Bu Yönetmelik, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Makina Mühendisleri Odası Serbest Müşavirlik ve Mühendislik Hizmetleri ve Asgari Ücretleri; TMMOB Makina Mühendisleri Odası Serbest Müşavirlik Mühendislik Büroları Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliği'ne göre kurulan Serbest Müşavirlik ve Mühendislik Bürolarının (SMM Büroları) yapmaya yetkili olduğu Serbest Müşavirlik ve Mühendislik Hizmetlerinin "SMMH" tanımını ve asgari ücretini kapsamaktadır.
Bu Yönetmelik; 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Kanunu hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
(Değişik birinci cümle:RG-6/8/2011-28017) 22/11/2001 tarihli ve 24591 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makina Mühendisleri Odası Serbest Müşavirlik Mühendislik Büroları Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliğine göre kurulan serbest mühendislik ve müşavirlik büroları ile serbest müşavirlik bürolarının tasarıma, yapmaya, uygulamaya, teste, kontrole, denetime, teknik danışmanlığa, bu madde ile 4 üncü maddede belirtilen kabule ve imzalamaya yetkili olduğu mühendislik hizmetlerine ve bu hizmetlere ait herhangi bir konuda bilim ve tekniğe uygun olarak hizmetin görülmesine fikren katkıda bulunulmasına serbest müşavirlik ve mühendislik hizmetleri (SMMH) denir. Bu hizmetlerin kapsamı aşağıda gösterilmiştir:
a) Mekanik Tesisat hizmetleri:
Yapı ve tesislerin türüne, önemine ve büyüklük derecesine göre
Sıhhi tesisat plan, proje, resim ve hesaplarının,
Isıtma tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Klima tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Havalandırma tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Isı yalıtım tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Foseptik tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Asansör ve yürüyen merdiven tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Kızgın su tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Buhar tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Yangın tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
(Ek ibare:RG-10/9/2011-28050) Akaryakıt, biyogaz Doğal gaz, havagazı ve LPG tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Basınçlı hava tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Güneş enerjisi ile sıcak su eldesi plan, proje, resim ve hesaplarının,
Sanayi tipi mutfak, çamaşırhane plan, proje, resim ve hesaplarının,
Soğutma tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Yüzme havuzu ve filtrasyon tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
Park, bahçe, açık alan sulama tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının,
(Ek fıkra:RG-10/9/2011-28050) Arıtma (Değişik ibare:RG-16/12/2011-28144) tesisatı plan, proje, resim ve hesaplarının
Yapı ve tesislerin diğer mekanik ve her türlü ısı donanımı ile ilgili plan, proje, resim, hesap ve ihale dosyasının hazırlanması ve bunların uygulanması ile ilgili her türlü teknik denetim ve kontrollük hizmetlerinin kanun ve yönetmeliklere, tekniğin ve mesleğin genel ilke ve çıkarlarına uygun olarak uyum ve birlik içinde yapılmasıdır.
Mekanik Tesisat evreleri şunlardır:
1) Öneri Raporu
Yapı ve tesislerde uygulanacak tesisat türlerini belirten, tesisat sistem seçimlerini açıklayan, bu seçimlerin teknik, ekonomik ve mali gerekçelerini irdeleyen, bu etütleri gerekirse kroki, şema ve hesaplarla açıklayan, genellikle 1/200 ölçekli mimari ön proje evresi için hazırlanan, rapordur.
2) Ön proje
Öneri raporundaki esaslara göre kabul edilen tesisatın, boru ve kanalların geçiş yerlerine, yaklaşık boru ve kanal ölçülerini gösteren, makina ve aygıtların yerleşme şekillerini belirten, ayrıca proje ve hesaplara esas olacak verilerin tespit edildiği, hesap tarzlarının da teklif edildiği 1/100 ölçekli projedir.
3) Uygulama Projesi
Ön projeye göre tesisatın uygulama evresi için gerekli bütün hesaplarla birlikte, dönen ve çalışan parça ve birimlerin titreşim, ses, emme ve genleşme hesaplarını ve giderilme önlemlerini kapasite ve güç ölçümlerini de içine alan, tesislerin bütünü ile yerleşme ve kolon şemalarını kapsayan projedir. İdarece kabul edilen, yapı ve tesisin büyüklüğü nedeniyle mimari projenin de 1/100 ölçekte hazırlanması ve benzeri, özel hallerde 1/100 ölçekte de çizilebilen uygulama projesi genellikle 1/50 ölçekte düzenlenir.
4) Detaylar
Tesisatın yoğun olduğu, hacimlerde 1/20 ve 1/10 ölçekli plan, kesit ve görünümleri ile tecrit detayları, yalıtım ve kanal kesitleri, boru askı ve genleşme detayları, kullanılan makina ve cihazların resimleri, bağlantı şemaları için gerekli 1/10, 1/5, 1/1 gibi uygun ölçekli detay projeleridir.
5) Proje Orijinallerinin Teslimi
Projelerin işveren ve/veya idarece onanması sırasında yapılan değişikliklerin işlenerek proje orijinallerinin işverene teslim işlemidir.
6) İhale Dosyası Düzenlenmesi
Birinci keşife esas olarak metrajın yapılması,
Birim fiyatı bulunmayan işlerin fiyat analizlerinin düzenlenmesi,
Birim fiyat listesinin ve özel teknik şartnamenin hazırlanması,
Keşif özetinin yapılması,
İsteniyorsa yürürlükteki kanun ve yönetmeliklere uygun olarak teklif alma şartnamesi ve sözleşme tasarısı düzenlenmesi işlemidir.
7) Teknik Uygulama Sorumluluğu (fenni mesuliyet)
Yapı ve tesislerin, hıfzıssıhha, imar ve benzeri kanunlar ile ilgili tüzük ve yönetmelikler uyarınca, SMM'lere işin ruhsat ve eklerine uygun olarak yaptırma sorumluluğu yükleyen mühendislik hizmetleridir.
b) Araç Projelendirme ve gerçekleştirme hizmetleri
1) Önceden trafik bürolarınca kayıt ve tescili yapılmış, komple ithal veya montaj sanayi talimatı gereğince montaj kuruluşları tarafından imal edilmiş araçların, imal, tadil ve montajı hakkında teknik şartları gösteren yönetmelik, 237 sayılı Taşıt Kanunu, Karayolları Trafik Kanunu ve Tüzüğü'ne göre yapılan tadilat projeleri,
2) Otobüs şasisi üzerinde yapılan otobüs karoseri proje hizmetleri,
3) Kamyon çekici ve diğer motorlu kaza nakil araçları ile birlikte kullanılan,
Treyler
Kasalar (çelik ahşap-damperli),
Tankerler,
Römorkler (yük ve tarım römorklu dahil),
Frigrofirik kasalar
- Diğer özel amaçlar için yapılan araçların imalatı ile ilgili proje hizmetleridir.
c) Yatırım hizmetleri
Yapı ve tesislerin tesisat mühendisliği hizmetleri ve araçların projelendirme ve gerçekleştirme hizmetleri dışında, tesislerin, makinaların, araçların, aygıtların veya parçaların makina, endüstri, uçak, işletme mühendisliği alanlarına yönelik etüt, planlama, araştırma, yapılabilirlik hizmetleri, proje, resim ve hesapların hazırlanması ile her türlü kontrollük hizmetlerinin kanun ve yönetmeliklere, tekniğin ve mesleğin genel ilke ve çıkarlarına uygun olarak uyum ve birlik içinde yapılmasıdır.
1) İlk etüt
Yapılması düşünülen bir tesise ait teknolojik plan taslaklarına göre yaklaşık olarak kısmi ve toplam maliyet bedellerinin tahmini, yatırım olanaklarının bölgesel ve yerel koşullara varolan kaynaklar gözönünde bulundurularak en iyi biçimde değerlendirilmesi, genel, bölgesel ve yerel sınai gelişme planlarının hazırlanması.
2) Planlama
Yapılması düşünülen bir tesise ait teknolojik plan taslakları, bu plan taslaklarına göre yaklaşık olarak kısmi ve toplam maliyet bedellerinin tahmini, yatırım olanaklarının bölgesel ve yerel koşullarla varolan kaynaklar gözönünde bulundurularak en iyi biçimde değerlendirilmesi, genel, bölgesel ve yerel sınai gelişme planlarının hazırlanması.
3) Etüt ve araştırma (model, maket, prototip ve pilot tesis yapımları dahil)
Planlamada öngörülen tesis gruplarının her biri için en ekonomik ve en verimli işleyen sistemlerin saptanması ve seçimi, seçim nedenlerinin ve ekonomik görüşlerin hesabı resim ve gerekirse şemalarla açıklanması, model, maket, prototip ve pilot tesis yapımı.
Model: Yapımı düşünülen bir aygıt veya parçanın gerekli etüt ve incelemesinin yapılabilmesi için belirli bir ölçekte benzerinin yapılmasıdır.
Maket: Kurulması düşünülen bir tesisin, gerekli incelemeler yapılabilmesi için belli bir ölçekte küçültülerek yapılmasıdır.
Prototip: Çok sayıda yapılacak parça ve aygıtlar için inceleme ve deney yapmak üzere üretilen örneklerdir.
Pilot tesis: Kurulması düşünülen bir veya daha fazla sayıda tesis için aynen veya küçültülmüş olarak tam çalışır durumda bir adet örnek tesisin yapılmasıdır.
4) Yapılabilirlik (fizibilite)
Yapılması planlanan bir yatırımın teknik, mali, ekonomik etütlerinin yapılarak bu tesisin kurulmasının uygun olup olmayacağının saptanmasıdır. Bağımsız bir iş için veya bütünsel bir evrenin etüt ve araştırma hizmetleri için de düşünülebilir.
5) Ön proje
Planlaması yapılan ve etütleri bitirilen bir tesisin 1/200 ölçekli projelerinin ve hesaplarının yapılması, çalışma sistemlerinin anlaşılır şekilde çizilmesi, önemli aygıtların belirtilen yerlere işlevlerini yapabilecek biçimde yerleştirildiklerinin gösterilmesi, etüt evresinde varılan sonuçların projelerde gösterilmesidir. (ayrıca bu işe ait şartnamenin ilgili hükümlerine uyulacaktır.).
6) Uygulama ön projesi
Ön proje evresinden sonra anlaşma sağlanan sistemler üzerinde 1/100 ölçekli projenin ve hesaplarının yapılması, aygıtların donatım ve bağlantılarının olanaklar ölçüsünde, gerçek ölçülere yakın olarak gösterilmesidir. (bu işe ait şartnamelerin ilgili hükümlerine ayrıca uyulacaktır).
7) Konstrüksiyon ve uygulama projeleri
Kabul edilen uygulama ön projesi esaslarına ve bu projede yapılmış olan düzeltmelere ve bu işe ait şartnamenin ilgili hükümlerine göre ayrıntılı raporların ve gerekli bir ölçekte konstrüksiyon ve uygulama projelerinin hazırlanmasıdır.
8) Yapım ve detay resimleri
Uygulama projelerinin onay işleminden sonra yapılan düzeltmeler de gözönünde bulundurularak ve bu işe ait şartnamelerin ilgili hükümlerine göre uygun ölçekli yapım ve detay resimlerinin hazırlanmasıdır.
9) Proje orijinallerinin teslimi
Projelerinin yapılan değişikliklerle birlikte denetim birimlerince onaylanmış olarak işverene teslim işlemidir.
10) İhale dosyası hazırlanması
İvedi durumlarda uygulama ön projeleri yardımı ile olağan durumlarda uygulama projesi ve/veya yapım ve detay resimlerinin hazırlanmasından sonra:
Birinci keşfe esas olarak metrajın yapılması.
Birim fiyat bulunmayan işlerin fiyat analizleri düzenlenmesi.
Birim fiyat listesinin hazırlanması.
Keşif özetinin yapılması.
Özel teknik şartnamenin öngörülen sayıda hazırlanmasıdır.
11) Montaj
İşyerine getirilmiş bulunan makina ve donatımın, konstrüksiyon ve uygulama projeleri ve yapım ve detay resimleri ile teknik kurallara uygun olarak yerleştirilmesi ve bağlantılarının yapılarak çalışır duruma getirilmesi.
12) Deneme işletmesi, muayene ve kabul
Deneme işletmesi: Montajı bitmiş bir tesisin aygıtlarını bölüm bölüm veya tümden boşta veya gereğinde yükte çalıştırılmasıdır.
Muayene ve (Değişik ibare:RG-10/9/2011-28050) kabul: Tesisin boşta ve yükte gerekli bir süre çalıştırılarak kapasite ve verim deneyimlerinin gereğinde numune alma ve laboratuvar hizmetlerinin yapılmasıdır.
13) Mesleki kontrollük
Bir hizmetin uygulanmasının veya bir üretimin yapımı süresinde proje, şartname ve teknik kurallara uygunluğunun denetlenmesidir.
14) Kesin hesap
Uygulanan bir hizmetin ilgili şartnamelerde belirtilen ölçü ve birim fiyatlarına göre maliyetinin saptanmasıdır.
d) İşyeri ruhsat projesi hizmetleri
Gayrısıhhi Müesseseler Yönetmeliği'ne tabi, motor ile tahrik edilen makine ve donatım kullanılan her türlü fabrika, imalathane, atölye tamirhane ve benzeri, işyerlerine ait yapıların ve donanımlarının durumunun gösterilmesi, makina yerleşme ve elektrik tesisat planlarıyla kapsamı işgüvenliği mevzuatında belirlenen aygıt ve ekipmanın projelendirilmesidir.
e) İşletme hizmetleri
1) İşletmeye alma
Bir tesisin kabulünden önce veya sonra ekonomik bir işletme planına göre çalıştırılmasının sağlanmasıdır.
2) İş gücü planlaması
İşin rasyonelleştirilmesini ve verimliliğini sağlayacak şekilde makina, donatım ve tesisatın çalıştırılması ile ilgili personelin sevk ve yönetimi işlerinin planlanmasıdır.
3) Üretim Yönetimi
Yönetim ve organizasyon: Bir tesisin işletme evresinde yönetim kademelerinin belirlenmesi, bunların görev ve sorumlulukları ile yetki sınırlarının tanımlanmasıdır.
Verimlilik: İşletmenin en uygun koşullarda çalışmasını sağlamak için gerekli tüm düzenlemelerin yapılmasıdır.
Stok planlama: İşletmede kullanılan ham madde, yarı mamül ve mamüllerin işletme evresinde kesintiye yol açmayacak şekilde planlanması ve çeşitli teknikler kullanılarak stok ve depolamanın en az maliyet sağlayacak şekilde denetlenmesidir.
Kalite kontrol: İşletmenin her aşamasında malzeme ve aygıtların teknik ve ekonomik kurallara en uygun olması göz önünde tutularak sağlanması ve tesisin şartname ve standartlara uygun işletmecilik ve üretim yapmasının sağlanmasıdır.
(Değişik fıkra:RG-10/9/2011-28050) İş Etüdü: Tesisin en uygun yerleşiminin sağlanması, maliyet ve zaman açısından analizler yapılarak en verimli işletmenin planlanmasıdır.
4) Bakım ve eğitim hizmetleri
İşletmeye açılmış bir tesisin olağan çalışmasının sağlanması ve gerekli bakım hizmetleri planlaması ve yapılması ile personelin eğitilmesidir.
5) İş güvenliği
Tesis ve işyerinin teknik, sağlık ve iş güvenliği kurallarına göre işletilmesi ve bu konuda personelin eğitilmesidir.
6) Pazarlama
Satınalma, satış ve sevk hizmetleridir.
Satınalma: Malzeme ve aygıtların şartnamelerinde belirtilen esaslar içinde, teknik ve ekonomik kurallara en uygun olanının seçimidir.
Satış: Malzeme ve aygıtların tanıtılması, satışı ve satış sonrası hizmetlerdir.
Sevk işleri: İşletme ile ilgili malzeme ve mamülün taşınmasında maliyet ve iş güvenliği açısından en uygun şekilde (taşıma araç, ambalaj ve benzeri) yapılması, gereken sigorta işlemlerinin sağlanmasıdır.
f) (Ek:RG-10/9/2011-28050) Müşavirlik Hizmetleri
Serbest Mühendislik ve Müşavir Mühendislik Büroları Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliğine göre, yalnız mühendislerin yapmaya yetkili olduğu müşavirlik hizmetlerini yapmak üzere kurulmuş, Müşavir Mühendisler tarafından yapılabilecek hizmetler aşağıda sıralanmıştır.
Teknik Danışmanlık ve Eğitim,
İş Sağlığı ve Güvenliği Danışmanlığı ve Eğitimi,
Enerji Verimliliği Danışmanlığı ve Eğitimi,
Stratejik Planlama Danışmanlığı ve Eğitimi,
Sorumlu Müdürlükler
(Değişik:RG-6/8/2011-28017)
Mühendislerin yetki ve sorumluluklarına ilişkin kademe ve sınırları 22/11/2001 tarihli ve 24591 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odası Uzmanlık ve Belgelendirme Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Serbest mühendislik ve/veya müşavirlik hizmetleri, alınan meslek dersleri ve katılınan meslek kursları, mezuniyet sonrası stajlar ve mesleki deneyim göz önünde tutularak aşağıda belirtilen mühendislerce yerine getirilir.
a) Tesisat mühendisliği hizmetleri, makina mühendisi serbest mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve müşavirlik bürolarının,
b) Araç projelendirme ve gerçekleştirme hizmetleri, makina ve uçak mühendisi serbest mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve müşavirlik bürolarının,
c) Yatırım hizmetlerinden ilk etüt, planlama, etüt ve araştırma, yapılabilirlik, ön proje, ihale dosyası hazırlanması, muayene ve kabul ve kesin hesap; endüstri, işletme, makina mühendisleri ve konularına göre Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odasına kayıtlı diğer serbest ve/veya müşavir mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve/veya müşavirlik bürolarının,
ç) Yatırım hizmetlerinden uygulama ön projesi, konstrüksiyon ve uygulama projeleri, montaj ve mesleki kontrollük, makina mühendisleri ve konularına göre Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odasına kayıtlı diğer mühendislik disiplinlerinde öğrenim yapmış serbest mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve müşavirlik bürolarının,
d) İşyeri ruhsat projesi hizmetleri; makina mühendisi unvanına sahip serbest mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve müşavirlik bürolarının,
e) İşletme hizmetleri; endüstri, işletme, makina mühendisleri ve konularına göre Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odasına kayıtlı diğer serbest ve/veya müşavir mühendislerin çalıştığı serbest mühendislik ve/veya müşavirlik bürolarının,
f) Müşavirlik hizmetleri; endüstri, işletme, makina mühendisliği ve konularına göre Odaya kayıtlı diğer mühendislik dallarında öğrenim yapmış müşavir mühendislerin çalıştığı serbest müşavirlik bürolarının,
g) Bilirkişilik, ekspertizlik ve hakemlik hizmetleri; konularına ve 6/1/1982 tarihli ve 17566 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Bilirkişilik, Ekspertizlik, Hakemlik ve Teknik Müşavirlik Yönetmeliği ve 5/5/2005 tarihli ve 25806 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Bilirkişi Yönetmeliğine göre Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odası tarafından görevlendirilen mühendislerin,
yetki ve sorumluluğunda yapılır.
(Değişik ibare:RG-6/8/2011-28017) Serbest mühendislik ve/veya müşavirlik hizmetleri asgari ücretleri MMO Yönetim Kurulunca (Değişik ibare:RG-6/8/2011-28017) yılda 1 kez belirlenir ve tebliğlerle ilan edilir.
Uygulama (Değişik ibare:RG-6/8/2011-28017) tarihi 1 Temmuzdur. Bu tarihlerden en geç 30 gün önce Şube Yönetim Kurulları, herhangi bir yazılı hatırlatmaya gerek kalmadan, asgari ücretlerin belirlenmesinde kullanılan "yapı yaklaşık maliyetleri" ve varsa başka önerilerini yazılı olarak Oda Yönetim Kuruluna iletirler.
ODA Yönetim Kurulu, kendisi veya kuracağı komisyon kanalı ile önerileri değerlendirir ve kararlaştıracağı asgari ücretleri yukarıda belirtilen tarihlerden önce Şubelere gönderir ayrıca ilan yoluyla kamuoyuna duyurur.
Şube Yönetim Kurulları tesisat mühendisliği hizmetleri için bu Yönetmelik içinde verilen bölge katsayıları ile Asgari ücretleri çarparak elde edeceği listeleri bölgesindeki Tescilli Bürolara bildirir ve 1 nüshasını ODA Merkezine iletir. Diğer hizmetlerde bölge katsayısı uygulanmaz.
Asgari ücretlere KDV dahil olmayıp, fatura veya makbuzda ayrıca gösterilip tahsil edilir. Bu Yönetmelikte belirlenen ücretler "asgari" olup, işin ve işyerinin özelliğine göre daha yüksek ücretle hizmet yapmak
yetkisi (Değişik ibare:RG-6/8/2011-28017) serbest mühendis ve/veya müşavirlere aittir.
a) Mekanik tesisat hizmetleri asgari ücretleri aşağıdaki formülle hesaplanır.
(Değişik:RG-14/5/2009-27228) Proje Asgari Ücreti (PAÜ) = Yapı Yaklaşık Alanı x Birim Maliyeti x Mühendislik Mimarlık Hizmeti Katsayısı x Hizmet Dalı Oranı x Hizmet Bölümü Oranı x İhtisas Katsayısı x Yöre Katsayısı
Bu formülle bulunacak ücretler, hesaplamalarda kolaylık olsun diye belli inşaat alanları için tablo halinde hazırlanır. Tablodaki ara veya alt-üst değerler enterpolasyon veya ekstrapolasyon ile bulunur.
Formülle hesaplanacak ücret;
Doğalgaz, LPG veya havagazı tesisatı,
Asansör ve yürüyen merdiven tesisatı,
Park, bahçe, açık alan sulama tesisatı,
proje hizmetlerini kapsamaz. Bu hizmetlerin bedelleri daha sonraki bölümlerde açıklandığı şekilde hesaplanır ve ayrıca talep edilir.
1) Yapı alanı (YA):
Bina veya tesislerin, oturma veya kullanma alanı ile kat adedinin çarpımından bulunan alan ile mühendislik hizmeti gerektiren açık ve kapalı çıkma alanları toplamıdır. Bina ve tesisin mimari projesinden bulunur veya alınır.
2) Birim Maliyeti (BM):
Yapı veya tesislerin birim alanının, belirlenen sınıflar için ayrı ayrı tespit edilen maliyeti olup birimi TL/m2'dir.
1 Temmuz'dan itibaren uygulanacak BM, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının her yıl "Mimarlık ve Mühendislik Hizmetleri Şartnamesi" uyarınca yayınladığı birim maliyetler gözönünde tutularak, ODA'ca belirlenir.
1 Ocak'tan itibaren uygulanacak BM ise, Temmuz - Aralık döneminde ortaya çıkan maliyet artışları tahminleri dikkate alınarak, ODA'ca belirlenir.
3) (Değişik:RG-6/8/2011-28017) Yapı yaklaşık maliyet (YYM):
Tesisat mühendisliği hizmetleri ücretlerinin hesabına temel olan ön kabuldür. Yapı alanının birim maliyetle çarpımı sonucu bulunan değerdir. Yapı yaklaşık maliyetinin hesabı için yapı mekanik tesisat sınıfları ve kapsadığı tesisat mühendisliği hizmetleri şunlardır.
aa) Ahır, kümes, samanlık gibi basit tarım yapıları; transformatör binaları; açık spor salonları; 1000 m2’ye kadar depolar ve silolar; brüt kapalı alanı 500 m2’yi geçmeyen veya idari binası ayrıca değerlendirilmek kaydıyla 500 m2’den büyük olmakla beraber sadece temiz su ve yağmur tesisatı olan basit fabrika ve imalat binaları; 2 katlı ve 200 m2’yi geçmeyen basit konut yapıları; brüt alanı 500 m2’yi geçmeyen basit büro, işhanı ve idare binaları ve benzeri nitelikte olan diğer yapılar birinci sınıf yapı olarak kabul edilir. Bu sınıfa giren yapılarda tespit edilen asgari ücretin sıhhi tesisat, foseptik ve ısı yalıtım projesi gibi tesisat çeşitlerinden bir kaçını veya hepsini kapsadığı varsayılır.
bb) Konut binaları, büro işhanı ve idare binaları, düşük tehlikeli yangın sınıfına giren fabrika ve imalat binaları, akaryakıt istasyonu ve yıkama yağlama binaları, lokantalar, pazar ve fuar yerleri, küçük sanayi siteleri, köy okulları ve benzeri nitelikte olan diğer yapılar ikinci sınıf yapı olarak kabul edilir. Bu sınıfa giren yapılarda tespit edilen asgari ücretin birinci sınıfta belirtilenlerin yanında güneş enerjisiyle sıcak su elde edilmesi, hidrofor tesisatı, basınçlı hava tesisatı, yangın tesisatı, arıtma tesisatı gibi tesisatlardan birkaçını veya hepsini kapsadığı varsayılır.
cc) Üçüncü sınıfa giren yapılarda tespit edilen asgari ücretin ikinci sınıfta belirtilenlerin yanında radyatörlü kalorifer, kat kaloriferi, basit havalandırma (egzoz), kısmi buhar tesisatı, sanayi tipi mutfak ve çamaşırhane tesisatı gibi çeşitlerinden bir kaçını veya hepsini kapsadığı varsayılır. Üçüncü sınıfa giren yapılar aşağıda belirtilmiştir.
aaa) A grubu: Kat kaloriferli normal konut binaları; 500 m2’ye kadar olan büro, işhanı ve idare binaları; 1000 m2’ye kadar olan ve orta tehlikeli yangın sınıfına giren atölye ve imalat binaları; 500 m2’ye kadar olan basit spor tesisleri; küçük sanayi siteleri; 1000 m2’ye kadar olan ilköğretim ve ortaöğretim binaları; sağlık ocakları; brüt alanı 500 m2’yi geçmeyen karakol, meteoroloji istasyonu gibi küçük idare binaları; dispanserler ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
bbb) B grubu: Merkezi kaloriferli normal konut binaları; 500 m2’den büyük büro, işhanı ve idare binaları; 1000 m2’den büyük ve yüksek tehlikeli yangın sınıfına giren fabrika, atölye ve imalat binaları; 500 m2’den büyük spor tesisleri; 1000 m2’den büyük ilköğretim ve ortaöğretim binaları; 3 yıldıza kadar oteller ve moteller; yurtlar ve misafirhaneler, yatılı okullar, küçük kitaplık ve benzeri kültür tesisleri, askerlik ve emniyet binaları, dükkanlar, mağazalar, lokantalar, akaryakıt ve otogaz istasyonları, yıkama ve yağlama binaları, fuar yerleri, sanayi siteleri, özel amaçlı depolar, yeraltı ve yerüstü kapalı otoparklar, tüneller ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
çç) Dördüncü sınıfa giren yapılarda tespit edilen asgari ücrete üçüncü sınıfta belirtilenlerin yanında havalandırma, kat kaloriferli veya merkezi sistemli yapılarda döşemeden ısıtma, kızgın su, buhar tesisatı, hijyenik klima ve hacminin %50’sine kadar klima gibi tesisat çeşitlerinin birkaçını veya hepsini kapsadığı varsayılır. Dördüncü sınıfa giren yapılar aşağıda belirtilmiştir.
aaa) A grubu: Huzurevleri, kreş ve gündüz bakımevleri, hayvan üretme ve besleme evleri, il ve ilçe hükümet konakları, kaymakam evleri, hamam ve banyolar, açık yüzme havuzları, özelliği olan büyük okul yapıları, stadyumlar, özel amaçlı yapılar, otobüs terminalleri, demiryolu istasyonları, akaryakıt ve lpg dolum tesisleri vebenzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
bbb) B grubu: Yüksek nitelikli ısı merkezleri, kapalı spor tesisleri, kapalı yüzme havuzları, yüksek öğrenim yurtları, üniversiteler ve yüksek okullar, büyük mağazalar ve süpermarketler, banka, borsa ve sigorta binaları, büyük postaneler, kütüphaneler ve kültür yapıları, tiyatro ve sinema binaları, kaplıca ve şifa evleri, fabrika ve sanayi tesisleri, restoranlar, terminaller ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
ccc) C grubu: 3 yıldızlı otel ve moteller, büyük kütüphane ve kültür yapıları, radyo ve televizyon binaları, orduevleri, eski eser restorasyonları, büyük adliye binaları, laboratuvarlar, mezbahalar ve soğuk depolar, yeraltı geçitleri, raylı sistemlerin yeraltı istasyonları, tıp merkezleri, ayakta tedavi merkezleri, küçük sağlık tesisleri, bir veya birden fazla tesisat katı olan ve son kat tavan kotu 30.80 m’yi geçen yüksek yapılarve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
dd) Beşinci sınıfa giren yapılarda tespit edilen asgari ücreti dördüncü sınıfta belirtilenlerin yanında sauna, yüzme havuzu, hijyenik klima, medikal gaz tesisatı ve benzeri nitelikte konfor sağlayıcı diğer tesisatlardan birkaçını veya hepsini kapsadığı varsayılır.
aaa) A grubu: 4 yıldızlı otel, motel ve tatil köyleri, özellikli sanayi tesisleri, büyükelçilik yapıları, vali evleri, üst düzey yönetici evleri, eski eser restorasyonları ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
bbb) B grubu: Kongre merkezleri, komple sahne tesisi olan tiyatro ve opera binaları ile konser salonları, yüksek basınçlı özel ısıtma şebekesi ve bir veya birkaç ısı santralı bulunan büyük kampüsler veya siteler gibi komplekslerin bölgesel ısıtma tesisleri, bilgi işlem merkezleri, soğuk hava depoları ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
ccc) C grubu: 5 yıldızlı lüks oteller, tatil köyleri, orduevleri, radyo ve televizyon binaları, lüks lokantalar, et entegre tesisleri, buz üretme tesisi ve şok tesisi ilaveli soğuk hava depoları, olimpik ve yüksek nitelikte kapalı yüzme havuzları ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
ççç) D grubu: Çok çeşitli tesisatı olan anıt ve eski eser restorasyonları, ilaç fabrikaları ve hijyenik üretim tesisleri, hastahaneler, hava limanları ve benzeri nitelikte yer alan diğer yapılar.
4) (Değişik:RG-14/5/2009-27228) Mühendislik Mimarlık Hizmeti Katsayısı (MMHK)
Sayfa 1
Sayfa 2
Sayfa 3
Yapı alanı ile yapı sınıflarına bağlı olarak hizmet sınıflarını düzenleme katsayısıdır. Yapı sınıf oranları için aşağıdaki çizelge kullanılır. Bu çizelgede ara değerler enterpolasyonla bulunur ve bu çizelgede belirtilen yapı alanlarından az veya daha fazla olanlar için ilk ve son oranlar uygulanır.
5) Hizmet dalı oranı
Yapıların ve tesislerin mimarlık ve mühendislik hizmetleri içinde tesisat (makina) mühendisliği hizmet oranıdır. Bu oran %50'dir.
6) Hizmet bölüm oranı
Tesisat mühendisliği hizmetlerinin kendi içinde hizmet oranıdır. Bu oran proje hizmetleri için öneri raporu, ön proje, uygulama projesi, detaylar, proje orijinallerinin teslimi ve ihale dosyası düzenlenmesi işlerinin toplamından oluşur.
Öneri raporu %7
Ön proje %18
Uygulama projesi %50
Detaylar %10
Orijinallerin teslimi %5
İhale dosyası %10
İmar Müdürlüklerine onaylattırılan tek etapta hazırlanan uygulama projelerinin hizmet bedeli oranı olarak %50 alınır.
7) (Değişik:RG-14/5/2009-27228) Yöre Katsayısı (YK)
Yöre koşul ve özelliklerine göre TMMOB (yoksa Oda) tarafından saptanan 0.6 ile 1.0 arasında değişen katsayıdır.
8) (Ek:RG-14/5/2009-27228) İhtisas Katsayısı (İKS)
Her Odanın ihtisasının özelliklerine uygun olarak belirleyeceği katsayıdır.
Listede ismi bulunmayan ilçelerde bağlı olduğu ilin bölge katsayısı uygulanır.
Yeni belediye ilan edilen beldelerde veya Mesleki Denetimin ilk kez başlatıldığı yerlerde en fazla 2 yıl için Şube Yönetim Kurullarının önerisi ile 0.6 nın daha altında bir bölge katsayısı tespite ODA Yönetim Kurulu yetkilidir.
Büyükşehir belediye sınırları içindeki ilçe belediyelerinde farklı katsayı uygulaması yapılmayıp, tüm ilçeler aynı alınır. Bölge katsayısı tüm tesisat mühendisliği hizmetlerinde uygulanır.
b) (Değişik:RG-6/8/2011-28017) Tadilat projeleri
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odası tarafından mesleki denetimi gerçekleştirilmiş mevcut tesisat projesi olduğu kanıtlanmak kaydıyla, yapıda 2/11/1985 tarih ve 18916 sayılı mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğine göre esaslı tadilat yapılması durumunda proje bedelinin tamamı tadilat bedeli olarak kabul edilir. Kısmi tadilat olması durumunda, tadilat bedeli proje bedelinin %50’sinden fazla olmamak kaydıyla tadilat miktarına bağlı olmak üzere serbest mühendis tarafından belirlenir.
c) Ek projeler
Daha önce hazırlanmış projelere ilave olarak yeni projelerin hazırlanmasıdır.
1) Foseptik projesi eklenmesinde formülle 1. sınıf olarak saptanan ücretlerin %20'si uygulanır.
2) Yangın tesisatı ve hidrofor tesisatı projesi eklenmesinde formülle 1. sınıf olarak saptanan ücretlerin %40'ı uygulanır.
3) Basınçlı hava tesisatı veya güneş enerjisi ile sıcak su eldesi projesi eklenmesinde formülle 1. sınıf olarak saptanan ücretler uygulanır.
4) Sıhhı tesisat veya sanayi tipi mutfak veya sanayi tipi çamaşırhane veya kış klima tesisatı veya havalandırma tesisatı projesi eklenmesinde formülle hesaplanan ücretlerin 2. sınıftan 1. sınıf çıkarılarak kalan ücret uygulanır.
5) Kat kaloriferi tesisatı (katın yapı alanı esas alınacaktır) veya kalorifer tesisatı veya kızgın su tesisatı veya buhar tesisatı projesi eklenmesinde formülle hesaplanan ücretlerin 3. sınıftan 2. sınıf çıkartılarak kalan ücret uygulanır.
6) Isı yalıtım projesi yapılması durumunda, kalorifer tesisatı projesi eklenmesi durumunda bulunan ücretin %15'i uygulanacaktır.
7) Klima (ısıtma havalandırma) tesisat projesi eklenmesinde formülle hesaplanan ücretlerin 4. sınıftan 3. sınıf çıkartılarak kalan ücret uygulanacaktır.
8) Soğutma veya yüzme havuzu projesi eklenmesinde formülle hesaplanan ücretlerin 5. sınıftan 4. sınıf çıkartılarak kalan ücret uygulanacaktır.
d) Doğalgaz, LPG veya hava gazı tesisat proje ücretleri
Doğalgaz dönüşüm projeleri asgari ücretleri; (Ek ibare:RG-14/5/2009-27228) her yılın ocak ayında OYK tarafından belirlenir.
1) Bina içi tek daire veya bağımsız bölümden oluşan yapılara ait doğalgaz kat kaloriferi (kombi) ve soba tesisatı projesi eklenmesi bedeli ..........TL.'dir.
2) İki daire veya daha fazla daireden oluşan yapılara ait kolon tesisatı projesi eklenmesi bedeli sayaç (veya daire) başına .......... TL.'dir.
3) Doğalgaz kolon tesisatında kazan dairesi sayaç bedeli ..........TL.'dir.
4) Doğalgaz kazan dairesi tesisatı projesi eklenmesi bedeli ..........TL.'dir.
5) Hastane, yurt, otel, resmi binalar gibi komple tesis olan yapılara ait doğalgaz tesisat proje eklenmesinde yapı alanına göre 1. sınıf olarak saptanan ücretlerin %85'i uygulanır. Bu hizmetlerin teknik uygulama sorumluluğu için, proje için belirlenen ücretin %60'ı uygulanır.
e) (Değişik birinci cümle:RG-14/5/2009-27228) Asansör ve yürüyen merdiven proje ücretleri her yılın Ocak ayında OYK tarafından belirlenir. Avan projelerde bu bedellerin %50'si alınır.
1) Monşarj proje bedeli: .......... TL.
2) İnsan ve yük asansörleri proje bedeli: .......... TL.
3) Hasta ve özel asansörler proje bedeli: .......... TL.
4) Yürüyen merdivenler proje bedeli: .......... TL.
f) Park, bahçe, açık alan sulama tesisatı proje ücreti
| Alan (m2) | Proje ücreti (TL.) |
| 500 | .................. |
| 1000 | .................. |
| 2000 | .................. |
| 3000 | .................. |
| 5000 | .................. |
| 10000 | .................. |
| 20000 | .................. |
| 50000 | .................. |
| 100000 | .................. |
g) (Değişik:RG-6/8/2011-28017) Aynı projenin birden fazla yapıda uygulanması
Vaziyet planı bütünlüğü içerisinde yer alan, aynı yapı sahibine ait, aynı proje müellifi tarafından yapılan ve aynı anda mesleki denetimi gerçekleşen projeler için geçerli olmak üzere aynı projenin birden fazla yapıda uygulanmasında;
1) Proje Asgari Ücreti:
aa) İlk uygulama için %100,
bb) İkinci uygulama için %50,
cc) Üçüncü uygulama için %25,
çç) Dördüncü ve sonraki uygulamalar için %15’dir.
2) Teknik uygulama sorumluluğu hizmetinde ilk uygulamada saptanan asgari ücret sonraki uygulamada da aynen alınır.
h) Teknik uygulama sorumluluğu (fenni mesuliyet) ücreti:
Teknik uygulama sorumluluğu asgari ücreti, yukarıda tanımlanan hizmetlerde hizmet bölüm oranı tablosundan belirlenen proje asgari ücretinin %50'sidir.
Yapı ruhsatı başvurularında, proje ve teknik uygulama sorumluluğu mesleki denetimi birlikte yapılır.
Teknik uygulama sorumluluğu bedelinin en fazla %20'si işin başlangıcında SMM tarafından peşin alınır, geriye kalan miktar iş süresince tahsil edilir.
(Değişik:RG-3/9/2004-25572)
Otomobil : ................... TL.
Kamyonet : ................... TL.
Kamyon Genel: (Ahşap kasa, açık sac kasa, tente, korkuluk, kapalı sac kasa, kapak ilavesi, damper kasa, meşrubat kasa, tüp kasa, akaryakıt tanker, arazöz, vidanjör, kupa tadilatı, şasi tadilatı, aktarma organları tadilatı, frigofirik kasa, kullanma suyu tankeri, sıkıştırmasız çöp kasası, kurs otosu, çeki demiri ilavesi, vinç tadilatı) :.................. TL.
Kamyon Özel: (Gıda tankeri, çekiciye tadilat, ilaçlama tankeri, çekiciden kamyona tadilat, itfaiye aracı, transmikser, beton pompası, kanal açıcı, kimyevi madde tankeri, silo aracı, içme suyu tankeri, sıkıştırmalı çöp kasası, jeneratör) :................... TL.
Minibüs: ........................ TL.
Otobüs: ........................ TL.
Lastik Tekerlekli Traktör a) Kabin: ....................... TL.
b) diğerleri: ................... TL.
Yarı Römork: .......................... TL.
Her Türlü Motor Mukayese Raporu (projesi): .................. TL.
Her türlü aracın uygunluk belgesi: ..................... TL.
Yukarıdaki fiyatlar bir tadilat içindir. Aynı araç üzerindeki ikinci, üçüncü tadilatlar %50 arttırılarak uygulanır.
SERİ İMALAT ARAÇ PROJELENDİRME VE GERÇEKLEŞTİRME ÜCRETLERİ
1. Lastik Tekerlekli Tarım Römorku
Her Tip Araç İçin .................... TL.
(Ahşap kasa, sac kasa, damperli kasa, kullanma suyu tankeri kasası vs.)
2. Mini Yük Römorku (Azami yüklü ağırlığı 750 kg.) .................... TL.
Sandal taşıma aracı (5 metreye kadar römork boyu için)
3. Yarı Römork (Dorse) ................... TL.
Her Tip Araç İçin
4. Römork (Azami yüklü ağırlığı 750 kg'dan fazla olan, tek aks veya çift akslı ................... TL
Her yılın Ocak ayında OYK tarafından belirlenir.
Ruhsat projelerinde çizelgede tutarı saptanmasında işyeri niteliği göz önüne alınarak (HP) ve (M2)'den hangisi büyükse o değer esas alınacaktır.
Projenin ne amaçla kullanılacağı veya tesisin ne üreteceğinin sözleşmede açıklanması gereklidir.
a) Büyük işyeri ruhsatları
10 HP gücünü geçen Atölye ve fabrikalar
1) Çelik eşya, Demir çekme, Demir dövme, pres basma atölye ve fabrikaları.
2) Dokuma, basma, iplik büküm, yapağı yıkama, suni iplik, suni elyaf, plastik kağıt, duvar kağıdı, lastik, kontraplak, sunta, formika, suni pres mermer ve kablo fabrikaları.
3) Kimyevi madde fabrikaları, oksijen, CO2, reçine, sentez, formaldehit, plastiliyen asit yağ takdir ve tassihhaneleri, çamaşır tozları ve deterjan üretimi, yağlı ve reçineli boya fabrikaları, tiner ve solvent fabrikaları.
4) Az motorlu daha çok kimyasal madde bulunan işyerleri, tiner ve reçine üreticileri,
5) Tehlikeli kimyasal madde, patlayıcı madde imal eden iç tesisat yönetmeliğine göre yanıcı patlayıcı madde yapımına giren malzeme üreten ve inşaat alanı 50'ye bölündüğünde çıkan sayı fabrikadaki motor sayısından küçük olan işyerleri.
6) Madeni eşya fabrikaları.
7) Tekstil ve Konfeksiyon Atelyeleri.
b) Küçük işyeri ruhsatları
10 HP gücüne kadar çalışan işyeri atölyeler ve dükkanlar, süpermarketler, büfe, tornacı, marangoz, presci, sıvama atölyeleri, reklam ve dekorasyon atölyeleri ve 10 HP'ye kadar motor gücü olan 3. sınıf işyerleri.
0-30 m2 5 HP'ye kadar ............................................ TL.
31-50 m2 5 HP'ye kadar ............................................ TL.
51-100 m2 10 HP'ye kadar ........................................... TL.
101-150 m2 10 HP'ye kadar ........................................... TL.
151-250 m2 10 HP'ye kadar ........................................... TL.
251 m2 10 HP'ye kadar ........................................... TL.
c) İşin cinsine göre özellik taşıyan işyerleri
1) Benzin istasyonları
3 pompa 1 lift 10 HP'ye kadar ...................................... TL.
4 pompa 2 lift 15 HP'ye kadar ...................................... TL.
6 pompa 3 lift 15 HP'ye kadar ...................................... TL.
7 pompa 3 lift 15 HP'ye kadar ...................................... TL.
2) Sinemalar ve tiyatrolar
Açık hava sinemaları ve tiyatroları
0-500 kişilik ........................................................ TL.
501-1000 kişilik ..................................................... TL.
1001-1500 kişilik .................................................... TL.
1500 kişilik'ten fazla ............................................... TL.
Kapalı sinema ve tiyatrolar
0-250 kişilik ........................................................ TL.
251-400 kişilik ...................................................... TL.
401-550 kişilik ...................................................... TL.
551-750 kişilik ...................................................... TL.
751-1000 kişilik ..................................................... TL.
1001 kişilik'ten fazla ............................................... TL.
Saunalar, hamamlar, fizik tedavi yerleri, güzelleştirme salonları
0-100 m2'ye kadar .................................................... TL.
101-150 m2'ye kadar .................................................. TL.
151 m2'den fazla ..................................................... TL.
3) Koku, toz, duman ve kimyasal maddelerle çalışan yerler
Elbise temizleyicileri, buharla çalışan ütücüler
0-50 m2 5 HP'ye kadar ...................................... TL.
51-75 m2 7.5 HP'ye kadar .................................... TL.
76-100 m2 10 HP'ye kadar ..................................... TL.
101-200 m2 .................................................... TL.
201-400 m2 .................................................... TL.
400 m2'den büyük .................................................... TL.
Polisajcılar ve galvane, plastik atölyeleri, mineral toz ve kimyevi madde imalathaneleri ve atölyeler
0-50 m2'ye kadar ..................................................... TL.
51-75 m2'ye kadar .................................................... TL.
76-100 m2'ye kadar ................................................... TL.
101-150 m2'ye kadar .................................................. TL.
151-200 m2'ye kadar .................................................. TL.
201-300 m2'ye kadar .................................................. TL.
301-500 m2'ye kadar .................................................. TL.
501 m2'den büyük ..................................................... TL.
4) Unlu madde imalathaneleri ve fabrikaları
Ekmek fabrikaları
- Yarım otomatik ekmek fabrikaları
0-250 m2'ye kadar .................................................... TL.
250 m2'den büyük ..................................................... TL.
- Tam otomatik bantlı ekmek fabrikaları .............................. TL.
Simitçi, börekçi fırınları, pastacılar
0-100 m2'ye kadar .................................................... TL.
101-150 m2'ye kadar .................................................. TL.
150 m2'den büyük ..................................................... TL.
Değirmenler
0-25 HP'ye kadar ..................................................... TL.
26-50 HP'ye kadar .................................................... TL.
51-75 HP'ye kadar .................................................... TL.
76-100 HP'ye kadar ................................................... TL.
101-150 HP'ye kadar .................................................. TL.
151-200 HP'ye kadar .................................................. TL.
201 HP'den büyük .................................................... TL.
Otopark, açık ve kapalı garajlar
0-100 m2 ............................................................ TL.
101-150 m2 ........................................................... TL.
151-250 m2 .......................................................... TL.
250 m2'den büyük ..................................................... TL.
İşin niteliğine göre ODA Yönetim Kurulu'nca ayrıca belirlenir.
Sürekli bilirkişilik (trafik bilirkişiliği, basınçlı kapların ve kaldırma makinalarının periyodik kontrolü ve benzeri) hizmetlerin ücretleri her yılın Haziran ve Aralık aylarında ODA Yönetim Kurulu'nca belirlenir ve 1 Temmuz ve 1 Ocak tarihinden itibaren yürürlüğe girer. Diğer bilirkişilik, eksperlik ve hakemlik hizmetleri ücretleri ve MM'lere ödemeler TMMOB Bilirkişilik, Eksperlik Hakemlik ve Teknik Müşavirlik Yönetmeliği'ne göre belirlenir.
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Yönetmelik, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makine Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu tarafından yürütülür.