Nükleer Tesisler İçin Ekipman Tedarik Sürecine ve İmalatçıların Onaylanmasına İlişkin Yönetmelik

‒ (1) Bir nükleer tesiste kullanılacak olan ekipmanın tedarik sürecine başlanabilmesi için bu Yönetmelik hükümleri uyarınca tedarike başlama izni alınır.

(2) Bu Yönetmelik kapsamına giren ekipmanın imalatına Tüzüğün 17 nci maddesi uyarınca sınırlı çalışma izni alındıktan sonra başlanır. Bununla birlikte bu Yönetmeliğin ilgili hükümleri yerine getirilmek şartı ile tedariki uzun süren nükleer güvenlik açısından önemli ekipmanın imalatına daha önce başlanabilir.

(3) Nükleer güvenlik açısından önemli ekipmanın imalatına başlanabilmesi için Kuruma imalat bildirimi yapılır. Tedarik sürecinin uzun olması nedeniyle sınırlı çalışma izni alınmadan önce imalatına başlanması gereken nükleer güvenlik açısından önemli ekipman için ise Kurumdan imalat onayı alınır.

(4) Kurum, gerek gördüğü takdirde nükleer güvenlik açısından önemli olmayan ekipmana yönelik nükleer güvenlik denetimlerini gerçekleştirmek için gerekli bilgi ve belgeleri ister ve imalat denetimlerine katılır.

(5) Ekipmanın sahada nükleer tesisin inşası esnasında kullanılabilmesi ve montajının yapılabilmesi için Kurucunun inşaat lisansı almış olması şarttır.

(6) Nükleer güvenlik açısından önemli ekipmanın tedarik sürecinde Kurum tarafından bu Yönetmelik hükümlerine göre onaylanmış imalatçılar yer alır. Kurucu, onaylanmamış imalatçılarla sözleşme imzalayamaz.

(7) Kurum, gerek gördüğünde Kurucu da dâhil olmak üzere tedarik sürecinde yer alacak imalatçıları ve bunların alt yüklenicilerini denetler.

(8) Yönetmelik kapsamında Kuruma yapılacak olan onay, izin ve bildirim başvurularında sunulacak belgelerin aslı veya onaylı kopyası sunulur. Sunulan belgelerin aslı Türkçe veya İngilizce değilse, belge ile birlikte yeminli tercüman tarafından yapılan Türkçe veya İngilizce tercümesi Kuruma sunulur.

(9) Kurum, onay veya izin vermek veya denetlemekle Kurucunun veya onaylı imalatçının sorumluluklarına ortak olmuş sayılmaz ve eylemlerinden sorumlu tutulamaz.

‒ (1) Kurucu, tedarike başlama izni almak için kalite yönetim sisteminde tanımlı tedarik yönetim sistemi dokümanları ve tedarike başlama izni için gereken hizmet bedelinin ödendiğine dair banka dekontu ile Kuruma başvuru yapar.

(2) Kurum başvuruyu Kurucunun tedarik sürecinin yeterli ve net bir şekilde tanımlı olup olmadığı açısından otuz işgünü içerisinde değerlendirir. Gerektiğinde bu süre, Kurum tarafından uzatılabilir ve süre uzatımı başvuru sahibi Kurucuya yazılı olarak bildirilir.

(3) Kurum tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, sunulan dokümanlarda eksiklik, uygunsuzluk veya yetersizlik olduğunun tespit edilmesi halinde Kurucudan ilave bilgi ve belge sağlanması istenir. Kurucunun istenen bilgi ve belgeleri sağlaması için geçen süre ikinci fıkrada belirtilen Kurumun değerlendirme süresine eklenir.

(4) Başvurunun uygun bulunması durumunda tedarike başlama izni Kurum tarafından verilir. Tedarike başlama izninin ekinde Kurum tarafından belirlenen izin koşulları yer alır.

(5) Tedarike başlama izni alan Kurucu her bir ünite için tedarike başlamadan önce üniteyi oluşturan ekipmanın güvenlik, kalite ve sismik sınıflandırmasını da içeren listesi ile ekipman bazında hazırlanmış bir tedarik planını Kuruma sunarak bildirim yapar.

(1) Kurucu, imalatına başlanacak nükleer güvenlik açısından önemli ekipmanın her biri için imalatın başlamasından en az iki ay önce Kuruma bildirim yapar. Birden fazla ekipman için tek bir bildirim yapılabilir.

(2) Bildirimle birlikte Kuruma sunulacak belgeler şunlardır:

a) İmzalanmış sözleşme ve teknik şartnamelerin mali hususları karartılmış kopyaları,

b) İmalat sürecinde uygulanacak olan mevzuat, kılavuz ve standartların listesi ile bu listede belirtilen mevzuat ve kılavuzlar,

c) İmalatçının bu Yönetmelik hükümleri uyarınca almış olduğu imalatçı onay belgesinin bir kopyası,

ç) İmalatçı tarafından hazırlanan, Kurucunun bu ekipman için uygulayacağı denetimleri de içeren ve Kurucu tarafından onaylı kalite planı ve planda atıfta bulunulmuş prosedürler ile muayene ve test planları gibi ilgili tüm dokümanları,

d) Ekipmanın imalat sürecinde yer alacak olan test, muayene ve gözetim kuruluşlarının, Türk Akreditasyon Kurumu tarafından veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Anlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumları tarafından ilgili faaliyet alanında akredite edildiğini gösterir belge.

(3) Kurum, ekipmanın imalatına ilişkin durma ve şahitlik noktalarını da içeren nükleer güvenlik denetimlerini planlar ve on işgünü içerisinde Kurucuya bildirir. Gerektiğinde bu süre, Kurum tarafından uzatılabilir ve süre uzatımı başvuru sahibi Kurucuya yazılı olarak bildirilir.

‒ (1) Kurucu, tedarik süreci uzun sürdüğü için sınırlı çalışma izni alınmadan önce imalatına başlanması gereken nükleer güvenlik açısından önemli ekipmanın her birinin imalatı için imalat bildirimi yerine imalat onayı almak üzere Kuruma başvurur. Birden fazla ekipman için tek bir başvuru yapılabilir.

(2) Başvuru ile birlikte her bir ekipman için Kuruma sunulacak olan belgeler şunlardır:

a) İmalat bildirimi için 6 ncı maddenin ikinci fıkrasında tanımlanan belgeler,

b) Ekipmanın tasarımını belirleyen sınırlayıcı unsurları ve bunların sayısal değerlerinden oluşan tasarım çerçevesi,

c) Ekipmanın bu çerçeve içerisinde olduğunu gösteren tasarım bilgileri,

ç) Ekipmanın güvenlik fonksiyonlarını yerine getirebildiğini gösteren bir rapor.

(3) Kurum, başvuru ile sunulan belgeleri ekipmana ilişkin tasarım çerçevesi ve güvenlik fonksiyonlarının yeterliliği açısından üç ay içerisinde değerlendirir. Gerektiğinde bu süre, Kurum tarafından uzatılabilir ve süre uzatımı başvuru sahibi Kurucuya yazılı olarak bildirilir.

(4) Kurumun değerlendirmeleri sonucunda sunulan bilgi ve belgelerin eksik, uygunsuz veya yetersiz olduğunun tespit edilmesi durumunda, Kurucudan eksikliğin giderilmesi veya ilave bilgi ve belge sağlanması istenir. Eksiklik, uygunsuzluk veya yetersizliğin giderilmesi için Kurucu tarafından kullanılan süre Kurumun değerlendirme süresine eklenir.

(5) Kurumun değerlendirmeleri sonucunda sunulan bilgi ve belgelerde herhangi bir eksiklik, uygunsuzluk veya yetersizlik tespit edilmediği veya tespit edilen eksik, uygunsuz veya yetersiz bilgi ve belgelerin giderildiği takdirde imalat onayı verilir. Kurum bu ekipmana ilişkin durma ve şahitlik noktalarını da içeren nükleer güvenlik denetim planlarını imalat onayı ekinde Kurucuya yazılı olarak bildirir.

(6) Üçüncü fıkrada belirtilen değerlendirme, hiçbir şekilde inşaat lisansı kapsamında yapılacak olan değerlendirmenin yerine geçmez ve ekipmanın tasarımının onayı anlamını taşımaz.

‒ (1) Kurucu, ekipman tedarik sürecini başlatabilmek için tedarike başlama iznini alarak gerekli imalat bildirimlerini yapar veya imalat onaylarını alır.

(2) Kurucu, Kurum tarafından imalat denetimlerinin planlandığı şekilde gerçekleştirilebilmesi için imalatın yapılacağı tesislerde gerekli her türlü tedbirleri aldırır ve imalatçının Kurumun nükleer güvenlik denetim planlarına ilişkin bilgileri imalat planına işlemesini sağlar.

(3) Kurucu, her bir ekipmanın üretime temel olacak tüm tasarım çizimlerini onaylar ve bir kopyasını nükleer tesis sahasında bulundurur. Ayrıca, Kurucu tedarik sürecine ilişkin olarak gerekli tüm belge ve kayıtların üretilmesini sağlar ve bu kayıtları ana merkezinde ve/veya nükleer tesis sahasında nükleer tesis düzenleyici kontrolden çıkarılana kadar korur. Bu belge ve kayıtlar Kurumun erişimine ve denetimine açık tutulur ve Kurum tarafından gerek görülmesi durumunda Kuruma sunulur.

(4) Kurucu, ekipmanın güvenlik fonksiyonunu belirlenen tasarım çerçevesi içerisinde yerine getirebileceğinin analiz, değerlendirme veya test yoluyla kontrol edilmesini ve garanti altına alınmasını sağlar.

(5) Kurucu, ekipmanın imalat sürecinde gerekli tüm kontrol ve denetimleri yaparak ekipmanın tasarıma uygun olarak imal edildiğini garanti altına alır.

(6) Kurucu, tedarik sürecinde yapacağı sözleşmelerde, imalatçıların ve bunların alt yüklenicilerinin Kurumun denetim haklarını kabul ettiğine dair hüküm bulundurur.

(7) Kurucu, imalat sürecini denetler ve ekipmanın kabulünü yapar. Kurum, bu kabul sürecine dahil olmaz, gerek görmesi durumunda gözlemci olarak katılır.

(8) Kurucu, ekipman tedarik edeceği imalatçıların ve bunların alt yüklenicilerinin belgelendirilmiş bir kalite yönetim sistemine sahip olması şartını arar.

(9) Kurucu, tedarik sürecinde yer alan test, muayene ve gözetim kuruluşlarının seçiminde hizmet alınacak kuruluşun, ekipman imalatçıları ve tasarımcılar ile herhangi bir kurumsal bağı olmaması, belgelendirilmiş kalite yönetim sistemine ve benzer iş tecrübesine sahip olması ve yeterli sayıda nitelikli uzman çalışan bulundurması hususlarını dikkate alır.

(10) Tedarik sürecine ilişkin olarak Kurucunun her bir ekipman için bulundurması gereken kayıt ve belgeler asgari olarak şunlardır:

a) Uygulanmış imalat çizimlerini de içeren nihai tasarım raporları,

b) Uygunluk sertifikaları,

c) Denetim ve test sonuçları,

ç) Uygunsuzluk ve düzeltici faaliyet raporları,

d) Tedarik kayıtları,

e) Saklama, taşıma, montaj ve test talimatları,

f) İşletme ve bakım el kitapları,

g) İşletme sınır ve koşulları.

(11) Onuncu fıkrada belirtilen belge ve kayıtlardan bir ekipman için uygulanabilir olmayanlar gerekçelendirilmek ve bu gerekçenin Kurum tarafından uygun bulunması kaydıyla bulundurulmayabilir.

‒ (1) Ekipman tedarik sürecinde yer almak isteyen imalatçılar Kurumdan onay alır. İmalatçılar onay almak için başvuru dilekçesine aşağıda belirtilen belgeleri ekleyerek Kuruma başvurur. Kurum gerekli gördüğü takdirde imalatçılardan ilave belgeler talep edebilir.

a) İmalatçının aktif ve kayıtlı ticari faaliyet yürüttüğünü gösterir resmi belgeler,

b) İmalatçının, şirketi temsile yetkili kişileri gösteren belgeleri ile bu kişilerin imza beyannamesi veya sirküleri,

c) İmalatçının ISO 9001 veya uluslararası düzeyde geçerli bir kalite yönetim sistem belgesi,

ç) Türk Akreditasyon Kurumundan alınan, kalite yönetim sistem belgesinin Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmiş olduğunu gösterir yazı,

d) İmalatçının; organizasyon yapısı, birimlerinin görev, yetki ve sorumlulukları, teknik personelinin yeterlilikleri ve vasıflandırma gerekleri ile tedarik yönetim ve kontrol sistemine ilişkin düzenlemeleri içeren kalite el kitabı ve ilgili prosedürleri,

e) Başvurulan onay kapsamında yer alması talep edilen ekipman listesi,

f) Listede yer alan ekipmanın tipi, özellikleri ve güvenlik sınıfını, bu ekipmanın imalat sürecinde kullanılan yürürlükteki mevzuat, kod ve standartların listesini, varsa sertifika ve işaretlerini, imalat yapılacak tesise ilişkin bilgileri, yapılacak iş kapsamında imalatçının altyapısının yeterliliğini, yazılım da dâhil olmak üzere üretim sistemlerini, teçhizatını ve geçmiş tecrübesini içeren bir rapor,

g) Hizmet bedelinin ödendiğine ilişkin banka dekontu,

ğ) Varsa imalatçının ilgili faaliyete ilişkin diğer ülkelerin düzenleyici kurumlarından almış olduğu yetki belgeleri.

‒ (1) Başvuru, istenilen belgelerdeki bilgiler dikkate alınarak imalatçıların onay almak için başvurdukları faaliyeti gerçekleştirebilme yeterliliği açısından otuz işgünü içerisinde değerlendirilir. Gerektiğinde bu süre, Kurum tarafından uzatılabilir ve süre uzatımı başvuru sahibi imalatçıya yazılı olarak bildirilir. Kurum, başvurunun değerlendirilmesi aşamasında gerekli görmesi halinde yerinde inceleme veya denetim yapabilir. Değerlendirme veya denetim sonucunda eksiklik, uygunsuzluk veya yetersizliğin tespit edilmesi durumunda başvuruyu yapan imalatçıdan Kurum tarafından belirlenen bir süre içerisinde ilgili sorunun giderilmesi istenir. Bu sürede ilgili sorunun giderilememesi durumunda, imalatçının isteği ve Kurumun uygun bulması halinde bu süre bir kez uzatılabilir. Bu süreç sonunda eksikliklerin giderilememesi halinde başvuru reddedilir ve hizmet bedeli iade edilmez.

‒ (1) Kurum tarafından yapılan değerlendirme ve inceleme sonucunda başvurusu uygun bulunan imalatçıya imalatçı onay belgesi verilir.

(2) İmalatçı onayı beş yıllık bir dönem için verilir.

(3) Onay kapsamında yer alan ekipman listesini de içeren onay koşulları, imalatçı onay belgesinin bütünleyici eki olarak imalatçıya verilir.

‒ (1) Geçerlilik süresi sonunda imalatçı onay belgesini yenilemek isteyen onaylı imalatçılar, ekinde hizmet bedelinin ödendiğine ilişkin banka dekontu olan bir dilekçe ile mevcut imalatçı onay belgesi geçerlilik süresinin bitiminden en az iki ay önce Kuruma başvurur. İmalatçı, onay başvurusu ile verdiği belgelerde değişiklik olması halinde bu belgelerin güncel hallerini de yenileme dilekçesine ekler.

(2) Başvurusu uygun bulunanların imalatçı onay belgesi beş yıl süre ile yenilenir. Uygun bulunmayan başvurular reddedilir ve hizmet bedeli iade edilmez.

(3) Belge yenilemeye başvurmayan imalatçılar belge yenileme haklarını kaybederler ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yeniden onay için başvurabilirler.

‒ (1) Onay kapsamında yer alan ekipman listesinde değişiklik yapmak isteyen onaylı imalatçılar, başvuru dilekçesine aşağıda belirtilen belgeleri ekleyerek Kuruma başvurur:

a) Onay kapsamına alınmak istenen ekipman için 9 uncu maddede belirtilen belgelerden yenilenmesi gereken ve/veya eklenenler,

b) Hizmet bedelinin ödendiğine dair banka dekontu.

(2) Geçerlilik süresinin bitimine altı aydan kısa süre kalmış onay belgeleri için kapsam genişletme başvurusu yapılamaz.

(3) Kapsam genişletme başvurusu, Kurum tarafından otuz işgünü içerisinde değerlendirilir. Gerektiğinde bu süre, Kurum tarafından uzatılabilir ve süre uzatımı başvuru sahibi imalatçıya yazılı olarak bildirilir.

(4) Yapılan değerlendirme ve inceleme sonucunda başvurunun uygun bulunmaması veya kapsam genişletme başvurusu değerlendirilirken imalatçı onay belgesinin başka bir nedenle geçerliliğini yitirmesi durumunda başvuru reddedilir ve hizmet bedeli iade edilmez.

(5) Yapılan değerlendirme ve inceleme sonucunda uygun bulunan başvurular için Kurum tarafından onay verilir.

‒ (1) Onaylı imalatçı, kendi işinin ve ürününün kalitesinden ve/veya imalat faaliyetleri ile ilgili kalite yönetim sisteminin etkinliğinin sağlanmasından sorumludur. Ancak bu sorumluluk, ürünü kullanacak olan Kurucunun sorumluluğunu azaltmaz veya ortadan kaldırmaz.

(2) Onaylı imalatçı, imalatçı onay belgesinin geçerlilik süresi boyunca, Kurum tarafından onay ile birlikte verilen onay koşullarına uyar.

(3) Onaylı imalatçı, Kurum tarafından ilgili tesislerde gerçekleştirilecek denetimlerin planlandığı şekilde ve aksatılmadan tamamlanabilmesi için gerekli her türlü tedbiri alır.

(4) Onaylı imalatçı, onay koşullarının değiştirilmesini gerektirecek her türlü organizasyon ve alt yapı değişikliklerini Kuruma bildirir.

(5) Onaylı imalatçı, bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerine ilişkin tüm kayıt ve raporları onaylı olduğu sürece saklar.

‒ (1) Kurum, 13/9/2007 tarihli ve 26642 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Nükleer Güvenlik Denetimleri ve Yaptırımları Yönetmeliği hükümlerinde belirtilen düzenlemeler çerçevesinde ekipman imalatına yönelik nükleer güvenlik denetimleri gerçekleştirir.

(2) Kurum, denetimleri gerçekleştirmek adına Kurucuya ve imalatçılara, gerek görmesi halinde ise test, muayene ve gözetim kuruluşlarına nükleer güvenlik denetçileri gönderir. Denetimlere Kuruma danışmanlık yapan kişi veya kuruluşların personeli de katılabilir.

(3) Kurumun denetim planında ve sunulmuş olan ilgili kalite planında belirlemiş olduğu durma ve şahitlik noktalarındaki denetimleri gerçekleştirebilmesi için, Kurucu ilgili faaliyet başlamadan en az on beş iş günü öncesinden Kuruma resmi yazı ile bildirim yapar.

(4) Nükleer güvenlik denetimlerinin gerçekleştirilebilmesi için, Kurucu veya imalatçı gerekli olan tüm dokümanların İngilizce ve varsa Türkçe bir kopyasını ilgili denetim yerinde hazır bulundurur.

(5) Denetimlerin aksatılmadan gerçekleştirilebilmesi ve gerekli iletişimin sağlanabilmesi için Kurucu veya imalatçı, Türkçe veya İngilizce çeviri yapabilen tercüman veya personelin denetim esnasında hazır bulundurulmasını sağlar.

(6) Onaylı imalatçılar onaylarının geçerliliği süresince Kurumun nükleer güvenlik denetimlerine tabidir. Nükleer güvenlik denetçileri görevlerini icra ederken onay kapsamındaki faaliyetlerin yürütüldüğü tesislere, ilgili belgelere, kayıtlara ve kişilere erişim yetkisine sahiptir.

‒ (1) Kurum, bu Yönetmelik hükümlerinin ihlali çerçevesinde karar vereceği idari yaptırımlarda, ihlalin nükleer güvenlik açısından önemini, aciliyetini ve ciddiyetini dikkate alır.

(2) Nükleer tesisle ilgili faaliyetlerin Kurucu veya onaylı imalatçı tarafından yürütülmesi sırasında;

a) Kurucunun veya onaylı imalatçının bu Yönetmelik kapsamında taşıması gereken şartlardan birini veya birkaçını artık taşımadığının anlaşılması,

b) Yapılan değerlendirme veya denetim faaliyetlerinde uygunsuzluk veya sapmaların belirlenmesi,

durumlarında, Kurucu veya onaylı imalatçıya belirli bir süre tanınarak ilgili sorunun giderilmesi istenir. Kurum tarafından belirlenen bu süre içinde düzeltici ve önleyici faaliyetlerle sorunun giderilememesi halinde imalatçıya veya Kurucuya ilgili faaliyet kapsamında verilen onaylar ya da izinler iptal edilir.

(3) Kurumun denetimleri sırasında onaylı imalatçı veya Kurucunun işbirliği yapmaması, istenen bilgi ve dokümanları sunmaması ya da belgelerde tahrifat yapıldığının veya yanlış bilgilendirme yapıldığının saptanması halinde; Kurum, verilen izni veya onayı iptal edebilir.

(4) Kurum tarafından ikinci ve üçüncü fıkrada belirtilen sebeplerden dolayı onay veya iznin iptal edilmesi durumunda onay veya iznin iptal edildiği tarihten itibaren iki ay içerisinde Kurucu veya onaylı imalatçı tarafından tekrar aynı konuda Kuruma başvuruda bulunulamaz.

‒ (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte Kurucu tarafından tedarik sürecine başlanmış olması durumunda, tedarike başlama izninin verilmesi için gerekli doküman bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren üç ay içerisinde Kuruma sunulur ve 8 inci maddede belirtilen sorumluluklar yerine getirilir.

(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte tedarik süreci Kurucu tarafından başlatılmış olan ekipmanın imalatçıları iki yıl içerisinde Kurumdan imalatçı onay belgesi alır.

(3) Kurum, bu Yönetmelik yürürlüğe girdikten sonra iki yıl içerisinde imalatçı onay belgesi almayan imalatçılar tarafından imal edilen ekipmanı yapacağı değerlendirme sonucu yeterli bulmama hakkını saklı tutar.

‒ (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

‒ (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanı yürütür.