Birinci Bölüm
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Bu Yönetmeliğin amacı; 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunundaki personel sınıflandırılması ve 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunundaki sınıflandırma ile ilgili hükümleri açıklamak, sınıflandırma faaliyetlerinin ne şekilde ve nasıl cereyan edeceğine dair esasları tespit etmek ve bu Yönetmelik dâhilinde yürütülmesini sağlamaktır.
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Bu Yönetmelik; Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup astsubayları, astsubay meslek yüksekokulu öğrencilerini, dış kaynaktan temin edilen muvazzaf/sözleşmeli astsubay adaylarını, yedek astsubay adaylarını ve bu Yönetmelikte öngörülen sınıflandırma faaliyetlerini yürütmek ve yapmakla görevli personeli kapsar.
Bu Yönetmelikte ismi geçen aşağıdaki tabirlerin tarifleri şunlardır:
a. Sınıflandırma: Hizmetin ifası bakımından şahsı, haiz olduğu vasıflarından en müessir bir şekilde istifade edilebileceği mevkilere müterakki bir şekilde getirebilmek için Silahlı Kuvvetlerin ihtiyacı, onun beden ve zihni kabiliyetleri, fiziki profili, mesleği, tahsili, tecrübe ve isteklerinin askerlik hayatı boyunca devamlı olarak değerlendirilmesi işlemidir.
b. İlk sınıflandırma: Şahsın vasıflarına, Silahlı Kuvvetlerin ihtiyacına istinaden onun en fazla uyduğu sınıf ve ihtisasını bulmak ve tespit etmek işlemidir.
c. Yeniden sınıflandırma: İlk sınıflandırılması yaptırılmış bir şahsa, (Değişik ibare:RG-26/11/2020-31316) 926 sayılı Kanunda belirtilen sebeplerle tatbik edilecek olan müteakip sınıflandırma işlemidir.
d. (Değişik:RG-13/9/2024-32661) Sınıf: Kuvvet komutanlıklarının teklifi üzerine Genelkurmay Başkanlığının görüşü alınarak Millî Savunma Bakanlığının onayı ile değiştirilen, kaldırılan veya ihdas edilen ve bu Yönetmelikte belirtilen gruplardan biridir.
(1) Kara Kuvvetlerinde:
(a) Muharip sınıflar: Piyade, süvari, tank, topçu, hava savunma, kara havacılık, uçak ve helikopter teknisyeni, istihkâm, muhabere, istihbarat, insansız hava aracı (İHA).
(b) Yardımcı sınıflar: Ulaştırma, ikmal, bakım, mühimmat, personel, veteriner, maliye, bando, harita teknisyeni, sağlık.
(2) Deniz Kuvvetlerinde:
(a) Muharip sınıflar: Topçu, güdümlü mermi, uçak bakım, torpidocu, mayın, seyir, porsun, sonar, harekât, bilgi teknolojileri, çarkçı, kazancı, motorcu, elektrikçi, yara savunma, elektronik, deniz piyade, deniz istihkâm, istihbarat, silah, İHA.
(b) Yardımcı sınıflar: İkmal, bando, teknisyen, sağlık, sıhhiye teknisyeni, idari.
(3) Hava Kuvvetlerinde:
(a) Muharip sınıflar: Piyade, istihkâm, muhabere, hava savunma, uçak bakım, mühimmat ve mühimmat tahrip, kontrol ihbar, hava harekât, hava trafik, istihbarat, İHA.
(b) Yardımcı sınıflar: Ulaştırma, ikmal, personel, maliye, bando, sağlık.
Bu sınıfların hangi branş ve ihtisaslardan teşekkül edeceği, bu Yönetmeliğin esaslarına göre hazırlanacak olan sınıflandırma ve astsubay ihtisasları yönergelerinde belirtilir.
e. Branş: Sınıfları meydana getiren temel hizmetlerden biridir.
f. İhtisas: Temel hizmetler içinde özel eğitim ve tecrübe ile kazanılan yeteneklerdir.
(Değişik paragraf:RG-26/11/2020-31316) Türk Silahlı Kuvvetlerinde mevcut bütün ihtisaslar yönergede bir unvan ve kod numarasıyla gösterilir.
g. Fiziki profil (Özel nitelik): Şahsın test ve mülakatlarla tespit edilemiyen liderlik, atıcılık, tahammül, işbirliği yapma kabiliyeti çevikliği gibi temel eğitim veya öğrenimi esnasında ortaya çıkarılan ve eğitim subayları tarafından tespit edilen vasıflarıdır.
İkinci Bölüm
Şahsı, haiz olduğu vasıflarından, azami ve en müessir bir şekilde istifadeyi temin için Silahlı Kuvvetlerde en fazla ehliyetle hizmet edebileceği göreve yönetmek suretiyle muharebede başarıya ulaşmaktır.
Barış ve seferde muhtelif ve çok sayıdaki işlerin başarılabilmesi, her şahsın en fazla kıymet ifade eden taraflarının bilinmesi ve hizmet için en fazla kıymet ifade ettiği görevlere atanması, bu görevlerde yetiştirilmesi, kullanılması ve rapor edilmesiyle mümkündür. Bunun içinde fikri ve bedeni kabiliyetlerine ve hünerlerine göre bidayettin itibaren sınıflandırılması ve meslek hayatı boyunca bunun devam ettirilmesi icab eder. Sınıflandırma işleminin günü gününe ve devamlı olarak yürütülmesinden komutan, amir, ilgili personel ile şahsın bizatihi kendisi de sorumludur.
Personelin kabiliyet, eğitim ve tecrübesiyle ilgili uygun bir göreve atanmasına zemin hazırlayacak ve şahsa kabiliyet, istidat ve halihazır kapasitesine göre imkanlar verecek olan doğru bir sınıflandırma işlemi, personelin, istikbali, Silahlı Kuvvetlerin ihtiyaçları bakımından hayati önemi haizdir.
926 sayılı (Değişik ibare:RG-26/11/2020-31316) Kanunda belirtildiği üzere sınıflandırma iki çeşittir:
(1) İlk sınıflandırma,
(2) Yeniden sınıflandırma,
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Sınıflandırmada test, mülakat, sağlık raporları, temel askerlik eğitimi ve öğrenimi, ihtisaslar ile sınıflandırma kayıtları kullanılır.
Personelin ilk ve yeniden sınıflandırılmasında genel olarak aşağıdaki faktörler dikkate alınır.
(1) Sınıfların kadro ihtiyacı,
(2) Personelin sağlık durumu,
(3) Zihni kabiliyetleri,
(4) Tahsil, sivil mesleği, tecrübesi, alakaları,
(5) Fiziki profili,
(6) İsteği.
Üçüncü Bölüm
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
İlk sınıflandırma işlemine tabi tutulacak personel; astsubay meslek yüksekokulu öğrencileri, dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay nasbedilecek fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokulu mezunları ile yedek astsubay adaylarıdır.
a. Astsubay meslek yüksekokulu öğrencilerinin, dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay nasbedilecek fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokulu mezunlarının sınıflandırılması, personel temin ve yetiştirme planları ile sınıfların kadro mevcut durumları, yıl içindeki astsubay kayıp ve kazançları dikkate alınarak kuvvet komutanlıklarının teklifi üzerine Millî Savunma Bakanlığınca belirlenecek kontenjanlar dâhilinde yönergeye göre yapılır.
b. Yedek astsubay adaylarının; mensubu olacağı kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının belirlenmesi, sınıflandırılması, branşlarının tespit edilmesi, celp, seçim ve sınıflandırma ile ilgili diğer faaliyetleri, celp emirlerinin belirtilen zamanlarda Millî Savunma Bakanlığı tarafından yapılır.
Astsubayların yeniden sınıflandırılmaları aşağıdaki hallerde yapılır.
a. Sıhhi sebepler: Sağlık durumları mensup olduğu sınıfın hizmetine elverişli olmadığı hakkında sağlık kurulu raporu alanlar,
b. (Değişik:RG-04/06/1992-21248) Uçuştan ayrılanlar: Uçuculuk niteliğini kaybeden veya uçmak istemeyen uçucu astsubaylar, (sınıf değişikliğini gerektirecek nitelikteki sıhhi sebepler hariç olmak üzere, kara havacılık ve pilot sınıfındaki başçavuş ve daha üst rütbelerdeki uçuculuk niteliğini kaybeden veya uçmak istemeyen astsubaylar yeniden sınıflandırılmazlar. Bunların uçuculuk statüleri sona erer.
c. (Mülga:RG-26/11/2020-31316)
d. Yeterlik düşüşlüğü gösterenler: İlk sınıflandırma hatasından dolayı yeterlik düşüklüğü gösterdiği sınıflandırma kurullarının tetkik ve teklifiyle anlaşılan astsubay okulları öğrencileriyle astsubay çavuşlar,
e. Kuruluş ve kadro değişikliği sebebiyle sınıfları değişecek astsubaylar,
f. İdarece görülecek lüzum üzerine sınıfları değişecek astsubaylar,
g.Yeni bir sınıf kurulmasında, lüzumlu personel temini için idarece lüzum üzerine sınıfları değişecek astsubaylar,
h. Kuvvetler arasında birlikçe yapılan kuruluş değişikliklerinde:
(Değişik:RG-08/10/1976-15728) Genelkurmay Başkanlığınca kuvvetler arasında birlikle yapılan kuruluş değişikliğinde birliği personeli aynen o kuvvete nakledilebilir. Bu nakil işleminde, kuvvetlerin sınıf ve rütbe ihtiyacına göre yapılacak protokol esas alınır. Bunlardan sonra personelin eski sınıfına geçme istemleri kabul edilmez.
i. (Değişik:RG-26/11/2020-31316) Millî Savunma Bakanlığının onayı ile bir kuvvetten diğer bir kuvvete nakledilen astsubaylardan sınıflarının değişmesi icabedenler.
j. (Ek:RG-26/11/2020-31316) Eşleri farklı kuvvetlere mensup astsubayların kuvvetleri, aile bütünlüklerinin korunabilmesi amacıyla bu Yönetmelikte gösterilen usul, esas ve şartlara göre ilgili kuvvet komutanlıklarının da görüşleri alındıktan sonra Milli Savunma Bakanlığınca değiştirilebilir.
(Değişik ikinci fıkra:RG-26/11/2020-31316) Kuvvet komutanlıkları her yıl 20 Kasım tarihine kadar hizmet fazlası veya ihtiyaç duyduğu personel miktarını Millî Savunma Bakanlığına bildirir. Milli Savunma Bakanlığınca ilgili kuvvet komutanlıklarının görüşleri alındıktan sonra, bu personelin kuvvetleri değiştirilebilir. Kuvveti değişen bu personel, sınıfı görevinde kullanılabileceği gibi ihtiyaç duyulan sınıflarda da kullanılmak üzere yeniden sınıflandırmaya tâbi tutulabilir.
(Değişik birinci fıkra:RG-26/11/2020-31316) Astsubayların sınıflandırılması, ilk ve yeniden sınıflandırma kurulları tarafından yapılır. Bu kurullar, sınıflandırma şekline ve ihtiyacına göre yedek astsubaylar için Millî Savunma Bakanlığı, diğer astsubaylar için ise kuvvet komutanlıklarının teklifi üzerine Millî Savunma Bakanlığı tarafından teşkil edilir.
Sınıflandırma kurullarının:
(1) Görevi: Sınıflandırılması yapılacak personelin bu Yönetmelik ve (Değişik ibare:RG-26/11/2020-31316) yönergeye göre sınıflandırma işlemlerini yapmaktır.
(2) Kuruluşu, üyelerinin, nitelikleri, çalışma usulleri:
Genel olarak sınıflandırma kurulları sınıflandırma hizmetlerinde ihtisası bulunan üç üyeden teşekkül eder. Bu üyelerin iş bölümü şöyledir.
Kurul başkanı: Herhangi bir sınıftan oy hakkına sahip kurul içinde en kıdemli subaydır.
Üye: Herhangi bir sınıftan oy hakkına sahip bir subaydır.
Raportör: Kurulun toplanmasından önce ve toplantı halinde lüzumlu idari işleri yapan, kayıtları tutan, oy hakkına sahip, sınıflandırma işlerinde ihtisası olan bir subaydır.
Teknik müşavir: Yeniden sınıflandırılması yapılacak astsubayın sınıfında olup oy hakkı olmayan bir subay veya astsubaydır. Kurula üye olarak önceden seçilmez ve hakkında işlem yapılacak astsubaylardan kıdemli olur.
Kurullar kararlarını oy çokluğuyla alırlar.
İlk sınıflandırma kurulları, sınıflandırma ile ilgili işlemleri yapmak üzere sınıflandırma merkezlerince yeteri kadar personelle takviye edilir.
(Değişik birinci fıkra:RG-26/11/2020-31316) Sınıflandırma işlemleri;
a. İlk sınıflandırmada; astsubay meslek yüksekokulu öğrencileri, dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay nasbedilecek fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokul mezunları ve yedek astsubay adayları için ilk sınıflandırma sonuçlarını ihtiva eden tutanaklar,
b. Yeniden sınıflandırmada; astsubaylar için sınıf değişikliği sonuçlarını ihtiva eden tutanaklar,
Millî Savunma Bakanlığının onayı ile kesinleşir.
Sınıflandırmaların kesinleşmesini müteakip ilgili personele tebligat yapılır.
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Sınıflandırma faaliyeti işlemleri, vasıtaları ve sınıflandırmanın ne şekilde yapılacağına dair teferruatlı hususlar, bu Yönetmelik esaslarına göre Millî Savunma Bakanlığınca hazırlanacak yönergelerde gösterilir.
(Ek:RG-26/11/2020-31316)
Bu Yönetmeliğin uygulanmasından doğacak tereddütleri gidermeye Millî Savunma Bakanlığı yetkilidir.
(Mülga:RG-11/06/1998-23369)
Bu Yönetmelikte belirtilen yönergeler yürürlüğe konuluncaya kadar astsubayların sınıflandırılması, bu Yönetmelik ve Kuvvet Komutanlıklarınca ve Jandarma Genel Komutanlığınca çıkarılacak emirlere göre yapılır.
Bu Yönetmeliğin 3/d maddesinde belirtilen sınıflardan yeni ihdas edilenlere, Kuvvetlerin kadro ve ihtiyaçlarına göre yeniden personel sınıflandırılması ile isim değişikliği yapılmış sınıflara astsubayların yeni sınıf isimleri üzerinden intibakları, 1 Eylül 1967 tarihinden geçerli olarak yapılır.
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
(Değişik:RG-26/11/2020-31316)
Bu Yönetmelik hükümlerini Millî Savunma Bakanı yürütür.