Tekstil Elyaf İsimleri ve Tekstil Ürünlerinin Elyaf Kompozisyonlarıyla İlgili Etiketleme ve İşaretleme Hakkındaki Yönetmelik

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Astar: Bir veya daha fazla kenarın uygun şekilde tutturulmasıyla tekstil materyalinin tek bir katmanı veya çoklu katmanlarından oluşan giyecek ve diğer ürünlerin yapımında kullanılan ayrı bir bileşeni,

b) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,

c) Belirlenmiş istisna: Temiz, kuru kütle tabanında, klasik unsurlar vasıtasıyla ayarlama ile elyaf bileşenlerinin yüzdesi hesaplanırken kullanılacak yeniden ortaya çıkan nemin değerini,

ç) Dağıtıcı: Ürünün tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri ürünün güvenliğine ilişkin özelliklerini etkilemeyen gerçek veya tüzel kişiyi,

d) Dahili etiketleme: Çeşitli tekstil ürünleri veya bileşenleri için tek bir etiketin kullanılmasını,

e) Etiketleme: Tekstil ürününe bir etiket iliştirilmesi yoluyla gerekli bilginin tekstil ürününe yerleştirilmesini,

f) Görünür genişlik: Şerit veya tüpün katlanmış, düzleştirilmiş, sıkıştırılmış veya bükülmüş genişliği veya genişliğin tek tip olmadığı yerlerde ortalama genişliği,

g) Harici elyaf: Etiket ya da işaretlemede belirtilenler dışındaki elyafı,

ğ) İşaretleme: Dikiş, nakış, baskı, kabartma veya başka herhangi bir teknoloji uygulamasıyla gerekli bilgilerin tekstil ürünü üzerinde doğrudan belirtilmesini,

h) Piyasaya arz: Ürünün, tedarik veya kullanım amacıyla bedelli veya bedelsiz olarak piyasada yer alması için yapılan faaliyeti,

ı) Tek kullanımlık ürün: Sadece bir defa veya sınırlı bir süre kullanılmak üzere tasarlanmış ve normal kullanımı aynı veya benzer bir amaç için sonraki kullanımları amaçlamayan tekstil ürününü,

i) Tekstil Bileşeni: Bir tekstil ürününün tanımlanabilir elyaf içeriği olan parçasını,

j) Tekstil Elyafı:

1) Esnekliği, inceliği ve uzunluğunun maksimum enine olan oranının yüksek oluşu ile karakterize edilen ve bu özellikleriyle tekstil işlemleri için uygun olan tekstil birimini,

2) Görünür genişliği 5 mm’yi geçmeyen, daha geniş şeritlerden veya filmlerden kesilmiş şeritler de dahil olmak üzere, ek-1’de yer alan tablo 2’de listelenen elyafın üretilmesi için kullanılan maddelerden üretilmiş ve tekstil uygulamaları için uygun olan esnek şerit veya tüpleri,

k) Tekstil Ürünü: Kullanılan karıştırma veya birleştirme işlemlerine bakılmaksızın, yalnızca tekstil elyafından oluşmuş ham, yarı işlenmiş, işlenmiş, yarı üretilmiş, üretilmiş, yarı hazır veya hazır ürünleri,

l) Uyumlaştırılmış standart: 3/4/2002 tarihli ve 24714 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Teknik Mevzuatın ve Standartların Türkiye ile Avrupa Birliği Arasında Bildirimine Dair Yönetmeliğin ek-1’inde sıralanan Avrupa standardizasyon kuruluşlarından biri tarafından Avrupa Komisyonunun talebi üzerine hazırlanarak kabul edilen standardı,

m) Üretici: Bir ürünü üreten, imal eden, ıslah eden veya ürüne adını, ticarî markasını veya ayırt edici işaretini koymak suretiyle kendini üretici olarak tanıtan gerçek veya tüzel kişiyi; bunların farklı kişiler olması halinde öncelikli olarak ürüne adını, ticarî markasını veya ayırt edici işaretini koymak suretiyle kendini üretici olarak tanıtan gerçek veya tüzel kişiyi; üreticinin Türkiye dışında olması halinde, üretici tarafından yetkilendirilen temsilciyi ve/veya ithalatçıyı; ayrıca, ürünün tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri ürünün güvenliğine ilişkin özelliklerini etkileyen gerçek veya tüzel kişiyi,

ifade eder.

(1) Tekstil ürünleri, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak etiketlenir, işaretlenir ve gerekli ticari belgelerin eşliğinde piyasaya arz edilir.

(1) Tekstil ürünlerinin etiketleri ve işaretlemelerinde elyaf kompozisyonlarını tanımlamak için sadece ek-1’de listelenen tekstil elyaf isimleri kullanılır.

(2) Ek-1’de listelenen isimlerin kullanımı, içeriği ek-1’de düzenlenen tanımlara uygun olan tekstil elyafı için mümkündür.

(3) Ek-1’de listelenen isimler tek başlarına, kök olarak ya da sıfat olarak diğer elyaf için kullanılmaz.

(4) “İpek” terimi, tekstil elyafının şeklini veya devamlı filament ipliğinin belirli bir sunumunu belirtmek için kullanılmaz.

(1) Üretici, Bakanlığa ek-1’de düzenlenen listeye, yeni tekstil elyaf ismi eklenmesi için başvurabilir. Başvuru, ek-2’de belirtilen belgeler ile yapılır.

(1) Tamamen aynı elyaftan oluşan tekstil ürünleri “%100”, “saf” veya “tamamen” olarak etiketlenebilir ya da işaretlenebilir. Bunlar veya benzer terimler diğer tekstil ürünleri için kullanılamaz.

(2) 9 uncu maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, ağırlıkça % 2’den fazla harici elyaf içermeyen tekstil ürünlerinin de, bu miktarın iyi üretim uygulamalarında teknik olarak kaçınılmaz olması ve rutin olarak eklenmemesi şartıyla, tamamen aynı elyaftan oluştuğu kabul edilir.

(3) Karde işleminden geçirilmiş olan ve ağırlıkça % 5’ten fazla harici elyaf içermeyen bir tekstil ürününün de, bu miktarın iyi üretim uygulamalarında teknik olarak kaçınılmaz olması ve rutin olarak eklenmemesi şartıyla, tamamen aynı elyaftan oluştuğu kabul edilir.

(1) Bir tekstil ürünü, bir işlenmiş ürüne daha önceden dahil edilmemiş, söz konusu ürünün üretiminde gerekli olan işlemlerin haricinde herhangi bir keçeleşme ve/veya eğirme süreçlerine maruz kalmamış ve işlem veya kullanım nedeniyle zarar görmemiş yün elyafından oluştuğu sürece ek-3’te düzenlenen isimlerden biri ile etiketlenebilir veya işaretlenebilir.

(2) Birinci fıkradan farklı olarak; ek-3’te listelenen isimler, aşağıda belirtilen şartların tamamının karşılanması halinde, bir tekstil elyafı karışımı içeriğindeki yünü tanımlamak için kullanılabilir:

a) Karışımdaki tüm yün, birinci fıkrada belirtilen gereklilikleri karşılamalıdır.

b) Bu yün, karışımın toplam ağırlığının % 25’inden daha azını oluşturmamalıdır.

c) Gelişigüzel karışım durumunda, yün sadece tek bir başka elyaf ile karışmış olmalıdır.

Bu tür karışımların tam kompozisyon yüzdesi sağlanmalıdır.

(3) Bir karde süreci geçirmiş yün ürünler de dahil olmak üzere bir ve ikinci fıkralarda bahsedilen ürünlerdeki harici elyaflar, ağırlıkça % 0,3’ü aşmamalı, iyi üretim uygulamalarında teknik olarak kaçınılmaz olmalı ve rutin olarak eklenmemiş olmalıdır.

(1) Tekstil ürünleri, kendisini oluşturan tüm bileşen elyafın isimleri ve ağırlık yüzdeleri ile birlikte azalan sırayla etiketlenir ya da işaretlenir.

(2) Birinci fıkradan farklı olarak ve 8 inci maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, bir tekstil ürününün toplam ağırlığının en fazla % 5’ini oluşturan bir elyaf veya toplu olarak tekstil ürününün toplam ağırlığının % 15’ine kadar olan elyaflar, üretim aşamasında kolayca tespit edilememeleri halinde, ağırlıkça toplam yüzdelerinin hemen öncesi veya sonrasında “diğer elyaf” terimi ile belirtilebilir.

(3) Keten yüzdesinin kolalanmamış kumaşın toplam ağırlığının en az % 40’ı olduğu saf pamuk çözgüsü ve saf keten atkısı olan ürünler, “saf pamuk çözgü - saf keten atkı” şeklinde kompozisyon ayrıntıları ile beraber olmak şartıyla “pamuk keten birleşimi” olarak isimlendirilebilir.

(4) 6 ncı maddenin birinci fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, üretim aşamasında kompozisyonlarının belirlenmesi zor olan tekstil ürünleri için, etiket veya işaretlemede “karışık elyaf” terimi ya da “belirlenmemiş tekstil kompozisyonu” terimi kullanılabilir.

(5) Birinci fıkradan farklı olarak, ek-1’de yer almayan elyaf, ağırlıkça toplam yüzdelerinin hemen öncesi veya sonrasında “diğer elyaf” terimi ile belirtilebilir.

(1) Bitmiş ürünün ağırlıkça % 7’sini geçmeyen, tamamen dekoratif, görülebilir ve yalıtılabilir olan elyaf, 8 ve 10 uncu maddelerde belirtilen elyaf kompozisyonlarında hesaba katılmak zorunda değildir.

(2) Antistatik etki elde etmek amacıyla birleştirilmiş ve bitmiş ürünün ağırlığının % 2’sini geçmeyen metalik elyaf ve diğer elyaf, 8 ve 10 uncu maddelerde belirtilen elyaf kompozisyonlarında hesaba katılmak zorunda değildir.

(3) 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasında bahsedilen ürünler için, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen yüzdeler, çözgünün ve atkının ağırlığı üzerinde ayrı ayrı hesaplanır.

(1) Farklı tekstil elyaf içeriği olan, iki veya daha fazla tekstil bileşeni içeren herhangi bir tekstil ürünü, her bir bileşenin tekstil elyaf içeriğini belirten bir etiket veya işaretleme taşır.

(2) Birinci fıkrada bahsedilen etiketleme veya işaretleme, tekstil bileşenlerinin asıl astar olmaması ve bu bileşenlerin tekstil ürününün toplam ağırlığının % 30’undan daha azını temsil etmesi halinde zorunlu değildir.

(3) İki veya daha fazla tekstil ürünü, aynı elyaf içeriğine sahipse ve olağan olarak tek bir takım oluşturuyorsa, tek bir etiket veya işaretleme taşıyabilir.

(1) Piyasaya arz edilen tekstil ürünlerinde hayvansal menşeli tekstil olmayan parçaların varlığı, söz konusu parçaları içeren ürünlerin etiketlenmesi veya işaretlenmesinde “hayvansal menşeli tekstil olmayan parçalar içerir” ifadesi kullanılarak belirtilir.

(2) Etiketleme veya işaretleme yanıltıcı olamaz ve tüketicinin kolayca anlayabileceği şekilde yapılır.

(1) Ek-4’te listelenen tekstil ürünlerinin elyaf kompozisyonları, aynı ekte düzenlenen etiketleme ve işaretleme hükümlerine uygun olarak belirtilir.

(1) Piyasaya arz edilen tekstil ürünleri, elyaf kompozisyonlarını belirtecek şekilde etiketlenir veya işaretlenir. Tekstil ürünlerinin etiketlenmesi ve işaretlenmesi kalıcı, kolay okunabilir, görülebilir ve ulaşılabilir şekilde yapılır ve etiketler sağlam bir şekilde iliştirilir.

(2) Birinci fıkra hükümleri saklı kalmak üzere, ürünler tedarik zincirindeki iktisadi işletmelere tedarik edildiğinde veya kamu sözleşmeleri gereği bir yetkili makam tarafından verilen bir siparişin teslimatı amacıyla tedarik edildiğinde, ürün beraberindeki ticari belgeler, etiket veya işaretlemelerin yerine geçebilir ya da bunları tamamlayabilir.

(3) 6, 8, 9 ve 10 uncu maddelerde belirtilen tekstil elyaf isimleri ve elyaf kompozisyonları tanımları, ikinci fıkrada bahsedilen ürün beraberindeki ticari belgelerde açıkça gösterilir. Mekanize işlem kodu olanlar ile aynı ticari belgelerde açıklanmak şartıyla uluslararası standartlarda tanımlananlar hariç olmak üzere kısaltmalar kullanılamaz.

(1) Bir tekstil ürünü piyasaya arz edildiğinde üretici, etiket veya işaretlemenin yapılması ile bunların içerdiği bilgilerin doğruluğunu sağlamak zorundadır.

(2) Dağıtıcı, piyasada bulundurulan tekstil ürünlerinin bu Yönetmelikte öngörülen uygun etiketleme veya işaretlemeyi taşımasını sağlamak zorundadır.

(3) Üretici ve dağıtıcı, piyasaya arz edilen tekstil ürünleri ile birlikte sağlanan herhangi bir bilginin, bu Yönetmelikle düzenlenen tekstil elyaf isimleri ve elyaf kompozisyonları tanımları ile karıştırılmamasını sağlamak zorundadır.

(1) Piyasaya arz edilen tekstil ürünlerinde 6, 8, 9 ve 10 uncu maddelerde bahsedilen tekstil elyaf kompozisyonu tanımları; katalog, ticari literatür, ambalaj, etiket ve işaretlemelerde kolayca okunabilir, görülebilir ve belirgin olmalı; tek bir boyut, biçim ve yazı tipinde basılmalıdır. Bu bilgiler, satın alma işleminin elektronik ortamda yapılması durumunda da, satın alma işleminden önce tüketiciye açıkça sunulmalıdır.

(2) Üreticinin ticari markası veya ismi 6, 8, 9 ve 10 uncu maddelerde bahsedilen tekstil elyaf kompozisyonu tanımlarının hemen öncesi veya sonrasında verilir. Bununla birlikte, üreticinin ticari markası veya ismi, kendi başına veya kök olarak ya da sıfat olarak ek-1’de listelenen tekstil elyaf isimlerinden birini veya bunlarla karıştırılabilecek bir ismi içeriyorsa; söz konusu ticari marka ya da isim 6, 8, 9 ve 10 uncu maddelerde bahsedilen tekstil elyaf kompozisyonu tanımlarının hemen öncesi veya sonrasında verilir. Diğer bilgiler her zaman ayrı olarak gösterilir.

(3) Etiketleme veya işaretleme Türkçe olarak da yapılır. Bobinler, makaralar, çileler, yumaklar veya diğer küçük miktardaki dikiş, tamir veya nakış iplikleri için bir önceki cümle, 18 inci maddenin üçüncü fıkrasında bahsedilen dahili etiketlemeye uygulanır. Bu ürünlerin tek başına satıldığı durumlarda, dahili etiketleme de yapılması şartıyla Avrupa Birliği kuruluşlarının resmi dillerinden herhangi birinde etiketlenebilir veya işaretlenebilir.

(1) 12, 15, 16 ve 17 nci maddelerde yer alan kurallara, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen istisnalar uygulanır.

(2) Ek-5’te listelenen tekstil ürünlerinin etiketlerinde ve işaretlemelerinde tekstil elyaf isimleri veya elyaf kompozisyonunun belirtilmesi zorunlu değildir. Ancak, üreticinin ticari markası veya ismi, kendi başına veya kök olarak ya da sıfat olarak, ek-1’de listelenen isimlerden birini veya bunlarla karıştırılabilecek bir ismi içeriyorsa, 12, 15, 16 ve 17 nci maddeler uygulanır.

(3) Aynı tip ve elyaf kompozisyonunda olan ve ek- 6’da listelenen tekstil ürünleri, dahili etiketleme ile birlikte piyasaya arz edilebilir.

(4) Metre ile satılan tekstil ürünlerinin elyaf kompozisyonu, parça veya rulo üzerinde gösterilerek piyasaya arz edilebilir.

(5) Üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen tekstil ürünleri, bu ürünlerin elyaf kompozisyonları tüketici de dahil olmak üzere, tedarik zincirindeki her alıcı tarafından bilinecek şekilde piyasaya arz edilir.

(1) Tekstil ürünlerinin elyaf kompozisyonunu belirlemek amacıyla yapılacak denetimlerde, ek-8’de düzenlenen metotlar veya aynı ekte belirtilen uyumlaştırılmış standartlar dikkate alınır.

(2) 8, 9 ve 10 uncu maddelerde düzenlenen elyaf kompozisyonlarının belirlenmesinde, ek-7’de listelenen parçalar dikkate alınmaz.

(3) 8, 9 ve 10 uncu maddelerde düzenlenen elyaf kompozisyonları, ek-7’de belirtilen parçalar çıkarıldıktan sonra, her elyafın mutlak kuru kütlesine ek-9’da düzenlenen ilgili belirlenmiş istisnalar uygulanarak belirlenir.

(4) Belirli bir analiz metodu olmayan tekstil karışımlarının elyaf kompozisyonlarını belirlemek amacıyla testini yapan laboratuarlar analiz raporunda; elde edilen sonuç, kullanılan metot ve doğruluk derecesini belirtir.

(1) Tekstil ürünlerinin elyaf kompozisyonlarını belirlemek amacıyla ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen ihtiyat payları dikkate alınır.

(2) 9 uncu maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, 10 uncu madde uyarınca belirlenecek elyaf kompozisyonundaki harici elyafların varlığı, bu elyafların yüzdesi aşağıdaki değerlere ulaşmadığı sürece belirtilmek zorunda değildir:

a) Ürünün üretimi sırasında teknik olarak kaçınılmaz olduğu ve rutin olarak eklenmediği sürece, tekstil ürününün toplam ağırlığının %2’si veya,

b) Ürünün üretimi sırasında teknik olarak kaçınılmaz olduğu ve rutin olarak eklenmediği sürece, karde işlemi geçirmiş tekstil ürünlerinin toplam ağırlığının %5’i.

(3) Etiket veya işaretleme üzerinde gösterilen elyafların toplam ağırlığı ile ilgili olarak, 10 uncu madde gereğince sağlanacak elyaf kompozisyonu beyanı ile 19 uncu madde gereğince yürütülen analizden elde edilen yüzdeler arasında %3 oranında üretim ihtiyat payına izin verilir. Bu ihtiyat payı, ayrıca aşağıdaki durumlarda uygulanır:

a) 10 uncu madde uyarınca ‘diğer elyaf’ ifadesi ile adlandırılmış elyaflar

b) 9 uncu maddenin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen yün yüzdesi

analizin amacına uygun olarak, ihtiyat payları ayrı hesaplanır. Bu fıkrada değinilen ihtiyat payı hesaplanırken hesaba alınacak toplam ağırlık, nihai ürünün elyaflarının ağırlığından bu maddenin ikinci fıkrasında değinilen ihtiyat payı uygulanırken bulunan herhangi bir harici elyafın ağırlığının düşürülmesiyle bulunur.

(4) İkinci ve üçüncü fıkralarda bahsedilen ihtiyat paylarının kümülatif uygulamasına, ikinci fıkrada belirtilen ihtiyat payını uygularken, etiket veya işaretleme üzerinde gösterilen elyafların, aynı kimyasal türün bir veya daha fazla olduğunu kanıtlayan analizler sonucunda yalnızca harici elyafların bulunması durumunda izin verilir.

(5) Üretim süreci, ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilenlerden daha yüksek ihtiyat payı gerektiren belirli tekstil ürünlerinde, Bakanlık, daha yüksek ihtiyat payına izin verebilir. Tekstil ürününü piyasaya arz etmeden önce üretici, olağanüstü üretim koşulları için yeterli neden ve kanıt sağlayarak, Bakanlığa yetkilendirilme talebini sunar. Yetkilendirme sadece olağanüstü hallerde ve üretici tarafından yeterli gerekçe sağlandığı durumlarda verilebilir.

(1) Bu Yönetmelik, Tekstil Elyaf İsimleri ve Tekstil Ürünlerinin Elyaf Kompozisyonlarının Etiketlenmesi ve İşaretlenmesi Hakkındaki 27/9/2011 tarihli ve (AB) 1007/2011 sayılı Konsey Tüzüğü dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren ürünlerin piyasa gözetimi ve denetimi, 12/6/2014 tarihli ve 29028 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği hükümlerine göre Bakanlık tarafından yapılır.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine uyulmaması halinde, üreticiye Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliğinin 11 inci maddesi uyarınca düzeltme süresi verilir. Verilen süre sonunda uygunsuzluğun giderilmemesi halinde 4703 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen idari para cezası uygulanır.

(1) Bu Yönetmeliğin,

a) 13 üncü maddesi 1/1/2016 tarihinden sonra piyasaya arz edilen ürünlere uygulanmak üzere anılan tarihte,

b) diğer hükümleri yayımı tarihinde

yürürlüğe girer.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.

Ekler için tıklayınız