İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2011/6)

(1) Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli 2905.42.00.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyou (GTİP) altında kayıtlı “pentaeritritol” (pentaeritrit) maddesine yönelik olarak, 1/7/2005 tarih ve 25862 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2005/14 sayılı Tebliğ ile dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) Mezkur önlemin yürürlük süresinin bitiminden önce, İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin (Yönetmelik) 35 inci maddesi uyarınca 11/12/2009 tarihli ve 27429 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2009/38 sayılı Tebliğ vasıtasıyla mevcut önlemin yürürlükten kalkacağı ve ilgili ürünün yerli üreticilerinin Mevzuatta öngörülen sürelerde yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile nihai gözden geçirme soruşturması açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

(3) Dampinge karşı önlemin sona ermesinin damping ve zararın devamına veya yeniden meydana gelmesine yol açacağı iddiasıyla ÇHC menşeli pentaeritritole yönelik olarak yerli üretici MKS Marmara Kimya Sanayi A.Ş.(MKS A.Ş) firması nihai gözden geçirme soruşturması açılması için başvuruda bulunmuştur. Bu başvuru üzerine, 23/05/2010 tarihli ve 27589 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2010/15 Sayılı Tebliğ’le (2010/15 Sayılı Tebliğ) başlatılan nihai gözden geçirme soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı (Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından yürütülerek tamamlanmıştır.

(1) Bu Tebliğ; 4412 Sayılı Kanun ile değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının sonuçlarını içermektedir.

(1) Şikayetçi firma söz konusu ürünün tek üreticisi konumundadır. Bu nedenle Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde şikayetçi firmanın yerli üretim dalını temsil yeteneğini haiz olduğu anlaşılmıştır.

(1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC’de yerleşik ürünün bilinen ihracatçılarına ve diğer bütün ihracatçıların da bilgilendirilmesi için ÇHC Ankara Büyükelçiliğine ilgili soru formları, başvurunun gizli olmayan özeti ve soruşturma açılış Tebliği’ne ulaşmalarını temin etmek için soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.

(2) Tarafların soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dahil 37 gün süre tanınmıştır.

(3) Yerli üretim dalı, soruşturma süresi boyunca Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmiştir.

(4) İthalatçı soru formunu doldurmaları için kendilerine soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulan (6) ithalatçı firmanın (3)’ünden yanıt alınmıştır.

(5) ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalardan soru formlarına yönelik herhangi bir yanıt alınmamıştır.

(6) Soruşturmaya ilişkin tespit ve bilgileri içeren “Nihai Bildirim” ilgili tarafların bilgisine sunulmuştur. Öngörülen süre zarfında Nihai Bildirime yönelik olarak herhangi bir görüş alınmamıştır.

(7) Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlara bu Tebliğ’in ilgili bölümlerinde değinilmiştir.

(1) Yönetmeliğin 21’inci maddesi çerçevesinde, yerli üretici MKS A.Ş. nezdinde yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmiştir.

(1) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının değerlendirilmesine esas teşkil etmek üzere, 01.01.2007 - 31.12.2009 tarihleri arası, gözden geçirme dönemi olarak alınmıştır. Bununla birlikte, önlemin etkisini daha sağlıklı görebilmek amacıyla, ithalat verileri incelenirken önlemin yürürlüğe girdiği 2005 yılını kapsayan 2005-2009 dönemi dikkate alınmıştır.

(1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli 2905.42.00.00.00 GTİP altında yer alan pentaeritritol (pentaeritrit)dir. Bu ürün, bir polialkol olup kokusuz, beyaz kristalli, akıcı, nemden etkilenmeyen ve kolayca depolanan bir tozdur. Bir polialkol olması dolayısıyla özellikle değişik esterifikasyon reaksiyonları yapar. Pentaeritritol tehlikeli maddeler sınıfına dahil edilmemiş olup, zehirli değildir. Erime noktası 261–263°C ve parlama noktası 260°C olup, suda kolayca erir (20°C’ta 6gr/100ml).

(2) Pentaeritritol öncelikle yağlıboya, lak ve cila üretiminde temel bir ara ürün olan alkid reçinesi imalatında kullanılır. Ayrıca, motoryağlarında ve değişik plastik türlerinde ısıya ve dış şartlara karşı mukavemet artırıcı olarak kullanılmaktadır. Diğer taraftan söz konusu ürün yanmaz boyalar ve diğer yanmaz malzeme imalatı ile ilaç sanayiinde de kullanım alanı bulabilmektedir.

(3) Pentaeritritol, önce asataldehit, formaldehit, kostik ve formik asit arasındaki bir reaksiyondan çok seyreltik olarak elde edilmektedir. Bu seyreltik karışımın, yoğunlaştırma aşamasında suyu uçurulmakta ve bölme aşamasında de ihtiva ettiği formaldehit ve metanol ayrıldıktan sonra birinci kristallendirme aşamasında yan ürün sodyum formiat çözeltide kalarak uzaklaştırılmaktadır. Elde edilen ham kristal, bir kademe daha saflaştırma amacıyla, suda eritilip ikinci defa kristallendirilmekte ve daha sonra filtre edilip kurutulmaktadır.

(4) Yerli üretim dalı tarafından üretilen pentaeritritol ile soruşturma konusu ülke menşeli pentaeritritolün benzer ürün olduğu tespiti mevcut önleme esas soruşturmada (esas soruşturma) yapılmıştır. Bu soruşturmada ise fiziksel özellikler ürün çeşitliliği, kullanım alanları, tüketici algılaması ve dağıtım kanalları bakımından yerli üretici tarafından üretilen ürün ile ÇHC menşeli ürün arasında “benzer ürün” tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir farklılığın ortaya çıktığına ilişkin yeni bir bilgiye ulaşılamamıştır. Bu itibarla, soruşturma konusu ürün ve benzer ürüne yönelik tespitleri değiştirecek herhangi bir bilgi mevcut olmadığından 2005/14 sayılı Tebliğ’deki anılan belirlemeler geçerliliğini sürdürmektedir.

(5) Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerde soruşturma konusu maddenin yukarıda belirtilen GTİP dışında bir sınıflandırma altında ithal edildiğine ilişkin herhangi bir bulgu edinilmemiştir. Öte yandan, soruşturma konusu madde haricinde bir maddenin mezkur GTİP altında ithal edildiğine dair bir itirazda da bulunulmamıştır.

(6) Soruşturma konusu eşya ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde yer alan tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez.

(1) Yönetmelik’in 35 inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükte olduğu süre içinde dampingin devam edip etmediği incelenmiştir.

(2) Soruşturma sırasında ÇHC’nde yerleşik hiçbir ihracatçı işbirliğinde bulunmamış ve mevcut önlemin sonrasında ihracat durmuştur. Bu nedenle damping marjı hesabı yapılmamıştır.

(1) Yönetmelik’in 35 inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükte olduğu dönemde, yerli üretim dalında zarar durumu ve önlemin yürürlükten kalkması halinde zarara etki edebilecek muhtemel gelişmeler incelenmiştir. Bu çerçevede, ÇHC menşeli pentaeritritol ithalatının mutlak ve nispi gelişimi, birim fiyatlarının seyri ile yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri incelenmiştir. Önlemin etkisini daha sağlıklı görebilmek amacıyla, ithalat verileri incelenirken önlemin yürürlüğe girdiği 2005 yılını kapsayan 2005-2009 dönemi dikkate alınmıştır.

(1) Maddenin 2005-2009 döneminde genel ithalat rakamları incelendiğinde 2005’de 2.010 ton olan pentaeritritol ithalatının takip eden yıllarda sırasıyla; 1.390 ton, 581 ton, 877 ton ve 2009 yılına gelindiğinde 820 ton seviyesine indiği görülmektedir. Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın toplam değerinin ise 2005 yılında 2.490.303 ABD doları iken 2009 yılında 1.093.326 ABD dolarına gerilediği tespit edilmiştir.

(1) Mezkur ürünün ÇHC’den gerçekleşen ithalatı incelendiğinde; ÇHC menşeli pentaeritritol ithalatı, 2005 yılında 273 ton iken 2009 yılına gelindiğinde bu miktar 2 ton seviyesinde gerçekleşmiştir. Ürünün ÇHC’den gerçekleşen ithalatında 2005 yılında 1.150 $/Ton olan birim fiyatı ise 2009 yılında 3.800 $/Ton seviyesine çıkmıştır.

(2) ÇHC’den ithal edilen soruşturma konusu ürünün birim fiyatı ise 2005 yılında 1.150 ABD $/ton iken 2009 yılında 3.800 ABD $/ton olarak gerçekleşmiştir.

(1) Soruşturma konusu maddenin nispi olarak değişimini görebilmek amacıyla, söz konusu ithalatın toplam Türkiye tüketimi içindeki payı incelenmiştir. Soruşturma konusu ürünün Türkiye toplam tüketimi hesaplanırken, 2006- 2009 yıllarına ait, ton bazında yerli üretim dalı yurtiçi satış miktarları ile ilgili yıla ait genel ithalat toplanmıştır. Bu çerçevede, 2006 yılında 100 olan tüketim endeksinin takip eden yıllarda sırasıyla 100; 75 ve 80 olduğu görülmüştür.

(1) Fiyat yıpranması (depression) yerli üretim dalının satış fiyatının düşmesidir. 2007-2009 döneminde ticari maliyetlerde çok önemli bir değişiklik olmamakla birlikte yerli üretim dalının yurt içi birim satış fiyatlarının 2007’de 100 olan endeksinin 2009 yılında 83’e gerilediği görülmüştür.

(1) Soruşturma konusu maddenin yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde gözden geçirme dönemine ait MKS A.Ş. firmasının verileri dikkate alınmıştır.

(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla, Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler esas alınmıştır.

a) Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)

(1) Yerli üretim dalının soruşturma konusu ürün için 2007 yılında 100 olan ton bazlı üretim miktar endeksi, 2009 yılında 73’e düşmüştür.

(2) Söz konusu üründe yerli üretim dalının kapasitesi değişmemiştir.

(3) KKO endeksi ise 2007 yılında 100 iken 2009 yılında 60’a gerilemiştir.

b) Yurtiçi satışlar ve ihracat

(1) Yerli üretim dalında 2007 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi, 2008’de 69’a, 2009’da ise 76’ya gerilemiştir.

(2) 2007 yılında 100 olan satış hasılası 2009’da gerileyerek 63’e düşmüştür.

(3) Yerli üretim dalının 2007 yılında 100 olan ihracat miktar endeksi 2009’da 50’ye gerilemiştir.

(4) İhracatın birim fiyatlarının endeksi ise 2007 yılında 100 iken, 2008’de 102 olarak gerçekleşmiş ve 2009’da 80’e gerilemiştir.

c) Yurtiçi Satış Fiyatları

(1) Yerli üreticinin ton bazında ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatı 2007 yılında reel bazda 100 iken, 2009’da 83’e düşmüştür.

d) Pazar payı

(1) Yerli üretim dalının yurtiçi pazar payı endeksi 2006 yılında 100 iken 2009’da 105’e yükselmiştir.

e) Verimlilik

(1)Üretimde çalışan işçi başına verimlilik endeksi 2007 yılında 100 iken, 2009 yılında 73’e gerilemiştir.

f ) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının 2007 yılında 100 olan stok miktar endeksi, 2009’da 333’e yükselmiştir. Stok çevrim hızına (satış/stok) bakıldığında ise 2007 yılında 8,22 olan hızı stokların artması ve satışların düşmesi ile 2009’da 1,49’a gerilemiştir.

g) İstihdam

(1) Yerli üretim dalının 2007 yılında 100 olan işçi sayısı endeksi 2009 yılında da aynı seviyede kalmıştır.

h) Ücretler

(1) Üretimde çalışan işçilerin aylık ücretleri 2007-2009 döneminde reel olarak 12 puan artmıştır.

ı) Maliyetler ve kârlılık

(1) Yerli üretim dalının 2007 yılında reel olarak 100 olan ağırlıklı ortalama birim ticari maliyeti, 2009 yılında 98 olarak gerçekleşmiştir.

(2) Yerli üretim dalının yurt içi satışlardan 2007 yılında 100 olan kârlılık endeksi 2009 yılında zarara dönüşmüş ve (-) 2’ye düşmüştür.

j) Nakit Akışı

(1) Yerli üretim dalının önlem konusu pentaeritritol satışından elde ettiği nakit akışı endeksi (kar+amortisman) 2007 yılında 100 iken bu değer 2008 yılında 27’ye 2009 yılında ise 7’ye düşmüştür.

(1) Yerli üretim dalından temin edilen veriler ışığında yapılan incelemeler sonucunda, 2007-2009 döneminde üretim miktarında ve kapasite kullanım oranında azalma; ve yurt içi ve yurt dışı satış rakamlarında düşüş görülmekte olup stoklarda artış meydana gelmiştir.

(2)Her ne kadar ürünün ticari maliyetlerinde son yılda bir miktar azalma görülse de, ürünün yurt içi ve yurt dışı birim satış fiyatlarında görülen düşüş maliyetlerdeki azalmadan daha fazla gerçekleşmiş bu sebeple de ürünün yurt içi satışlarından ürün karlılığı giderek azalmış ve bu değer son yılda zarara dönüşmüştür. Azalan karlılığa bağlı olarak ürün nakit akışında olumsuzluk meydana gelmiştir. Firmanın, ürün nakit akışında da ciddi bir azalma görülmektedir.

(3) Yukarıdaki veriler ışığında yürürlükteki önleme rağmen yerli üretim dalında zararın halen devam etmekte olduğu anlaşılmıştır.

(1) Dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelme ihtimalinin incelenmesinde soruşturma konusu ürünün uluslararası piyasasındaki gelişmeler, soruşturmaya konu ülkenin üretim kapasitesi, ihracat kabiliyeti ve ihraç fiyatları, Türkiye piyasası, esas soruşturmada tespit edilen damping marjları başta olmak üzere dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesi ihtimaline ilişkin hususlar irdelenmiştir.

(1) Uluslararası Ticaret Merkezi (UTM-International Trade Center)’nden elde edilen istatistiki bilgiler değerlendirildiğinde, 2005-2009 döneminde tüm ülkeler tarafından yapılan pentaeritritol ihracatının 550.968 ton olduğu, buna karşılık aynı dönemde ÇHC tarafından yapılan ihracatın ise 214.857 ton olduğu görülmektedir. Bu itibarla, ÇHC’nin ihracat kapasitesinin soruşturma konusu ürünün toplam ihracatının % 50’sine tekabül ettiği bunun da ciddi bir ihracat kapasitesini ortaya koyduğu anlaşılmaktadır. 214.857 tonla miktar ve 319.809 ABD Doları ile değer bazında toplam dünya ticaretinde birinci sırada yer alan ülkeye ait ihracat verilerini içeren istatistikler bahse konu üründeki üretim kapasitesine gösterge teşkil etmektedir. Bunun yanısıra, küresel krizin yarattığı talep daralmasına paralel olarak son dönemde ÇHC’nin kayda değer bir atıl kapasitesinin de oluştuğu değerlendirildiğinde ÇHC ihracat kapasitesinin 2009 yılında 820 ton olan Türkiye toplam ithalatını tek başına kolaylıkla karşılama imkanı olduğu tespit edilmiştir.

(1) Önlem konusu ürün belirtildiği üzere kimya sanayinde öncelikle yağlıboya, lak ve cila üretiminde temel bir ara ürün olan alkid reçinesi imalatında kullanılmaktadır. Ayrıca, motoryağlarında ve değişik plastik türlerinde ısıya ve dış şartlara karşı mukavemet artırıcı olarak kullanılmakta olan ürün bir girdi olması sebebiyle söz konusu ürünün satış maliyeti rekabet açısından büyük önemi haizdir. Bu itibarla, önlem konusu ürünün fiyata duyarlı olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda önlemin yürürlükten kalkması halinde ciddi üretim ve ihracat kapasitesi bulunan ve kriz nedeniyle önemli ölçüde atıl kapasitesi olduğu anlaşılan ÇHC’ye talebin kaymasının muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.

(1) Mevcut dampinge karşı önlemin hukuki ve idari altyapısını teşkil eden damping soruşturması esnasında tespit edilen damping marjları soruşturma konusu ülkede yerleşik üretici/ihracatçıların önlemin yürürlükten kalkması halinde muhtemel davranışlarını yansıtacak önemli bir gösterge niteliği taşıdığından dikkate alınmıştır.

(2) Esas soruşturmada pentaeritritol için hesaplanan damping marjının CIF ihraç fiyatının %39,6’sı oranında olduğu görülmüştür.

(1) UTM ihracat verileri temelinde ÇHC’de önlem konusu ürüne ilişkin üretim ve ihracat kapasitesinin çok dikkat çekici olduğu, ürünün girdi olarak kullanılması sebebiyle talepte fiyatın ön plana çıktığı ve ÇHC’deki söz konusu üretim ve ihracat kapasitesinin önlemin yürürlükten kalkması durumunda Türkiye’den oluşabilecek talebi karşılayabilecek durumda olduğu, önlem sonrası dampingli ithalat durmuş olmakla birlikte önlemin olmadığı bir durumda Türkiye’deki ihracatçıların ÇHC menşeli dampingli ithalata yeniden yönelmelerinin mümkün olduğu, önleme esas soruşturmada tespit edilen damping marjının önemli düzeyde olduğu, yerli üretim dalında incelenen dönemde zarar halinin devam ettiği, ve önlemin yürürlükten kalkması halinde, önlemin yürürlükten kalkması durumunda daha da kötüleşmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmiştir.

(1) Soruşturma sonucunda, mevcut önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin ve zararın devam etmesinin ya da yeniden meydana gelmesinin, bunun sonucunda zararın devamının ve tekrarının muhtemel olduğu tespit edildiğinden, halihazırda ÇHC menşeli pentaeritritol için uygulanmakta olan önlemin İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakanın onayı ile aşağıda belirtilen şekilde aynen uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

(1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında, karşısında gösterilen oranda dampinge karşı önlemi tahsil ederler.

(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.