(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Araç: Motorlu, motorsuz ve özel amaçlı taşıtlarla, iş makinelerini, lastik tekerlekli traktörleri ve her çeşit kara, deniz, su yolu ve hava araçlarını,
b) Araç görevlendirme belgesi: Kamu kurum ve kuruluşlarının seferberlik ve savaş hâli hazırlıkları kapsamındaki araç ihtiyaçlarının karşılanması maksadıyla sefer görev emri verilmeyen araçlardan gerekli görülenlere verilen yükümlüğü gösteren belgeyi,
c) Bakanlık kontrolü: Bakanlıkların görev alanına giren ve özel kanunlarla ya da Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulmuş birlik, işletme, kurum ve teşebbüslerle, bütün özel kuruluş ve iş yerlerinde seferberlik ve savaş hâli hazırlık ve uygulamalarıyla ilgili konularda bilgi toplama, ihtiyaç, üretim ve üretilen mal ve hizmetlerin kullanılmasının planlanmasını ve gerektiğinde planların uygulanmasını,
ç) Bakanlık kuruluşları: Bakanlıkların merkez teşkilatı, bağlı, ilgili, ilişkili ve koordine kurum ve kuruluşları ile bunların taşra ve yurt dışı teşkilatını,
d) Bakanlıkların koordine kurum ve kuruluşları: Faaliyet gösterdiği sektör itibarıyla ilgili bakanlığın görev ve sorumluluk alanında bulunan kurum ve kuruluşları,
e) Birliğine tertip esası: Yedek personelin muvazzaflık hizmetlerini yaparak terhis oldukları birlik ve kurumlara sefer görevli olarak görevlendirilmesini,
f) Bölgeden seferberlik usulü: Muvazzaflık hizmetini yaptığı birliğe sefer görevli olarak tertip edilmeyen yedek personelin, adrese dayalı nüfus kayıt sistemine göre birlik ve kurumlara sefer görevli olarak görevlendirilmesini,
g) Buhran dönemi: Millî menfaatleri doğrudan veya dolaylı olarak tehdit eden veya etmesi muhtemel olan iç veya dış olay ya da olayların, ayrı ayrı veya birlikte vuku bulduğu ve bir çatışmaya ve/veya savaşa dönüşebilecek seviyeye gelmesiyle ortaya çıkan kriz hâllerini,
ğ) Çerçeve protokol: Bakanlık, kamu kurum veya kuruluşları arasında karşılıklı olarak yerine getirmeyi kabul ettikleri iş ve işlemlerle ilgili ana esasların belirlendiği belgeyi,
h) Detay protokol: Bakanlık, kamu kurum veya kuruluşlarının çerçeve protokol kapsamında yapılacak iş ve işlemlerinin alt unsurlar tarafından detaylandırılarak uygulama usullerinin belirlendiği belgeyi,
ı) Diğer ihtiyaç makamları: Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ile seferberlik ve savaş hâli planlamasına tabi kamu ve özel kurum ve kuruluşlar, bakanlıkların bağlı, ilgili, ilişkili ve koordine kurum ve kuruluşları ile halkın ihtiyaçlarının karşılanması kapsamında valilikleri,
i) Emre girme: Bir birliğin kuruluşunda bulunduğu komutanlıktan alınıp geçici olarak bir başka komutanlığa verilmesini, emrine birlik verilen komutanlığın bu birlik üzerinde tam komuta yetkisini haiz olduğunu, bu yetkiyi alan komutanın, emir ve komutası altındaki birliklerin muharebe hizmet desteğinin sağlanması dâhil bütün faaliyetlerini sevk ve idare edeceğini,
j) Erteleme: Seferberlik ve savaş hâllerinde Türk Silahlı Kuvvetlerini destekleyen millî harp gücünü ve genel hayatı olumsuz yönde etkilememesi amacıyla, kamu ve özel kurum ve kuruluşlarının çalışmalarını aksatmadan sürdürmesi için, bu yerlerde çalışan bazı personelin silahaltına alınmasının veya lojistik yükümlülük uygulanmasının geçici olarak geri bırakılmasını,
k) Ferdî seferberlik eğitimi: Yedek personele, seferberlik ve savaş hâlinde görev alacağı ihtisası ile ilgili yenilikler hakkında bilgi vermek, yeni silah ve teçhizatları tanıtmak, yedek personelin ihtisası açısından zafiyeti tespit edilen hususlarda bilgi ve beceri yönünden geliştirilmesini sağlamak maksadıyla belirli bir süre silahaltına alınarak uygulanan eğitimi,
l) Genel seferberlik: Ülkeye yönelik bir tehdidin karşılanması, bütün güç ve kaynakların kullanılabilmesi için ülkenin bütününde uygulanan seferberliği,
m) Gerginlik dönemi: Millî menfaatleri içte ve dışta olumsuz yönde etkileyecek olayların, ülkeyi bir buhran durumuna götürebilecek tarzda tırmanması hâlini,
n) Harekât komutası: Bir komutanın, muhabere hizmet desteğinin sağlanması hariç, tahsis edilen firmaları iş ve hizmetlerin yapılması sırasında sevk ve kontrol yetkisini,
o) Harekât kontrolü: Zaman ve bölge olarak sınırlı özel görevlerin başarılabilmesi için Türk Silahlı Kuvvetlerine tahsis edilen kamu kurum ve kuruluşları veya bunlara ait birimlerin idari ve lojistik sorumluluklar kendi teşkilatına ait olmak üzere kullanılmasında ilgili komutana verilen yetkiyi,
ö) İş makineleri: Yol inşaat makineleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, millî savunma ile çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan; iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş, kara yolunda insan, hayvan, yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçları,
p) Kayıt numaralı yedek personel: Yükümlülük esaslarına göre askerlik hizmetini tamamlamış, ilgili kanunlarda belirtilen yaş sınırları içerisinde sefer görev emri verilme niteliklerini haiz yedek subay, yedek astsubay ve yedek erbaş ve erleri,
r) Kaynak: Yedek personel ile kamu veya özel kurum ve kuruluşlarla gerçek kişilere ait tesisler, araçlar, insan gücü ve bunlar tarafından üretilen her türlü mal ve hizmetleri,
s) Kısmi seferberlik: Ülkenin bir veya birden çok bölgesinde uygulanan ve bütün güç ve kaynakların kullanılmasını gerektirmeyen seferberliği,
ş) Kurum ve kuruluş: Bakanlıkların bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlarını, özel kanunlarla ya da Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulmuş kurum ve kuruluşlar ile kamu ve özel tüzel kişilikleri,
t) Mahallî planlama: İhtiyaçların, il veya ilçelere bırakılmış olan kaynaklardan karşılanması amacıyla mülki idare amirliği tarafından yapılan planlamayı,
u) Mal ve hizmet: Gerçek veya tüzel kişilerin; mülkiyetinde veya kontrolünde bulunan, ihtiyaç sahibi makamların ihtiyacını karşılamaya matuf varlıkların bütünü ile ihtiyaçların karşılanması için belirli bir süre içerisinde çalışmayla gerçekleştirilen üretim, bakım, onarım, ulaştırma, konaklama, sağlık, depolama, inşaat, düzenleme, kullanmaya hazır hâle getirme, bir görevi sevk ve idare etme ve benzeri faaliyetlerle elde edilen belirli bir etki ve sonuç ile sahip oldukları seferberlik ve savaş hâli planlamasına konu olabilecek her türlü imkânı,
ü) Merkezî planlama: İhtiyaçların, bakanlıkların kuruluş veya kontrolünde bulunan yurt içi kaynaklardan karşılanması amacıyla bakanlıklar tarafından ve ülke genelinde yapılan planlamayı,
v) Millî Alarm Sistemi: Millî güvenliğin tehdit altında olduğu, yakın çatışma ihtimalini de içeren tehditlere mukabele etmek, süratli ve düzenli bir şekilde barış durumundan seferberlik ve savaş hâline geçmek amacıyla ilgili bakanlık, kurum ve kuruluşlarla koordineli olarak Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği tarafından hazırlanan ve Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan mevzuat hükümlerine göre barıştan itibaren icra edilecek sivil ve askerî tedbirler bütününü,
y) Millî müdafaa mükellefiyeti: Seferberlik ve savaş hâli ile bu hâllerin henüz ilan edilmemiş olduğu ancak savaşı gerektirebilecek bir durumun baş gösterdiği gerginlik ve buhran dönemlerinde yapılacak seferberlik hazırlıkları ile kıtaların toplanması esnasında alelade vasıtalarla temin edilemeyen askerî ihtiyaç veya hizmetlerin 7/6/1939 tarihli ve 3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu kapsamında gerçek ve tüzel kişiler tarafından karşılanması veya yerine getirilmesi yükümlülüğünü,
z) Millî Müdafaa Mükellefiyeti Komisyonu: 3634 sayılı Kanunun 8 inci ve 9 uncu maddeleri kapsamında il ve ilçelerde millî müdafaa mükellefiyetlerinin tatbikini sağlayan komisyonu,
aa) Mülki idare amirleri: İllerde valiyi, ilçelerde kaymakamı,
bb) Olağanüstü hâl: Savaş, savaşı gerektirecek bir durumun baş göstermesi, seferberlik, ayaklanma, vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışma, ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren şiddet hareketlerinin yaygınlaşması, anayasal düzeni veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerinin ortaya çıkması, şiddet olayları nedeniyle kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması, tabii afet veya tehlikeli salgın hastalık ya da ağır ekonomik bunalımın ortaya çıkması hâllerinde yurdun tamamında veya bir bölgesinde, süresi altı ayı geçmemek üzere Cumhurbaşkanınca ilan edilen durumu,
cc) Özel çağrı: Türk Silahlı Kuvvetlerinin bu maksatla belirlenen nitelikli birlik ve kurumlarının tamamının veya bir kısmının, gerginlik ve buhran dönemlerinde seferî teşkilat ve kadro seviyesine çıkarılması ve harekât süresince bu seviyeyi korumaları için gerekli personel ve lojistik desteği sağlamak üzere gizli veya açık olarak yapılacak çağrıyı,
çç) Özel ihtiyaç: Seferberlik ve savaş hâli hazırlıkları kapsamında planlanmayan ancak Türk Silahlı Kuvvetlerinin seferberlik ve savaş hâlinde özel olarak ihtiyaç duyacağı araç, mal ve hizmetleri,
dd) Protokol: En az iki kamu kurum veya kuruluşunun seferberlik ve savaş hâli hazırlıkları ile bunların uygulanmasında karşılıklı olarak yerine getirmeyi kabul ettikleri yükümlülükleri gösteren belgeyi,
ee) Savaş: Devletin bekasını temin etmek, millî menfaatleri sağlamak ve millî hedefleri elde etmek amacıyla, başta askerî güç olmak üzere Devletin maddi ve manevi tüm güç ve kaynaklarının hiçbir sınırlamaya tabi tutulmadan kullanılmasını gerektiren silahlı mücadeleyi,
ff) Savaş hâli: Savaş ilanına karar verilmesinden, bu hâlin kaldırıldığının ilan edilmesine kadar devam eden süre içinde hak ve hürriyetlerin kanunlarla kısmen veya tamamen durdurulabildiği hâli,
gg) Sefer görev emri: Seferi yükümlülük verilen personel ve araçlar için, gideceği yerin ve katılacağı birliğin seferberlik numarası ile gerekli diğer bilgilerin yazılı olduğu belgeyi,
ğğ) Seferberlik: Devletin bütün güç ve kaynaklarının başta askerî güç olmak üzere, savaşın ihtiyaçlarını karşılayacak biçimde hazırlanması, toplanması, tertiplenmesi ve kullanılmasına ilişkin faaliyetlerin uygulandığı, hak ve hürriyetlerin kanunlarla kısmen veya tamamen durdurulabildiği hâli,
hh) Seferberlik hâli: Seferberlik uygulamasının başlatıldığı gün ve saatten kaldırıldığı gün ve saate kadar devam eden durumu,
ıı) Seferberlik tatbikatı: Seferberlik ve savaş hâliyle ilgili personel, insan gücü, araç, mal ve hizmet hazırlıklarının uygulanması, sivil ve askerî makamların çağrı bildirimi eğitimlerinin geliştirilmesi, yedek personelin eğitimlerinin tazelenmesi ve yenilikler hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak maksadıyla uygulanan tatbikatı,
ii) Seferberlik tatbikatı veya ferdî seferberlik eğitimi bakayası: Seferberlik tatbikatı veya ferdî seferberlik eğitimine planlanıp birliğine katılmayanları,
jj) Seferberlik ve savaş hâli ödeneği: Türk Silahlı Kuvvetleri ihtiyaç makamlarının seferberlik ve savaş hâllerinin ilk safhasında etkinliğinin muhafaza edilmesi amacıyla, birliklerin ilk harekâtında bir aylık süre dikkate alınarak belirlenen acil ve zorunlu ihtiyaçlarını karşılamak üzere planlanan ve sefer durumunda merkezî yönetim bütçesinden aktarım yapılarak kullanılacak olan ödeneği,
kk) Seferberlik ve savaş hâli hazırlıkları planlama ve koordinasyon kurulu: Bakanlık, kurum, kuruluş ve iller tarafından yürütülen seferberlik ve savaş hâli planlama ve hazırlıklarının koordinasyonunu sağlamak üzere oluşturulan kurulu,
ll) Sicil numaralı yedek personel: Türk Silahlı Kuvvetlerine, muvazzaf veya sözleşmeli olarak nasbedilmiş subay ve astsubaylar ile sözleşmeli olarak nasbedilmiş uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş ve erlerden çeşitli nedenlerle ayrılan, terhis olan veya çıkarılan, ilgili kanunlarda belirtilen yaş sınırları içerisinde sefer görev emri verilme niteliklerini haiz personeli,
mm) Silahaltı davetiyesi: Barışta manevra, tatbikat, atış ve konferanslar gibi öğretim ve eğitim amacıyla silahaltına alınacak yedek personel ile araçların çağrılmalarına ilişkin belgeyi,
nn) Sözleşme: Bir kamu kurum, kuruluş veya yetki verilen komutanlıklarla gerçek ve tüzel kişilerin seferberlik ve savaş hâli hazırlık ve uygulamasında karşılıklı olarak yerine getirmeyi kabul ettikleri her türlü işlemleri gösteren belgeyi,
oo) Tahsis: Bakanlıkların kuruluş ve kontrolünde bulunan personel, insan gücü, araç, ürün, tesis, mal ve hizmetler ile ilgi alanına giren kamu ve özel sektör kurum, kuruluş ve iş yerlerine ait kaynakların; öncelikle Türk Silahlı Kuvvetleri, kamu kurum ve kuruluşları ile halkın seferberlik ve savaş hâli ihtiyaçlarını karşılamak üzere planlandığı hâliyle ayrılması işlemini,
öö) Topyekûn savunma: Ülkenin maddi ve manevi tüm millî güç unsurları ile bir bütün hâlinde savunulmasını,
pp) Türk Silahlı Kuvvetleri ihtiyaç makamları: Millî Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, Kara Kuvvetleri Komutanlığı, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı ile seferberlik ve savaş hâllerinde Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenecek bölümleri ile kuvvet komutanlıkları emrine girecek Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının birlik ve kurumlarını,
rr) Yedek personel: Muvazzaflık hizmetini tamamlamış, ilgili kanunlarda belirtilen yaş sınırı içerisindeki personeli,
ss) Yedek personel yaş sınırı: 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ve 28/5/1988 tarihli ve 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanununda belirtilen yaş hadleri ile 7179 sayılı Kanun hükümleriyle belirlenen askerlik çağının sonunu,
ifade eder.
