(1) Yeni inşa veya tadilat yapılacak Türk Bayraklı olan;
a) İnşa veya tadilat tamamlandığında tam boyu 12 metre ve üzerinde olan,
b) Boyuna bakılmaksızın yolcu kapasitesi 12 kişiden fazla olan,
c) Boyuna bakılmaksızın tehlikeli madde taşımacılığı yapacak olan,
ç) Boyuna bakılmaksızın kapasite artırımı sonucunda yolcu kapasitesi 12 kişiyi geçen,
gemi ve su araçlarının inşa veya tadilatına başlamak için gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi liman başkanlığından izin alır.
(2) Birinci fıkrada belirtilenler dışındaki gemi ve su araçlarına gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisinin isteğine bağlı olarak liman başkanlığınca izin belgesi düzenlenir.
(3) Tüm gemi ve su araçlarının inşa, tadilat ve bakım-onarımlarının tesiste yapılması esastır. Tam boyu 2,5 metre ve üzerindeki gemi ve su araçlarının inşa ve tadilat bilgilerinin doğru ve eksiksiz olarak GSVP’ye girilmesi zorunludur. Tesisler, GSVP sistemine kayıtlı olsalar dahi yetkili oldukları tesis alanları dışında inşa, tadilat veya bakım-onarım işlemi yapamazlar.
(4) GSVP üzerindeki bilgi ve belge girişlerine dair usul ve esaslar İdare tarafından belirlenir. GSVP girişleri bu usul ve esaslar çerçevesinde ilgililer tarafından kendilerine verilen yetkiler çerçevesinde yapılır.
(5) İnşa ve tadilat izin başvurularında;
a) İnşa için EK-1’de yer alan Gemi veya Su Aracı İnşa İzni Başvurusunda İstenilecek Belgeler ile tadilat için EK-2’de yer alan Gemi veya Su Aracı Tadilat İzni Başvurusunda İstenilecek Belgelerde belirtilen projeler ve belgeler, liman başkanlığına elektronik ve fiziksel olarak sunulur. Denetim görevlisi tarafından incelenen izin başvuruları en fazla yirmi beş takvim günü içerisinde sonuçlandırılır. İnşa ve tadilat başvuruları tamamlandığında liman başkanlıkları tarafından uygun bulunan talepler EK-3’te yer alan Gemi veya Su Aracı İnşa İzin Belgesi veya EK-4’te yer alan Gemi veya Su Aracı Tadilat İzin Belgesi düzenlenerek onaylanır. İnşa veya tadilat izin belgesi düzenlenecek gemi ve su araçları için, gemi ve su aracının sahibi veya temsilcisi tarafından Bakanlıkça belirlenen hizmet bedeli, Bakanlık Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılır.
b) Liman başkanlıkları tarafından inşa ve tadilat izin belgesi onaylanması aşamasında, klaslı olma zorunluluğu olan gemilerde klas tarafından girilen notasyonlar inşa ve tadilat izin belgesi üzerine işlenerek düzenlenir. Klassız gemilerde ise liman başkanlığına sunulacak proje ve hesaplarda kısıtlayıcı sefer notasyonu bilgileri yer alır. Klassız gemiler için sefer notasyonu bilgileri tesis tarafından GSVP sistemine girilir.
(6) İnşa veya tadilat izin belgeleri süresiz olarak düzenlenir. İnşa ve tadilatın başlama tarihleri tesis sahibi veya temsilcisi tarafından GSVP’ye girilir ve işlemin başladığına dair tespit yapılması için klaslı gemi ve su araçlarında yetkilendirilmiş klas kuruluşuna, diğer gemi ve su araçlarında liman başkanlığına başvuruda bulunulur. Gemi ve su aracının omurgasının projeye uygun olarak kızağa konulması veya en az 50 tonluk kısmının montajının ya da proje mühendisince hesaplanan toplam inşa malzeme ağırlığının yüzde birinden küçük olanının yapılmış olması gemi ve su aracının inşasının başlangıcı olarak kabul edilir. İnşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan gemi ve su araçlarında, tadilat başlamadan önce gemi ve su aracının belgeleri ile mevcut durumunun uyumu için denetim görevlisi tarafından tespit yapılır. Bu tespit için tesis, liman başkanlığına başvuruda bulunur. İnşanın bir yıl, tadilatın altı ay içerisinde başladığına yönelik yetkilendirilmiş klas kuruluşu veya İdare tarafından tespit yapılmaması durumunda inşa veya tadilat izin belgesi geçersiz olur. Klaslı gemi ve su araçlarında klas kuruluşu, bu tespitin yapılıp yapılamadığının bilgisini yazılı olarak liman başkanlığına verir.
(7) Projelerin proje mühendisince imzalanması ve GMO’nun meslekî, tasarım kuralları ve projelendirme denetiminden geçirilmesi zorunludur. İnşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan gemi ve su araçlarında liman başkanlığına sunulan plan, proje ve hesaplar GMO tarafından incelenerek imzalanması sonrasında liman başkanlığınca onaylanır. GMO, bu Yönetmelik gereği meslekî, tasarım kuralları ve projelendirme denetimden geçirdiği plan ve proje onayları ile ilgili kayıtları tutmak, bunlarla ilgili İdare tarafından istenilen bilgileri GSVP’ye girmek ve İdarenin istediği durumlarda meslekî denetime, tasarım kurallarına ve projelendirmeye ilişkin kayıtlarını sunmak zorundadır. Klaslı gemi ve su araçları için liman başkanlığına sunulan plan, proje ve hesaplarda meslekî denetime, tasarım kurallarına ve projelendirmeye ilişkin GMO incelemesi aranmaz; ancak bu durum projelerin, proje mühendisince imzalanması zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Klaslı gemi ve su araçları için liman başkanlığına sunulan plan, proje ve hesaplar yetkilendirilmiş kuruluş tarafından onaylanır.
(8) Yabancı menşeli proje ve belgeleri sunan kişi, proje müellifinden projenin kullanılması konusunda gerekli izinleri aldığını belirten imzalı belgeyi liman başkanlığına sunar.
(9) İnşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan gemi ve su araçları için bu Yönetmeliğin ekinde yer alan proje ve dokümanlar için istenilen meslekî, tasarım kuralları ve projelendirme incelemesi GMO tarafından yapılır. Söz konusu inceleme, inşa veya tadilat izni verilmesi aşamasında ilk hazırlanan projelerden, inşa dönemindeki ara değişimlerden ve belgelendirme aşamasında ise nihai projelerden istenir.
(10) Proje ve dokümanlar için istenilen klas onayı, inşa ve tadilat izni verilmesi aşamasında ilk hazırlanan projelerden ve belgelendirme aşamasında ise nihai projelerden istenir.
(11) İnşa veya tadilat izin belgesi üzerindeki bilgilerin değişmesi durumunda bilgi değişiklikleri gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi tarafından otuz gün içerisinde izin belgesinin düzenlendiği liman başkanlığına bildirilmek zorundadır. Gemi ve su aracı sahibinin değişmesi durumunda düzenlenen eski inşa veya tadilat izin belgesi üzerinden noter onaylı bir satış sözleşmesi alınarak yeni inşa izin belgesi düzenlenir. Bu kapsamda, yeniden düzenlenecek belgeler için yapılacak başvurularda değişen bilgileri içeren belgelerin ve projelerin sunulması yeterlidir.
(12) Bu Yönetmelikte aksi belirtilmedikçe Türk Bayraklı gemi ve su araçlarının inşa ve tadilatlarında klaslı olma zorunluluğu; gemi ve su aracının projelerinin yetkilendirilmiş klas kuruluşunca onaylanması, inşa ve tadilatın tüm unsurlarını kapsayacak şekilde yetkilendirilmiş klas kuruluşu denetiminde yapılması, inşa ve tadilat sonunda yetkilendirilmiş klas kuruluşunca beş yıllık klas sertifikası düzenlenmesi ile bu sertifikanın geçerliliğinin beş yıl boyunca korunmasıdır. Klaslı olma zorunluluğu;
a) İnşa bitiminde tam boyu 24 metre ve üzerinde olacakların inşalarında,
b) 12 kişiden fazla yolcu taşıyan gemi ve su araçlarında, tadilat sonucunda tam boyu 24 metre ve üzerinde olacakların tadilatlarında,
c) Tam boyu 24 metre ve üzeri olan mevcut gemi ve su araçlarının yolcu sayılarının 12 yolcuyu geçmesi durumunda,
ç) Balık avlama ve balıkçılık yardımcı gemilerinden, 7/2/2016 tarihinden önce inşa izin belgesi alan veya inşa izni alma zorunluluğu olmayıp bu tarihten önce Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan ve tadilat sonucunda tam boyu 50 metre ve üzerinde olacaklar ile 7/2/2016 tarihinden sonra inşa izin belgesi alan veya inşa izni alma zorunluluğu olmayıp bu tarihten sonra Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan ve tadilat sonucunda tam boyu 24 metre ve üzerinde olacaklara,
d) Tam boyu 24 metre ve üzerinde olan balık avlama ve balıkçılık yardımcı gemilerinden, 7/2/2016 tarihinden sonra inşa izin belgesi alan veya inşa izni alma zorunluluğu olmayıp bu tarihten sonra Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olanların başka bir gemi cinsine geçişlerinde,
e) Yolcu gemisi, balık avlama ve balıkçılık yardımcı gemileri dışında kalan gemilerden, 7/2/2016 tarihinden önce inşa izin belgesi alan veya inşa izni alma zorunluluğu olmayıp bu tarihten önce Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan ve tadilat sonucunda tam boyu 50 metre ve üzerinde olacaklar ile 7/2/2016 tarihinden sonra inşa izin belgesi alan veya inşa izni alma zorunluluğu olmayıp bu tarihten sonra Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan ve tadilat sonucunda tam boyu 24 metre ve üzerinde olacaklara,
uygulanır.
(13) Gemi ve su araçlarının tadilatsız yolcu kapasitesi artırımı başvurularında EK-5’te yer alan Gemi veya Su Araçlarının Tadilatsız Yolcu Kapasitesi Artırımı Başvurusunda İstenilecek Belgelerde listelenen onaylı proje ve dokümanlar liman başkanlığına sunulur. Liman başkanlığı yapacağı inceleme sonucunda belirleyeceği yolcu kapasitesine göre belgelendirme yapar. Bu şekilde yapılacak kapasite artırımı yalnızca tadilat tanımına girmeyen hallerde yapılır.
(14) İnşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan inşa edilecek veya tadilatı yapılacak gemi ve su araçlarında, inşa veya tadilatın yürürlükteki mevzuata uygun biçimde yapılıp yapılmadığı denetim görevlisi tarafından takip edilir. Yapılacak denetimler için EK-6’da yer alan Gemi veya Su Aracı İnşa veya Tadilat Takip Formu ve EK-7’de yer alan Gemi veya Su Aracı İnşa veya Tadilat Denetim Raporu iki nüsha olarak düzenlenir. Takip formunun bir nüshası dosyasında, bir nüshası kontrol mühendisince muhafaza edilir.
(15) Kontrol mühendisi veya gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi, liman başkanlığınca belirlenecek periyotlarda yapılacak denetimlerin zamanında yapılabilmesi için, liman başkanlığına başvurulmasından sorumludur. Bu başvuru, elektronik posta şeklinde yapılır. Denetim başvurusunun gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi tarafından yapılması durumunda her koşulda kontrol mühendisinin yapılacak denetimde, mahallinde hazır bulundurulması esastır.
(16) Liman başkanlığı tarafından denetimin tarihi, kontrol mühendisine ve tesise denetimden en az iki gün önce elektronik posta yoluyla bildirilir. Kontrol mühendisi, denetim görevlisi tarafından bildirim yapılan tüm denetimlerde liman başkanının kabul edebileceği bir mücbir sebep yoksa bulunmak zorundadır.
(17) Takip formunda belirtilen denetimler; inşa veya tadilat başlangıç tarihi tespitinden sonra, yeni inşa veya tadil edilen gemi ve su araçlarında en az iki defa yapılır. Takip formunda belirtilen denetim sayısı dışında, geminin inşa veya tadilat başlangıç tespiti tarihinden sonra kontrol mühendisi en fazla 30 günlük periyotlarda geminin projelerine uygunluğunu kontrol etmek ve bunu EK-9’da yer alan Kontrol Mühendisi Periyodik Takip Formuna işlemek zorundadır. Yolcu taşıma kapasitesinin 12’den daha fazla hale getirildiği ve geminin ana boyutlarında ve gros tonilatosunda değişiklik meydana gelmeyen tadilat durumlarında denetim görevlisince yalnızca bir kez denetim yapılması yeterlidir. Usulüne uygun bildirim yapıldığı halde kontrol mühendisinin denetimde bulunmadığı veya denetim raporunu imzalamadığı durumlarda, bu hususun denetim raporunda belirtilmesi koşulu ile yapılan denetim geçerli sayılır. İnşa veya tadilat izni zorunluluğu bulunmayıp gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisinin isteğine bağlı olarak düzenlenmiş izin belgeleri için de inşa ve tadilat denetimleri yapılır.
(18) Klaslı inşa veya tadilat yapılan gemi ve su araçlarında, inşa veya tadilatın uygun biçimde yapılıp yapılmadığı yetkilendirilmiş klas kuruluşu tarafından takip edilir ve kontrol mühendisi şartı aranmaz.
(19) Klaslı inşa veya tadilat yapılan gemi ve su araçlarında, gemi ve su aracının klas kuruluşu tarafından sefer kısıtlaması olan (en yakın kıyıya uzaklık veya bölge belirtilmesi gibi) notasyonlarında, inşa veya tadilata başlanmadan önce ilgili notasyon liman başkanlığına sunulur. Klas kuruluşu, liman başkanlığı tarafından yapılacak olan belgelendirme işlemi aşamasında bu kısıtlamalara göre belgelendirme yapar. Klas kuruluşları, gözetimleri altında inşa veya tadilatı yapılan gemi ve su araçlarına atayacakları notasyonları GSVP sistemine girer.
(20) Boyuna bakılmaksızın bağlama kütüğüne veya Türk gemi sicillerinden herhangi birisine kayıtlı tüm yolcu gemilerinde ve tam boyu 12 metre ve üzeri diğer gemi ve su araçlarında; bu Yönetmelik gereği tadilat kapsamına girmeyen ancak gemi ve su aracının genel yerleşim planında değişikliğe sebep olan işlemler, gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi tarafından işlem yapılmadan önce liman başkanlığına bildirilir. İnşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan gemi ve su araçlarında yeni genel yerleşim planı, GMO tarafından gerçekleştirilecek meslekî, tasarım kuralları ve projelendirme incelemesi sonrasında imzalanarak liman başkanlığının onayına sunulur. Klaslı gemi ve su araçlarında ise ilgili yetkilendirilmiş klas kuruluşu tarafından gerekli onay işlemleri yapılır. Bu kapsamdaki gemi ve su araçlarının cinsi, büyüklüğü ve yapılan işleme bağlı olarak liman başkanlığınca talep edilebilecek stabilite ve denge yeterliliği gibi gerekler sağlanır ve bunlarla ilgili onaylı plan, proje ve belgeler liman başkanlığına sunulur.
(21) İnşa veya tadilat yapılacak gemi ve su araçlarından, EK-1 ve EK-2 gereği 500 groston ve üzeri uluslararası sefer yapacak gemi ve su araçlarından istenen yaşam mahalleri yerleşim planı ile iklimlendirme ve havalandırma planının gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisi tarafından gemi ve su aracının uluslararası sefer yapmayacağının beyan edilmesi nedeniyle istenmemesi durumunda, sefer bölgesi bilgisi gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisinin imzalı beyanı olarak klas kuruluşu tarafından alınır. Bu bilgi, klas kuruluşu tarafından inşa veya tadilat izin belgesi düzenlenmesi aşamasında liman başkanlıklarına EK-1 kapsamında klaslı inşası zorunlu olan gemi ve su araçlarından yetkilendirilmiş klas kuruluşunun gemi ve su aracının inşasının kendi kontrolü altında yapılacağına dair yazı veya EK-2 kapsamında tadilatında klas zorunluluğu olan gemi ve su araçlarından yetkilendirilmiş kuruluşun geminin tadilatının kendi kontrolü altında yapılacağına dair yazı gereği sunulan yazıda belirtilir. Liman başkanlıklarınca da düzenlenen inşa veya tadilat izin belgesine işlenir ve resmi yazı ile gemi ve su aracı sahibi veya temsilcisine, sefer bölgesi ile ilgili şart belirtilir. Ancak, her halükârda klas kuruluşu tarafından geminin ve su aracının, Gemilerin Teknik Yönetmeliğinin Yaşam ve Çalışma Mahalleri başlıklı onuncu bölümünde yer alan gereklerini sağladığı kontrol edilir.
(22) Klas kuruluşu gözetiminde inşası veya tadilatı tamamlanarak uluslararası kurallara tabi olan gemiler ile ilgili plan, proje ve hesaplar klas kuruluşu tarafından dosyalanır ve muhafaza edilir.
(23) Yolcu gemilerinin inşa ve tadilatları, 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ile Gemilerin Teknik Yönetmeliğine uygun şekilde yapılır. Uygunluk, inşa veya tadilat iznine tabi olup klas zorunluluğu bulunmayan gemiler için kontrol mühendisi tarafından ve klaslı inşa edilenler için ise klas kuruluşları tarafından kontrol edilir. Uygunluk kontrolü için EK-8’de yer alan Erişebilirlik Kontrol Listesi kullanılır.
(24) Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan gemi ve su araçlarının gros tonilatosunun bir kereye mahsus olmak üzere yüzde beşten az değişmesi tadilat sayılmaz. Gemi ve su aracının gros tonilatosunun yüzde beşten az değişiminin tadilat sayılmaması, geminin Türk gemi sicillerinden ve bağlama kütüğünden birisine ilk kaydından sonraki süreçte sadece bir kere yapılır. Bu gibi tadilat tanımına girmeyen gros tonilato değişikliğinde söz konusu gemi ve su aracının tonilato ölçümleri yeniden yapılır.
(25) İnşa iznine tabi olmayıp, sonradan yolcu taşıma kapasitesini 12 kişinin üzerine çıkarmak maksatlı tadilat talebinde bulunan ve Türk gemi sicilleri ve bağlama kütüğünden birisine kayıt edilmiş olan gemi ve su araçlarına, GMO tarafından meslekî, tasarım kuralları ve projelendirme incelemesi yapılarak imzalanan EK-2’de yer alan projeler ile GMO tarafından düzenlenmiş geminin mevcut durumunun geminin projeleri ile uyumlu olduğunu doğrulayan raporun sunulması halinde liman başkanlığınca söz konusu gemiye tadilat izni verilir.
(26) İnşa veya tadilat izin belgesine sahip gemi veya su aracının, tesisin başka bir şubesine inşa, tadilat veya donatımı için nakledilmesi durumunda mevcut inşa veya tadilat izin belgesi ile faaliyete devam edilir. Böyle bir durumda tesis sahibi veya temsilcisi tarafından GSVP’ye gerekli veri girişleri yapılır.
(27) 5/5/2017 tarihli ve 30057 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gezi Tekneleri ve Kişisel Deniz Taşıtları Yönetmeliği kapsamı dışında tutulan kendi tekne imalatı gezi teknesi için liman başkanlıklarınca gerçekleştirilecek denetim öncesinde, Bakanlıkça belirlenen hizmet bedeli ücreti söz konusu teknenin sahibi veya temsilcisi tarafından Bakanlık Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılır.
(28) İdare, ihtiyaç duyduğu hallerde, GMO tarafından yürütülen iş ve işlemleri kendi bünyesindeki denetim görevlileriyle yürütür.