Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı Tarafından Yürütülecek Programlara İlişkin Yönetmelik

(1) Danışma ve Değerlendirme Kurulu her destek programı için ayrı ayrı oluşturulur. Gerekli görüldüğü durumlarda farklı programlar için aynı kurul görev yapar.

(2) Her bir Danışma ve Değerlendirme Kurulu en az beş en fazla yedi üyeden oluşur. Kurul üyeleri Başkan tarafından en fazla iki yıllığına seçilir.

(3) Danışma ve Değerlendirme Kurullarının sekretarya ve raportörlük görevi, destekleme programının iş ve işlemlerini gerçekleştiren ilgili müdürlükler tarafından yürütülür.

(4) Danışma ve Değerlendirme Kurullarının çalışma usul ve esasları ayrıca düzenlenir.

(1) Danışma ve Değerlendirme Kurulu üyelerinin görevleri şunlardır:

a) Danışma ve Değerlendirme Kurulu toplantılarına katılmak, toplantı gündem maddeleri ile ilgili karar almak,

b) Uzmanlık alanlarına giren konularda rapor hazırlamak ve görüş bildirmek,

c) Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı ve Başkanlık tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.

(1) Daire Başkanlığı bünyesinde oluşturulacak destek programları, bilim ve toplum alanında hazırlanan ve çağrıya çıkılması öngörülen öncelikli konu başlıklarından en az birini içeren destekleri ifade eder.

(2) Yeni destek programı başlatma, mevcut destek programlarını değiştirme, kaldırma veya birleştirme hususlarında Bilim Kurulu yetkilidir.

(3) Daire Başkanlığı tarafından yürütülmekte olan ve yeni başlatılacak destek programları, yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar bu Yönetmelik hükümlerine göre yürütülür.

(4) Yeni başlatılacak destek programlarının harcama kalemlerinin bu Yönetmeliğin dışında olması halinde Bilim Kurulu kararları esas alınır.

(1) Çağrı türleri aşağıda belirtilmiştir:

a) Periyodik çağrı: Yılın belirli dönemlerinde yapılan çağrılardır.

b) Güncel çağrı: Güncel gelişmelere bağlı olarak yapılan çağrılardır.

c) Açık çağrı: Öncelikli hedef kitle tespiti yapılmaksızın tüm kişi ve kurumlara açık olan çağrılardır.

ç) Segmente çağrı: Belirli bir hedef kitleye yapılan çağrılardır.

d) Özel çağrı: Belirli bir kişi veya kuruma yapılan çağrılardır.

(1) Çağrıya, çağrı dokümanlarının Başkanlık tarafından onaylanmasının ardından çıkılır. Bu onayda çağrının türü ve çağrının yapılmasında izlenecek yöntem de belirlenir.

(1) Çağrı çerçevesinde hazırlanan proje önerileri, TÜBİTAK tarafından hazırlanmış olan proje öneri formu ile birlikte belirlenen süre içerisinde ve eksiksiz olarak TÜBİTAK’a sunulur.

(1) Proje önerileri, TÜBİTAK tarafından öncelikle istenilen belgelerin tam ve uygun olup olmadığı konusunda incelenir. Gerekli şartları sağlamayan başvurular reddedilir.

(2) Çağrı kapsamı dışında sunulan projeler Danışma ve Değerlendirme Kurulu kararıyla değerlendirme dışı bırakılarak öneri sahibine iade edilir.

(1) Proje önerileri, TÜBİTAK tarafından belirlenen değerlendirme sürecinden geçirilir. Değerlendirme sonucunda destek kararı Başkanlık tarafından verilir.

(1) Projelere verilecek destekler, Danışma ve Değerlendirme Kurulları ile Daire Başkanlığının değerlendirmesi ve Başkanlığın onayı ile kesinleşir.

(2) Desteklenmesi kabul edilen projelere ilişkin sözleşmeler, proje yürütücüsünün kendisi, projeyi öneren kurum/kuruluşun en üst düzey yöneticisi ve bölüm/anabilim dalı gibi proje yürütücüsünün görevli olduğu birimin yöneticisi ile TÜBİTAK arasında imzalanır.

(1) Desteklenen projelerin, amaçlarına ve öngörülen TÜBİTAK esaslarına uygun olarak yürütülüp yürütülmediği, gelişme raporları yoluyla ilgili müdürlük tarafından izlenir. Gelişme raporları, proje yürütücüsü tarafından, sözleşmede belirtilen tarihlerde, TÜBİTAK’ça hazırlanmış olan formata uygun olarak, ilgili müdürlüğe iletilir.

(2) Müdürlük, gerek gördüğü takdirde, proje yürütücüsünü gelişmeler ile ilgili bilgi almak üzere davet eder. Projelerin gelişimini bilimsel, teknik, idari ve mali açılardan, gerektiğinde yerinde olmak üzere incelemek ve denetlemek amacıyla belirleyeceği kişi veya kişileri görevlendirir.

(3) Projelerin değerlendirilmesi, izlenmesi ve denetlenmesi için TÜBİTAK tarafından görevlendirilen kişilere ödenecek ücretler Bilim Kurulunca belirlenir.

(1) Desteklenecek programlara ait düzenlenen sözleşmelerde hüküm bulunması halinde aşağıda belirlenen masraf kalemleri gider olarak kabul edilir:

a) Alet, makine, teçhizat, yazılım ve yayın alım giderleri,

b) Malzeme ve sarf malzemesi alım giderleri,

c) Eğitmen, rehber, konaklama, yemek, sağlık, ambulans ve personeli, temizlik, ilaçlama, güvenlik, sürücü ve benzeri hususlara ilişkin hizmet alım giderleri,

ç) Posta ve kargo giderleri,

d) Bilimsel/bilim ve toplumla ilgili toplantılara katılım ücreti,

e) Eğitim araştırmaları için gerekli danışman, uzman ve ekspertiz giderleri,

f) Araştırma, inceleme, araştırma ve geliştirmeye yönelik etüt ve proje hizmetlerinin gerektirdiği ve proje sözleşmelerinde hüküm bulunması halinde her türlü giderler,

g) Proje ile doğrudan veya dolaylı ilgisi olan diğer giderler.

(2) Proje bütçesinin oluşturulmasında aşağıdaki kalemler masraf olarak kabul edilmez:

a) Altyapı oluşturmaya yönelik harcamalar,

b) Proje önerisi hazırlama giderleri,

c) Projenin sonuçlarının üretim aşamasında yapılacak masraflar,

ç) Pazarlama ve ticari amaçlı reklam giderleri,

d) Isıtma ve aydınlatma giderleri,

e) İdari personel giderleri,

f) Proje ile doğrudan veya dolaylı ilgisi olmayan diğer giderler.

(3) Proje bütçelerinin oluşturulmasında, Bilim Kurulu tarafından belirlenen limit ve esaslara uyulur. Yukarıda belirtilen maliyet kalemlerine göre belirlenen proje bütçesi, ilgili müdürlüklerin görüşü ile Mali Denetleme ve Sözleşmeler Müdürlüğüne iletilir.

(4) Projelere verilebilecek ek ödenek, proje yürütücüsünün gerekçeli başvurusu, ilgili müdürlüğün olumlu görüşü ve Başkanlığın onayı ile kesinleşir.

(5) Projelerde ekonomik kodlar arası aktarım, proje yürütücüsünün gerekçeli başvurusu üzerine ilgili müdürlükler tarafından karara bağlanır. Seyahat kaleminden diğer kalemlere fasıl aktarımı yapılamaz.

(6) Alınacak mal ve hizmetin mahiyetinde değişiklik yapılmasına veya projede öngörülmeyen yeni mal ve hizmetin alınmasına yönelik talepler, proje yürütücüsünün gerekçeli başvurusu üzerine ilgili müdürlükler tarafından karara bağlanır.

(7) Proje kapsamında Bilim Kurulu tarafından belirlenen üst sınırlar dâhilinde ön ödeme yapılır.

(8) Bu Yönetmelik kapsamında desteklenen bilim ve toplum projelerinin bütçeleri, TÜBİTAK bütçesine gider olarak kaydedilir. Ancak projeyi öneren kurum ve kuruluşların bütçesine gelir kaydedilmez. Destekleme miktarı Proje Yürütücüsünün talebi üzerine, Proje Yürütücüsü tarafından bildirilen özel hesaba TÜBİTAK’ça aktarılır ve izlenir.

(9) Danışma ve Değerlendirme Kurulu üyelerine ve danışmanlara verilecek ücretler her yıl Bilim Kurulunca belirlenir.

(1) Proje yürütücüsü ile diğer proje personelinde aranan asgari şartlar çağrı metinlerinde belirtilir.

(2) Proje Yürütücüsünün ayrılmayı talep ettiği veya değiştirilmesi gerektiği hallerde projenin durumu ilgili müdürlükler tarafından değerlendirilir. Proje yürütücüsü değişikliği veya projenin yürürlükten kaldırılması Başkanlık; projenin iptali hususunda oluşturulacak görüş ise Bilim Kurulu tarafından karara bağlanır.

(3) Proje yürütücüsünün kurum değiştirmesi halinde kurum değişikliğine ilişkin gerekçeli talebini, projenin yeni kurumda yürütülebileceğine dair kurum yetkilisinden aldığı ve asgari “projenin kurumunda yürütülmesine izin verdiğine; kurum sıfatı ile projeye gerekli desteği vereceğine; proje destekleme sözleşmesi hüküm ve şartlarını bildiğine ve bu hüküm ve şartlara uymayı kabul ve taahhüt ettiğine” dair hususları içeren yazıyla birlikte ilgili müdürlüklere bildirir. İlgili müdürlüğün, projenin yeni kurumda sürdürülmesini uygun bulması halinde, proje için TÜBİTAK’ın belirlediği esaslar çerçevesinde ödenecek olan kurum hissesi, projenin yürütüldüğü döneme bağlı olarak ilgili kuruma ödenir. Proje kapsamında daha önce alınan teçhizat ve niteliğine bağlı olarak kalan sarf malzemesi, proje sonuçlandığında iade edilmek üzere, projenin yürütüleceği kuruma proje yürütücüsü tarafından zimmetli olarak götürülebilir. Bu husustaki talep, TÜBİTAK tarafından karara bağlanır.

(4) Proje süresi, sözleşmede belirtilen sürenin en fazla yarısı kadar uzatılabilir. Proje yürütücüsünün bu yöndeki gerekçeli başvurusu, müdürlüğün uygun bulması halinde Başkanlık onayı ile karara bağlanır. Bu sürenin aşıldığı durumlar Bilim Kurulu tarafından karara bağlanır.

(5) Harcamaları TÜBİTAK tarafından gerçekleştirilen projeler kapsamında satın alınan mal ve hizmete ilişkin fatura ve benzeri belgeler proje yürütücüsü kurum/kuruluş adına düzenlenir. Söz konusu makine ve teçhizatın kayda ve muayeneye tabi olması halinde, projenin yürütüldüğü kurumun ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde muayene ve kabulü yapılarak, projenin yürütüldüğü kurum ayniyatına kaydedilir.

(6) TÜBİTAK tarafından satın alma işlemleri yurt dışından yapılan taşınırlara ilişkin fatura ve diğer belgeler TÜBİTAK adına düzenlenir. Bu kapsamda satın alma işlemi yapılarak ilgili kurum/kuruluşa teslim edilmiş olan taşınır mallar, TÜBİTAK tarafından herhangi bir işleme gerek kalmaksızın projenin yürütüldüğü kamu idarelerine, vakıf üniversiteleri dâhil, devredilir. Harcamaları projenin yürütüldüğü kurum veya kuruluş tarafından gerçekleştirilen projelerde ise konuya ilişkin TÜBİTAK mevzuatı uygulanır.

(1) Proje sözleşmesinde belirtilen tarihte, projenin bilimsel, sosyal ve teknik tüm gelişimlerini içeren sonuç raporu, proje yürütücüsü tarafından, TÜBİTAK’ça hazırlanmış olan formata uygun olarak ilgili müdürlüğe iletilir.

(2) İlgili müdürlüğün belirlediği uzmanlar tarafından değerlendirilen sonuç raporunda, gerekli görüldüğü hallerde değişiklik ve düzeltme istenebilir. Sonuç raporu, son halini aldıktan sonra ilgili uzmanlar tarafından kabul veya reddedilir.

(3) Kabul kararı, proje yürütücüsüne ve kurumuna bildirilir.

(4) Sonuç raporu reddedilen proje, Danışma ve Değerlendirme Kurulunun önerisi ve Bilim Kurulunun kararıyla iptal edilir. Karar, proje yürütücüsüne ve kurumuna bildirilir ve iptale ilişkin hükümler uygulanır.

(1) Kabul edilebilir mazeret bildirmeksizin sözleşmede belirtilen tarihlerde gelişme raporları gönderilmeyen projeler, inceleme sonucunda öngörülen amaç ve çalışma programına uygun biçimde yürütülmediği anlaşılan projeler veya mücbir sebeplerle yürütülmeleri geçici olarak olanaksız hale gelen projeler, proje izleyicisinin, proje yürütücüsünün veya kurumunun başvurusu üzerine veya ilgili müdürlüğün gerek görmesi halinde, Danışma ve Değerlendirme Kurulu kararı ile geçici olarak durdurulabilir.

(2) Proje yürütücüsünün başvurusu veya ilgili Danışma ve Değerlendirme Kurulu tarafından yapılan inceleme sonucu, durdurma gerekçelerinin ortadan kalkması halinde kurulun kararı ile proje kaldığı yerden yeniden başlatılır ve durdurma süresi proje süresine ilave edilir.

(3) Durdurma sonrasında, proje yürütücüsünün başvurusu veya ilgili müdürlük tarafından yapılan inceleme sonucu mücbir sebeplerle yürütülmeleri olanaksız hale gelen projeler, proje yürütücüsünün başvurusu üzerine veya Danışma ve Değerlendirme Kurulunun önerisi ve Başkanlığın kararı ile yürürlükten kaldırılır.

(4) Durdurma sonrasında proje yürütücüsünün veya kurumunun kusur veya ihmali sonucunda yürütülemeyeceği anlaşılan projeler Danışma ve Değerlendirme Kurulunun önerisi ve Bilim Kurulunun kararı ile iptal edilir.

(5) TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulunun ilgili çalışma esaslarında yer alan hükümler doğrultusunda etiğe aykırı davrandıkları tespit edilen ve TÜBİTAK destekli projelerde görevi olan yürütücü veya uzman personelin değiştirilmesi sonucunda projenin yürütülüp yürütülemeyeceği ve etik ihlalin proje üzerindeki etkisi hususları Danışma ve Değerlendirme Kurulu tarafından değerlendirilir. Bu yolla yürütülmeleri mümkün görülmeyen projelerin durumları proje ekibine uygulanacak yaptırımın mahiyetine ve etik ihlalin niteliğine bağlı olarak kurulun önerisi üzerine Bilim Kurulu tarafından karara bağlanır.

(6) İlgili müdürlüğün gerek görmesi halinde, proje durdurulmadan da yürürlükten kaldırma veya iptal süreci başlatılabilir.

(7) Projenin yürürlükten kaldırılması veya iptal edilmesi durumunda karar, proje yürütücüsüne ve kurumuna bildirilir.

(8) Yürürlükten kaldırma ve iptal durumlarında proje kapsamında satın alınan dayanıklı taşınırlar ve niteliğine bağlı olarak kalan sarf malzemesinin TÜBİTAK’a iadesi istenir. Ayrıca projenin yürütüldüğü kurumun yetkilisi tarafından proje yürütücüsünden teslim alınarak, benzer araştırmalar yapan diğer araştırmacıların hizmetine verilmesi de istenir. Bu durumda talebin yerine getirildiği hususunda projenin yürütüldüğü kurum tarafından TÜBİTAK’a yazılı olarak bilgi verilir.

(9) İptal edilen projede görev alan proje yürütücüsü ve kusurlu uzman personele ödenen proje teşvik ikramiyeleri iptal kararından sonra uygulanmak üzere, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında kanunda belirtilen oranlarda gecikme faizi uygulanarak geri alınır ve bu kişilere bir ile beş yıl arasında değişen sürelerde TÜBİTAK ile ilgili herhangi bir işte görev veya destek verilmez. Bu kişilerin yürürlükte olan diğer projelerdeki görevleri ve varsa TÜBİTAK tarafından yapılmış olan görevlendirmeleri sona erdirilir. Ancak uluslararası sözleşmeler çerçevesinde üstlendiği süreli temsil görevleri ile uluslararası projelerde yürüttüğü görevler varsa bunlar ilgili müdürlüğün önerisi üzerine Başkanlık oluruyla devam ettirilir.

(10) İptal edilen projede bir TÜBİTAK çalışanı yer alıyorsa 10/7/2007 tarihli ve 26578 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Bilmsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu İnsan Kaynakları Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

(11) Yürürlükten kaldırılan ve iptal edilen projelerde projenin yürütüldüğü kurumun kusurlu olduğunun tespit edilmesi durumunda, proje kapsamında yapılan kurum hissesi ödemelerine ilişkin tutarlar, kararın kuruma bildirimini izleyen 30 gün içerisinde TÜBİTAK tarafından bildirilen banka hesabına iade edilir. İade edilmediği takdirde, kanuni faizi ile genel hükümlere göre tahsil edilir. TÜBİTAK, bu alacağını kuruma yapacağı diğer kurum hissesi ödemelerinden mahsup etme yetkisini haizdir.

(1) TÜBİTAK tarafından desteklenen projelerin yürütülmesi esnasında veya sonucunda ortaya çıkan eser, buluş, endüstriyel tasarım, entegre devre topoğrafyaları ve teknik bilgi gibi her türlü fikrî ürün üzerindeki hakların aidiyeti, konuya ilişkin hak sahipliği ve diğer hususlar bu amaçla hazırlanacak düzenleyici işlemler ile belirlenir. TÜBİTAK, her hâlükârda bu projeler sonucunda ortaya çıkan buluş, endüstriyel tasarım, entegre devre topoğrafyaları ve teknik bilgi gibi her türlü fikrî ürüne ilişkin fikri mülkiyet hakları üzerinde sınırsız, geri alınamaz, münhasır olmayan bedelsiz bir lisans hakkına sahip olur. Projenin sonucunda 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında bir eserin ortaya çıkması durumunda ise, proje yürütücüsü TÜBİTAK’a, 5846 sayılı Kanunda düzenlenen, başta işleme, çoğaltma, temsil, basım, yayım ve dağıtım olmak üzere bütün mali hakları kapsayan basit ruhsatı sağlamakla yükümlüdür.

(2) Fikrî hakların TÜBİTAK’a ait olduğu durumlar, proje yürütücüsünün yükümlülükleri ve diğer hususlar, buna ilişkin olarak hazırlanacak düzenleyici işlemler ile düzenlenir. Fikrî mülkiyet haklarının TÜBİTAK’a ait olduğu hallerde, bu hakların ekonomik olarak değerlendirilmesi sonucunda elde edilecek gelirin en fazla % 50’si TÜBİTAK tarafından fikrî ürün sahibine verilir. Bu oran Başkanlık tarafından belirlenir.

(3) Proje kapsamında TÜBİTAK’a sunulan her türlü doküman üzerindeki fikrî haklar ise TÜBİTAK’a aittir. TÜBİTAK, projelere ilişkin dokümanları eğer isterse uygun göreceği vasıtalarla umuma arz eder. Ancak bu fıkrada düzenlenen husus, dördüncü fıkrada belirtilen haklara halel getirmez.

(4) Proje yürütücüleri, projenin TÜBİTAK tarafından desteklendiğini belirtmek kaydı ile yurt içinde veya yurt dışında araştırma ile ilgili makale yayımlayabilir ve tebliğ sunabilirler. Ancak projenin TÜBİTAK tarafından veya TÜBİTAK ile işbirliği halinde yürütüldüğü yönünde açıklama yapılamaz, bu şekilde anlaşılabilecek ifadeler kullanılamaz. Yayımlanmak üzere kabul edilen makalelerle, sunulan tebliğlerin bir örneğinin müdürlüğe gönderilmesi zorunludur. Gizlilik gerektiren hallerde ve fikrî ürün üzerindeki hakkın kazanılmasının tescil koşuluna bağlı olduğu durumlarda fikrî ürünün içeriği ile ilgili herhangi bir yolla kamuya bilgi sunulamaz. Koşullara uyulmaması halinde doğacak zararlardan yayım yapanlar sorumludur.

(1) Projelerin desteklenmesinde, 278 sayılı Kanunda ve bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde Bilim Kurulu tarafından alınan karar doğrultusunda işlem yapılır.

(1) 10/10/2006 tarihli ve 26315 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Tarafından Desteklenen veya Yürütülen Bilim ve Toplum Proje ve Etkinliklerine İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce sözleşmesi imzalanmış olan işlerde, ilgili sözleşme hükümlerinin uygulanmasına devam edilir.

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini TÜBİTAK Başkanı yürütür.