konusu ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra yerli üretim dalında zarara yol açabilecek diğer olası unsurlar da incelenmiştir.

(2) Soruşturma döneminde ortaya çıkan hammadde ve enerji fiyatlarında yaşanan artışlar yalnızca Türkiye piyasasını değil tüm küresel piyasaları etkilemiştir. Önlem konusu ürünün ana hammaddesi olan doğal ve sentetik kauçuğun dünyada belli üreticileri ve borsa fiyatı olması nedeniyle hammadde fiyatlarındaki artış gerek yerli üreticiyi gerekse ihracatçı firmaları aynı oranda etkilemektedir.

(3) Bununla birlikte bazı Uzakdoğu ülkeleri ile karşılaştırıldığında yerli üretim dalının enerji maliyetlerinin görece yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, yerli üreticilerin işçilik maliyetleri bakımından da Endonezya ve Malezya’ya göre dezavantajlı konumda olduğu görülmektedir.

(4) Finansal maliyetler anlamında bakıldığında ise YTL kredi maliyetlerinin görece yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Ancak, yerli üretim dalının ekonomik göstergelerine ilişkin verilerde finansal maliyetlerin toplam maliyet içerisinde ekonomik göstergeleri ciddi anlamda bozacak bir unsur olmadığı anlaşılmaktadır.

(5) Her ne kadar yerli üretim dalı istihdam ve enerji anlamında soruşturmaya konu ülkelere göre daha yüksek maliyetlerle üretim yapıyor olsa da bu unsurlar dampingli ithalattan kaynaklanan fiyat baskısını ve yerli üretim dalında gözlenen zararı açıklamaktan çok uzaktır.

(6) Sonuç itibariyle, bahse konu hususların dampingli ithalat ile yerli üretim dalında gözlenen zarar arasındaki illiyet bağını ortadan kaldırmadığı anlaşılmıştır.

(1) Soruşturma sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edilmiş olup, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşei verilen maddenin Türkiye’ye ithalatında belirtilen oranlarda firma bazında dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

(1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numaraları, tanımı ve menşe ülkeleri belirtilen maddenin, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamında ithalatında karşılarında gösterilen miktarlarda dampinge karşı kesin önlemi uygular.

(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.