(1) Bu Yönetmeliğin amacı, nükleer enerji ve iyonlaştırıcı radyasyon ile ilgili yetkilendirme gerektiren faaliyetler için Nükleer Düzenleme Kurumu tarafından yapılan denetimler ile denetçinin vasıfları, denetimin şekli ve kapsamı hakkında usul ve esasları düzenlemektir.

Madde 2

Kapsam

(1) Bu Yönetmelik, nükleer enerji ve iyonlaştırıcı radyasyon ile ilgili tesis, cihaz, madde ve faaliyetler için yetkilendirilen kişiler ile bu kişilerin yüklenici, alt yüklenici, tedarikçi ve alt tedarikçilerine yapılacak denetimleri kapsar.

(2) Nükleer güvence denetimleri bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.

Madde 3

Dayanak

(1) Bu Yönetmelik, 2/7/2018 tarihli ve 702 sayılı Nükleer Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 4 üncü maddesinin on üçüncü fıkrası ile 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 785 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarına dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 4

Tanımlar

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bulgu: İlgili mevzuat hükümlerine, yetki koşullarına, Kurum kararlarına ve talimatlarına ve teknik gereklere ilişkin yerinde inceleme, denetim veya değerlendirme faaliyetleri sürecinde tespit edilen eksiklik, uyumsuzluk ve yetersizlikleri,

b) Denetim: Yetkilendirilen kişiler ve bu kişilerin yüklenici, alt yüklenici, tedarikçi ve alt tedarikçileri tarafından yetkilendirme kapsamında yürütülen faaliyetlerin ilgili mevzuat hükümlerine, yetki koşullarına, Kurum kararlarına ve talimatlarına ve teknik gereklere uygun bir şekilde yerine getirildiğinin, güvenlik ve/veya emniyetin sağlandığının tespitine yönelik olarak yapılan izleme, ölçüm, analiz, muayene, test, inceleme, kontrol ve benzeri faaliyetleri,

c) Denetim görevlisi: Kurum denetçisi, denetçi adayı veya diğer denetim personelini,

ç) Kurul: Nükleer Düzenleme Kurulunu,

d) Kurum: Nükleer Düzenleme Kurumunu,

e) Kurum denetçisi: Kurum personeli veya Kurumda görevli personel arasından denetim faaliyetlerini Kurum adına yapmak üzere Kurul tarafından yetkilendirilen kişiyi,

f) Programlı denetim: Yıllık denetim programında yer alan ve yetkilendirilen kişinin güvenliğe, emniyete ve/veya radyasyondan korunmaya ilişkin faaliyetlerinin incelenmesine olanak sağlayan denetimleri,

g) Programsız denetim: Yıllık denetim programında yer almayan, ilgili planlardaki değişiklikler ve gelişen yeni durumlar nedeniyle ihtiyaç duyulan veya önceki denetimlerde elde edilen bulguların takip edilmesi amacıyla gerçekleştirilen denetimleri ve tepkisel denetimleri,

ğ) Tepkisel denetim: Meydana gelen olağan dışı bir olay nedeniyle; olayın etkilerine ve varsa olay nedeniyle yürütülen düzeltici ve/veya önleyici faaliyetlerin yeterliğine veya şikâyetlere, ihbarlara ya da kişisel doz değerlerine ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan değerlendirme sonucu gerçekleştirilen denetimleri,

h) Tesis: Nükleer tesisler, radyasyon tesisleri ve radyoaktif atık tesislerini,

ı) Uygunsuzluk: Kurum tarafından yapılacak değerlendirme sonucuna göre hakkında idari yaptırım süreci başlatılabilecek bulguları,

ifade eder.

Madde 8

Denetlenenin yükümlülükleri

(1) Yetkilendirilen kişiler;

a) Kurum denetimlerinin ve Kurum tarafından yetkilendirilen nükleer denetim kuruluşları tarafından yapılacak denetimlerin planlanması ve gerçekleştirilmesi için gerekli olan bilgi ve belgeleri Kuruma ve ilgili nükleer denetim kuruluşlarına sunmakla,

b) Denetimler sırasında radyasyondan korunma ile iş sağlığı ve güvenliği gerekleri kapsamında ihtiyaç duyulan çalışma ortamını, malzeme ve koruyucu donanımı uygun bir şekilde sağlamakla,

c) Yüklenici ve tedarikçilerden sağlananlar da dâhil olmak üzere güvenlikle ve emniyetle ilgili kayıtlar ile her türlü bilgi ve belgeyi istenilen zamanda sağlamakla,

ç) Denetim konularına ilişkin yapı, sistem, bileşen ve cihazlara erişimi sağlamakla,

d) Talep edilmesi durumunda Kurum denetçilerinin denetim konularına ilişkin yazılım ve donanıma erişimini sağlamakla,

e) Denetim sırasında güvenliğe ve emniyete ilişkin mevzuat uyarınca verilen talimatları eksiksiz olarak ve zamanında yerine getirmekle,

f) Yüklenici, alt yüklenici, tedarikçi ve alt tedarikçilerinin yürüttüğü faaliyetlerin programlı ya da programsız denetimlerinin zamanında, eksiksiz ve planlandığı şekilde gerçekleştirilebilmesi için gerekli koşulları sağlamakla,

g) Denetim kapsamı ile ilgili belgelerin Türkçe veya İngilizce bir kopyasının ilgili denetim yerinde hazır bulundurulmasını sağlamakla,

ğ) Denetim sırasında gerekli iletişimin sağlanabilmesi için ihtiyaç duyulması halinde Türkçe veya İngilizce çeviri yapabilen tercüman veya personeli sağlamakla,

h) Denetim görevlilerinin denetlenenin ilgili yerleşkelerine girişi için gerekli düzenlemeleri yapmakla,

ı) Haberli denetimlerde ilgili personelin hazır bulundurulmasını sağlamakla,

yükümlüdür.

(2) Kurum tarafından gerçekleştirilen denetimler, yetkilendirilen kişi tarafından veya onun adına yürütülen kontrol, denetim ve doğrulama faaliyetlerinin yerine geçmez.

(3) Denetlenen, denetimlerde tespit edilen bulgularla ve/veya bu bulgulara dayanan uygunsuzluklarla ilgili gerekli önlemleri almakla, bunların verilen süre içerisinde giderilmesini sağlamakla, tekrarlanmasını veya bunlara bağlı başka uygunsuzlukların ortaya çıkmasını önlemek için tedbir almakla, güvenliğin ve emniyetin sağlandığının doğrulanması için gerekli teknik kontrol, inceleme veya testleri yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Söz konusu bulgular ve/veya bu bulgulara dayanan uygunsuzluklarla ilgili olarak Kurum tarafından bir yaptırım uygulanmış olup olmaması denetlenenin bu yükümlülüğünü azaltmaz veya ortadan kaldırmaz.