Enfeksiyöz Madde ile Enfeksiyöz Tanı ve Klinik Örneği Taşıma Yönetmeliği

(1) Kategori A’da yer alan örneklerin paketlenmesinde ve gönderilmesinde EK-1’ de belirtilen IATA paketleme talimatı ile PT602 kodu kullanılır.

(2) Kategori B’ de yer alan örneklerin paketlenmesinde ve gönderilmesinde EK-2’ de belirtilen IATA paketleme talimatı ile PT650 kodu kullanılır.

(3) Enfeksiyöz tanı örneğinin içerdiği enfeksiyöz madde kesin olarak biliniyor ise veya kuvvetle muhtemel tahmin edilebiliyor ise o kategori için uygun paketleme yapılır.

(4) Taşıma sırasında soğuk zincir olarak katı karbondioksit (kuru buz) kullanıldığında uygun paketleme ile birlikte EK-3’ te belirtilen IATA paketleme talimatı ve PT904 kodu kullanılır.

(5) Sadece enfeksiyöz olmayan hastalıklara yönelik organ fonksiyon testleri, biyokimyasal testler, hormon testleri ve kanser marker araştırma gibi testler için hasta kan ve idrar örneklerinin paketleme işlemlerinde muafiyetleriyle beraber PT650 kuralları geçerlidir.

(1) Paketlemede kullanılacak malzemeler aşağıdaki özellikleri taşımak zorundadır.

a) Birinci kap gönderici ve/veya paketlemeyi yapan tarafından kontrol edilmiş sızdırmaz, tercihen burgu kapaklı ve/veya contalı tipte olmak zorundadır.

b) İkinci kap dayanıklı, su geçirmez ve sızdırmaz özellikte olmak zorundadır.

c) Kategori A ve kategori B içeren maddelerin paketlenmesinde yetkili merkezlerce serbest düşme, -40ºC/55ºC’de 95 kPa veya 13,8lb/in2 de basınç testi gibi gerekli testleri yapılmış ve onaylı UN sertifikasyonuna sahip ikinci kaplar kullanılır.

ç) Üçüncü kap ya da dış kap; oluklu mukavva, oluklu plastik, köpük, kalın mukavva veya tahta gibi travma ve basınç etkilerine dayanıklı malzemeden yapılmış ve kabın alt yüzeyi dışındaki bir yüzeyinde, ilgili evrak ve dokümanların düşmesini, ıslanmasını, karışmasını ve kaybolmasını engelleyecek şekilde tasarlanmış ve paket ile birlikte taşınmasına yönelik hazırlanmış bir cep veya bölme olmak zorundadır.

d) İkinci kapta ve/veya üçüncü kapta paketleyen tarafından kapatılan ve ancak alıcı tarafından açıldığını veya açılacağını garanti altına alan bir güvenlik kilidi yer alır.

e) Dış kabın yüzeylerinden en az biri 100mm x100mm boyutlarında olmak zorundadır.

f) UN sertifikasyonuna sahip taşıma sistemindeki üçüncü kap ya da dış kap üzerinde yazılı olarak Birleşmiş Milletlerin sembolü, paketin tip kodu, sınıfı, paket üretim tarihi ve üretici kodu yer alır.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerince taşınacak maddeler, ADR’nin bu konudaki gereklilikleri ile birlikte üçlü kap sistemi olarak tarif edilen ve bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde nitelikleri belirtilen; birinci, ikinci ve üçüncü ya da dış kap olmak üzere üç kattan oluşan paketleme sistemi içerisinde aşağıda belirtilen şartlara uygun şekilde taşınır.

a) Taşınacak madde su geçirmez ve sızdırmaz özellikte olan birinci kaba koyulur ve herhangi bir kırılma durumunda tüm sıvıyı veya istenmeyen sızıntıları zararsız hale getirecek yeterli miktarda absorban özellikte madde ile sarılır.

b) Bu kap ikinci kaba ve ikinci kap ise dış taşıma kabına yerleştirilir.

c) Dış kap üzerine alıcı iletişim bilgileri ile gönderici iletişim bilgileri silinmez bir şekilde yazılır.

ç) Bu Yönetmelik kurallarına uygun şekilde dış kap üzerine etiketleme yapılır veya üzerinde bu etiketlerin bulunduğu kaplar kullanılır.

d) Üçlü paketleme esasına göre paketlenmiş kodları PT650 veya PT602 olan bir paket veya birden fazla paket bir üst paketleme ile birleştirilebilir. Bu durumda içinde en az bir adet kodu PT602 olan paket bulunuyorsa bu paketin tüm etiketleri, sadece kodu PT650 olan paketlerden ibaret ise buna ait etiketler ile birlikte üst paket üzerinde “BİRLEŞTİRİLMİŞ PAKET” ibaresi yer alır.

(1) Kategori A ve kategori B’ de yer alan maddelerin paketleme ve taşınmasında UN sertifikasına sahip kaplar kullanılır.

(2) Kategori A ve kategori B’de yer alan enfeksiyöz madde ve enfeksiyöz tanı örnekleri; havayolu, denizyolu, demiryolu ve kamuya açık karayolunda bu Yönetmelik, ADR veya IATA hükümlerine uygun olarak kontrollü, seri, güvenli, insan sağlığına ve çevreye zarar vermeden taşınmak zorundadır.

(3) Kategori A ve kategori B’de yer alan enfeksiyöz madde ve enfeksiyöz tanı örneklerinin taşınmasında yer alan taraflar tehlike, hasar ve yaralanmaları önleyebilmek ve gerekirse bunların etkisini en aza indirebilmek için ön görülebilen risklerin yapısını ve boyutunu göz önünde bulundurarak bu Yönetmeliğe uygun tedbirleri almak zorundadır.

(4) Paketleme veya gönderici EK-4’de yer alan ve UN kodu 2814 olan maddelerin taşınmasında Bakanlık veya il sağlık müdürlüklerinden, UN kodu 2900 olan maddelerin taşınmasında ise Tarım ve Köyişleri Bakanlığı veya tarım il müdürlüklerinden izin alması zorunludur.

(5) Bu Yönetmelik hükümlerine tabi örneklerin taşınmasına dahil olan taraflar Bakanlıkça yayımlanan tebliğ, genelge ve yazılı talimatlara uymak zorundadır.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine tabi paket veya paketler araç içerisinde daha önceden belirlenmiş, işaretlenmiş bir yer ya da bölgede bir arada ve üst yönü dikkate alınarak düzenli biçimde, taşıma esnasında yerinden ayrılmayacak şekilde sabitlenmiş ve aracın ani hareketlerinde paketlerin düşmesi, devrilmesi, ters dönmesi engellenecek ve diğer kargo paketleriyle karışmayacak şekilde istiflenir veya bu amaca uygun olmak üzere ayrıca veya topluca paketlenebilir.

(2) Teslimat sadece alıcı iletişim bilgileri yazılı olan ilgili kişilere yapılır.

(3) Alıcı bir kurum ve/veya kuruluş ise teslimat sadece kurumun yetkilendirdiği kişi veya kişilere yapılır.

(1) Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca enfeksiyöz maddeler ile dördüncü fıkrada özellikleri tanımlanmış enfeksiyöz tanı örneklerinin taşınmasında Birleşmiş Milletlerce belirlenen taşıma ismi, sınıflandırma ve UN numarası kullanılır.

(2) Kategori A’da yer alan maddelerin taşınmasında;

a) Tehlikeli maddenin sınıfı için 6.2,

b) Uygun isimleri EK- 4’te belirlenen mikroorganizma isimleri,

c) Sadece insanları etkileyen enfeksiyöz maddeler için UN 2814 kod numarası,

ç) Sadece hayvanları etkileyen enfeksiyöz maddeler için UN 2900 kod numarası,

d) Kategori A’daki mikroorganizmalardan genetiği değiştirilmiş olanların uygun ismi yanına genetiği değiştirilmiş mikroorganizma anlamında “GDM” kısaltması,

kullanılır.

(3) Kategori B’de yer alan maddelerin taşınmasında uygun isim “Biyolojik Madde, Kategori B” ve UN3373 kod numarası kullanılır.

(4) Enfeksiyöz tanı örneğinin içerdiği enfeksiyöz madde kesin olarak biliniyor ise veya kuvvetle muhtemel tahmin edilebiliyor ise o kategori için uygun isim ve UN2814 veya UN2900 kod numaraları kullanılır. İçerdiği enfeksiyöz madde bilinmiyor ise UN3373 kod numarası kullanılır.

(5) Organ fonksiyon testleri, biyokimyasal testler, hormon testleri ve kanser marker araştırma gibi testlere ilişkin sadece enfeksiyöz olmayan hastalıklara yönelik hasta kan ve idrar örnekleri için “Biyolojik Madde, Klinik Örnek” adı kullanılır. Bu tür maddeler için kod numarası kullanılmaz.

(1) Kategori A' da yer alan maddelerin gönderilmesinde gönderen ve paketleyen aynı kişi olmak zorundadır. Ancak kategori B veya enfeksiyöz tanı örneklerinin gönderilmesinde paketleyen ve gönderen ayrı kişiler olabilir.

(2) Kategori A ve kategori B maddelerini paketleyen;

a) Bu Yönetmeliğin paketleme ile ilgili hükümlerine uymak,

b) Paketlenecek malzemenin EK-4’te yer alan kategorilerden hangisine uygun olarak paketlenmesi gerektiğine karar vermek; paketi seçme ve paketlemeyi EK-1, EK-2 veya EK-3’te belirtilen talimatlara uygun şekilde yapmak,

c) Paket üzerinde ilgili etiketlerin bulunmasını sağlamak,

ç) Paket üzerine gönderenin iletişim bilgileri ile alıcı iletişim bilgilerini solmaz ve silinmez bir şekilde ve okunaklı olarak yazmak,

d) Tehlikeli ve acil durumlarda taşımacının yapması ve/veya yapmaması gereken işlemlerle ilgili olarak yazılı talimat ile bu husustaki gerekli iş ve işlemlerin listesini hazırlamak,

e) Kategori A’ da yer alan enfeksiyöz maddeler için EK-5’te yer alan formu veya kategori B’ de yer alan maddeler ve enfeksiyöz tanı örnekleri için EK-6’da yer alan formu doldurarak yazılı beyanda bulunmak,

f) Tehlikeli ve acil durumlarda yapılması ve yapılmaması gereken işlemlerle ilgili olarak yazılı talimat vermek, yapılması gerekli iş ve işlemlerin yapılmasını sağlamak,

g) Tehlikeli ve acil durumlarda iletişim kurulabilir durumda olmak,

ile yükümlüdür.

(3) Kategori A ve kategori B maddelerini gönderen;

a) Taşımacıya, taşıma için gerekli olan EK-5 veya EK-6’ da belirtilen formların ilgili kısımlarını imzalayarak vermek,

b) Taşımacıya tehlikeli ve acil durumlarda taşımacının yapması ve/veya yapmaması gereken iş ve işlemlerin listesini, yazılı talimatları veya diğer ilgili dokümanları teslim etmek,

c) Tehlikeli ve acil durumlarda iletişim kurulabilir durumda olmak,

ile yükümlüdür.

(4) Klinik örneğini paketleyen ve gönderen;

a) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (ç) ve (e) bentlerine uymak,

b) Paket üzerinde EK-1’in Şekil-2’sinde yer alan üst yön etiketi ve EK-2’nin Şekil-4/a’sında yer alan “Biyolojik Madde, Klinik Örnek” etiketlerinin bulunmasını sağlamak,

c) Paket üzerine gönderenin iletişim bilgileri ile alıcı iletişim bilgilerini solmaz ve silinmez bir şekilde ve okunaklı olarak yazmak,

ç) Soğuk zincir amacıyla kuru buz kullanıldığında EK-6’ da yer alan formu doldurmak; EK-2 ve EK-3’te yer alan paketleme talimatlarına uymak,

ile yükümlüdür.

(1) Taşımacı;

a) Bu Yönetmelik hükümlerine, kargonun tabi olduğu ADR veya IATA kurallarına uygun olmak kaydı ile kamu kurum ve kuruluşları ile gönderenin talebini karşılamak,

b) Taşınacak olan maddelerin taşınma açısından bu Yönetmelik hükümlerine uygun olduğunu kontrol etmek,

c) Taşıma için gerekli olan tüm belgelerin taşıtta eksiksiz ve doğru olarak bulunmasını sağlamak,

ç) Taşıma belgeleri ve beraberinde bulunması gereken belgeleri incelemek ve taşıt ile yükün bunlara uygun olmasını sağlamak,

d) Araç sürücüsü için yazılı talimatlarda belirtilmiş olan koruyucu donanımların araçta bulunmasını sağlamak,

e) Sürücünün yazılı talimatları okumasını ve gerektiği şekilde uygulayabilmesini sağlamak,

f) Taşınan madde ile ilgili varsa miktar sınırlamalarına uymak,

g) Malzemenin taşımaya uygun biçimde yüklenmesini sağlamak ve kontrol etmek,

ğ) Taşıma sırasında taşımanın güvenliğini tehlikeye sokacak bir ihlal oluşursa, trafiğin güvenliği, gönderilen maddenin güvenliği ve kamu güvenliği bakımından ihlali ortadan kaldırmak veya kaldırılmasını sağlamak,

ile yükümlüdür.

(2) Sürücü;

a) Taşınacak olan maddelerin taşınma açısından bu Yönetmelik hükümlerine uygun olduğunu kontrol etmek,

b) Taşıma için gerekli olan tüm belgeleri teslim almak, korumak ve beraberinde bulundurmak,

c)Yazılı talimatlarda belirtilmiş olan koruyucu donanımların kullanımını bilmek ve gerektiğinde uygulamak,

ç) Acil durumda gönderici ile iletişim kurarak gerekli müdahaleyi yapmak,

ile yükümlüdür.

(1) Teslim alan;

a) Paketin teslim alınmasına engel bir durum olmadıkça paketin kabulünü ertelememek,

b) Paketin güvenlik kilidinin veya bandının sağlam olduğunu kontrol etmek,

c) Pakete ait evrak ve dokümanlarının tam olup olmadığını kontrol etmek,

ile yükümlüdür.

(1) Bakanlık, enfeksiyöz maddeler ve enfeksiyöz tanı örneği taşıyanların başvurmaları durumunda;

a) Teknik durumlar ve teknolojik gelişmeler nedeniyle taşınmasının bu Yönetmeliğin kapsamı dışına çıkarılması gerektiğinin belgelenmesine bağlı olarak bir enfeksiyöz maddenin ya da enfeksiyöz tanı örneğinin taşınması için,

b) Bakanlık kamu sağlığı ve güvenliğinin söz konusu olduğu durumlarda ve ilgili ve yetkili mercilerin talebi üzerine,

daha üst güvenlik ve emniyet tedbirlerinin alınma şartı ile bireysel veya genel muafiyet ve/veya özel izin verebilir.

(2) Deneysel amaçlı enfekte edildiği bilinen veya enfeksiyöz madde taşıdığından şüphelenilen canlı veya ölü hayvanların ya da organlarının taşınmasında kategori A için Tarım ve Köyişleri Bakanlığından izin alınması zorunludur. Ancak kategori A UN2814 kodunda yer alan mikroorganizmalar kapsamında verilen izin veya izinler ile ilgili olarak Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından Bakanlığa bilgi verilir.

(3) Bu Yönetmelik kapsamında yurtdışına gönderilecek kategori A’da yer alan maddelerin genetiği değiştirilmiş olanları dahil, kategori A UN2814 kodunda yer alan mikroorganizmalar, kategori B maddeleri veya bu maddelerin nükleik asitleri için Bakanlıktan izin alınır.

(4) Bu Yönetmelik kapsamında yurtdışına gönderilecek kategori A’da yer alan maddelerin genetiği değiştirilmiş olanları dahil, kategori A UN2900 kodunda yer alan mikroorganizmalar veya bu maddelerin nükleik asitleri için Tarım ve Köyişleri Bakanlığından izin alınması zorunludur.

(5) Klinik örnekler, taşımacının kural ve şartları dışında, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (c), (d) ve (f) bentleri ile 12 nci ve 13 üncü maddelerinden muaftır.

(1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan faaliyetlerin denetimi Bakanlık, il sağlık müdürlükleri ya da Bakanlığın yetkilendirdiği kurum veya kuruluşlar tarafından yapılır.

(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, 31/3/2007 tarihli ve 26479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmeliğin ilgili hükümleri uygulanır.

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkez Başkanlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.

Ekler için tıklayınız