(1) Bu maddede belirtilen yerlerde öncelikle ilgili mevzuata ve standartlara uyulur.
(2) Fırınlar;
a) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri saklı kalmak üzere fırınlar; sanayi, küçük sanayi, organize sanayi, konut dışı çalışma alanları ile ticaret bölgelerinde yapılabilir.
b) Fırınların tanziminde;
1) Mevcut binalarda ekmek fırını hariç fırın ve tandır yapılması durumunda, 634 sayılı Kanun hükümlerine uyulur.
2) Ekmek fırınları; ayrık nizam yapılaşma bölgelerinde müstakil ve binanın bütününün tek bağımsız bölüm olarak fırın ve ek tesislerine tahsis edilmesi şartları ile yapılabilir.
3) Ancak, alışveriş merkezleri içinde bulunan 1000 m2 ve üstü alana sahip hipermarket, süpermarket, grossmarket ve megamarket gibi adlarla açılan işyerleri bünyesinde yer alan fırınlarda, ayrık nizamda müstakil bina şartı aranmaz.
4) Projesinde, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikteki sınıfları belirtilmek ve bu sınıflara uygun asgari alan kriterlerine uyulmak zorundadır.
5) Duvar ve döşemelerinde ısı ve ses yalıtımı uygulanır. Binanın taşıyıcı sisteminin ve fırınla ilgisi olmayan diğer bağımsız bölümlerin ısı değişiminden olumsuz etkilenmemesi için proje müelliflerince veya bu konunun uzmanı teknik elemanlarca hazırlanan rapora göre gerekli tedbir alınır.
6) Mekanik tesisat projelerinde, kanalizasyon bağlantısına, her türlü böcek ve kemirgen girişini önlemek için tek yönlü vana yani çekvalf konulur.
7) Fırınların baca ölçülerinin hesapları ve detaylarının TSE standartlarına uyularak mimari projeye işlenmesi esastır. Ayrıca, bacaların bina iç duvarlarında tesis edilmesi ve filtre takılması şartı aranır.
8) Trafik açısından Bursa Büyükşehir Belediyesi UKOME’den uygun görüş alınmalıdır.
9) Tesisin ihtiyacı olan otopark kendi parselinde karşılanır.
10) TSE standartları, Deprem Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile konut bölgelerinde yapılan fırınlarda gürültüyle ilgili yürürlükte olan mevzuat hükümleri uyarınca gerekli tedbirler alınır.
c) Fırınlarda bulunması gereken piyesler ve en az ölçüleri aşağıda gösterilmiştir. Bu işlevler bir pişirme yeri için gerekli en az ölçülerdir.
1) Fırın önü; satış yeri ve tezgâhın bulunduğu kısım en az 25 m2 alanlı; duvarları tavana kadar mermer, fayans ve benzeri malzeme ile kaplı olacaktır.
2) Hamurhane; diğer bölümlerden duvarla ayrılmalı ve duvarları tavana kadar mermer, fayans ve benzeri malzeme ile kaplanmalıdır.
3) Un deposu; diğer bölümlerden kâgir duvarlarla yarılmış, aydınlık ve havadar olacaktır. Depo, fırının günlük kapasitesine göre un depolamaya uygun büyüklükte ve en az 50.00 m2 olacaktır. Bir kattan fazla katı olan fırınlarda un deposu, ikinci katta ise havuz yapılması zorunludur. Havuz yerden en az 0.50 metre yükseklikte, etrafında dolaşılabilen, iç kısmı mozaik, mermer ve benzeri malzeme ile kaplı olacaktır.
4) Yakıt ve su deposu; bulunması durumunda, fırın kapasitesine uygun büyüklükteki yakıt deposu ham ve mamul maddelerin konulduğu bölümlere bitişik olmayacaktır. Şehir suyu ile beslenen ve her yıl temizlenen pas ve kir tutmayan bir malzemeden yapılmış en az 5 tonluk su deposu yapılacaktır.
5) Otomatik elek; harman yeri ile hamurhane arasındaki bir bölüme kapasiteye ve fırının çalışma temposuna uygun olarak monte edilmiş olacak ve daima çalışır halde bulundurulacaktır.
6) Tuz bölümü; fırının kapasitesine göre uygun büyüklükte olacaktır.
7) Tuvalet ve duş; her fırında en az 6.00 m2 tuvalet, lavabo ve duş bölümü olmalıdır. Tuvalet, duş ve yatakhane imalat kısmı ile doğrudan irtibatlı olarak yapılamaz.
8) Mutfak; temizlik şartları ile teknik diğer şartları haiz, en az 6.00 m2 alanlı olacaktır.
9) Yemek yeme, dinlenme ve soyunma yeri; bu kısım diğer bölümlerden duvarla ayrılacak ve alanı en az 15.00 m2 olacaktır.
10) Yatakhane; her fırında 15.00 m2 alanlı, 6 kişilik ve diğer bölümlerden ayrı bir yatakhane bulunacaktır.
11) Büro bölümü; diğer bölümlerden duvarla veya alüminyum doğrama ile ayrılmış en az 6.00 m2 alanlı büro bölümü düzenlenecektir.
12) Hamur dinlendirme ve mayalandırma yeri; diğer bölümlerden duvarla ayrılmış, duvarların iç kısımları fayans, mermer ve benzeri malzeme olmak üzere kaplanmış olmak kaydı ile en az 9.00 m2 alanlı düzenlenecektir.
13) Malzeme odası; diğer bölümlerden duvarla ayrılmış içi mermer veya fayans kaplanmış olan gıda maddeleri ve malzemeler odası en az 25.00 m2 olacaktır.
14) Jeneratör odası; diğer bölümlerden duvarla ayrılmış, ham ve mamul maddelerin konulduğu kısımlara uğramadan kolaylıkla ulaşılabilecek, ses yalıtımı sağlanmış olacak ayrıca, jeneratörden çıkacak gazı tahliye edecek baca tertibatı yapılacaktır.
15) Bütün bölümlerin zemini kolay temizlenebilir seramik, dökme mozaik veya karo mozaik ve bunun gibi maddeler ile kaplanmış ve kirli suların kendiliğinden akmasına imkân sağlayacak eğimde, kanalizasyon seviyesinden yukarıda inşa edilecektir.
16) Hamurhane, un deposu, pişirme yeri en az temiz 3.60 metre diğer bölümler temiz en az 2.60 metre yükseklikte olacaktır.
ç) İkinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki hükümlerine uyulmaması durumunda ruhsat düzenlenemez.
(3) Pasajlar, mağazalar ve alışveriş merkezleri;
a) Pasajlar, birden fazla yollara veya başka bir kullanıma veya tapuda tescil edilmek koşulu ile komşu bir parsel üzerinde aynı nitelikteki başka bir binaya geçiş sağlayan çarşılar olup, bünyesindeki işyerlerinin ayrı ayrı bağımsız bölüm numarası alması zorunludur. Pasajların taban döşemesi üzerinden tavana kadar olan yüksekliği 3.50 metreden, uzunluğu 30.00 metreden az olamaz.
b) (Mülga:RG-14/9/2022-31953)
c) Pasajlarda ve mağazalarda;
1) Her biri 1.50 metreden dar olmayan en az iki giriş–çıkış kapısı ile yeteri kadar havalandırma bacası veya tertibatı haiz bulunması, pasaj veya mağaza giriş ve çıkışlarının merdivenle sağlanması gerektiği hallerde giriş–çıkış kapılarından en az birinin engellinin giriş çıkışına ve pasaj veya mağaza içine ulaşımına uygun olması,
2) Birden fazla katlı olmaları halinde her bir kat arasında bu Yönetmelikte belirtilen şartlara uygun merdiven olması ve erişilebilirlik standartlarına uygun düzenlemelerin yapılması,
3) Bir kısmı veya diğer katları başka maksatlar için kullanılan binalar içerisinde bulunmaları halinde, diğer esas giriş merdiven, asansör ve geçit gibi tesislerle, bu tesislere ayrılan yerlerin pasaj veya mağaza dışında ve müstakil olarak tertiplenmesi gereklidir.
4) Kapasiteye bağlı olarak ilgili idaresince uygun görülen büyüklük ve miktarda çocuk oyun alanı, bay ve bayan tuvaletler, bebek bakım alanları, ilk yardım alanı ve çarşı bütününde 30 m2’den küçük olmamak üzere ihtiyacı karşılayacak büyüklükte mescit ayrılır.
5) Yaya dolaşım alanlarının genişliği, her ayrı katta ve kattaki her ayrı koridor tertibinde koridor aksından ölçülmek koşulu ile 30.00 metre uzunluğa kadar 3.00 metreden, 30.00 metreden uzun olanlarda 3.50 metreden az yapılamaz.
6) Pasajlarda ve mağazalarda 48 inci maddedeki şartlara uygun tuvalet yapılması ve engellilerin kullanımına uygun düzenlemelerin yapılması gereklidir.
7) Pasajlar ile mağazalardaki bağımsız bölüm dış ve ortak duvarları ile eklentilerinin bölme duvarlarının ve varsa ortak alanlardakiler de dâhil tüm asma tavanların yanmaz malzemeden olması zorunludur. Çok katlı mağazalardaki, dekoratif ara bölmeler bu hükme tabi değildir.
ç) Alışveriş merkezlerinde; 26/2/2016 tarihli ve 29636 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Alışveriş Merkezleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulur.
(4) Eğitim ve öğretim kurumları;
a) Kamu, gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler tarafından açılan okul öncesi eğitim, ilköğretim, ortaöğretim kurumları ve (Mülga ibare:RG-14/9/2022-31953) diğer okulları kapsar. Milli Eğitim Bakanlığının eğitim ve öğretim kurumları ile ilgili mevzuatı saklı kalmak kaydıyla aşağıdaki hükümler uygulanır. Eğitim ve öğretim kurumlarına ait binalarda:
1) Derslik pencerelerinin alanı: Derslik pencereleri, derslik taban alanının %25’inden aşağı olamaz.
2) Dersliklerde öğrenci başına düşen kullanım alanı: Dersliklerde öğrenci başına düşen kullanım alanı depo alanı hariç ana okul 1.60 m2, ortaokul lise 1.85 m2’den az olamaz.
3) Derslik kapıları: Derslik kapılarının genişliği en az 1.00 metredir. Kapı net yüksekliği en az 2.10 metre olmalı, kapılarda eşik veya kot farkı bulunmamalıdır. Çift kanatlı kapılarda kanatlardan birinin net açıklığı en az 1.00 metre olmak üzere 1.50 metreden az olmamalıdır. Derslik kapıları koridora doğru açılmalıdır. Çift taraflı derslik bulunan koridorlarda kapılar karşılıklı açılmamalıdır. Derslik kapısı derslik içinde ön sıra ile yazı tahtası arasında olmalıdır. Derslik kapılarının üzerinde öğrenci ve yetişkinlerin görüş açısını sağlayacak kotta cam boşluğu bırakılmalıdır. Engellilere ait eğitim binalarının özelliklerine göre camlı veya camsız kapılar ayrıca detaylandırılmalıdır.
4) Merdivenler: Bu tür binaların ana merdivenleri, öğrencilerin bir anda rahatlıkla geçmelerine uygun olmalıdır. Merdivenler üç veya daha fazla basamaklı ise kenarlarında korkuluk bulunmalıdır. Kurum ana merdiven kol genişlikleri, 360 öğrenciye kadar en az 2.00 metre olmalı, 500 öğrenciye kadar; her 100 öğrenci için 0.50 metre, 1000 öğrenciye kadar; 500 öğrenciye kadar olan genişliğe ek olarak her 100 öğrenci için 0.30 metre, 1000 öğrenciden fazlası için; 1000 öğrenciye kadar olan genişliğe ek olarak her 100 öğrenci için 0.20 metre ilave edilmelidir. Merdiven kova genişlikleri 20 santimetreden fazla olmamalıdır. Bu hesaplama yöntemine göre elde edilen merdiven kol genişliği, en az 2.00 metre en fazla 3.00 metre olacak şekilde öğrenci kapasitesine göre hesap edilerek eğitim yapısında kullanılacak asgari merdiven sayısı belirlenir.
5) Derslik tavan yüksekliği: Bu tür binaların derslik, laboratuvar, işlik ve benzeri eğitim-öğretim birimlerinde asma tavan yapıldığında temiz kat yüksekliği asma tavan altından bitmiş döşeme üst kotuna kadar en az 2.90 metre olmalıdır.
6) Tuvaletler: Eğitim yapılarında, lavaboların öğrencilerin yaş gruplarına göre uygun yükseklikte yerleştirilmesi sağlanmalıdır. Lavabo yükseklikleri Milli Eğitim Bakanlığının ilgili mevzuatına göre düzenlenecektir.
7) Koridorlar: Tek taraflı derslikler için koridor genişliği en az 2.50 metre olmalıdır. İki taraflı sınıf kapısı açılan koridorlarda en az 3.00 metre genişlikte olmalıdır. Koridorlarda dolaplar yapılacaksa ölçüler genel ihtiyaç dolaplarının ön yüzünden alınacaktır.
8) Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulacaktır.