Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Tarafından İnşa Edilmiş, İşletmeye Alınmış ve İşletmeye Alınacak Hidroelektrik Santrallerinin Enerji Üretimi ile İlgili Kısımları ve Bunların Mütemmim Cüzleri Olan Taşınmazların Elektrik Üretim Anonim Şirketine Devir İşlemlerine Ait Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik

(l) DSİ tarafından inşa edilen ve inşa edilecek olan tesislerin devri kapsamında aşağıdaki esaslar uygulanır:

a) DSİ, EÜAŞ ve TEİAŞ arasındaki gerekli koordinasyon Bakanlık tarafından sağlanır.

b) DSİ, EÜAŞ ve TEİAŞ devredilecek tesislerin etüt, planlama, kesin proje hazırlanması, inşaat ve işletme safhalarında sürekli işbirliği yapar. İşbirliği ve çalışmalar, taraflardan herhangi birinin yazılı talebi üzerine başlatılır.

c) Tesis edilecek hidroelektrik santrallerinin teçhizat karakteristikleri, EÜAŞ’ın görüşlerine uygun olarak tespit edilir.

ç) Tesislerin sisteme bağlantı şekli, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde tespit edilir.

d) Devredilen tesislere ünite ilave edilmesi ve tevsii işleri DSİ’den yazılı görüş alınarak EÜAŞ tarafından yapılır. Tesisin fizibilitesinde öngörülmeyen ilavelerin olması halinde maksatlara düşen hisse oranları ilgili kuruluşlarca gerekli görülürse yeniden hesap edilerek değiştirilebilir.

e) Devredilecek HES tesislerinin sisteme bağlantı veya teçhizat karakteristiklerinde değişiklik gerektiği takdirde EÜAŞ ve/veya TEİAŞ, bu değişiklikleri DSİ ile teçhizatı temin ve tesis edecek olan firma arasında yapılan sözleşmenin imzalanma aşamasına kadar DSİ’ye bildirir ve gerekli değişiklikler tarafların mutabakatı ile yapılır.

f) İşletme döneminde, DSİ ve EÜAŞ personelinin ikamet edeceği sitenin ve sosyal tesislerin cins ve miktarı, proje safhasında kuruluşlarca birlikte tespit edilir. Bu tespitte; kesin devir sırasında DSİ’de ve EÜAŞ’ta kalması gereken tesisler de belirlenir.

g) DSİ, devredilecek tesisin ilk ünitesinin devreye alma çalışmalarının başlamasından altı ay önce EÜAŞ’a yazılı olarak bildirimde bulunur. EÜAŞ, bu bildirimden itibaren en geç bir ay içerisinde son ünitenin işletmeye alınacağı tarihe kadar kademeli olarak göndereceği personelinin nitelik, sayı ve göndereceği tarihi DSİ’ye bildirir. DSİ’ce bildirilen personel, bildirimde belirtilen tarihlerde lojman ve sosyal tesis imkanından yararlandırılır. EÜAŞ personeli, testler ve deneme üretimi sırasındaki testleri izler ve teçhizat müteahhidi ile birlikte çalışarak santral işletmesine hazırlanırlar. Santralın işletilmesi için görevlendirilen EÜAŞ personeli, misafirhane, taşıt, sağlık gibi DSİ’nin sosyal imkanlarından yararlanır.

ğ) Devredilecek tesislerin geçici ve kesin kabulleri sırasında müşahit olarak EÜAŞ adına en az bir temsilci bulunur. Kabul tarihleri en az onbeş gün önceden DSİ tarafından yazılı olarak EÜAŞ’a bildirilir. Geçici ve kesin kabuller DSİ tarafından ve mevzuatına uygun olarak yapılır. Kabul tutanaklarının bir örneği EÜAŞ temsilcisine verilir. EÜAŞ temsilcisi tarafından sözleşme ve eklerine uygun olarak işletme sırasında tespit edilmiş hususlar bir rapor halinde kabul sırasında tavsiye niteliğinde kabul heyetine bildirilir. EÜAŞ, daha önce kabulü yapılmış olan inşaat işleri ile ilgili taleplerde bulunamaz.

h) Devredilecek HES tesislerinin kesin kabule kadar kullanılacak işletme bakım talimatları işletme devri sırasında, elektrik ve makine teçhizatına ait işletme ve bakım talimatları ise kesin kabulü sırasında en az altı nüsha halinde ve ayrıca mümkün olduğu takdirde elektronik ortamda bir adet olmak üzere DSİ’ce sağlanarak EÜAŞ’a verilir.

ı) Devredilecek HES tesislerinin kesin kabulü sırasında, uygulanmış elektrik, mekanik, inşaat gibi projelerin ozalit ve çoğaltılabilir kopyaları ile vaziyet planları, resimler, test raporları ve benzeri dokümanlar ile mümkün olduğu takdirde bunların elektronik ortamda bir adet kopyası da EÜAŞ’a verilir.

i) Çok maksatlı tesislerde, piknik sahaları ile ağaçlandırma, park, bahçe, fidanlık ve çim tohumu üretim tesisi işleri DSİ’ce yürütülür. Ancak, anılan tesislerin kurulmasından önce Ek (2)’de yer alan Su Kullanım ve İşletme Esaslarının (11) numaralı hükmü çerçevesinde mali hususlarla işletme ve bakım hizmetleri; teknik, idari ve sosyal hizmetler gibi ihtiyaç durumları dikkate alınarak ilgili kuruluşlar arasında bir protokolle esasa bağlanır. Bu protokoller HES tesislerinin devri sırasında devir kurullarına verilir. Protokol hükümleri devir kurullarınca devir tutanağına esas alınır.

j) Devredilecek tesislerde mukaveleler gereğince teçhizat müteahhitlerinin vermesi gereken yedek parçalar, işletme devri sırasında DSİ tarafından EÜAŞ’a bir tutanakla teslim edilir.

k) DSİ inşa ettiği HES tesislerinin termin programlarını ve bu programlarda meydana gelen değişiklikleri Bakanlık ve EÜAŞ’a bildirir.

l) Kesin kabul aşamasına kadar işletmesi devredilecek tesislerin yapım sorumluluğu DSİ’ye, işletme sorumluluğu ise EÜAŞ’a aittir. Bu süre içerisinde imalattan kaynaklanan hatalar DSİ teçhizat müteahhidi tarafından, işletmeden kaynaklanan hatalar ise EÜAŞ tarafından giderilir.

m) Devredilen tesislerin güvenliği, kesin devre kadar geçen süre içerisinde ilgili kuruluşlarca hazırlanacak bir protokol ile sağlanır.

n) Çok maksatlı tesislerde; lokanta, misafirhane, okul, sinema, hastane, içme-kullanma suyu, tasfiye tesisleri ve kanalizasyon gibi, ikamet edenlerin faydalandıkları sosyal hizmetlere ait bina ve tesisler, siteye ulaşım yolları, baraj ve santral arası servis yolları ile site içi yollar EÜAŞ’a devredilir. DSİ personeli bu imkanlardan EÜAŞ mevzuatına uygun olarak yararlandırılır.

(1) Devri yapılacak tesisin kesin devri ile ilgili işlemler Bakanlık tarafından oluşturulacak devir kurulları tarafından yapılır.

(2) DSİ, kesin kabul tutanağının imzalandığı tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde devir kurulunun oluşturulması için yazılı olarak Bakanlığa başvurur.

(3) Bakanlık, DSİ ve EÜAŞ’tan devir kurulunda görev alacak temsilcilerinin bildirilmesini ister ve DSİ ve EÜAŞ temsilcilerini yazılı olarak Bakanlığa bildirir.

(4) Bakanlık bir ay içinde devir kurulunu oluşturur ve ilk toplantı tarihini de belirleyerek taraflara bildirir.

(5) Devir kurulu, Bakanlık temsilcisi başkanlığında, DSİ ve EÜAŞ’tan en çok üçer temsilciden oluşur.

(1) Devir kurullarının görevi, devredilecek olan tesislerin EÜAŞ’a devri işlemlerini bu Yönetmelikte öngörülen esaslara uygun olarak yapmaktır.

(2) Devir kurulları, hazırladıkları programda toplam süreyi etkilememek kaydıyla değişiklik yapmaya ve ilgili kuruluş elemanlarından, devir işlemleri ile ilgili konularda bilgi ve gerektiğinde ilgili kuruluşlardan ihtisas elemanı istemeye yetkilidir.

(3) Devir kurulları, görevlerini en kısa zamanda bitirecek şekilde bir çalışma programı hazırlar. Programda çalışma usul ve yöntemleri belirlenir.

(4) Devir kurulları oy çokluğu ile karar verir. Oyların eşitliği halinde kurul başkanının oyu tarafında karar oluşur. Kararlar gerekçeli olarak yazılır. Karşı görüşte olanlar görüşlerini kararda belirtirler. Taraflardan herhangi birinin katılmadığı toplantılarda karar alınamaz.

(5) Devir kurulları, görevlerini tamamladıktan sonra bir devir tutanağı düzenler. Bu tutanakta devredilen tesisler, taşınır ve taşınmazlarla bunlara ilişkin tarafların hak ve vecibeleri ile Ek (3)’te yer alan hesaplama yöntemine uygun olarak, tespit edilecek bedel hesaplanmasında kullanılacak veriler belirtilir.

(6) Daha önce hazırlanmış bulunan envanter listesi, evrak, liste ve şemalar, varsa diğer belgelerle, özel durumları belirten karar ve tutanaklar paraf edilerek devir tutanağına eklenir. Hazırlanan tutanak kurul üyelerince imzalanır. Devir tutanağı beş asıl nüsha olarak düzenlenir. Devir kurulu başkanı, hazırlanan devir tutanağı ve eklerinden ikişer nüshasını ilgili kuruluşların temsilcilerine, bir nüshasını da Bakanlık temsilcisine verir.

(7) Devredilecek her santral için Ek (2)’de yer alan Su Kullanım ve İşletme Esasları hükümlerine uygun su kullanım anlaşması DSİ ile EÜAŞ arasında yapılır.

(8) Her bir santral için düzenlenen devir tutanakları Bakanlığa gönderilir. Bakanlık koordinasyonunda DSİ ve EÜAŞ tarafından müştereken hazırlanacak bir protokol ile devir işlemi onbeş gün içinde tamamlanır. Protokolün imzalandığı tarih devir tarihi olarak kabul edilir.

(9) Devredilecek tesislerin gerçekleşmiş proje bedellerinin kesin hesabı çıkmamış ise kesin kabul tarihi itibarıyla DSİ tarafından yapılan harcamalar esas alınarak DSİ tarafından belirlenecek geçici bedelle EÜAŞ’ a tesislerin devri yapılır ve kesin hesabın çıkarılmasını müteakip ortaya çıkan bedel devre esas bedel olarak kabul edilir.

(10) Devir sırasında gerekli olan belge, doküman, bilgi, şema ve planların yeterli sayıda nüshası DSİ ve ilgili diğer kuruluşlarca hazırlanarak devir kurullarına verilir.

(1) Devir kurulu üyelerinin ve kurulda görevli olan diğer elemanların harcırahları ve yol giderleri kendi kuruluşları tarafından karşılanır.

(2) Devir kurulu üyelerinin devir işleri ile ilgili olarak çalıştıkları günlere ait puantaj, kurul başkanı tarafından tutulur ve bu puantajlar gerektiğinde ilgili yerlere bildirilir.

(1) DSİ tarafından inşa edilen HES tesislerinin hangi bölümlerinin EÜAŞ’a devredileceği, hangi bölümlerinin DSİ’de kalacağı ve hangi bölümlerinin ortak tesisler sayılacağı teknik, idari, sosyal hizmetler gibi ihtiyaç durumları da dikkate alınarak devir kurulları tarafından ayrı bir liste halinde tespit edilir. Listelerde yer alan tesisler vaziyet planında da gösterilir.

(2) HES ve münhasıran bu tesislerin fonksiyonunu yerine getirmesini sağlayan ve Ek (1)’de sayılan enerji üretimi aşamalarında yer alan tesislerin tamamı her türlü hak ve vecibeleriyle birlikte EÜAŞ’a devredilir.

(3) Depolama tesislerinde depolama tesisinin memba ve mansabında yer alan diğer tesislerin öngörülen amaçlarının gerçekleştirilmesi ve depolama tesisinin teknik ve taşkın gibi nedenlerle kontrol ve emniyetinin sağlanması amacıyla depolama tesisi ile bunun mütemmim cüzü olan dolu savak, dip savak ve rezervuar gibi tesisler ile çok maksatlı projelerde ortak tesis niteliğindeki baraj, dolu savak, dip savak ve benzeri tesislerin yönetim ve kontrollüğü 6200 sayılı Kanunun 1 inci ve 2 nci maddeleri ile DSİ’ye verilen görevler çerçevesinde DSİ’nin uhdesinde kalır. Bu bölümlere ilişkin işletme-bakım ve onarım gibi masraflar maliyet taksiminde tespit edilen maksat yüzdeleri oranında ilgili kuruluşlar tarafından DSİ'ye ödenir.

(4) Devredilen tesislerin oturduğu zemin Hazine veya Orman Genel Müdürlüğünden DSİ’ye tahsis edilmiş ise bu araziler tahsis amacı dışında kullanılamaz. Kamulaştırma ile edinilmiş taşınmazların EÜAŞ’a devri söz konusu olduğu takdirde EÜAŞ adına tapuya tescili tashihen yapılır.

(5) DSİ tarafından EÜAŞ’a devredilmeyen tesisler ile baraj göllerinden ve çevresinden 6200 sayılı Kanuna göre her türlü istifadeye ait tasarruflar DSİ’de kalır.

(6) Meteoroloji ve hidrometri istasyonları DSİ’de kalır. Ancak, gerektiğinde bu istasyonların işletilmesinde EÜAŞ mümkün olabildiği ölçüde DSİ’ye yardımcı olur.

(7) DSİ faaliyetleri ile ilgili olarak kurulmuş ve kurulacak olan iletişim sistemi DSİ’de kalır.

(8) Demirbaş malzeme ve yedek parçaların devri aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Devredilecek tesislere ait olup bedelleri yatırım giderlerine dahil edilmemiş olan demirbaşlardan işletme için gerekli olanlar, EÜAŞ’ın talebi halinde amortismanları düşülerek bulunacak ambar kıymetleri üzerinden, yedek parçalar ve diğer malzemeler ise (taşıtlar hariç) DSİ’ye mal oluş bedelleri üzerinden EÜAŞ’a devredilir.

b) Hizmetlerin aksamaması için, tespit edilecek belirli bir süre içerisinde EÜAŞ tarafından yenisi sağlanıncaya kadar, EÜAŞ, DSİ taşıt araçlarından gerekli olanlarını kirası karşılığında kullanabilir.

c) Devredilecek tesislerin işletmeye geçmesini müteakip DSİ’ce elektrik ve mekanik teçhizat ve demirbaşlar için yedek parça dahil herhangi bir malzeme satın alma işlemi yapılmaz. Tesislerin işletmesinin devredildiği tarihe kadar siparişe bağlanmış malzemeler DSİ’ye teslimini müteakip mal oluş bedelleri üzerinden EÜAŞ’a devredilir.

(9) DSİ’ce yürütülmekte olan bütün inşaat işlerine devir işlemleri tamamlanıncaya kadar DSİ’ce devam edilir.

(10) Devir kurullarınca EÜAŞ’a devri öngörülen tesislerden, DSİ’nin devam eden inşaat işleri veya ileride yapılacak inşaat ve/veya tamamlama işleri sebebiyle gerekli sayıda bina ve sosyal tesis, devir kurullarınca tespit edilecek sürece DSİ’nin tabi olduğu mevzuata göre DSİ’de kalır. Anılan bina ve sosyal tesislerin EÜAŞ’a geçmesinden sonra çok maksatlı tesislerde DSİ’nin talebi üzerine gerekli sayıda lojman DSİ’ye tahsis edilir ve bu tesislerden faydalanan ve lojmanda oturan DSİ personeline de EÜAŞ personelinin tabi olduğu mevzuat uygulanır.

(11) Projelerin ortak maliyete dahil olan tesisleriyle ilgili idari ve hukuki konular ile istimlak işleri hariç üçüncü şahıs hakları, zarar ziyan dahil, ilgili kuruluş olan DSİ tarafından takip edilerek sonuçlandırılır.

(12) Çok maksatlı HES tesislerinde ilgili kuruluşların ihtiyacı olmayan fazla lojman, atölye ve ambar gibi tesislerle, inşaat fazlası malzemenin hangi kuruluş tarafından değerlendirileceği devir kurullarınca tespit edilir.

(13) EÜAŞ devredilen tesislerde, tesislerin DSİ tarafından yapıldığını belirtir tanıtıcı malzemeyi muhafaza eder.

(1) DSİ tarafından inşa edilmiş, işletmeye alınmış ve işletmeye alınacak hidroelektrik santrallerinin enerji üretimiyle ilgili kısımları ve bunların mütemmim cüzleri olan taşınmazların bedeli, Ek (3)’te yer alan hesaplama yöntemi ile belirlenir.

(1) Elektrik enerjisi üretimini de kapsayan çok maksatlı projelerde, her bir maksada düşen hisse oranı, DSİ tarafından aşağıdaki metotlardan birisi ile tespit edilir:

a) Ayrılabilir Giderler-Artakalan Faydalar Metodu,

b) Özel Giderler-Artakalan Faydalar Metodu,

c) Tek Maksatlı Alternatif Projeler Giderleri Metodu.

(2) Veri durumu uygun olduğu takdirde, bir evvelki metot bir sonrakine tercih edilir.

(3) DSİ tarafından; yukarıda belirtilen esaslar ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, tespit edilen maksat payları ile ilgili olarak Başbakanlık onayı alınır.

(1) DSİ tarafından kurulan HES tesisleri ile ilgili istatistiki bilgi ve rasat talep edilmesi halinde DSİ tarafından EÜAŞ’a verilir.

(1) HES finansmanında kullanılan dış proje kredileri ile ilgili olarak HM ile EÜAŞ arasında aşağıda belirlenen yöntemler esas alınarak ikraz anlaşması yapılır.

a) Ek (4)’te belirtilen DSİ tarafından inşa edilmiş ve geçici devirle EÜAŞ tarafından işletilen HES’te enerji hisselerini gösteren listede yer alan geçici devri yapılmış otuzbeş HES için sağlanan dış kredilere ilişkin olarak bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla, EÜAŞ tarafından üstlenilen bakiye yükümlülük ve buna ilaveten bu tarihten itibaren HM tarafından bahse konu santraller için sağlanan dış krediler için ikraz anlaşması yapılıncaya kadar geçecek sürede yapılmış ve yapılacak ödemelerin EÜAŞ tarafından üstlenilmesini teminen HM ve EÜAŞ arasında devir tarihinden itibaren üç ay içinde ikraz anlaşması yapılır.

b) Ek (4)’te belirtilenler dışında EÜAŞ’a devredilecek HES finansmanı kapsamında sağlanan dış krediler için HM tarafından yapılmış ve yapılacak ödemelerin tamamı esas alınarak HM ve EÜAŞ arasında ikraz anlaşması yapılır.

GEÇİCİ

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihi itibarıyla işletmeye açılmış bulunan HES tesislerinin her birisi için bedelin tespitinde kullanılacak Ek (4)’te yer alan enerji hisseleri de dikkate alınarak, Ek (3)’te verilen hesaplama yönteminde belirtilen formüllerde geçen değişken ve parametrelerden; (A), (B), (C), (D) ve (O) değerleri DSİ tarafından, (FM) ve (BDT) değerleri Hazine Müsteşarlığı tarafından, (n), (Uİ) , (UD) değerleri EÜAŞ tarafından bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde Bakanlığa bildirilir. Bakanlık tarafından bu değişken ve parametreler esas alınarak Ek (3)’te yer alan bedel hesaplanmasında kullanılacak hesaplama yöntemi ile tespit edilen bedeller, Bakanlık, DSİ, EÜAŞ ve HM arasında düzenlenecek olan bir protokolle belirlenir. Bu protokolün imzalandığı tarih devir tarihi kabul edilir.

(2) Söz konusu santrallerin her biri için ayrı devir kurulu oluşturulmaz. Devir tarihinden itibaren üç ay içinde devir esasları çerçevesinde her bir santral için mal varlıklarının paylaşımlarına, sorumluluklarına ve işletme esaslarına ilişkin tutanak DSİ ve EÜAŞ tarafından müştereken hazırlanır.

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

Ek-1

HES Tesislerinin Enerji Üretimi ile İlgili Kısımları

Su alma yapısı, iletim kanalı ve yükleme havuzu (tüm ana ve yardımcı teçhizatı ile birlikte)

Enerji tüneli

Cebri boru

Denge bacası

Santral binası ve yardımcı teçhizatı

Ana kontrol ve kumanda binası ve yardımcı tesisatı

Ünite giriş vanası

Kuyruk suyu tesisi (ana ve yardımcı teçhizatı ile birlikte)

Kuyruk suyu kanalı

Türbin ve yardımcı teçhizatı

Jeneratör ve yardımcı teçhizatı

Transformatör

Elektrik teçhizatı (iç ihtiyaç, kontrol ve kumanda sistemi, kablolar gibi)

Şalt sahası ve teçhizatı

Santralın mütemmim cüzleri olan taşınmazlar

Ek-2

Su Kullanımı ve İşletme Esasları

1- Devredilecek HES tesisinin bulunduğu bölgenin havza gelişimine paralel olarak DSİ tarafından yürütülmekte olan çalışmalar çerçevesinde, havzadaki mevcut inşa halinde ve mutasavver tesislerden içme suyu, sulama, taşkın koruma ve enerji amaçlarına tahsis edilecek suların miktar ve zamanlamasını belirleyecek olan işletme planları ve bu planların muayyen süreler sonundaki revizyonları DSİ tarafından yapılır. EÜAŞ, bu planlara uymakla yükümlüdür.

Akarsu yatağındaki suyun yeterli olmaması halinde su alma yeri ile santral arasında kalan kesimdeki doğal yaşamın idamesini sağlayacak ve bu kesimdeki su haklarına karşılık gelecek miktardaki su yatağa bırakılır.

Devredilen HES’lerin memba ve mansaplarında fizibilite raporunda dikkate alınan su ihtiyaçlarının dışında meydana gelebilecek yeni su ihtiyaçlarının karşılanması gayesi ile önceden tespit edilmiş işletme planında geçici veya sürekli olarak bir değişiklik yapılması gerektiğinde ve/veya projenin memba ve mansabında yeni projeler geliştirildiğinde EÜAŞ’a bildirilir ve bu değişiklikler DSİ tarafından yapılır ve EÜAŞ’a bildirilir. Bu durumda EÜAŞ, DSİ’den tazminat talebinde bulunamaz.

2- Santraller DSİ tarafından belirlenecek memba ve mansap projelerindeki su kullanımı esaslarına göre işletilir.

3- EÜAŞ tarafından işletilecek olan hidroelektrik santrallerinin işletme dışı kalması halinde, hidroelektrik santrallerinin mansabında bulunan projeler ile ileride geliştirilecek projelerin su ihtiyaçları DSİ’nin hazırlayacağı bir plan çerçevesinde sağlanır.

4- Çeşitli nedenlerle santrallere beklenenden az su gelmesi veya suyun az olması nedeniyle santralın bir süre çalıştırılamaması durumunda EÜAŞ, DSİ’den herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz.

5- Hidroelektrik santrallerinin işletilmesi esnasında kullanılabilecek suyun sağlıklı olarak belirlenebilmesi için DSİ ve EÜAŞ tarafından uygun görülecek yerlerde DSİ tarafından elektronik akım gözlem istasyonları kurulabilir.

Yukarıda bahsi geçen akım gözlem istasyonlarının korunması hususunda EÜAŞ, DSİ’ye gereken yardımı mümkün olabildiği ölçüde yapar.

Hidrometrik ölçüm ve değerlendirmeler EÜAŞ ve DSİ tarafından müştereken yapılarak değerlendirilir.

Elektronik akım gözlem istasyonlarının arızalanması durumunda, santrale alınabilecek su miktarını belirleme yöntemine DSİ ve EÜAŞ müştereken karar verir.

Devredilen hidroelektrik tesislerdeki ölçüm tesislerinden alınacak değerler, EÜAŞ tarafından düzenli olarak DSİ’ye bildirilir.

6- Baraj göllerinde regüle edilecek sulara ait ön tahmin hesapları enerji talepleri göz önüne alınarak DSİ tarafından yapılır.

7- Tespit edilmiş işletme rejimi üzerinde DSİ veya EÜAŞ tarafından değişikliğe gerek görülmesi halinde, taraflar arasında yazışma suretiyle mutabakat sağlanır. Acil durumlarda varılacak şifahi mutabakat sonradan yazı ile doğrulanır. Mutabakat için yetkili üniteler DSİ ve EÜAŞ’ın ilgili birimleridir.

8- Enerji üretiminde kullanılmak üzere EÜAŞ’a tahsis edilmiş olan su, herhangi bir maksatla kullanılmak üzere üçüncü şahıslara devredilemez.

9- EÜAŞ enerji üretiminde kullandığı suyu, suyun kalitesini bozmayacak insan, hayvan ve bitki hayatı ile normal gelişimi etkileyecek kimyasal maddelerle kirletmeden doğal olarak bırakır.

10- Tabii afetler nedeniyle meydana gelebilecek hasarlarla santrallerin üretim dışı kalması halinde EÜAŞ, DSİ’den herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz.

11- İşletme, bakım ve onarım masrafları; bu Yönetmelik hükümlerine göre DSİ tarafından yapılacak işletme, bakım ve onarım masrafları DSİ ve EÜAŞ yetkilileri tarafından ortaklaşa planlanır. DSİ tarafından yapılan işletme, bakım ve onarım masraflarının enerji hissesine düşen miktarı DSİ tarafından her yıl Eylül ayı sonunda EÜAŞ’a bildirilir. Bildirilen bu bedel en geç üç ay içerisinde EÜAŞ tarafından DSİ’nin bildirdiği muhasebe birimine ödenir.

Gerekli olan bakım ve onarım işlerinin DSİ tarafından zamanında yapılamayacağının tespit edildiği hallerde, bu bakım ve onarım işleri DSİ ve EÜAŞ’ın ortaklaşa hazırlayacakları bir protokol çerçevesinde EÜAŞ tarafından da yapılabilir. Bu durumda ortak amaçlı tesislerde DSİ kendi hissesine düşen bedeli üç ay içerisinde EÜAŞ tarafından belirtilen banka hesabına yatırır.

12- Santrallerin özelliğine göre özel hükümler EÜAŞ ve DSİ arasında belirlenir.

Ek-3

Devredilecek Tesis Bedelinin Hesaplanmasında Kullanılacak Hesaplama Yöntemi

EÜAŞ’a devredilecek tesislere yönelik bedel hesaplanmasında;

TMUSD = Maksimum{ 0, {{ [ ( A+B+C+D ) / Uİ ] +FM }*( 1-Y )*E-KOF } } (1)

TMTL = TMUSD*UD (2)

E = [ B+O. ( A+C+D ) ] / ( A+B+C+D ) (3)

HM = (TMUSD – BDE )* UD (4)

BDE = BDT * E (5)

Y = n/50 (6)

formülleri uygulanır.

Bu formüllerde geçen değişken ve parametreler aşağıdaki gibi alınır:

A: Tesisin işletmeye açılma tarihinde, kesin hesapta yer alan inşaat harcamaları tutarı (YTL).

Yönetmeliğin yürürlük tarihinde işletmeye alınmamış tesisler için, bu değer, gerçekleşen harcama tutarlarının harcamanın yapıldığı tarihten işletmeye alınma tarihine kadar TÜİK tarafından yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) kadar artırılması suretiyle hesaplanır.

B: Tesisin işletmeye açılma tarihinde, kesin hesapta yer alan elektro-mekanik teçhizat harcamaları tutarı (YTL).

Yönetmeliğin yürürlük tarihinde işletmeye alınmamış tesisler için, bu tutar, gerçekleşen harcama tutarlarının harcamanın yapıldığı tarihten işletmeye alınma tarihine kadar TÜİK tarafından yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) değişim oranı kadar artırılması suretiyle hesaplanır.

C: Proje için harcanmış tutarlardan etüt-proje-kontrollük harcamalarının, harcamanın yapıldığı tarihten işletmeye geçiş tarihine kadar TÜİK tarafından yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) değişim oranı kadar artırılmak suretiyle bulunacak değerleri toplamı (YTL).

Eğer harcanmış miktar belli değilse, C=(A+B)* 0, 15 formülü dikkate alınır.

D: Proje için harcanmış tutarlardan kamulaştırma ve irtifak hakkı bedellerinin, harcamanın yapıldığı tarihten işletmeye geçiş tarihine kadar TÜİK tarafından yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) değişim oranı kadar artırılmak suretiyle bulunacak değerleri toplamı (YTL).

Uİ: Tesisin işletmeye açılma tarihinden önceki altı takvim ayında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif ortalama ABD Doları satış kuru (YTL/$).

Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce işletmeye alınan tesis için bu parametre, tesisin işletmeye açılma yılındaki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif ortalama yıllık ABD Doları satış kuru olarak alınır.

UD: Tesisin EÜAŞ'a devir tarihinden önceki altı takvim ayında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif ortalama ABD Doları alış kuru (YTL/$).

TMTL: Tesisin işletmeye açılış tarihindeki toplam proje maliyeti (YTL).

EÜAŞ devredilen taşınmazları bu tutar üzerinden bilançosunun aktifine kaydeder ve bu sabit kıymetler için elli yıl üzerinden, amortisman hesaplanır.

TMUSD: Tesisin işletmeye açılış tarihindeki toplam maliyeti (ABD Doları).

{{ [ (A+B+C+D) / Uİ ]+ FM}*( 1-Y )*E - KOF} işleminin sonucu negatif çıkarsa, TM TMUSD=0 kabul edilir.

n: Tesisin devir tarihi ile işletmeye açılış tarihi arasında kalan yıl sayısı.

Y: Tesisin ekonomik ömrünün elli yıl olduğu varsayımı ile, tesis için işletmede geçen yıpranma payı.

KOF: Proje finansmanında kullanılan KOF ödemelerinin, ödeme tarihindeki ABD Doları olarak değeri olup Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif döviz alış kuru esas alınır.

E: Tesis için enerji maksadına tekabül eden oran.

O: Birden çok maksatlı tesisler için Ek (4)’te yer alan DSİ tarafından inşa edilmiş ve geçici devirle EÜAŞ tarafından işletilen hidroelektrik santrallerde enerji hisselerini gösteren listede yer alan değerler, böyle bir oran mevcut değilse, fizibilite raporunda geçen oran esas alınır.

FM: Hazine Müsteşarlığınca ilgili proje için temin edilen dış kredilerin ABD Doları olarak finansman maliyeti olup anapara dışındaki faiz ve diğer harcamaları kapsar.

HM: Devredilen tesisler nedeniyle EÜAŞ tarafından üstlenilecek ''bakiye dış kredi yükümlülüklerinin enerji maksadına tekabül eden kısmı'' düşüldükten sonra bulunacak tutar (YTL).

BDT: (a) Ek (4)’te yer alan hidroelektrik santraller için Hazine Müsteşarlığı tarafından temin edilen dış kredilerin bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bakiye yükümlülük tutarı (ABD Doları).

(b) Ek (4)’te yer alan hidroelektrik santraller dışında bu Yönetmelik kapsamında devredilecek santraller için devir tarihine bakılmaksızın kullanılan kredi tutarının tamamı (ABD Doları).

BDE: (a) Ek (4)’te yer alan hidroelektrik santraller için Hazine Müsteşarlığı tarafından temin edilen dış krediler için bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bakiye yükümlülük tutarının enerji maksadına tekabül eden kısmı (ABD Doları).

(b) Ek (4)’te yer alan hidroelektrik santraller dışında bu Yönetmelik kapsamında devredilecek santraller için devir tarihine bakılmaksızın kullanılan kredi tutarının enerji maksadına tekabül eden kısmı (ABD Doları).

EK-4

DSİ Tarafından İnşaa Edilmiş ve Geçici Devirle EÜAŞ Tarafından İşletilen

Hidroelektrik Santrallerinde Enerji Hisseleri